Dibeybe, Libya’daki nüfuzunu genişletmeye çalışıyor

Dibeybe Tobruk Belediye Başkanı ile yaptığı görüşmede (UBH)
Dibeybe Tobruk Belediye Başkanı ile yaptığı görüşmede (UBH)
TT

Dibeybe, Libya’daki nüfuzunu genişletmeye çalışıyor

Dibeybe Tobruk Belediye Başkanı ile yaptığı görüşmede (UBH)
Dibeybe Tobruk Belediye Başkanı ile yaptığı görüşmede (UBH)

Libya Ulusal Birlik Hükümeti (UBH) Başbakanı Abdulhamid Dibeybe, İstikrar hükümetine rağmen idari ve siyasi nüfuzunu doğu bölgesine genişletmeye çalışırken, başkent Trablus'un batısındaki Zaviye kentindeki yerleşim birimleri ani hava saldırılarına maruz kaldı.

Yerel basında çıkan haberlere göre, insansız hava araçları (İHA) Zaviye şehrinin doğusundaki Cudaim bölgesinde çok sayıda noktayı hedef belirtmeden bombalarken, herhangi bir ölü veya bildirilmedi. Son zamanlarda yapılan birkaç benzer hava saldırısının ardından UBH tarafından herhangi bir resmi açıklama yapılmazken, Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklar, saldırının yakıt kaçakçılığı yapmak için kullanıldığına inanılan Burkan el-Gadab (Öfke Volkanı) Operasyonu ile bağlantılı silahlı bir gruba ait yerleri hedef aldığını söyledi. Resmi olmayan haberlere göre ise, saldırı araba ve askeri araç atölyesini hedef aldı.

Bu bağlamda Türkiye Milli Savunma Bakanlığı, Türk Deniz Görev Grubu görevi kapsamında, Libya açıklarında bulunan TCG BARBAROS fırkateyni tarafından gemiye çıkma, helikopter ile iniş kalkış ve helikopter ile dikey ikmal eğitimleri icra ettiğini duyurdu.

Dibeybe  hükümeti ise ülkedeki siyasi, ekonomik ve hizmet durumundaki son gelişmeleri görüşmek üzere yarın ilk kez günü Gadames şehrinde bir toplantı düzenlemeye hazırlanıyor. Gadames Belediye Başkanı Kasım el Mena, şehrin toplantıya hazır olduğunu duyurdu.

Buna karşılık görgü tanıklarının son çatışmaların arka planında şehrin bazı bölgelerinin kapatıldığını ve lastiklerin ateşe verildiğini doğrulamasının ardından, Giryan şehrinde (başkentin güneyinde, Trablus) güvenlik gerilimi yeniden arttı.

Öte yandan Dibeybe, obruk Belediyesi Yürütme Kurulu Başkanı Ferec Bulhattabiye ve üyeleri ile önceki akşam başkent Trablus'ta sürpriz bir toplantı düzenleyerek belediyedeki kalkınma projelerinin ilerleyişini ve belediyedeki gelişmeyi artırmanın yollarını tartıştı. Görüşme sırasında Dibeybe Yerel Yönetim Bakanlığı ve yürütme kurumlarının tüm sektörlere yetki devrini tamamlamak ve yerel yönetim düzeyinde projelerin uygulanmasını ciddi şekilde tamamlamak için çabalarını güçlendirme gereğini vurgulayarak, amacın merkeziyetçiliği ortadan kaldırmak ve kendi bölgelerindeki vatandaşlara temel hizmetler sunmak olduğunu aktardı.

UBH Başkanı, hükümetinin  Bulhattabiyye’ye yerel idareyi harekete geçirme, yetkileri belediyelere devretme, Libya'nın çeşitli şehir ve bölgelerinde yürütme ajansları ve yerel yönetim düzeyinde kalkınma projeleri başlatma çabalarına övgüde bulunduğunu aktardı.

Temsilciler Meclisi veya Usame Hammad başkanlığındaki Libya İstikrar Hükümeti, Tobruk belediyesinin (ülkenin uzak doğusu) idari etki alanına girmesine rağmen, bu toplantı hakkında açıklama yapmadı. Kimliğini açıklamayı reddeden kaynaklara göre, askeri nüfuzu Tobruk'u da kapsayan  Libya Ulusal Ordu Başkomutanı Mareşal Halife Hafter, bu adımla ilgili yorum yapmadı.

Diğer yandan Libya Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed el-Menfi, sürekli istişare ve komite çalışmalarının organizasyonu çerçevesinde dün Trablus'ta Mali Düzenlemeler Yüksek Komitesi Başkan Yardımcısı Ferhat bin Kadara ile bir araya geldiğini söyledi.

Menfi, önceki akşam ertelenen seçimleri düzenleyen yasaları geliştirmek için Temsilciler Meclisi (6 + 6) ile ortak komitenin sonuçlarını Libya Devlet Yüksek Konseyi Başkanı Halid el-Mişri ile görüşmüştü.

Menfi, Mişri ile yaptığı görüşmede Libya'daki siyasi arenasındaki gelişmelerin yanı sıra yakın bir zamanda güvenilir parlamento ve cumhurbaşkanlığı seçimlerinin nasıl güvenli ve istikrarlı bir ortamla yapılması konularını görüştüğünü söyledi.

Mişri ise komitenin sonuçları ve Devlet Yüksek Konseyi'nin Libya halkının bir an önce ulaşmak istediği seçim süreci için yaptığı çalışmalar hakkında Menfi’yi bilgilendirdiğini ifade etti. Ayrıca, Yüksek Maliye Komisyonu'nun kamu harcamalarını izleme çalışmalarının sonuçları hakkında bilgi verdi ve bu konuda yapılacak her türlü yorumu memnuniyetle karşıladığını vurguladı.

Bu bağlamda Birleşmiş Milletler (BM) Libya Özel Temsilcisi Abdullah Batili, Afrika büyükelçilerine ve diplomatik misyon temsilcilerine, kapsayıcı seçimler yapmak amacıyla Libya'daki ana partiler arasında siyasi bir uzlaşmaya varma çabaları hakkında bilgi vererek, komşu ülkelerdeki son gelişmelerin Libya üzerindeki potansiyel etkisine değindi.

Başkanlık Konseyi üyesi Abdullah el-Lafi ise dün, Dibeybe’ye bağlı güçlerin Genelkurmay Başkanı ve askeri yetkililer ile görüştüğü toplantıda, bu çerçevede yürütülen çalışmalara desteğin sürdürülmesi ve askeri birliklerin görevlerini yerine getirebilmeleri için gerekli olan lojistik kabiliyetlerin sağlanması gerektiğini aktardı. Toplantıda, ülkenin güney sınırlarını korumak için süratle ortak bir güç oluşturulması da vurguladı.

Başkanlık Konseyi'nden yapılan açıklamaya göre, toplantıda Sudan ve Nijer'de yaşanan olaylar ışığında sınırların güvenliği için atılan adımlar ele alındı.



Tunuslu bir milletvekili, Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırıldı

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
TT

Tunuslu bir milletvekili, Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırıldı

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)

Yerel medyaya göre Tunus'ta bir mahkeme dün Milletvekili Ahmed Seydani'yi, ülkenin son sel felaketinin ardından sosyal medyada Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırdı.

Seydani, bu ayın başlarında, Tunus'un çeşitli bölgelerinde altyapıya zarar veren sellere neden olan olağanüstü yağışların ardından Saïd'in iki bakanla yaptığı görüşmeyle ilgili Facebook'ta yaptığı, "Cumhurbaşkanı, yetki alanını resmi olarak yollara ve su borularına genişletmeye karar verdi. Görünüşe göre yeni unvanı Sanitasyon ve Yağmur Suyu Drenajı Başkomutanı olacak” yorumu nedeniyle tutuklandı.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre Seydani'nin avukatı Husameddin Bin Atya ajansa yaptığı açıklamada, müvekkilinin Telekomünikasyon Kanunu'nun 86. maddesi uyarınca yargılandığını ve bu maddenin “Kamu iletişim ağları aracılığıyla kasıtlı olarak başkalarına zarar veren veya huzurunu bozan herkesi” bir ila iki yıl hapis ve 100 ila 1.000 dinar (yaklaşık 300 avro) para cezası öngördüğünü söyledi.

Tunus'ta geçen ay 70 yıldan fazla süredir görülen en şiddetli yağışların ardından en az beş kişi hayatını kaybetti, birçok kişi ise hala kayıp durumunda.


BM, Hızlı Destek Kuvvetlerini el Faşir'de soykırım yapmakla suçladı

Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)
Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)
TT

BM, Hızlı Destek Kuvvetlerini el Faşir'de soykırım yapmakla suçladı

Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)
Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)

Sudan'daki bağımsız uluslararası araştırma misyonu dün, geçen ekim ayında "Hızlı Destek Kuvvetleri"nin (HDK) eline geçmesinden bu yana birçok vahşete tanık olan Sudan'ın el Faşir kentinde "soykırım eylemlerinin" meydana gelmesini kınadı.

Birleşmiş Milletler misyonu, Sudan'ın batı Darfur bölgesindeki bu şehirde HDK'nin sistematik eylemlerinden çıkarılabilecek tek makul sonucun soykırım niyeti olduğu sonucuna varan bir rapor yayınladı.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre ABD Hazine Bakanlığı, el Faşir'deki suistimalleri nedeniyle üç HDK komutanına yaptırım uyguladı. Bakanlık, bu kişilerin HDK'nin şehri ele geçirmesinden önce 18 ay süren el Faşir kuşatmasında yer aldığını belirtti.


Araştırma: Gazze Şeridi’ndeki savaşın başlangıcındaki vefat sayısı, resmi olarak açıklanandan çok daha yüksekti

İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)
İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)
TT

Araştırma: Gazze Şeridi’ndeki savaşın başlangıcındaki vefat sayısı, resmi olarak açıklanandan çok daha yüksekti

İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)
İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)

Tıp dergisi The Lancet’te yayımlanan bir araştırma, Gazze Şeridi’nde süren savaşın ilk 16 ayında 75 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini ortaya koydu. Bu rakamın, o dönemde yerel makamlarca açıklanan bilançodan en az 25 bin daha fazla olduğu belirtildi.

Çalışma ayrıca, Gazze Şeridi’ndeki Sağlık Bakanlığı’nın hayatını kaybedenler arasında kadınlar, çocuklar ve yaşlıların oranına ilişkin yayımladığı verilerin doğruluğunu teyit etti.

Araştırmaya göre, 7 Ekim 2023 ile 5 Ocak 2025 tarihleri arasında yaklaşık 42 bin kadın, çocuk ve yaşlı yaşamını yitirdi. Bu ölümler, Gazze savaşında meydana gelen toplam can kayıplarının yüzde 56’sını oluşturdu.

Ekonomist, demograf, epidemiyolog ve saha araştırmacılarından oluşan yazar ekibi, The Lancet Global Health dergisinde kaleme aldıkları makalede, “Mevcut bulgular birlikte değerlendirildiğinde, 5 Ocak 2025’e kadar Gazze Şeridi nüfusunun yüzde 3 ila 4’ünün şiddet sonucu hayatını kaybettiğine işaret etmektedir. Ayrıca çatışmanın dolaylı etkileri nedeniyle çok sayıda şiddet dışı ölüm de kaydedilmiştir” ifadelerine yer verdi.

Gazze Şeridi’ndeki can kaybı sayısı tartışma konusu olmaya devam ederken, üst düzey bir İsrailli güvenlik yetkilisi geçen ay İsrailli gazetecilere yaptığı açıklamada, Gazze Şeridi’ndeki sağlık makamlarının topladığı verilerin büyük ölçüde doğru olduğunu söylemişti. Bu açıklama, aylardır süren resmi şüphelerin ardından dikkat çekici bir tutum değişikliği olarak değerlendirildi.

Söz konusu yetkili, Ekim 2023’ten bu yana İsrail saldırıları sonucu yaklaşık 70 bin Filistinlinin hayatını kaybettiğini, bu sayıya kayıpların dahil olmadığını aktardı.

Gazze Şeridi’ndeki sağlık makamları ise İsrail saldırıları nedeniyle doğrudan hayatını kaybedenlerin sayısının 71 bini aştığını, Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkesten bu yana 570’ten fazla kişinin yaşamını yitirdiğini bildirdi.

gbrhy
Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus’ta İsrail'in düzenlediği saldırılarda hayatını kaybeden yakınlarının cenaze namazını kılan Filistinliler (EPA)

Geçtiğimiz yıl The Lancet’te yayımlanan bir başka araştırmada, savaşın ilk dokuz ayında Gazze Şeridi’ndeki can kaybı sayısının, Filistin Sağlık Bakanlığı verilerinde açıklanandan yaklaşık yüzde 40 daha düşük tahmin edildiği bildirilmişti.

Yeni çalışma da resmi vefat sayısının gerçek rakamın oldukça altında kaldığına işaret etti. Araştırma, Gazze Şeridi genelini temsil edecek şekilde özenle seçilen 2 bin aileyle yapılan bir ankete dayanıyor. Katılımcılardan, aile fertleri arasındaki ölümlere ilişkin ayrıntılı bilgi vermeleri istendi. Saha çalışması, Filistin’de ve bölgenin diğer kısımlarında yürüttükleri çalışmalarla tanınan deneyimli Filistinli kamuoyu araştırmacıları tarafından gerçekleştirildi.

Londra’daki Royal Holloway, University of London bünyesinde görev yapan ve çatışmalardaki can kayıplarının hesaplanması üzerine 20 yılı aşkın süredir çalışan ekonomist Michael Spagat, hakemli olarak yayımlanan araştırmanın yazarlarından biri olarak, yeni bulguların Ekim 2023 ile Ocak 2025 arasında Gazze Şeridi’nde 8 bin 200 ölümün yetersiz beslenme ya da tedavi edilemeyen hastalıklar gibi dolaylı etkilerden kaynaklandığını gösterdiğini belirtti.

Çalışma, İsrail saldırılarının en yoğun ve en ölümcül dönemini kapsarken, Gazze Şeridi’ndeki insani krizin en ağır safhasını içermiyor. Birleşmiş Milletler (BM) destekli uzmanlar, geçen yıl ağustos ayında Gazze Şeridi’nde kıtlık ilan etmişti.

Araştırmacılar, nihai ve kesin bir can kaybı sayısına ulaşmanın uzun zaman ve önemli kaynaklar gerektireceğini vurgulayarak, kendi bulguları da dahil olmak üzere mevcut tüm tahminlerin geniş hata payları içerdiğine dikkat çekti.