Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı ve Genelkurmay Başkanı Korgeneral Abdulfettah el-Burhan, Afrika Birliği'nin (AfB) Sudan’a yönelik her türlü dış müdahalesini reddettiğini belirtti. Burhan, dün (cumartesi) yaptığı açıklamada barış girişimlerini reddetmediğini ancak Sudan'da ordu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasındaki durumu savaştan önceki hale döndürecek bir barış istemediğini vurguladı.
Geçtiğimiz birkaç gün içinde Sudan Dışişleri Bakanlığı ile AfB arasında, veri savaşı ve sözlü ‘anlaşmazlıklar’ zemininde ciddi bir diplomatik kriz patlak verdi. Söz konusu kriz, AfB Komisyonu Başkanı Musa Faki Muhammed’in HDK’den bir yetkiliyle yaptığı ve ‘isyancı milis gücünün’ meşruluğunu kabul ettiği görüşmenin ardından gerçekleşti. Faki ‘çifte standartla’ suçlandı. Bu arada bir AfB sözcüsü, Sudan Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamalarının dilini ‘yozlaşmış’ olarak nitelendirdi ve savaşı durdurmayı amaçlayan Sudanlı taraflarla temasları durdurmayı reddetti.
Burhan, dün (cumartesi) ülkenin güneybatısında bulunan Mavi Nil eyaletindeki bir askeri üsse yaptığı ziyarette, ülkesinin AfB’nin yardımı olmadan da ayakta kalabileceğini ifade etti.
Başkanlığını yaptığı Sudan Egemenlik Konseyi'nin “barış girişimlerini reddetmediğini” vurgulayan Burhan şu ifadeleri kullandı: “AfB'nin ülkemizin iç işlerine karışmasına izin veremeyiz. Şu anda bizi 15 Nisan'dan (ordu ile HDK arasında savaşın başladığı tarih) öncesine götüren bir barış yok. Barışı reddetmiyoruz. Bizim görüşümüz, barışın, başka bir ordu kurmaya çalışan, başkalarına saldıran, devleti hukuk dışı yollarla kontrol etmeye çalışan herkesten kurtulduktan sonra geleceği yönündedir. AfB'ye mesajımız şudur; Eğer yaklaşımınız buysa, yardımınıza ihtiyacımız yok. Hükümetlerarası Kalkınma Otoritesi (IGAD) rotasından saparsa biz Sudanlılar sorunlarımızı kimseye ihtiyaç duymadan çözebilecek kapasitedeyiz.”
Bazı bölgesel kuruluşların krizi doğru göremediğini belirten Burhan, “Barışı reddetmediğini, bunun kanıtının da Cidde platformu da dahil olmak üzere birçok girişimi kabul etmesi olduğunu, ancak ülkeyi 15 Nisan öncesindeki durumuna döndürecek barışı kategorik olarak kabul etmediğini” söyledi.
HDK milislerinin terör örgütü olarak sınıflandırılması çağrısında bulunan Burhan, “Her milletten paralı askerleri kullandığı suçlara tanık oluyoruz” dedi. Burhan, Abdulaziz Adam el-Hilu liderliğindeki Sudan Halk Kurtuluş Hareketi-Kuzey (SPLM-N) ve Joseph Touka grubuna barış sürecine katılma çağrısını yeniledi. İki isyancı grup son dönemde Güney Kordofan ve Mavi Nil eyaletlerinde orduyla askeri çatışmalara girdi.
El-Faşir'de çatışmalar yeniden başladı
Buna paralel olarak Kuzey Darfur eyaletinin başkenti el-Faşir şehrinde de sivil kayıpların yaşandığı şiddetli çatışmalar yaşandı. El-Faşir Direniş Komiteleri Koordinasyon Komitesi’nin Facebook hesabı üzerinden yaptığı açıklamada şu ifadeler yer aldı: “Şehrin kuzeyinde çatışmalar yeniden başladı ve ağır silahlar kullanıldı. HDK’nin bulunduğu kuzey ve doğu bölgelerde vatandaşlar arasında panik ve gerginlik ortamı hâkim oldu.”
Şarku’l Avsat’a konuşan görgü tanıkları, HDK’nin çeşitli yönlerden saldırı başlattığını, birçok mahalleyi ve pazar yerini hedef aldığını bildirdi. 2020 Cuba Barış Anlaşması’nı imzalayan silahlı gruplar, sivillerin güvenliğini sağlamak ve korumak için el-Faşir'de ortak güçler konuşlandırdı. Öte yandan bölge sakinleri, eski Omdurman şehrinin mahallelerinde ordu ile HDK arasında çatışma ve karşılıklı topçu atışlarının yaşandığını aktardı. Ayrıca HDK’nin, Nil'in doğusundaki Hac Yusuf bölgesinde bulunan Hattab’da Sudan ordusuna ait bir üsse saldırı düzenlediği yönünde haberler var.
Yardımın engellenmesi
Buna karşılık HDK, dün (cumartesi) yaptığı açıklamada, devrik rejimin kalıntılarını ülkenin doğusundaki Port Sudan şehrinde insani yardımları yağmalamak ve Hartum, Darfur ve Kordofan'a erişimi engellemekle suçladı. Açıklama, Darfur Bölgesi Başkanı Mini Arko Minawi'nin, bazı isimsiz tarafları, vatandaşları zor insani koşullarla karşı karşıya olan Darfur bölgesine insani yardımın ulaşmasını engellemeye çalışmakla suçladığı uyarılarına yanıt olarak geldi. HDK tarafından yapılan açıklamanın devamında şu ifadeler yer aldı: “Darfur'daki el-Faşir, Nyala ve el-Cuneyne havalimanlarını ve Kuzey Kordofan'daki el-Ubeyd Havaalanını açarak iş birliği yapmaya hazır olduğumuzu teyit ettik. Ancak ordu komutanları bunu sahte bahanelerle reddetti.”
HDK, eski rejimin unsurlarının savaş döngüsünü haklı çıkarmak ve genişletmek için insani yardım dosyasını istismar etme girişimlerine karşı güçlü bir şekilde uyarıda bulundu.
