Papa'nın Ukrayna'daki barış çabalarında ilerleme yok

Papa Francis, Cumartesi günü Vatikan'da Ukrayna Cumhurbaşkanı ile yaptığı görüşmede (AP)
Papa Francis, Cumartesi günü Vatikan'da Ukrayna Cumhurbaşkanı ile yaptığı görüşmede (AP)
TT

Papa'nın Ukrayna'daki barış çabalarında ilerleme yok

Papa Francis, Cumartesi günü Vatikan'da Ukrayna Cumhurbaşkanı ile yaptığı görüşmede (AP)
Papa Francis, Cumartesi günü Vatikan'da Ukrayna Cumhurbaşkanı ile yaptığı görüşmede (AP)

"Kutsal Papa'ya tüm saygımla, Vatikan'ın arabuluculuğuna ihtiyacımız yok. Ukrayna ile saldırgan taraf arasında aracılara ihtiyacımız yok. Ukrayna'da adil bir barış için bir eylem planı geliştirmeliyiz. Sorun Vatikan, ABD, Latin Amerika veya Çin ile ilgili değil. Putin öldürmekten başka bir şey bilmiyor ve onunla arabuluculuk yapılamaz."

Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy, geçen Cumartesi akşamı Roma'da Papa Francis ile yaptığı 45 dakikalık görüşmeyi bu sözlerle özetledi.

Zelensky Papa ile görüşmesinden önce İtalya Cumhurbaşkanı Sergio Mattarella ve İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile görüştü. Bir Vatikan yetkilisi, Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenskiy ile Papa arasındaki görüşmenin kişisel düzeyde samimi bir atmosferde gerçekleştiğini ifade etti.

Vatikan diplomasisinin bir süredir savaşı sona erdirme müzakerelerinin başlangıcı olarak ateşkes için yürüttüğü gizli çabalara ilişkin herhangi bir ilerleme kaydedilmedi. Papa'nın savaşın başından beri çatışmanın her iki tarafına da aynı mesafede durmaya istekli olması ve Ukrayna ve Rus halklarının çektiği acılara defalarca atıfta bulunması dikkate değer. Ancak bu durum, Kiev'i ve Batılı müttefiklerini kızdırıyor. Son zamanlarda Ukrayna'nın kendini savunmak için silahlara ihtiyacı olduğunu söylemesine rağmen Papa tırmanışın arabuluculuğun imkansız hale geleceği bir noktaya gelmesinden duyduğu korkuyu dile getirdi ve derhal ateşkes çağrısında bulundu. Ancak Vatikan'daki resmi kaynaklara göre Zelenskiy, kesin garantiler olmadan herhangi bir ateşkesin, Papa Francis'i telefonla aramayı defalarca reddeden Putin'e teslim olmaktan başka bir şey olmayacağını söyledi.

Zelenskiy, Kiev tarafından hazırlanan ve "kabul edilebilecek tek plan" şeklinde nitelendirdiği 10 maddelik barış planını Papa'dan kabul etmesini ve Moskova'da olduğunu söylediği 20 bin Ukraynalı çocuğun geri dönmesi için yardım etmesini talep etti. Diğer yandan Vatikan Dışişleri Bakanlığı yetkilileri Papa'nın barışçıl çabalarına dikkat çektiler. Yetkililere göre papa barışçıl çabalarının ilk işaretleri olarak muhtemelen önümüzdeki günlerde kendisine yakın iki kardinali Moskova ve Kiev'e göndererek düşüncelerini her iki tarafa da iletmelerini isteyecek. 

Ukrayna Cumhurbaşkanı bir dizi İtalyan medya yöneticisiyle yaptığı toplantıda konuştu: “Karşı saldırıdan önce ateşkes hakkında konuşmaya hazır değilim. Hedef Kırım yarımadasının sınırlarına ulaşmak. Öyle ki Putin, kendi iç cephesi çökmeden önce bir çıkış yolu aramak zorunda kalsın. Ardından Rus güçlerinin Kırım dahil işgal ettiği tüm topraklardan çekilmesini öngören planımızı sunalım.”

Çin arabuluculuğuyla ilgili olarak Zelenskiy, bunun Rus güçlerinin geri çekilmesine dair herhangi bir garanti içermediğini söyledi. Çin lideri Şi Jinping, ülkesinin Rusya'ya silah tedarik etmeyeceğini ve Rusya'yı desteklemeyeceğini ifade etti.

İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile görüşen Şi, ülkesinin Ukrayna'ya tam desteğini, ihtiyacı olan silahları sağlamaya devam etmeye hazır olduğunu ve Ukrayna'nın zaferini arzuladığını vurguladı. Ukrayna'nın Avrupa Birliği'ne katılımının bir an önce gerçekleşmesi gerektiğini söyleyen Meloni, ülkesinin ilk fırsatta katılım koşullarını karşılamaya hazır olduğunu belirtti. Ancak İtalya'nın Ukrayna'nın NATO'ya katılımından yana olmadığını söyleyen Meloni, Ukrayna ile bir savunma ortaklığını düşünmeye hazır olduğunu kaydetti.



Tetteh: UNSMIL arabuluculuk çabalarında başarısız oldu

UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)
UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)
TT

Tetteh: UNSMIL arabuluculuk çabalarında başarısız oldu

UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)
UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Libya Özel Temsilcisi ve Libya'daki BM Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Hanna Serwaa Tetteh, Libya Temsilciler Meclisi ile Devlet Yüksek Konseyi (DYK) arasında, ülkede bir çözüme ulaşmak için siyasi bir ‘yol haritasının’ uygulanmasına başlanması yönündeki arabuluculuk çabalarının başarısız olduğunu kabul etti.

Tetteh, BM'nin çabalarına rağmen Temsilciler Meclisi ile DYK arasında siyasi bir yol haritası için atılması gereken ilk iki adımının tamamlanmasında somut bir ilerleme kaydedilemediğini BM Güvenlik Konseyi (BMGK) üyelerine üzüntüyle bildirdi.

Libya'daki durumun, yargı sistemi de dahil olmak üzere ‘birçok alanda kötüye gittiğini’ belirten UNSMIL Başkanı, bunun ‘ülkenin birliği için ciddi sonuçlar doğuracağını’ söyledi.

Bunun ‘kırmızı çizgi olduğunu ve bu çizgiyi aşmanın devletin birliğini zedelediğini’ açıklayan Tetteh, Libyalı liderlere ‘gerginliği tırmandıracak adımlardan kaçınmaları ve birleşik yargıyı korumaya kararlı Libya yargı ve hukuk uzmanlarından oluşan Bağımsız Libya Arabuluculuk Komitesi ile iş birliği yapmaları’ çağrısında bulundu.


Rusya Dışişleri Bakanı, ABD'nin İran'a yeni bir saldırı düzenlemesi konusunda uyardı

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
TT

Rusya Dışişleri Bakanı, ABD'nin İran'a yeni bir saldırı düzenlemesi konusunda uyardı

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov dün yayınlanan bir röportajda, ABD'nin İran'a yönelik herhangi bir yeni saldırısının korkunç sonuçlar doğuracağını belirterek, İran'ın barışçıl nükleer programını sürdürmesine olanak tanıyacak bir çözüme ulaşılabilmesi için itidal çağrısında bulundu.

Al-Arabiya televizyonu, ABD’li ve İranlı müzakereciler arasında Washington ile Tahran arasında tırmanan krizi yatıştırmak için Cenevre'de dolaylı görüşmeler yapmasından bir gün sonra Lavrov'un röportajını yayınladı.

Bakanlığın internet sitesinde yayınlanan röportajda Lavrov, "Sonuçlar iyi olmayacak. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) tarafından izlenen İran'daki nükleer tesisler zaten saldırıya uğradı. Değerlendirmemize göre nükleer bir kaza riski vardı. Arap ve Körfez ülkelerinin bölgedeki tepkilerini yakından takip ediyorum. Kimse gerginliğin tırmanmasını istemiyor. Herkes bunun ateşle oynamak olduğunu anlıyor” ifadelerini kullandı.

Lavrov, gerginliğin tırmanmasının, İran ile başta Suudi Arabistan olmak üzere komşuları arasındaki ilişkilerin iyileştirilmesi gibi son yıllarda atılan olumlu adımları bozabileceğini belirtti.

Öte yandan ABD'li üst düzey bir yetkili dün Reuters'a verdiği demeçte, İran'ın Cenevre’deki görüşmelerin ardından ABD ile arasındaki anlaşmazlıkları nasıl çözeceğine dair yazılı bir teklif sunmasının beklendiğini söyledi. Yetkili, ABD ulusal güvenlik danışmanlarının dün Beyaz Saray'da bir araya geldiğini ve bölgede konuşlandırılan tüm ABD askeri güçlerinin mart ayı ortalarına kadar yerlerine ulaşması gerektiği konusunda bilgilendirildiğini belirtti.

ABD, İran'ın nükleer programını tamamen terk etmesini talep ediyor, ancak İran bunu kategorik olarak reddediyor ve nükleer silah geliştirmeye çalışmadığını söylüyor.

Lavrov’a göre Arap ülkeleri Washington'a ‘İran'ın meşru haklarını ihlal etmeyen bir anlaşma arayışında ve itidal çağrısında bulunan’ ve ‘İran'ın uranyum zenginleştirme programının barışçıl niteliğini garanti altına alan bir anlaşma arayışında olmasını açıkça talep eden’ sinyaller gönderdi.


İran iki kritik hafta ile karşı karşıya

Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)
Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)
TT

İran iki kritik hafta ile karşı karşıya

Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)
Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)

İran, diplomatik yolun başarısızlığının askeri harekete kapı açabileceği yönündeki ABD uyarıları arasında, nükleer programı hakkında ayrıntılı yazılı öneriler sunmak için “kararlı” olarak nitelendirilen iki haftalık bir süre ile karşı karşıya. ABD’li bir yetkili CBC'ye yaptığı açıklamada, Cenevre’deki görüşmelerde İran'ın sınırlı bir süre için uranyum zenginleştirmeyi askıya almak da dahil olmak üzere bazı öneriler sunduğunu, ancak bunların zenginleştirmenin tamamen sona erdirilmesi talebini ‘tek başına karşılamadığını’ söyledi. Yetkili, 14 gün içinde pratik öneriler sunmak için ‘topun artık Tahran'ın sahasında olduğunu’ vurguladı.

Öte yandan ABD Enerji Bakanı Chris Wright, ülkesinin İran'ın nükleer silah elde etmesini ‘bir şekilde’ engelleyeceğini belirtti. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, ülkesinin Başkan Trump'ın kırmızı çizgilerine bağlılığını teyit etti. Vance, görüşmeler sırasında İranlıların “bunu kabul etmek istemediklerini” gösterdiklerini söyledi.

Diğer taraftan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü Rafael Grossi'ye Tahran'ın müzakereleri tamamlamak için ‘tutarlı bir ön çerçeve’ hazırladığını bildirdi.

Washington Yakın Doğu Politikası Enstitüsü analistlerinden Ferzin Nedimi, ABD'nin taleplerini İran'ın füzeleri ve bölgesel davranışlarını da kapsayacak şekilde genişletmesiyle müzakerelerin ‘pratik bir çıkmaza girdiğini’ düşünüyor. Nedimi, gerilimi geciktirmek için aşamalı bir anlaşma yapılmasının muhtemel olduğunu öne sürdü. New America Enstitüsü'nden Barak Barfi de iki tarafın itibarlarını koruyacak bir formül bulmaya çalıştıklarına işaret ederek, zamanın henüz dolmadığını söyledi.