Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam Şarku'l Avsat'a konuştu: Silahların devletle sınırlanması, uluslararası bir talep olmaktan önce Lübnan'ın bir ihtiyacı

Berri, Lübnan'ın ABD'nin önerisine vereceği yanıtı belirlemek için Hizbullah'ın vereceği yanıtı bekliyor

Selam-Berri görüşmesinden bir kare (Meclis Başkanlığı)
Selam-Berri görüşmesinden bir kare (Meclis Başkanlığı)
TT

Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam Şarku'l Avsat'a konuştu: Silahların devletle sınırlanması, uluslararası bir talep olmaktan önce Lübnan'ın bir ihtiyacı

Selam-Berri görüşmesinden bir kare (Meclis Başkanlığı)
Selam-Berri görüşmesinden bir kare (Meclis Başkanlığı)

Lübnan’da Meclis Başkanı Nebih Berri ile Başbakan Nevvaf Selam arasında gerçekleşen görüşmede iki lider, ABD Başkanı Donald Trump’ın Özel Temsilcisi Thomas Barrack’ın teslim ettiği ve başlıca maddelerinden biri Hizbullah'ın silahlarının toplanması olan ABD önerisine ilişkin kesin bir sonuca varamasa da toplantı olumluydu.

Başbakan Selam, Şarku'l Avsat'a telefonla yaptığı özel açıklamada, ABD’li Özel Temsilci Barrack’ın sunduğu ‘fikirleri’ Meclis Başkanı Berri ile görüştüğünü ve bu fikirlerin, başkalarına sunmadan önce kendilerine cevap vermeleri gereken temel konular olduğunu belirtti.

Lübnan Başbakanı sözlerini şöyle sürdürdü:

“Bu fikirleri kendi bakış açımızdan ve son kabine toplantısında tekrarladığım ilkelerden hareketle inceliyoruz. Şu an geçtiğimiz kasım ayında ABD ve Fransa'nın arabuluculuğunda varılan saldırıların durdurulmasına yönelik mutabakatın uygulanması gerekiyor. Bu da İsrail'in Lübnan topraklarından çekilmesini ve istikrarı tehdit eden saldırılarını durdurmasını gerektiriyor. Aynı zamanda Lübnan devleti, tüm toprakları üzerinde egemenliğini tesis etme ve silahlanma ve savaş-barış kararlarını tek başına alma konusunda üzerine düşen görevi yerine getirmeli. Bu adımlar atılmalı. Hangisinin önce olacağına dair tartışmak anlamsız. Hepsini mümkün olan en kısa sürede hayata geçirmeliyiz.”

Bu kararların uygulanması için bir mekanizmaya ihtiyaç olduğunu belirten Başbakan Selam, “Bu mekanizma, yaptığımız görüşmeler sonucunda şekillendiğinde, karar verme yetkisi sadece ona ait olduğundan Bakanlar Kurulu'na sunulacak” dedi. Başbakan Selam, Meclis Başkanı Berri ile yeniden görüşeceğini ve istenen sonuçlara ulaşmak için Cumhurbaşkanı ile sürekli temas halinde olduğunu belirtti. Selam, Berri'nin bazı konularda Hizbullah'tan yanıt beklediğini açıkladı.

Başbakan Selam, şunları söyledi:

“ABD’nin sunduğu fikirlerle etkileşim halindeyiz ve bunlar doğal olarak kesin fikirler değil, ABD’li Özel Temsilci ile tartışacağız ve umarız istenen sonuçlara ulaşırız. Lübnan'ın egemenliği ve silahların devletle sınırlandırılmasıyla ilgili başlıklar, dışardan gelen bir talep olmaktan önce, Lübnan'ın acil bir ihtiyacıdır. Lübnan, tüm vatandaşları arasında eşitlik, barış ve istikrarın hakim olduğu normal bir devlet olmayı hak ediyor ve Lübnan devleti, vatandaşlarını savunmak için koruyucu ve karar verici olmalı.”

dfrgty
Lübnan Meclis Başkanı Nebih Berri, Başbakan Nevvaf Selam'ı kabul etti (Meclis Başkanlığı)

Öte yandan Lübnan Meclis Başkanlığı, Meclis Başkanı Berri'nin Başbakan Selam'ı kabul ettiğini açıkladı.

Açıklamada şu ifadeler yer aldı:

“Görüşmede, İsrail'in ateşkes anlaşmasını ihlal etmeye devam etmesi ve Lübnan'a yönelik saldırıları, son olarak da dün Nabatieh bölgesini hedef alan İsrail hava saldırısı ışığında, Lübnan ve bölgedeki genel durumun gelişmeleri ile siyasi ve sahadaki son gelişmeler ele alındı. Ayrıca Başbakan Selam, Meclis Başkanı'na Katar ziyaretinin sonuçlarını aktardı.”

Açıklamada Berri'nin, Lübnan Genelkurmay Başkanı Rudolf Heykel’i kabulü sırasında, özellikle ülkenin güneyinde sahadaki gelişmeleri, güvenlik durumunu ve askeri kurumların durumunu takip ettiği ifade edildi.

Başbakan Selam'ın ziyareti, Aşure Günü'nden sonra silahların devletle sınırlandırılması için pratik bir mekanizmanın onaylanması amacıyla Bakanlar Kurulu’nda özel bir toplantı düzenleneceği yönündeki haberlerin ardından gerçekleşti. Toplantı, Cumhurbaşkanı Joseph Avn’ın cuma günü Cumhurbaşkanlığı Sarayında yapılan çalışma toplantısında Başbakan Selam ile görüşmeye başladığı ABD’nin sunduğu belge ilgili tartışmanın tamamlanması amacıyla yapıldı. Avn, Berri ve Selam bu belge üzerinde anlaşmaya varırsa, belge Bakanlar Kurulu'na sunulacak ve onaylanacak. Belge Hizbullah'ın silahları ve yasadışı silahlar, reformlar ve Lübnan-Suriye ilişkileri olmak üzere üç temel madde içeriyor. Belge onaylanırsa, ABD Özel Temsilcisi Barrack’a teslim edilecek ve bu kez Barrack tarafından İsrail ve Suriye'ye götürülecek.

“Elimizi uzattık”

Öte yandan Hizbullah, cumartesi günü Lübnan devletine siyasi sükunet mesajları gönderdi. Hizbullah'ın Şeriat Komitesi Başkanı Şeyh Muhammed Yazbek, Lübnan devletinden toprakların son santimetresine kadar kurtarılması, yeniden inşa edilmesi ve halkın yanında durulması yönündeki taahhütlerini yerine getirmesini talep etti.

Yazbek, yaptığı açıklamada şunları söyledi:

“Elimizi uzattık, tek bir hayat yaşamak istiyoruz ve Lübnan'ın çeşitliliğin bir örneği olmasını istiyoruz. Biz bu yolculuğu koruyan bilgeliği keşfettikten sonra görevimize yöneliyoruz. Sadece bilinç ve bilgelikle hareket ediyoruz. Acele etmiyoruz. Söylenenlere, düşman medyaya ve tüm karalamalara rağmen, Hizbullah'ın çağrısı ulusal birlik, insanlık ve Allah'ın ipine sımsıkı sarılıyor. Bu düşman (İsrail) güvenilmez ve emniyetsizdir, bu yüzden biz uyumadık ve uyumayacağız.”

Hizbullah mensubu Lübnanlı Milletvekili Hüseyin el-Hac Hasan da Lübnan devletinden İsrail'in Lübnan ve Lübnanlılara yönelik açık saldırılarına karşı baskısını ve tutumunu artırmasını talep etti. Lübnan devletinin baskı yapmanın yanı sıra beşli komite ile sponsorlardan üzerlerine düşen görevi yapmalarını talep etmekle yükümlü olduğunu söyleyen Hasan, “Biz, ABD'nin tarafsız ya da suç ortağı olmadığını, aksine Lübnan'a yönelik saldırıların ortağı olduğunu düşünüyoruz. Tüm bu baskı ve saldırganlık, son olarak da Nebatiye bölgesinde gerçekleştirilen onlarca hava saldırısı, belli bir gruba veya bölgeye yönelik değil, Lübnan'ın tamamına yönelik bir saldırıdır ve amacı Lübnan'a ve direnişe baskı uygulamaktır” ifadelerini kullandı.



Muhammed bin Selman, Medine'de alimleri, bakanları ve vatandaşları kabul etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
TT

Muhammed bin Selman, Medine'de alimleri, bakanları ve vatandaşları kabul etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)

Suudi Arabistan Başbakan Yardımcısı Veliaht Prens Muhammed bin Salman bin Abdulaziz, mübarek Ramazan ayının gelişi vesilesiyle kendisini tebrik etmek ve kutlamak için gelen alimleri, bakanları ve bir grup vatandaşı Medine'de kabul etti.

Hazır bulunanlar, mübarek ay vesilesiyle tebriklerini Veliaht Prens'e ilettiler, Veliaht Prens de herkesin oruçlarını, dualarını ve iyi amellerini Allah'ın kabul etmesini diledi.

Prens Muhammed bin Salman, mübarek Ramazan ayı vesilesiyle Medine'de tebriklerini kabul ediyor (SPA)Prens Muhammed bin Salman, mübarek Ramazan ayı vesilesiyle Medine'de tebriklerini kabul ediyor (SPA)

Resepsiyona Medine Bölgesi Valisi Prens Selman bin Sultan bin Abdulaziz, Devlet Bakanı ve Bakanlar Kurulu Üyesi Prens Turki bin Muhammed bin Fahd bin Abdulaziz, Riyad Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Muhammed bin Abdulrahman bin Abdulaziz, Medine Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Suud bin Nahar bin Suud bin Abdulaziz, Kültür Bakanı Prens Bedr bin Abdullah bin Ferhan, Prens Suud bin Selman bin Abdulaziz, Prens Faisal bin Bedr bin Muhammed bin Celavi, Prens Fahd bin Selman bin Sultan bin Abdulaziz, Prens Nahar bin Suud bin Nahar bin Suud bin Abdulaziz ve bakanlar katıldı.


Gazze’deki karmaşık durumun ortasında Barış Konseyi’nin taahhütleri sınanıyor

Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
TT

Gazze’deki karmaşık durumun ortasında Barış Konseyi’nin taahhütleri sınanıyor

Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump’ın başkanlık ettiği Barış Konseyi’nin ilk toplantısı, çeşitli önerileri gündeme taşıdı. Washington yönetimi toplantının çıktısını Gazze Şeridi’nin yeniden imarı için finansman sağlanması ve Hamas’ın silahsızlandırılması başlıklarında özetlerken, Arap tarafı taleplerini Gazze Şeridi’nde ateşkes anlaşmasının tüm maddeleriyle uygulanması, uluslararası istikrar güçlerinin konuşlandırılması ve teknokrat komitenin Tel Aviv’in engellemeleri olmaksızın görev yapabilmesi üzerine yoğunlaştırdı.

40’tan fazla ülkeden temsilciler ile 12 ülkeden gözlemcinin katıldığı toplantının sonuçlarının uygulama aşamasında başarıya ulaşıp ulaşamayacağı ise tartışma konusu oldu. Şarku’l Avsat’a konuşan uzmanlar, özellikle İsrail’in geri çekilmemesi ve Hamas’ın silahsızlandırılmasına ilişkin net mutabakat sağlanamaması gibi başlıca engeller nedeniyle sürecin ciddi zorluklarla karşılaşabileceğini, bunun da anlaşmanın aksamasına ya da askıya alınmasına yol açabileceğini ifade etti.

Endişeler

Endonezya Devlet Başkanı Prabowo Subianto, Gazze Şeridi’ndeki barış sürecini zayıflatabilecek girişimlere karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguladı.

Söz konusu açıklama, Subianto’nun, ABD Başkanı Donald Trump tarafından başlatılan Barış Konseyi’nin açılışına katılmasının ertesi gününde geldi. Toplantıda, İsrail saldırılarıyla büyük yıkıma uğrayan Gazze Şeridi’nin yeniden inşası ve bölgede uluslararası bir istikrar gücü oluşturulması konuları öne çıkmıştı.

Trump, ABD’nin konseye 10 milyar dolar bağışta bulunacağını açıklarken; Suudi Arabistan, Kazakistan, Azerbaycan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Fas, Bahreyn, Katar, Özbekistan ve Kuveyt’in Gazze Şeridi’ne yönelik yardım paketi için 7 milyar dolardan fazla katkı sağladığını belirtti.

Hamas’ın silahsızlandırılması gerektiğini vurgulayan Trump, hareketin söz verdiği üzere silahlarını teslim edeceğini ifade ederek, aksi halde ‘sert bir karşılık’ verileceği uyarısında bulundu. Trump, “Dünya şu anda Hamas’ı bekliyor… Şu an önümüzdeki tek engel o” dedi.

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar da Barış Konseyi toplantısındaki konuşmasında Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılması planına destek verdiğini açıkladı. Başbakan Binyamin Netanyahu ise toplantı öncesinde “Gazze silahsızlandırılmadan yeniden inşa olmayacak” mesajını vermişti.

Toplantıda konuşan ve yeni kurulan uluslararası istikrar gücünün komutanı olan General Jasper Jeffers, Endonezya, Fas, Kazakistan, Kosova ve Arnavutluk’un güç göndermeyi taahhüt ettiğini açıkladı. Gazze’ye komşu iki ülke olan Mısır ve Ürdün’ün ise polis ve güvenlik güçlerinin eğitilmesini üstlenmeyi kabul ettiği bildirildi.

Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli, toplantıda yaptığı konuşmada Batı Şeria ile Gazze Şeridi arasındaki bağın korunmasının önemine işaret ederek, Filistin Yönetimi’nin Gazze Şeridi’ndeki sorumluluklarını yeniden üstlenebilmesi gerektiğini belirtti. Medbuli, Filistinlilerin kendi işlerini doğrudan yürütebilmesi ve teknokrat komitenin Gazze Şeridi’nin tüm bölgelerinde görev yapabilmesi çağrısında bulundu.

Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ise konuşmasında Doha’nın nihai çözüme ulaşılması amacıyla Konsey’in çalışmalarına 1 milyar dolar katkı sağlayacağını duyurdu. Al Sani, Trump liderliğindeki Barış Konseyi’nin ‘20 maddelik planın tam ve gecikmeksizin uygulanmasını’ sağlayacağını ifade etti.

Yerinden edilmiş Filistinli amatör boksör Farah Ebu’l-Kumsan, Gazze şehrinde yıkılmış bir binanın kalıntıları önünde duruyor. (AFP)Yerinden edilmiş Filistinli amatör boksör Farah Ebu’l-Kumsan, Gazze şehrinde yıkılmış bir binanın kalıntıları önünde duruyor. (AFP)

El-Ahram Siyasi ve Stratejik Araştırmalar Merkezi’nde İsrail meseleleri analisti olarak görev yapan Dr. Said Ukkaşe, Barış Konseyi’nde ortaya konan çerçevenin net planlar içermediğini ve bunun anlaşmanın uygulanmasında karmaşaya, hatta tıkanma ve donmaya yol açabileceğini belirtti. Ukkaşe, ABD Başkanı Donald Trump’ın, engellerin giderilmesi ve gerekli mutabakatların sağlanmasına odaklanmadan konseyi hızla devreye sokarak bir başarı elde etmeye çalıştığını ifade etti.

Filistinli siyasi analist Nizar Nazzal da benzer bir görüş dile getirdi. Nazzal, Konsey’in taahhütlerinin uygulama aşamasında sekteye uğrayabileceğini belirterek, ekonomik başlıklara -örneğin yeniden imar için fon sağlanmasına- ağırlık verildiğini, ancak açık bir yol haritası ortaya konmadığını söyledi. Güvenlik boyutunda ise Hamas’ın silahsızlandırılmasının gündeme getirildiğini, buna karşın İsrail’in çekilmesi ya da hareketin geleceği konusunda netlik bulunmadığını kaydetti.

Nazzal, siyasi yükümlülüklerden uzak bu yaklaşımın temel bir sorun teşkil ettiğini vurgulayarak, uluslararası istikrar gücünün konuşlandırılması, İsrail’in geri çekilmesi ve teknokrat komitenin yetkilendirilmesi gibi hassas başlıkların güvenlik alanındaki karmaşık dengeler nedeniyle gecikebileceğini ifade etti.

Hamas’ın önceliği

Hamas ise son günlerde ABD Başkanı Donald Trump’ın silahsızlanma yönündeki açıklamalarıyla doğrudan bir polemiğe girmekten kaçınmayı sürdürdü. Hareket, perşembe günü yayımladığı bildiride, Gazze Şeridi’ne ilişkin herhangi bir düzenlemenin ‘İsrail saldırılarının tamamen durdurulmasıyla’ başlaması gerektiğini vurguladı.

Hamas, akşam saatlerinde yaptığı bir başka açıklamada da Gazze’nin ve Filistin halkının geleceğine dair ele alınacak her türlü siyasi sürecin ya da düzenlemenin, ‘saldırıların bütünüyle sona erdirilmesi, ablukanın kaldırılması ve başta özgürlük ve kendi kaderini tayin hakkı olmak üzere Filistin halkının meşru ulusal haklarının güvence altına alınması’ temelinde şekillenmesi gerektiğini belirtti.

ABD’li arabulucu Bishara Bahbah ise perşembe günü basına yaptığı açıklamada, Hamas’ın silahsızlandırılmasının, mensuplarına güvence ve koruma sağlanmasına bağlı olduğunu ifade etti.

Ukkaşe, ABD ve İsrail’den gelen açıklamaların, silahsızlanma gerçekleşmeden Gazze Şeridi’nde saldırıların durmasının mümkün olmadığına işaret ettiğini savundu. Ukkaşe, Hamas’ın izlediği çizginin örgütün varlığını sürdürme isteğini yansıttığını belirterek, bunun anlaşma maddelerinin tamamlanmasına engel olabileceğini ve Washington’un istikrar gücünün yetkileri ile konuşlandırılma takvimini netleştirmemesi halinde savaşın yeniden başlayabileceğini söyledi.

Nazzal ise Hamas’ın tamamen tasfiyesi üzerinden bir müzakere yürütülmesinin mümkün olmadığını belirterek, hareketin geleceğinin kapsamlı biçimde ele alınması ve karşılıklı tavizlere dayalı formüller yerine gerçek ve ciddi mutabakatlara yönelinmesi gerektiğini ifade etti.


Trump, İran'a karşı sert senaryoların uygulanması için baskı yapıyor

ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
TT

Trump, İran'a karşı sert senaryoların uygulanması için baskı yapıyor

ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)

ABD Başkanı Donald Trump, Washington'ın tehdit ettiği sert senaryolar ve artan baskı çerçevesinde İran'a karşı sınırlı bir askeri saldırıyı değerlendirdiğini söyledi. Bu açıklama, USS Gerald R. Ford uçak gemisinin bölgedeki ABD saldırı gücüne katılmak üzere Akdeniz'e girmesiyle eş zamanlı olarak geldi.

Trump, İran'ı nükleer programı konusunda bir anlaşmaya varmaya zorlamak için sınırlı bir saldırı düzenlemeyi düşünüp düşünmediği sorusuna Beyaz Saray'da gazetecilere şu yanıtı verdi: "Sanırım bunu düşündüğümü söyleyebilirim."

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre ABD'li yetkililer, operasyonun haftalarca sürebileceğini ve güvenlik tesislerinin ve nükleer altyapının bombalanmasını içerebileceğini, yönetimin sınırlı veya artan saldırılar için senaryoları değerlendirdiğini söyledi. Yetkililer, askeri planlamanın ileri bir aşamada olduğunu ve seçeneklerin belirli kişileri hedef almayı ve hatta Trump'ın emriyle rejim değişikliğini bile içerdiğini belirtti.

Buna karşılık İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, "askeri seçeneğin yalnızca meseleleri karmaşıklaştıracağını" ve "felaket sonuçlar doğuracağını" belirterek, Tahran'ın liderliğinin onayından sonra iki veya üç gün içinde "olası bir anlaşma taslağı" sunacağını duyurdu. Nükleer programın "askeri bir çözümü" olmadığını belirten Arakçi, Washington'ın "sıfır zenginleştirme" talep etmediğini vurguladı.