Libya Temsilciler Meclisi: Zaviye operasyonu siyasallaştırılmamalı

Libya milletvekilleri, Zaviye'ye yönelik hava saldırılarının ‘siyasallaştırılmasını’ eleştiriyor

Libya Temsilciler Meclisi: Zaviye operasyonu siyasallaştırılmamalı
TT

Libya Temsilciler Meclisi: Zaviye operasyonu siyasallaştırılmamalı

Libya Temsilciler Meclisi: Zaviye operasyonu siyasallaştırılmamalı

Libya Temsilciler Meclisi (TM) üyeleri, ülkenin doğusundaki Bingazi kentinde yaptıkları toplantıda, silahlı insansız hava araçlarının (SİHA) başkent Trablus'un batısında bulunan Zaviye kentindeki sivil bölgeleri ‘siyasi amaçlar’ için bombaladığını söylediler. TM Başkanı Akile Salih, bu konuda Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) hitap etmeyi önerdi ve buna karşı bir açıklama yapılması çağrısında bulundu.

Salih canlı olarak yayınlanan oturumun canlı yayınının kesilmesi talimatı verirken TM Sözcüsü Abdullah Bileyhik kapalı oturuma geçildiğini duyurdu.

(foto)

Aynı bağlamda protestocular, el-Matrad ve Surman bölgeleri arasındaki sahil yolu olan Zaviye'deki hava saldırılarını silahlı araçlarla ve toprak kumullarıyla kapattı.

Bingazi merkezli Libya İstikrar Hükümeti (LİH) İçişleri Bakanı İsam Ebu Zeribe, Zaviye şehrinin doğusundaki el-Maya Limanı noktasına düzenlenen saldırıda batı bölgesindeki Sahil Güvenlik Güçleri'nin iki üyesinin öldürüldüğünü duyurdu. Ebu Zeribe, “Bölge sakinleri, ülkenin ve vatandaşların çıkarları pahasına kişisel hesaplaşma için kullanılan sahte bahanelerle sürekli bombardımana maruz kaldı” dedi.

(foto altı) Trablus Emniyeti (AFP)
Trablus Emniyeti (AFP)

Yerel basında çıkan haberlere göre, bombardımanda 5 kişinin öldüğü ve 9 kişinin de yaralandığı belirtilirken, video görüntüleri Zaviye'nin doğusundaki el-Maya Limanı sahil güvenlik noktasında Libya donanmasına ait bir gambotun bombalandığını gösterdi.

Diğer yandan, Abdulhamid Dibeybe liderliğindeki Libya Ulusal Birlik Hükümeti’ne (UBH) bağlı silahlı milisler arasında şiddetli çatışmaların yaşandığı kanlı bir gecenin ardından Libya başkentine yeniden temkinli sükûnet geri döndü. Bu durum bölgedeki güvenlik durumunun kırılganlığını gösteriyor.

Dibeybe, hükümete bağlı Organize Suç ve Terörle Mücadele Caydırıcılık Birimi ile 444. Tugay arasında çıkan çatışmaları görmezden geldi. Ancak dün (Pazartesi) Trablus'ta 5+5 Ortak Askeri Komitesi’nin üyeleriyle yaptığı görüşmede, Libya askeri kurumunu birleştirme, güvenlik ve istikrarı sağlama ve seçimlere giden siyasi süreci destekleme çabalarını yineledi.

libya

Dibeybe’nin ofisi tarafından sunulan bir bildiride, komite üyeleri tarafından, Berlin Konferansı’ndan çıkan güvenlik çalışma grubuyla geçen hafta Trablus'ta yaptıkları toplantının sonuçları hakkında kendisine bilgi verildiği ifade edildi.

Teorik olarak Libya ordusunun en yüksek komutanı olarak kabul edilen Libya Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed el-Menfi, çatışmalardan uzaklaşmak için el-Nufeliyn bölgesindeki evinden Trablus'taki bir otele kaçtığı yönünde basında çıkan haberler hakkında yorum yapmaktan kaçındı.

Yerel medya tarafından yayınlanan video görüntüleri, 444. Tugay’dan Yüzbaşı Musab el-Zureyk'in Organize Suç ve Terörle Mücadele Caydırıcılık Birimi tarafından Trablus'taki eş-Şaab Limanı önünde tutuklandıktan sonra serbest bırakıldığını gösteriyor.

Trablus'un Ayn Zara bölgesinde 444. Tugay ile çıkan çatışmada Organize Suç ve Terörle Mücadele Caydırıcılık Birimi mensubu bir kişi ağır yaralanarak hayatını kaybederken, ambulans ve acil servis ekipleri araçlarından birine ateş açıldıktan sonra geçici olarak hizmet dışı kaldığını açıkladı. Ambulanstaki sağlık çalışanlarından birinin arabanın ön camını kıran gerçek bir kurşunla yaralandığına dikkat çekildi.

Organize Suç ve Terörle Mücadele Caydırıcılık Birimi, savaşan tarafları sivillerin güvenliğinden sorumlu tuttu ve ‘aklı hakem yapma ve silahlı anlaşmazlıklardan uzaklaşma’ talebinde bulundu. Ayrıca Trablus Üniversitesi, çalışmaların askıya alındığını ve sınavların ertelendiğini duyurdu.

(foto altı) Libya başkentinden (AFP)
Libya başkentinden (AFP)

Trablus Emniyet Müdürlüğü dün gece bir trafik polisinin görevini yerine getirirken şarapnel parçasıyla yaralandığını doğrulasa da, kent sakinlerine asayiş durumunun güvenli olduğu ve tüm yolların açık olduğu konusunda güvence verdi. Trablus Emniyet Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamada, özellikle Ayn Zara Yolu, Üniversite Yolu, el-Cerabe Caddesi, Ras Hasan bölgesi ve Selahaddin Yolu olmak üzere trafiğin normale döndüğü belirtildi.

Trablus Emniyet Müdürü Halil Vehibe, olayların meydana geldiği bölgeleri ve iki okulda sınavların işleyişini incelediğini söyledi. Öğrencilere ve sınav komisyonlarına ‘durumun güvenli olduğu ve Emniyet Müdürlüğü çalışanlarının sınavları güvence altına almak için hiçbir çabadan kaçınmayacakları’ güvencesini verdi.

Görgü tanıkları Şarku’l Avsat’a, ordu ve güvenlik teşkilatlarının liderlerinin Trablus'ta yaptıkları bir toplantıda tüm kuvvetlerin geri çekilmesi ve mevzilerine geri döndürülmesi konusunda anlaşmaya varmasının ardından, Emniyet Müdürlüğü'ne ait silahlı araçlardan oluşan bir konvoyun çatışmaları durdurmak için Trablus'taki el-Cerabe Caddesi'ne hareket ettiğini gözlemlediklerini aktardılar.

libya

Tacura Devrimciler Platformu ise Trablus’un Ras Hasan bölgesinde Abdurrauf Kara liderliğindeki Organize Suç ve Terörle Mücadele Caydırıcılık Birimi ile Mahmud Hamza komutasındaki 444. Tugay arasındaki silahlı anlaşmazlığın çözüme ulaştığını duyurdu. Ayrıca askeri liderlerin müdahalesiyle tüm çatışmaların nihayete erdirildiğine dikkat çekildi.

Suku’l-Cuma Belediye Başkanı Hüsam bin el-Hac'a göre, Ras Hasan bölgesi Pazar akşamı hafif çatışmalara sahne oldu.

Trablus'ta güvenlik takviyeleri (AFP)
Trablus'ta güvenlik takviyeleri (AFP)

Öte yandan Libya Ulusal Ordusu (LUO) Başkomutanı Halife Hafter, İngiltere Büyükelçisi Caroline Hurndall ile Bingazi kentindeki karargahında görüştüğünü belirterek, görüşmenin içeriğini açıklamadı.



Gazze’deki karmaşık durumun ortasında Barış Konseyi’nin taahhütleri sınanıyor

Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
TT

Gazze’deki karmaşık durumun ortasında Barış Konseyi’nin taahhütleri sınanıyor

Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump’ın başkanlık ettiği Barış Konseyi’nin ilk toplantısı, çeşitli önerileri gündeme taşıdı. Washington yönetimi toplantının çıktısını Gazze Şeridi’nin yeniden imarı için finansman sağlanması ve Hamas’ın silahsızlandırılması başlıklarında özetlerken, Arap tarafı taleplerini Gazze Şeridi’nde ateşkes anlaşmasının tüm maddeleriyle uygulanması, uluslararası istikrar güçlerinin konuşlandırılması ve teknokrat komitenin Tel Aviv’in engellemeleri olmaksızın görev yapabilmesi üzerine yoğunlaştırdı.

40’tan fazla ülkeden temsilciler ile 12 ülkeden gözlemcinin katıldığı toplantının sonuçlarının uygulama aşamasında başarıya ulaşıp ulaşamayacağı ise tartışma konusu oldu. Şarku’l Avsat’a konuşan uzmanlar, özellikle İsrail’in geri çekilmemesi ve Hamas’ın silahsızlandırılmasına ilişkin net mutabakat sağlanamaması gibi başlıca engeller nedeniyle sürecin ciddi zorluklarla karşılaşabileceğini, bunun da anlaşmanın aksamasına ya da askıya alınmasına yol açabileceğini ifade etti.

Endişeler

Endonezya Devlet Başkanı Prabowo Subianto, Gazze Şeridi’ndeki barış sürecini zayıflatabilecek girişimlere karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguladı.

Söz konusu açıklama, Subianto’nun, ABD Başkanı Donald Trump tarafından başlatılan Barış Konseyi’nin açılışına katılmasının ertesi gününde geldi. Toplantıda, İsrail saldırılarıyla büyük yıkıma uğrayan Gazze Şeridi’nin yeniden inşası ve bölgede uluslararası bir istikrar gücü oluşturulması konuları öne çıkmıştı.

Trump, ABD’nin konseye 10 milyar dolar bağışta bulunacağını açıklarken; Suudi Arabistan, Kazakistan, Azerbaycan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Fas, Bahreyn, Katar, Özbekistan ve Kuveyt’in Gazze Şeridi’ne yönelik yardım paketi için 7 milyar dolardan fazla katkı sağladığını belirtti.

Hamas’ın silahsızlandırılması gerektiğini vurgulayan Trump, hareketin söz verdiği üzere silahlarını teslim edeceğini ifade ederek, aksi halde ‘sert bir karşılık’ verileceği uyarısında bulundu. Trump, “Dünya şu anda Hamas’ı bekliyor… Şu an önümüzdeki tek engel o” dedi.

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar da Barış Konseyi toplantısındaki konuşmasında Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılması planına destek verdiğini açıkladı. Başbakan Binyamin Netanyahu ise toplantı öncesinde “Gazze silahsızlandırılmadan yeniden inşa olmayacak” mesajını vermişti.

Toplantıda konuşan ve yeni kurulan uluslararası istikrar gücünün komutanı olan General Jasper Jeffers, Endonezya, Fas, Kazakistan, Kosova ve Arnavutluk’un güç göndermeyi taahhüt ettiğini açıkladı. Gazze’ye komşu iki ülke olan Mısır ve Ürdün’ün ise polis ve güvenlik güçlerinin eğitilmesini üstlenmeyi kabul ettiği bildirildi.

Mısır Başbakanı Mustafa Medbuli, toplantıda yaptığı konuşmada Batı Şeria ile Gazze Şeridi arasındaki bağın korunmasının önemine işaret ederek, Filistin Yönetimi’nin Gazze Şeridi’ndeki sorumluluklarını yeniden üstlenebilmesi gerektiğini belirtti. Medbuli, Filistinlilerin kendi işlerini doğrudan yürütebilmesi ve teknokrat komitenin Gazze Şeridi’nin tüm bölgelerinde görev yapabilmesi çağrısında bulundu.

Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ise konuşmasında Doha’nın nihai çözüme ulaşılması amacıyla Konsey’in çalışmalarına 1 milyar dolar katkı sağlayacağını duyurdu. Al Sani, Trump liderliğindeki Barış Konseyi’nin ‘20 maddelik planın tam ve gecikmeksizin uygulanmasını’ sağlayacağını ifade etti.

Yerinden edilmiş Filistinli amatör boksör Farah Ebu’l-Kumsan, Gazze şehrinde yıkılmış bir binanın kalıntıları önünde duruyor. (AFP)Yerinden edilmiş Filistinli amatör boksör Farah Ebu’l-Kumsan, Gazze şehrinde yıkılmış bir binanın kalıntıları önünde duruyor. (AFP)

El-Ahram Siyasi ve Stratejik Araştırmalar Merkezi’nde İsrail meseleleri analisti olarak görev yapan Dr. Said Ukkaşe, Barış Konseyi’nde ortaya konan çerçevenin net planlar içermediğini ve bunun anlaşmanın uygulanmasında karmaşaya, hatta tıkanma ve donmaya yol açabileceğini belirtti. Ukkaşe, ABD Başkanı Donald Trump’ın, engellerin giderilmesi ve gerekli mutabakatların sağlanmasına odaklanmadan konseyi hızla devreye sokarak bir başarı elde etmeye çalıştığını ifade etti.

Filistinli siyasi analist Nizar Nazzal da benzer bir görüş dile getirdi. Nazzal, Konsey’in taahhütlerinin uygulama aşamasında sekteye uğrayabileceğini belirterek, ekonomik başlıklara -örneğin yeniden imar için fon sağlanmasına- ağırlık verildiğini, ancak açık bir yol haritası ortaya konmadığını söyledi. Güvenlik boyutunda ise Hamas’ın silahsızlandırılmasının gündeme getirildiğini, buna karşın İsrail’in çekilmesi ya da hareketin geleceği konusunda netlik bulunmadığını kaydetti.

Nazzal, siyasi yükümlülüklerden uzak bu yaklaşımın temel bir sorun teşkil ettiğini vurgulayarak, uluslararası istikrar gücünün konuşlandırılması, İsrail’in geri çekilmesi ve teknokrat komitenin yetkilendirilmesi gibi hassas başlıkların güvenlik alanındaki karmaşık dengeler nedeniyle gecikebileceğini ifade etti.

Hamas’ın önceliği

Hamas ise son günlerde ABD Başkanı Donald Trump’ın silahsızlanma yönündeki açıklamalarıyla doğrudan bir polemiğe girmekten kaçınmayı sürdürdü. Hareket, perşembe günü yayımladığı bildiride, Gazze Şeridi’ne ilişkin herhangi bir düzenlemenin ‘İsrail saldırılarının tamamen durdurulmasıyla’ başlaması gerektiğini vurguladı.

Hamas, akşam saatlerinde yaptığı bir başka açıklamada da Gazze’nin ve Filistin halkının geleceğine dair ele alınacak her türlü siyasi sürecin ya da düzenlemenin, ‘saldırıların bütünüyle sona erdirilmesi, ablukanın kaldırılması ve başta özgürlük ve kendi kaderini tayin hakkı olmak üzere Filistin halkının meşru ulusal haklarının güvence altına alınması’ temelinde şekillenmesi gerektiğini belirtti.

ABD’li arabulucu Bishara Bahbah ise perşembe günü basına yaptığı açıklamada, Hamas’ın silahsızlandırılmasının, mensuplarına güvence ve koruma sağlanmasına bağlı olduğunu ifade etti.

Ukkaşe, ABD ve İsrail’den gelen açıklamaların, silahsızlanma gerçekleşmeden Gazze Şeridi’nde saldırıların durmasının mümkün olmadığına işaret ettiğini savundu. Ukkaşe, Hamas’ın izlediği çizginin örgütün varlığını sürdürme isteğini yansıttığını belirterek, bunun anlaşma maddelerinin tamamlanmasına engel olabileceğini ve Washington’un istikrar gücünün yetkileri ile konuşlandırılma takvimini netleştirmemesi halinde savaşın yeniden başlayabileceğini söyledi.

Nazzal ise Hamas’ın tamamen tasfiyesi üzerinden bir müzakere yürütülmesinin mümkün olmadığını belirterek, hareketin geleceğinin kapsamlı biçimde ele alınması ve karşılıklı tavizlere dayalı formüller yerine gerçek ve ciddi mutabakatlara yönelinmesi gerektiğini ifade etti.


Amerika Birleşik Devletleri, Suriye'deki büyükelçiliğini yeniden açmayı planlıyor

29 Mayıs 2025'te Şam'daki büyükelçilik konutu üzerinde Amerikan bayrağının göndere çekilmesi töreninden (Arşiv)
29 Mayıs 2025'te Şam'daki büyükelçilik konutu üzerinde Amerikan bayrağının göndere çekilmesi töreninden (Arşiv)
TT

Amerika Birleşik Devletleri, Suriye'deki büyükelçiliğini yeniden açmayı planlıyor

29 Mayıs 2025'te Şam'daki büyükelçilik konutu üzerinde Amerikan bayrağının göndere çekilmesi töreninden (Arşiv)
29 Mayıs 2025'te Şam'daki büyükelçilik konutu üzerinde Amerikan bayrağının göndere çekilmesi töreninden (Arşiv)

Trump yönetimi, ülkedeki iç savaş sırasında 2012 yılında kapatılan Şam'daki ABD büyükelçiliğini yeniden açma planlarıyla ilgili olarak Kongre'ye bildirimde bulundu.

Associated Press (AP) tarafından elde edilen ve bu ayın başlarında Kongre komitelerine gönderilen bir bildirimde, Dışişleri Bakanlığı'nın "Suriye'deki büyükelçilik faaliyetlerinin olası yeniden başlatılmasına yönelik aşamalı bir yaklaşım uygulamayı" amaçladığı belirtildi.

10 Şubat tarihli bildirimde, bu planlara ilişkin harcamaların 15 gün içinde, yani gelecek hafta başlayacağı belirtilmişti; ancak planların tamamlanma tarihi veya Amerikalı personelin Şam'a kalıcı olarak ne zaman döneceğine dair bir zaman çizelgesi belirtilmemişti.

Şarku'l Avsat'ın AP'den aktardığına göre ABD yönetimi geçen yıldan beri, özellikle Beşşar Esed rejiminin Aralık 2024'te beklenen düşüşünden kısa bir süre sonra, büyükelçiliği yeniden açmayı değerlendiriyordu.

Yönetim, bu adımı Başkan Donald Trump'ın Türkiye Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack'ın gündemindeki en önemli önceliklerden biri olarak belirledi.


İsrail’in Lübnan’ın doğu ve güney bölgelerine düzenlediği saldırılarda 8 kişi hayatını kaybetti

 İsrail’in Bekaa Vadisi’ne düzenlediği hava saldırılarından (Sosyal medya)
İsrail’in Bekaa Vadisi’ne düzenlediği hava saldırılarından (Sosyal medya)
TT

İsrail’in Lübnan’ın doğu ve güney bölgelerine düzenlediği saldırılarda 8 kişi hayatını kaybetti

 İsrail’in Bekaa Vadisi’ne düzenlediği hava saldırılarından (Sosyal medya)
İsrail’in Bekaa Vadisi’ne düzenlediği hava saldırılarından (Sosyal medya)

Lübnan’ın doğu ve güney bölgelerine dün düzenlenen İsrail hava saldırılarında en az 8 kişi hayatını kaybetti. İsrail ordusu, hedef alınan unsurların Hizbullah ile müttefiki Hamas mensupları olduğunu açıkladı.

Hizbullah’a yakın bir kaynak AFP’ye yaptığı açıklamada, Bekaa bölgesini hedef alan saldırılarda örgütün askeri komutanlarından birinin de hayatını kaybedenler arasında bulunduğunu bildirdi.

Yerel basında yer alan haberlerde, hayatını kaybedenler arasında Hizbullah’ta görevli bir yetkilinin de bulunduğu, söz konusu ismin eski milletvekili Muhammed Yaği’nin oğlu olduğu ve Hizbullah’ın hayatını kaybeden eski genel sekreteri Hasan Nasrallah’ın yardımcılığını yaptığı öne sürüldü.

İsrail, Kasım 2024’te bir yılı aşkın süren çatışmaların ardından varılan ateşkes anlaşmasına rağmen Lübnan’a yönelik hava saldırılarını sürdürüyor. İsrail ordusu genellikle hedefin Hizbullah olduğunu belirtirken, zaman zaman Hamas Hareketi’ni de vurduğunu açıklıyor.

Lübnan Ulusal Haber Ajansı (NNA), Bekaa bölgesindeki İsrail saldırılarının ilk belirlemelere göre altı kişinin ölümüne ve 25’ten fazla kişinin yaralanmasına yol açtığını, yaralıların bölgedeki hastanelere sevk edildiğini duyurdu.

İsrail ordusu ise Bekaa’daki Baalbek bölgesinde Hizbullah’a ait karargâhların hedef alındığını açıkladı.

Söz konusu saldırılar, ülkenin en büyük Filistin mülteci kampı olan Ayn el-Hilve’ye yönelik İsrail hava saldırılarından saatler sonra gerçekleşti. Lübnan Sağlık Bakanlığı, saldırılarda iki kişinin hayatını kaybettiğini bildirdi. İsrail ordusu ise kampta Hamas’a ait bir karargâhın hedef alındığını duyurdu.

NNA, İsrail’e ait bir insansız hava aracının (İHA) Sayda’ya bitişik kampı vurduğunu aktardı.

İsrail ordusu açıklamasında, kampta ‘Hamas mensubu militanların faaliyet gösterdiği bir karargâhın’ hedef alındığını belirterek, Lübnan’da Hamas’ın ‘yerleşmesine karşı’ operasyonlarını sürdürdüğünü ve “Hamas terör örgütü militanlarına karşı nerede faaliyet gösterirlerse göstersinler güçlü şekilde hareket etmeye devam edeceğini” kaydetti.

 Lübnan’ın Bekaa Vadisi’ndeki Baalbek şehrinin genel görünümü (Reuters)

Lübnan’ın Bekaa Vadisi’ndeki Baalbek şehrinin genel görünümü (Reuters)

Hamas yaptığı yazılı açıklamada, sivil kayıplara yol açtığını belirttiği saldırıyı kınadı.

Açıklamada, ‘işgal ordusunun ileri sürdüğü iddiaların’ reddedildiği belirtilerek, bunların ‘gerçekler karşısında dayanaksız bahaneler’ olduğu savunuldu. Hedef alınan merkezin, kampta güvenlik ve istikrarı sağlamakla görevli Ortak Güvenlik Gücü’ne ait olduğu ifade edildi.

Lübnan hükümeti geçen yıl, İsrail ile yaşanan ve binlerce Hizbullah mensubunun yanı sıra çok sayıda üst düzey ismin hayatını kaybettiği savaşın ardından zayıflayan Hizbullah’ın silahsızlandırılacağını taahhüt etmişti.

Lübnan ordusu geçen ay, İsrail sınırına yakın bölgeden başlayarak Litani Nehri’ne kadar uzanan alanı kapsayan planın ilk aşamasını tamamladığını açıkladı.

Ancak Hizbullah’ı yeniden silahlanmakla suçlayan İsrail, Lübnan ordusunun kaydettiği ilerlemeyi yetersiz bulduğunu duyurdu.

Beş aşamadan oluşan planın ikinci etabı ise Litani Nehri’nin kuzeyinden başlayarak, başkent Beyrut’un yaklaşık 40 kilometre güneyindeki Sayda’nın kuzeyinden Akdeniz’e dökülen Evveli Nehri’ne kadar uzanan bölgeyi kapsıyor.