Umman’ın ekonomik hareketlilik ve finansal istikrar ile geçen 53 yılı

Gazze ile dayanışma amacıyla tüm kutlamalar iptal edildi.

Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.
Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.
TT

Umman’ın ekonomik hareketlilik ve finansal istikrar ile geçen 53 yılı

Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.
Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.

Umman Sultanlığı, 53. Ulusal Günü vesilesiyle yapılacak tüm kutlama etkinliklerini, Gazze Şeridi'ndeki trajedi nedeniyle iptal etti. Umman Ulusal Kutlamalar Genel Sekreterliği, 53. Ulusal Bayram programının, Sultan Heysem bin Tarık'ın yüksek himayesi altındaki askerî geçit töreni ve Umman bayraklarının çekilmesiyle sınırlı kalacağını duyurdu. Bu kararın, ‘kardeş Filistin halkı ile dayanışma’ anlamına geldiği vurgulandı.

Umman, her yıl 18 Kasım'daki 53. Ulusal Bayramı'nı bu yıl, büyük ekonomik gelişmeler ve devlet idari teşkilatını yeniden yapılandırmasının ortasında kutluyor. Bu gelişmeler, ‘Umman 2040 Vizyonu’ ile uyumlu olarak gerçekleştirildi. Bu vizyon, ekonomik büyümeyi desteklemeyi, gelir kaynaklarını çeşitlendirmeyi, mali sürdürülebilirliği sağlamayı, harcama verimliliğini artırmayı ve eğitim ve sağlık sistemini yüksek kalitede güçlendirmeyi hedefliyor.

csdfvegr
Umman Sultanlığı, ekonomik düzeyde büyük gelişmelere ve devletinin idari aygıtının yeniden yapılandırılmasına tanık oluyor. (Umman)

Umman Sultanlığı, geçen ekim ayında 10. Dönem Şura Meclisi üyelerinin seçimlerini gerçekleştirdi. Seçmenler, bu seçimlerde ilk kez modern teknolojileri kullanarak ‘İntihab’ adlı uygulama aracılığıyla oylarını kullandı. Bu uygulama, daha önce 3. Dönem Mahalli Meclisler seçimlerinde de kullanılmıştı. Seçimlerde katılım oranı yüzde 65,7 olarak gerçekleşti ve 90 üye seçildi.

Umman Sultanlığı, yakın zamanda sosyal koruma yasasını çıkardı. Bu yasa, Umman Sultanlığının farklı toplum kesimlerini kapsayan uygun ve yeterli sigorta kapsamını sağlama vizyonunu ve politikasını yerine getiriyor. Sultan Heysem bin Tarık açıklamasında "Attığımız sosyal koruma sisteminin kapsayıcı olmasını ve tüm toplum kesimlerini hedeflemesini umuyorum. Bu sayede herkes refah içinde yaşayabilecektir" dedi.

gt45yh6
Umman Sultanlığı yakın zamanda Sosyal Koruma Kanunu’nun çıkarılmasına tanık oldu. (Umman)

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre Sosyal Koruma Fonu, diğer görevlerinin yanı sıra, Ocak 2024'te başlayacak bir dizi programa da başkanlık edecek. Bu programların çoğunun sosyal araştırmaya dayanması gerekmiyor. Bu programlar, yaşlılara, çocuklara, engellilere, yetimlere, dul kadınlara, aile geliri desteğine, sosyal güvenlik programlarına (yaşlılık, engellilik, ölüm, iş kazaları, meslek hastalıkları, iş güvenliği, doğum izni, hastalık izni ve olağandışı hastalık izni) yönelik. Yasa, Umman Sultanlığı Anayasası ve Umman 2040 Vizyonu’nun sosyal yönleriyle bağlantılı hedeflerine uygun olarak Umman halkına refahı sağlamayı amaçlıyor.

Güvenli çalışma ortamı

Umman Haber Ajansı, Ulusal Gün vesilesiyle hazırladığı bir raporda, Umman Sultanlığının ulusal kadroların istihdamını, çalıştırılmasını, eğitilmesini ve geliştirilmesini sağlamak için çalıştığını belirtti. Ajans, bu çabaların, iş ve çalışma ortamının iyileştirilmesine katkıda bulunduğunu vurguladı. Ajans, iş kanunu gibi yasaların ve yönetmeliklerin, haklar ve yükümlülükler belirleyerek ve üretim tarafları arasındaki ilişkiyi istikrara getirerek güvenli bir çalışma ortamı sağladığını kaydetti. Ajans ayrıca, Umman Sultanlığının kamu ve özel sektörlerden ulusal liderleri ve yönetimsel yetenekleri geliştirmek ve eğitmek için çalıştığını kaydetti. Ajans, Sultan Heysem bin Tarık'ın Sultanlık Yönetim Akademisi'ni açtığına işaret etti.

Umman Sultanlığı, Ulusal Kentsel Gelişim Stratejisi aracılığıyla sosyal ve ekonomik refahı artırmayı, kalkınma sektörlerinin ana itici gücü olmayı hedefliyor. Bu doğrultuda, şu ana hedeflere ulaşmak için çalışıyor:

-Yaşam için uygun, esnek şehirler ve topluluklar oluşturmak.

-Umman kimliğini korumak.

-İklim değişikliğine yanıt vermek, uyum sağlamak ve etkilerini azaltmak

-Her ilin potansiyeline dayalı ekonomik büyüme ve çeşitlilik sağlamak.

-Kaynakların sürdürülebilir bir şekilde kullanılmasını sağlamak ve yenilenebilir enerji kaynakları üretmek.

- Su ve atık yönetiminin verimliliğini artırmak, ekolojik açıdan hassas bölgelerdeki etkileri yönetmek ve izlemek yoluyla çevreyi korumak ve geliştirmek.

xscd
Umman Sultanlığı, ulusal kadroları işe almak, işletmek, eğitmek ve nitelendirmek ve bir iş ve iş ortamı yaratmak için çalışmaktadır (Umman)

Ekonomik büyüme

Umman ekonomisi, cari yılın ilk yarısında sabit fiyatlarla yüzde 2,1 büyüme kaydetti. Yılın ortasına kadar, kamu borcunu 16,3 milyar Umman riyaline düşürmeyi başardı. Bu başarının arkasında harcamalarda rasyonalizasyon ve verimliliğin artırılması, petrol fiyatlarındaki artıştan kaynaklanan kamu gelirlerinde artış, petrol dışı gelirleri artırmak için mali önlemlerin alınması ve borç portföyünün yönetilmesi var. Ayrıca bazı devlet tahvillerin ihraç değerinden daha düşük bir fiyata geri satın alınması, yüksek maliyetli kredilerin ödenmesi, daha düşük maliyetli kredilerle değiştirilmesi ve nispeten düşük bir maliyetle Maskat Borsasında işlem görecek yerel tahvillerin ihraç edilmesi gibi faktörler de söz konusu başarının nedenleri arasında.

Umman'da turizm sektörünün gayri safi yurtiçi hasılaya (GSYİH) katkısı, 2022 yılında 1,7 milyar Umman riyali olarak gerçekleşti. Önümüzdeki iki yıl içinde, geçen yılın sonundaki yüzde2,4'lük orandan yüzde2,75'e yükselmesi bekleniyor.

Doğrudan yabancı yatırımlar bu yılın ilk çeyreği sonunda yüzde 23,3 artış göstererek 21 milyar 270 milyon Umman riyaline ulaştı.

Umman Sultanlığı, enerji, yenilenebilir enerji ve yeşil hidrojen gibi farklı alanlarda yatırım çekmeye odaklanıyor. Bu amaçla, bu alanlarda yatırım yapılması için araziler tahsis edildi. Geçtiğimiz haziran ayında, Orta Vilayet'te 10 milyar ABD dolarına yakın yatırım değeriyle iki yeni yeşil hidrojen üretim projesi için iki anlaşma imzalandı. Bu projelerin toplam üretim kapasitesi 250 bin ton olacak ve bu da 6,5 gigawatt yenilenebilir enerji kapasitesine eşdeğer olacak.

Umman Gelecek Fonu, geçtiğimiz mayıs ayında Sultan’ın talimatıyla iki milyar Umman riyali sermayeyle kuruldu. Fon, turizm, sanayi, dönüştürücü sanayiler, lojistik, gıda, balıkçılık, madencilik, telekomünikasyon ve bilişim teknolojileri, hizmetler ve limanlar gibi sektörleri hedefleyerek ekonomik aktiviteyi güçlendirmek ve özel sektörün bu sektörlerde ‘Umman 2040 Vizyonu’ doğrultusundaki yatırım projelerine ortak olmasını veya finanse etmesini teşvik etmek için çalışacak.

sdrgfe
Umman, Arap Körfezi ülkeleri, Avrupa, Asya ve Afrika'daki pazarları birbirine bağlamak için deniz taşımacılığı koridorlarından yararlanmayı hedefliyor. (Umman)

Umman Sultanlığı, coğrafi konumundan en iyi şekilde yararlanmak için özel ekonomik bölgeler ve serbest bölgeler yoluyla ve Körfez ülkeleri, Avrupa, Asya ve Afrika'daki pazarları birbirine bağlamak için deniz taşımacılık yollarından yararlanmaya çalışıyor. Bu yönde, bu yıl Güney Batina Vilayeti'nde Haza'in Ekonomik Şehri adında bir ekonomik şehir kuruldu ve iki serbest bölge oluşturuldu. Şehir, yerel ve yabancı yatırımları çekmeyi başardı ve değeri 300 milyon Umman riyaline ulaştı. Bu yatırımlar, Sahar Serbest Bölgesi, Madinat Sultan Qaboos Endüstriyel Bölgeleri, Duqm Özel Ekonomik Bölgesi, Salalah Serbest Bölgesi ve Mazyona Serbest Bölgesi'ne katıldı. Bu bölgeler, yatırımı teşvik eden mevzuatlar, düşük vergiler, nitelikli işgücü, gelişmiş altyapı ve sağlam siyasi ve ekonomik istikrar ile destekleniyor.

Söz konusu ekonomik hareketlilik ve ardından gelen finansal ve ekonomik göstergelerin iyileştirilmesi ve devlet genel borcunun düşürülmesi gibi olumlu sonuçlar, kredi derecelendirme kuruluşlarının Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini artırmasına ve gözden geçirmesine neden oldu. Standard & Poor's, Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini ‘BB+’ olarak yükseltti ve geleceğe dönük görünümü ‘istikrarlı’ olarak niteledi. Fitch Ratings, Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini ‘BB+’ olarak yükseltti ve geleceğe dönük görünümü ‘istikrarlı’ olarak değerlendirdi. Moody's, Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini ‘Ba2’ seviyesine yükseltti ve geleceğe dönük görünümü ‘pozitif’ olarak değerlendirdi.

Umman Sultanlığı, Birleşmiş Milletler Sanayi Kalkınma Örgütü tarafından yayınlanan bu yılki endüstriyel rekabetçilik performans raporunda dünya çapında 56’ıncı ve Arap ülkeleri arasında 5’inci sırada yer alarak, çeşitli küresel göstergelerde ilerleme kaydetti. Ayrıca, 2023 yılı Küresel İnovasyon Endeksi'nde 10 sıra ilerleyerek 132 ülke arasında 69’uncu sıraya yükseldi.



Trump’ın sinyalini beklerken savaş bulutları toplanıyor

ABD uçak gemisi Abraham Lincoln ve ona bağlı taarruz grubu Arap Denizi'nde (Reuters)
ABD uçak gemisi Abraham Lincoln ve ona bağlı taarruz grubu Arap Denizi'nde (Reuters)
TT

Trump’ın sinyalini beklerken savaş bulutları toplanıyor

ABD uçak gemisi Abraham Lincoln ve ona bağlı taarruz grubu Arap Denizi'nde (Reuters)
ABD uçak gemisi Abraham Lincoln ve ona bağlı taarruz grubu Arap Denizi'nde (Reuters)

Bölgede askeri yığılma devam ederken, ABD'nin İran'a karşı bir saldırı başlatıp başlatmayacağı beklentisiyle savaş havası hakim.

ABD Başkanı Donald Trump dün yaptığı açıklamada, Tahran ile ciddi bir anlaşmaya varılması gerektiğini belirterek, görüşmelerin iyi ilerlediğini kaydetti. Ancak "başarısızlık durumunda ciddi sonuçlar doğuracağı" uyarısında bulundu ve durumun önümüzdeki 10 gün içinde netleşmesini beklediğini ifade etti.

Şarku’l Avsat’ın sahadan aldığı bilgilere göre, ABD kaynakları ordunun cumartesi gününden itibaren olası saldırılara hazır olduğunu, ancak nihai kararın ABD medyasına göre "Beyaz Saray içinde siyasi ve askeri inceleme altında" olduğunu bildirdi.

Bu arada Tahran, uranyum zenginleştirme hakkının olduğunu vurgulayarak savaş istemediğini, ancak aşağılanmayı da kabul etmeyeceğini belirtti ve Hürmüz Boğazı'ndaki gücünü sergiledi.

İsrail ise İran destekli grupların, örneğin Lübnan'daki Hizbullah ve Yemen'deki Husi milislerinin, herhangi bir çatışmaya karışmaları durumunda, onlara karşı saldırılar düzenlemeyi planlıyor. Tel Aviv, bu grupları herhangi bir saldırıya karşı uyardı ve "büyük ve benzeri görülmemiş bir yanıt" vereceğini belirtti. İsrail Başbakanı Biyamin Netanyahu, ülkesinin "İran'a hayal edilemeyecek bir yanıt vereceğini" ifade etti.


Barış Konseyi, Gazze için milyarlarca dolarlık taahhütlerle kuruldu

ABD Başkanı Donald Trump'ın, dün Washington'da düzenlenen "Barış Konseyi"nin açılış toplantısına katılan ülkelerin liderleri ve temsilcileriyle birlikte, (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump'ın, dün Washington'da düzenlenen "Barış Konseyi"nin açılış toplantısına katılan ülkelerin liderleri ve temsilcileriyle birlikte, (AFP)
TT

Barış Konseyi, Gazze için milyarlarca dolarlık taahhütlerle kuruldu

ABD Başkanı Donald Trump'ın, dün Washington'da düzenlenen "Barış Konseyi"nin açılış toplantısına katılan ülkelerin liderleri ve temsilcileriyle birlikte, (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump'ın, dün Washington'da düzenlenen "Barış Konseyi"nin açılış toplantısına katılan ülkelerin liderleri ve temsilcileriyle birlikte, (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump, dün Washington'da 40'tan fazla ülkenin temsilcileri ve 12 ülkenin gözlemcilerinin katılımıyla "Barış Konseyi"ni kurdu. Konseyin odak noktası, İsrail savaşıyla harap olan Gazze Şeridi'nin yeniden inşası ve orada uluslararası bir istikrar gücünün oluşturulmasıydı.

Trump, ABD'nin Konseye 10 milyar dolar bağışlayacağını açıkladı, ancak fonların nasıl harcanacağına dair bir açıklama yapmadı. Suudi Arabistan, Kazakistan, Azerbaycan, Birleşik Arap Emirlikleri, Fas, Bahreyn, Katar, Özbekistan ve Kuveyt gibi ülkelerin Gazze yardım paketine 7 milyar dolardan fazla katkıda bulunduğunu, bunun Gazze Şeridi'nin yeniden inşası için gereken tahmini 70 milyar doların küçük bir kısmı olduğunu ifade etti.

Trump, Hamas'ın silahsızlandırılmasının önemini vurgulayarak, hareketin söz verdiği gibi silahlarını teslim edeceğini, aksi takdirde "şiddetli bir karşılık" verileceği uyarısında bulundu. "Dünya şu anda Hamas'ı bekliyor ve şu anda önümüzdeki tek engel o" dedi.

Yeni kurulan Uluslararası İstikrar Gücü'nün komutanı General Jasper Jeffers ise Endonezya, Fas, Kazakistan, Kosova ve Arnavutluk'un bu çabaya katılmak üzere asker gönderme sözü verdiğini açıkladı. Ayrıca, Gazze Şeridi'ne komşu olan Mısır ve Ürdün de polis ve güvenlik güçlerini eğitmeyi kabul etti.


Filistin Sağlık Bakanlığı: İsrailli bir yerleşimci Batı Şeria’da ABD vatandaşı Filistinli genci öldürdü

İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)
TT

Filistin Sağlık Bakanlığı: İsrailli bir yerleşimci Batı Şeria’da ABD vatandaşı Filistinli genci öldürdü

İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)

Filistin Sağlık Bakanlığı, 19 yaşındaki ABD vatandaşı Filistinli Nasrallah Muhammed Cemal Ebu Siyam’ın, çarşamba gecesi Batı Şeria’da bir İsrailli yerleşimcinin açtığı ateş sonucu ağır yaralandıktan sonra hayatını kaybettiğini açıkladı.

Bakanlık, Ebu Siyam’ın çarşamba günü işgal altındaki Batı Şeria’da, Ramallah yakınlarında bulunan Mihmas köyünde vurulduğunu bildirdi.

Reuters’a konuşan ABD Büyükelçiliği’nden bir yetkili ise şiddeti kınayarak, “ABD Dışişleri Bakanlığı için yurt dışındaki Amerikan vatandaşlarının güvenliği ve emniyetinden daha yüksek bir öncelik yoktur” ifadesini kullandı.

rgtbrgt
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları, cenaze töreninde gözyaşlarına boğuldu. (AFP)

İsrail güvenlik güçlerinin olası misillemesinden çekindiği için isminin açıklanmasını istemeyen Ebu Siyam’ın bir yakını, yerleşimcilerin köye koyun çalmak amacıyla baskın düzenlediğini öne sürdü.

Aralarında Ebu Siyam’ın da bulunduğu köylülerin hırsızlığı engellemeye çalıştığını, bunun üzerine yerleşimcilerin ateş açtığını ve Ebu Siyam ile birlikte bazı kişilerin yaralandığını söyledi.

Filistin resmi haber ajansı WAFA ise saldırılarda 5 kişinin yaralandığını, bunlardan 3’ünün -Ebu Siyam dahil- kurşunla yaralandığını bildirdi. Ajans, diğer yaralılara ilişkin ayrıntı paylaşmadı. Reuters’ın olayla ilgili yorum talebine İsrail ordusu tarafından henüz yanıt verilmedi.

dcfgt
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları, cenaze töreninin ardından yas tutuyor. (Reuters)

Gazze Şeridi’nde Ekim 2023’te başlayan savaşın ardından Batı Şeria’da İsrailli yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik şiddet eylemleri belirgin biçimde arttı. Birleşmiş Milletler (BM) verilerine göre, 2026 yılında yerleşimci saldırıları nedeniyle yaklaşık 700 kişi yerinden edildi.

Uluslararası kuruluş, 2026’da Batı Şeria’da 9 Filistinlinin öldürüldüğünü, 2025 yılında ise bu sayının 240’ı aştığını bildirdi. Verilere göre 2025 yılında Batı Şeria’da iki İsrailli öldü.

İsrail, yerleşimci şiddetiyle ilgili nadiren iddianame düzenliyor. İsrailli izleme kuruluşu Yesh Din, 2025 yılı sonunda yaptığı açıklamada, 7 Ekim 2023’ten bu yana belgeledikleri yüzlerce yerleşimci şiddeti vakasının yalnızca yüzde 2’sinde dava açıldığını duyurdu.

Son iki yılda Batı Şeria’da, aralarında aktivist Ayşenur Ezgi Eygi’nin de bulunduğu bazı ABD vatandaşları, İsrail güçleri ya da yerleşimciler tarafından öldürüldü.