Piramitler, Mısır medeniyetine yönelik iddiaları nasıl çürüttü?

Yapıların bulunduğu alanlardaki tarihi kanıtlar ve arkeolojik buluntular, firavunların mirasını kanıtlıyor

Piramitler, firavunlar için devasa mezarlar olarak inşa edildi ve son dinlenme yeri, güçlerinin ve ölümsüzlüklerinin sembolü olarak hizmet etti / Fotoğraf: AFP
Piramitler, firavunlar için devasa mezarlar olarak inşa edildi ve son dinlenme yeri, güçlerinin ve ölümsüzlüklerinin sembolü olarak hizmet etti / Fotoğraf: AFP
TT

Piramitler, Mısır medeniyetine yönelik iddiaları nasıl çürüttü?

Piramitler, firavunlar için devasa mezarlar olarak inşa edildi ve son dinlenme yeri, güçlerinin ve ölümsüzlüklerinin sembolü olarak hizmet etti / Fotoğraf: AFP
Piramitler, firavunlar için devasa mezarlar olarak inşa edildi ve son dinlenme yeri, güçlerinin ve ölümsüzlüklerinin sembolü olarak hizmet etti / Fotoğraf: AFP

Mısır uygarlığını soyma bakışına hakkında konuşulanlar oldukça geniş ve çok sayıda.

Ancak son zamanlarda, sosyal medyanın kullanımından dolayı, bu işletimin artmasıyla oyunların bir şekilde artması ve piramitler hakkında konuşmak yaygınlaştı.

Mısırlıların, en büyük sembolleri Büyük Piramit de dahil olmak üzere, eski piramitleri dışardan bazı gruplarla inşa ettiği yönergeleri, eski Mısır uygarlığıyla ilgili şüphelere neden oluyor.

Piramitleri bazen uzaylıların, bazen Ad kavminden Amalekliler'in yaptığı iddia ediliyor; bazen de Yahudilerin inşaatta parmağı olduğunu ileri sürülüyor.

Hatta öyle bir iddia var ki piramitleri, tüm Mısır medeniyetinin kendilerine ait olduğu iddia eden Afrosentrizm grubunun inşa ettiği dile getiriliyor.

Milattan önce 2630 ile 1530 yılları arasındaki dönem atfedilen piramitler, firavunlar için devasa mezarlar olarak inşa edildi ve "son dinlenme yeri", "güçlerinin ve ölümsüzlüklerinin simgesi" olarak hizmet etti.

Piramitleri inşa etmek için kullanılan yöntemlerin kesin olarak ne olduğu, arkeologlar ve tarihçiler arasında yaşanan tartışma konusu.

Ancak vasıflı işçilik, mühendislik danışmanlığı ve planlama planlamasının bir yöntemi kullanılarak inşa edildiğine inanılıyor.

Firavun ilgisi

Kahire Üniversitesi'nde arkeoloji uzmanı olan Ahmed Bedran, incelemeyle ilgili olarak şunları söyledi:

Eski Mısır uygarlığı, ölümden sonra diriliş ve ahiretin kesinlikle bulunduğu fikrine dayanmaktadır. Piramitler de dahil olmak üzere tüm yapıyla mezarlar inşa etmeye ve ikinci yaşamda ölüye mezarlık mezarlık mobilyalarını mumyalamaya ve inşa etmeye yönelik ilginin nedeni bu. başlangıç, gömü ilkeldi ve geliştirme geliştirildi.

Piramitlerin aniden ortaya çıkmadığını vurgulayan Bedran , bunun yerine Büyük Piramit'in inşasıyla parlaklığının zirvesine ulaştığına kadar çeşitli aşamalardan ve deneyimlerden geçtiğini  belirtti.

Bedran, açıklamalarına şöyle devam etti:

Böylece piramit inşa etme deneyleri, ünlü Basamaklı Piramit gibi teras şeklindeki mezarların kurulmasıyla başladı ve Dördüncü Hanedan'ın ateşlenmesiyle birlikte Kral Sneferu, Dahshur'da piramitler inşa etti.

Piramitlere dair ikinci meselesi, diğer insanlar piramidi inşa ettiğine dair safsatalar ortaya atılırken, "neden bu büyük yapıyı kendi medeniyetlerine ve gösterilerine tanık olması için kendi ülkelerinde inşa ettikleri ve neden ona atfedilecek başka bir ülkede bir etme inşa ettikleri" sorularına cevap verilmesi .

Bedran, bu hususta yaşadıklarını söyledi:

Kim piramidi Yahudilerin inşa edeceği iddia edecekse, onlardan çıkacak bilimsel yanıt, Yahudilerin Mısır'a piramidi inşa etme yayınları yaklaşık 1500 yıl sonra geldiklerinin tarihleri ​​olarak kanıtlandığı, yani Mısır'da o dönemde, piramitlerin inşa süresi boyunca hiç Yahudi yoktu.

Aynı bağlamdaki kimleri, kayıp kıta Atlantis 'in Sfenks'in altında olduğunu ve heykelin altında çeşitli kazılar olduğunu ve heykelden herhangi bir sana rastlanmadığını iddia etti.

En olası teori nedir?

Bilim insanları, piramidin nasıl inşa edildiğine ve genişlettiğine dair 2 milyon tahmin edilen bu devasa taşların nasıl yükseltildiğine dair farklı olasılıklar ortaya koydu.

Sınırsız sayıda işçiye ihtiyaç duyan bu büyüklükteki bir binanın inşaatı idari olarak nasıl organize edildi? 

Eski Mısırlıların piramidi inşa etme becerilerinden şüphe duyanlara cevap olarak, kesin olarak kabul edilebilecek deliller neler?

Eski eser uzmanı Bedran, bu soruları şu şekilde yanıtladı:

Büyük Piramit'in inşası, inşaat süresi boyunca çok sayıda işçinin katıldığı için ulusal proje fikrine bakıyordu. Sel döneminde, farklı illerden çiftçiler piramidin inşasına çalıştırılması zorlandı. Aileler, vergilerinden düşülmek üzere çalıştırmae içecek ve içecek gönderdi. Barınma, yeme-içme ve tedavi esasları en büyük ilgi ve özen bu işe çalıştırıldı. Çevrede ortopedi uzmanı olduğu kanıtlanan ve hastaların yaralarını tedavi eden bir ölüm mezarını, yemek hazırlamak için yerleri ve erzak almak için bir liman buldu.

"Piramit inşaatçılarının mezarları zaten var ve bu, piramitleri inşa edenlerin kölesi olduğu veya zorla çalıştırdıkları kişileri tamamen reddediyor" diyen Bedran, açıklamalarına şöyle devam etti:

Bu durumda, yapım hizmetlerinin sağlamasının olması söz konusu olmadığı gibi inşaattan ayrılmaktan sonra da uygun tanımlı yerlerinin olmasında bir çıkarları olmayacak. Aynı zamanda, en büyük papirüs kalıntıları araştırmalarından biri olan ve Vadi Ceref Papirüsü olarak bilinen papirüs, piramidi Mısırlıların inşa ettiğine dair kesin bir kanıt. Burası, Kızıldeniz'de bir liman ve papirüs, piramidi inşa eden gezici amirlerinden birinin günlüğü olduğunu düşündüren şeyler içeriyor. Taşların Tora'dan şantiyeye nasıl taşındığını anlatıyor ve zahmetli işlemlerle ilgili ayrıntılar hakkında bilgi veriyor. Bu, piramidi Mısırlıların inşa ettiğinin ve en üst düzeyde gördüğü entegre bir yönetim deposu var bilgisayarın kesin olarak açılması.

Arkeolog, " Piramidin inşasını geliştirmesi en olası teorinin, piramidin tepesine ulaşmak için yükselen eğimin, mucizevi bir şekilde gelen tüm mimari veya mühendislik ve astronomik ayrıntılar ihtimaline katılarak kullanılması" dedi .

Kayıp mumyaya ne oldu?

Mezarı 5 bin yıl boyunca bilim insanlarını şaşırtan ve en önemsemeyenler de dünyanın en önemli sit alanlarından biri olarak kabul edilen kral mezarı.

Piramidin içinde boş bir lahit bulunduğundan dolayı, bu büyük kalkan mumyasının nerede olduğunu kimse bilmiyor.

Mumya çalındı ​​mı, yoksa çalınmasın diye başka bir mezarlığa kamuflaj olarak mı gömüldü?

Ve hiç bir yerde gelmeyecek bir yerde mi ortaya çıkacak?

Aynı zamanda mühendislik, mimarlık ve astronomi bilimlerinde bir mucize sayılan Büyük Piramit'in yöneticisina ait şu anda Mısır Müzesi'nde bulunan 7,5 santimetrelik tek bir küçük heykel dışında hiçbir şeyin bulunmamış olması oldukça ironik.

Eski Mısır'ın birçok kralının aksine, söz konusu bu kralın büyük heykelleri keşfedilmedi.

Mısır antikaları araştırmacısı ve Mısır Arkeologlar Birliği üyesi Ali Ebu Dishish, bu konudaki şu açıklamalarda bulundu:

Kral Keops'un doğrulanmış tek heykelinin fildişinden ölümü ve Abidos'ta yaşadığını söyledi. Bu, hükümranlığı sırasında, mevcut koşulların iyi olmasına ve refaha rağmen, neden diğer krallar gibi devasa heykellerinin onları bir araya getirmesini sağlıyor.

Ancak bu bölümleri birden fazla olasılık var ve bunları doğrulayacak bir kanıt olmadığı için hepsi de varsayımlar değerlendiriliyor. Khufu'nun o dönemde inşa edilen ve devam eden veya idamla yıkılan heykelleri olabilir veya bunlar yeniden kullanılabilir.

Keops'un heykelleri, kazı dosyalarının devam etmesiyle bir gün bulunabilir. Belki de heykel yapmakla pek ilgilenmemiş ve tüm enerjisini ve elde ettiği piramidi inşa etmeye yöneltmiş olabilir, çünkü bunların hiçbiri şu ana kadar kanıtlanmamış araştırmalardır.

Dishish, açıklamalarına şöyle devam etti:

Ordu komutanı Rahotep'in Keops dönemindeki heykelleri var. Mısır Müzesi'nde bulunan Rahotep ve Nofret'in heykeli olarak bilinen ve kendisini ve eşini temsil eden büyük bir heykel de bunlardan biri.

Ebu Dishish, ral Keops'un kendisiyle de arkeologları şaşırttığını, çünkü adının Büyük Piramit'in içinde bir kartuşta bulunmadığını dışında kendisinden pek bahsetmediğini ve kendisine atfedilen çok fazla iz bulamadığını  belirtti.

Arkeolojik planlama

Kültür Yüksek Konseyi, Tarih ve Eski Eserler Komitesi üyesi ve Mısır Medeniyetini Savunma Kampanyası Başkanı Abdurrahim Reyhan da gördüklerini söyledi:

Mısır uygarlığının maruz kaldığı yoğun kampanyalar, onları organize ve bir şekilde yanıt verebilmek için bilimsel bir gerektirmekte. Ancak olan şu ki, bir saldırıyı açığa çıkaran yapılar, genellikle uydu kanalları ve sosyal medya aracılığıyla yayılan aceleci yanıtlar oluyor. Bu durumdaki konu bilimsel bir şekilde çürütülmüyor. Ancak asıl mesele olmayan meseleler için baskı yapılabiliyor. Örneğin, son Kleopatra filminin krizi, siyah ten almayı reddetmeye odaklanmıştı. Ancak ana mesele bu değil, konu daha çok meydan okunan Mısır yetkisi ve yapısı ile ilgili.

Reyhan, Mısır insanlarını bu şekilde bilinçlendirmek ve her bölgedeki insanlarla eski eserler arasında bir ilişki oluşturma bu mirası koruma değeri ve önemini anlamaları için kullanılmasının önemi vurguladı.

Independent Arabia, Independent Türkçe



Şara, cumhurbaşkanlığı görevini üstlenmesinin yıldönümünde şunları söyledi: Geleceği adalet ve kalkınma ile birlikte inşa edeceğiz ve Suriye'yi hak ettiği yere geri döndüreceğiz

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)
TT

Şara, cumhurbaşkanlığı görevini üstlenmesinin yıldönümünde şunları söyledi: Geleceği adalet ve kalkınma ile birlikte inşa edeceğiz ve Suriye'yi hak ettiği yere geri döndüreceğiz

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el Şara (Reuters)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara, göreve başlamasının yıldönümünde Suriye haber ajansı SANA'ya göre bugün yaptığı açıklamada, Suriyelilerin "Suriye'yi hak ettiği yere geri getirecek kapsamlı bir kalkınmayla geleceği birlikte inşa edeceklerini" söyledi.

“X” platformunda yaptığı bir paylaşımda el-Şara şunları söyledi: “Suriye Arap Cumhuriyeti başkanlığı görevini üstlenmemin üzerinden bir yıl geçti. Bu süre zarfında, Suriye halkının her alanda gösterdiği fedakarlıkları ve sabrı hatırlıyorum ve Allah'tan bu emanete layık olmamı diliyorum.”

Şöyle devam etti: “Geleceği birlikte, sarsılmaz bir adalet, kalıcı istikrar ve kapsamlı bir kalkınma ile inşa edeceğiz; bu da Suriye'yi hak ettiği yere geri getirecek ve halkının özlemlerini karşılayacaktır.”

Şarku’l Avsat’ın SANA’dan aktardığına göre, 29 Ocak 2025'te Şam'daki Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda, "askeri operasyon komutanlığı ve Suriye devrimci güçlerinin geniş katılımıyla" Suriye devriminin zaferini ilan eden bir konferans düzenlendi.

SANA’nın haberine göre"konferans, Ahmed el-Şara'nın Cumhurbaşkanı olarak atanmasını, tüm askeri grupların ve devrimci siyasi ve sivil organların feshedilmesini ve devlet kurumlarına entegre edilmesini ilan ederek önemli bir dönüm noktası oldu."

Konferansta ayrıca 2012 anayasasının iptali, tüm istisnai yasaların askıya alınması, Beşşar Esed rejiminin ordusunun dağıtılması ve "Suriye ordusunun ulusal temeller üzerine yeniden inşası" ilan edildi.

Alınan kararlar arasında, Esed rejiminin güvenlik aygıtının dağıtılması ve yeni bir güvenlik kurumunun kurulmasının yanı sıra, Halk Meclisi, Arap Sosyalist Baas Partisi, Ulusal İlerici Cephe partileri ve bunlara bağlı örgüt, kurum ve komitelerin feshedilmesi ve herhangi bir isim altında yeniden kurulmalarının yasaklanması da yer alıyordu.


SDG, Şam ile kapsamlı bir anlaşmaya vardığını duyurdu: İşte anlaşmanın maddeleri

Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
TT

SDG, Şam ile kapsamlı bir anlaşmaya vardığını duyurdu: İşte anlaşmanın maddeleri

Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) ile Şam yönetimi, bugün (Cuma) ateşkes ve taraflar arasında askeri, güvenlik ve idari kurumların kademeli entegrasyonunu öngören kapsamlı bir anlaşmaya varıldığını açıkladı. Anlaşma kapsamında Kürt halkının medeni ile eğitim hakların düzenlenecek.

Anlaşma kapsamında, temas hatlarındaki askeri birliklerin çekilmesi ve İçişleri Bakanlığı’na bağlı güvenlik güçlerinin Haseke ve Kamışlı merkezlerine konuşlandırılması öngörülüyor. Ayrıca, ağırlıklı olarak Kürtlerin liderliğindeki SDG bünyesinden tugaylar içeren bir askeri tümen kurulması kararlaştırıldı.

SDG, anlaşmanın maddelerini önce bir açıklamayla duyururken, Şam yönetimi daha sonra resmi medya aracılığıyla anlaşmayı teyit etti. Yeni düzenleme, SDG’den üç tugayı kapsayan bir askeri tümenin oluşturulmasını ve Kobani (Ayn el-Arab) güçlerinden bir tugayın Halep’e bağlı bir tümen içine alınmasını içeriyor.

frgty6u7
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) unsurları (AFP)

Anlaşma metninde, “özerk yönetim” kurumlarının Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesi ve sivil personelin statülerinin korunması da yer aldı.

Anlaşma metninde Metinde, yerinden edilenlerin bölgelerine geri dönüşlerinin garanti altına alınacağı da belirtiliyor.

Anlaşma hangi maddeleri içeriyor?

SDG’nin resmi internet sitesinde yapılan açıklamanın tamamı şöyle:

“Suriye Demokratik Güçleri ile Suriye Hükümeti Arasındaki Anlaşma Metni;

Suriye Demokratik Güçleri ile Suriye hükümeti arasında, kapsamlı bir anlaşma uyarınca ateşkese varılmış; iki taraf arasındaki askeri ve idari güçlerin kademeli bir entegrasyon süreci üzerinde de mutabakata varılmıştır.

Anlaşma; askeri güçlerin temas hatlarından çekilmesini, İçişleri Bakanlığı'na bağlı güvenlik güçlerinin Haseke ve Kamışlo şehir merkezlerine girmesini ve bölgedeki güvenlik güçlerinin entegrasyon sürecinin başlatılmasını, Suriye Demokratik Güçleri'nden üç tugayı içeren bir askeri tümen oluşturulmasını ve buna ek olarak Halep vilayetine bağlı bir tümen bünyesinde Kobani güçleri için bir tugay kurulmasını kapsamaktadır.

Anlaşma ayrıca, sivil memurların kadrolarının korunmasıyla birlikte Özerk Yönetim kurumlarının Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesini de içermektedir.

Ayrıca Kürt halkının medeni ve eğitim haklarının düzenlenmesi ve yerinden edilenlerin bölgelerine geri dönüşlerinin garanti altına alınması konusunda da anlaşmaya varılmıştır.

Anlaşma, ilgili taraflar arasındaki işbirliğini güçlendirerek ve ülkeyi yeniden inşa etme çabalarını birleştirerek, Suriye topraklarını birleştirmeyi ve bölgede tam entegrasyon sürecini gerçekleştirmeyi amaçlamaktadır.”

Öte yandan, 24 Ocak’ta Şam ile SDG, aralarındaki ateşkesi 15 gün uzattıklarını ve görüşmelerin sürdüğünü açıklamıştı.

Kürtlerin öncülüğünde, Arap savaşçıları da bünyesinde barındıran SDG, Suriye iç savaşında kilit bir rol oynadı. ABD desteğiyle DEAŞ’a karşı mücadele eden SDG, örgütü Suriye’de büyük ölçüde yenilgiye uğrattı. Bu süreçte, kuzey ve doğu Suriye’de petrol sahalarını da içeren geniş alanların kontrolünü ele geçirerek özerk bir yönetim kurdu. Ayrıca binlerce radikal unsuru gözaltında tuttu; Uluslararası Af Örgütü, Ağustos 2023’te bu sayıyı yaklaşık 10 bin olarak tahmin etmişti.

Ancak Beşşar Esed’in devrilmesinin ardından, Ahmed eş-Şara liderliğindeki yeni Suriye yönetimi, ülkenin devlet güçleri altında birleştirilmesi hedefiyle SDG ile güçlerin ve kurumların entegrasyonu konusunda müzakerelere başladı. Görüşmeler zaman zaman tıkanırken, bir askeri çatışmanın ardından taraflar yeni bir anlaşmaya ulaştı.

Suriye hükümeti ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında kapsamlı bir anlaşmaya varıldı. Anlaşma kapsamında SDG'den askeri tümen kurulacak, askeri ve idari güçlerin kademeli entegrasyonu sağlanacak ve Kürt halkının medeni ile eğitim hakların düzenlenecek.

Anlaşma metnine göre, “askeri güçler temas hatlarından çekilecek ve Suriye İçişleri Bakanlığı'na bağlı güvenlik güçleri Haseke ile Kamışlo şehir merkezlerine girecek”. Ayrıca SDG'ye bağlı üç tugaydan oluşan bir askeri tümen kurulacak ve Kobani güçleri için de Halep vilayetine bağlı bir tümen bünyesinde ayrı bir tugay oluşturulacak.


ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
TT

ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)

ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) çalışanları, 2024’ün ilk aylarında, Gazze’nin kuzeyinde gıda ve tıbbi yardım eksikliğinin kritik boyutlara ulaştığına dair uyarılarını, dönemin ABD Başkanı Joe Biden yönetimindeki üst düzey yetkililere iletti. Şarku'l Avsat'ın Reuters’tan aktardığı habere göre, söz konusu uyarılar kurum içi yazışmalar yoluyla yapıldı.

Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırılarının ve İsrail’in Gazze’ye kara harekâtının üzerinden üç ay geçtikten sonra hazırlanan iç mesajda, Ocak ve Şubat aylarında iki aşamada bölgeye giden Birleşmiş Milletler çalışanlarının sahada gözlemlediği sarsıcı manzaralar ayrıntılı biçimde yer aldı.

frgtyu7
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Beyt Lahiya’da, hayır mutfağından pişmiş yemek almak için bekleyen Filistinliler, 28 Nisan 2025 (Reuters)

Çalışanlar, yollarda insan uyluk kemiği ve başka kemikler gördüklerini, araçlarda bırakılmış cesetlere rastladıklarını aktardı. Ayrıca özellikle gıda ve temiz içme suyu başta olmak üzere insani ihtiyaçlarda “felaket düzeyinde” bir eksiklik bulunduğunu vurguladılar.

Ancak Reuters’in görüştüğü dört eski yetkili ile incelenen belgelere göre, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Jack Lew ve yardımcısı Stephanie Hallett, telgrafların yeterli tarafsızlık içermediği gerekçesiyle ABD hükümeti içinde daha geniş biçimde dağıtılmasını engelledi.

Gazze’deki duruma resmî itiraf meselesi

Altı eski ABD’li yetkili, Şubat 2024’te gönderilen telgrafın, yılın ilk yarısında iletilen ve İsrail’in Gazze’ye yönelik savaşı nedeniyle sağlık, gıda, hijyen koşullarındaki hızlı bozulmayı ve toplumsal düzenin çöküşünü belgeleyen beş telgraftan biri olduğunu söyledi.

vf
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Cibaliye’de, savaşta yıkılan binaların enkazı arasında yürüyen Filistinliler, 6 Ocak 2026 (Reuters)

Reuters bu telgraflardan birini inceledi. Diğer dört telgrafın da Lew ve Hallett tarafından “tarafsızlık” kaygısıyla engellendiğini, içeriklerini bilen dört eski yetkili doğruladı.

Üç eski ABD’li yetkili, bu telgraflardaki ayrıntıların olağanüstü derecede sarsıcı olduğunu ve yönetim içinde geniş biçimde paylaşılsaydı üst düzey karar alıcıların dikkatini çekeceğini belirtti. Yetkililere göre bu durum, Biden’ın aynı ay yayımladığı ve ABD istihbarat ve silah tedarikini İsrail’in uluslararası hukuka uyumuna bağlayan ulusal güvenlik muhtırasına yönelik denetimi de sıkılaştırabilirdi.

O dönem USAID’de Batı Şeria ve Gazze’den sorumlu bilgi birimi başkan yardımcısı olan Andrew Hall, “Telgraflar insani bilgiyi aktarmanın tek yolu değildi; ancak büyükelçinin Gazze’deki gerçek durumu resmen kabul etmesi anlamına gelirdi” dedi.

ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği, bölgedeki diğer büyükelçiliklerden gelenler de dahil olmak üzere Gazze’ye ilişkin telgrafların çoğunun hazırlanması ve dağıtımını denetliyordu. Üst düzey bir eski yetkili, Büyükelçi Lew ve yardımcısı Hallett’in sık sık USAID yönetimine, telgraflardaki bilgilerin zaten medyada geniş biçimde yer aldığını söylediklerini aktardı.

Eski Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile Biden’ın temsilcileri, söz konusu telgrafların hiçbir zaman ABD hükümetinin üst kademelerine ulaşmadığı iddiasına ilişkin yorum taleplerine yanıt vermedi.

Gazze savaşı, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te düzenlediği ve 1.250’den fazla kişinin öldüğü saldırıların ardından başladı. Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine göre Gazze’de hayatını kaybedenlerin sayısı 71 bini aştı.

ABD Başkanı Donald Trump, geçen yıl eylülde Beyaz Saray’da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yanında Gazze için barış planını açıklamış olsa da, çatışmalar durmadı. Filistin Sağlık Bakanlığı’na göre, ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana yaklaşık 481 kişi daha öldürüldü.

Biden yönetiminin savaş boyunca İsrail’e verdiği destek, Demokrat Parti içinde derin bir bölünmeye yol açtı ve konu parti adayları açısından hâlâ çözülmüş değil. Reuters/Ipsos’un geçen ağustosta yaptığı ankete göre, Demokratların yüzde 80’inden fazlası İsrail’in Gazze’deki askerî karşılığının aşırı olduğunu ve ABD’nin açlık riskiyle karşı karşıya olan Gazze halkına yardım etmesi gerektiğini düşünüyor.