9. Blok'un başarısızlığı sonrası Lübnan'daki gaz aramalarının geleceği nasıl olacak?

Total, sondaj sonuçlarının açıklanmasının ardından Beyrut Limanı'ndaki ekipmanları Mısır'a taşımaya başladı

Lübnanlı yetkililer, Total liderliğindeki koalisyonu başka bir kuyu açmaya ikna etmek için son girişimlerde bulunuyor (Ulusal Haber Ajansı)
Lübnanlı yetkililer, Total liderliğindeki koalisyonu başka bir kuyu açmaya ikna etmek için son girişimlerde bulunuyor (Ulusal Haber Ajansı)
TT

9. Blok'un başarısızlığı sonrası Lübnan'daki gaz aramalarının geleceği nasıl olacak?

Lübnanlı yetkililer, Total liderliğindeki koalisyonu başka bir kuyu açmaya ikna etmek için son girişimlerde bulunuyor (Ulusal Haber Ajansı)
Lübnanlı yetkililer, Total liderliğindeki koalisyonu başka bir kuyu açmaya ikna etmek için son girişimlerde bulunuyor (Ulusal Haber Ajansı)

Tony Bouloss 

Transocean'ın Total Energies yönetimi altında yürüttüğü arama sondajının yarı resmi sonuçlarının açıklanmasına rağmen Lübnanlı yetkililer bu konuyu bir çözüme kavuşturmak konusunda isteksiz.

Zira İsrail sınırı bitişiğindeki 9. Blok'ta ticari miktarda gaz bulunmadığına dair olumsuz sonucun yaratacağı yansımadan korkuluyor. 

Yeni kuyu

Lübnanlı yetkililer, Transocean sondaj kulesi Kıbrıs'a doğru yola çıkmadan önce Total Energies'i başka bir kuyu açmaya ikna etmek için son girişimlerde bulunuyor.

Ancak Lübnan devleti ile konsorsiyum arasında imzalanan sözleşmenin, arama sondajının yaklaşık 130 milyon dolar değerinde yalnızca bir kuyu için yapılmasını öngörmesi sorun teşkil ediyor.

Yeni bir kuyu açma kararı, bu seçeneğin fizibilitesini inceleyecek olan koalisyona ait. 

Gelen bilgiler, bu konuya Lübnanlı yetkililerin istediği sürede yanıt verilmeyeceğini doğruluyor.

Transocean'ın daha önceki planları ve Lübnan ile İsrail arasındaki güvenlik durumunun yüksek riskleri nedeniyle, ülkedeki güvenlik ve siyasi koşulların istikrara kavuşması durumunda en az altı ay boyunca yeni bir adım düşünmek mümkün değil.

Total raporu

Total şirketi, Enerji Bakanı Velid Fayyad'a 14 Ekim'de yazdığı mektupta, 3 bin 905 metre derinliğe ulaşan Kana 1/31 kuyusunun sondajının ayın 13'ünde tamamlandığını bildirdi.

Tamar C olarak bilinen jeolojik formasyona tamamen nüfuz ettiğini, Tamar D olarak bilinen jeolojik formasyona ise yeterince nüfuz ettiğini, bunun da cesaret kırıcı sonuçlar doğurduğunu belirtti.

9. Blok'taki hak sahiplerinin Çevre Koruma Anlaşması kapsamında ilk arama dönemi için asgari çalışma yükümlülüklerini yerine getirdiğini de ekledi.

Şirket, Petrol Faaliyetleri Yönetmeliği'nin 94'üncü ve 100'üncü maddeleri uyarınca, yazı tarihi itibariyle 24 saat içerisinde herhangi bir zamanda Kana kuyusunun kapatılıp bırakılması işlemlerine başlanacağını Enerji Bakanlığı'na bildirdi.

Şokun hafifletilmesi

Hayal kırıklığına neden olan bu verilerin açıklanması ardından Lübnan, sularında gaz bulamamanın şokunu hafifletmek için bir adım attı.

Lübnan Enerji Bakanlığı'na bağlı Petrol Genel Müdürlüğü'nden yapılan açıklamada, Lübnan Denizi'ndeki keşiflere ek ivme kazandıran 9. Blok'taki ilk sondaj sonuçları üzerine duruldu. 

Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

Lübnan açık denizlerindeki 9. Blok'ta sondaj sahasında Kana arama kuyusu sondaj çalışmaları, Total Energies tarafından tamamlandı. Sondaj faaliyetlerinden elde edilen veri ve numuneler toplandı. Total'in hazırlayacağı detaylı teknik rapor beklenirken, keşfedilmemiş Kana Havzası'ndaki kuyunun konumunun seçilmesinin, bilhassa Lübnan denizindeki rezervuarların varlığını ve kalitesini doğrulamayı veya reddetmeyi amaçladığını belirtmek isteriz. İsrail'e ait denizde gaz keşiflerinin kaydedildiği jeolojik katmanların Lübnan denizindekiler ile benzerliğinin ve boyutunun bilinmesi amaçlandı.

Gaz mevcut değil

Petrol ve gaz uzmanı Laury Haytayan, Janoubia web sitesine verdiği röportajda, hiçbir hidrokarbonun bulunmadığından emin olunduktan sonra 9. Blok'daki sondajın 15 Ekim gecesi durdurulduğunu belirtti.

Haytayan, söz konusu açıklamanın kuyudan gelen veri ve örneklerin 9. Blok ve diğer bloklarda arama çalışmalarının devamı için yeni umutlar sağlayarak şoku hafifletmeye çalıştığını düşündü.

Aynı zamanda, bu açıklamanın herhangi bir ticari miktarın bulunmamasına rağmen verilerin olumlu olduğunu belirten 4. Blok tarafından yayınlanan açıklamayla benzer olduğunu ifade etti.

Ayrıca, "Bu sonuçlar ışığında, Qatar Energy, Total ve Eni'nin 8. ve 10. bloklara ilişkin sunduğu iki teklif konusunda devletin, Petrol Genel Müdürlüğü'nün ve Enerji Bakanlığı'nın tutumunun ne olduğu bilinmiyor" ifadelerini kullandı. 

Haytayan, açıklamanın Qatar Energy, Total ve Eni'nin 9. veya 4. Blok'ta faaliyet göstermeye devam edip etmeyeceğini, bu bloklarda başka kuyuların da açılması için ek çalışmalar yapıp yapmayacağını doğrulamadığına dikkat çekti. 

Üçüncü ruhsat turu

Enerji Bakanı Velid Fayyad ise Lübnan'ın üç şirketin başka bir kuyu açmasını istediğini belirtti.

9. Blok'ta sadece bir yerde sondaj yaptıklarını, başka bir kuyunun açılması gerektiğini, ancak taahhüdün sonradan geleceğini ifade etti.

Ayrıca, "Firmaları en kısa sürede 9. Blok'ta ikinci kuyu açmaya ikna etmeye çalışacağız. 10 araştırma alanımız var. Bunlardan 8'i hala mevcut. Uygun zamanda üçüncü ruhsat turunu da açacağız. Ancak bunu başarmak için aktörleri çekecek jeopolitik istikrara ihtiyacımız var" ifadelerini kullandı. 

Mısır'a ekipman

Enerji Bakanlığı'ndan resmi bir kaynak ise "Mevcut tüm verilere rağmen sonuç kesin değil. Bu konuda şüpheler artıyor. Şuan olumsuz bir kararın baskı veya komplolarla bağlantılı olabileceği endişesiyle farklı noktalarda daha fazla araştırma yapmak gerekiyor. Ekipmanların Beyrut limanından aniden Mısır'a taşınmasının sırrı nedir? Modern ve ileri teknolojilere sahip Total'in Lübnan'a gelerek arama faaliyetlerine büyük meblağlar yatırma riskini almasının sebebi nedir? Total, esas olarak çalıştığı tüm alanlarda üç boyutlu anketlere büyük ölçüde bel bağlıyor. Bunlar, Lübnan sularının yüzde 80'ini kapsayan araştırmalar gerçekleştiren, yeraltında gazın varlığı ve kayaların doğası hakkında olumlu sonuçlar veren Norveç merkezli BGS tarafından yürütülüyor" açıklamalarında bulundu. 

Independent Arabia - Independent Türkçe



Tuaregler Mali'deki hükümeti devirmekle tehdit ediyor

Libya'nın güneybatı sınırında devriye gezen askeri araçlar (Genel Komutanlık Medya Birimi)
Libya'nın güneybatı sınırında devriye gezen askeri araçlar (Genel Komutanlık Medya Birimi)
TT

Tuaregler Mali'deki hükümeti devirmekle tehdit ediyor

Libya'nın güneybatı sınırında devriye gezen askeri araçlar (Genel Komutanlık Medya Birimi)
Libya'nın güneybatı sınırında devriye gezen askeri araçlar (Genel Komutanlık Medya Birimi)

Mali'deki ayrılıkçı Tuareg isyancıları, dün yaptıkları açıklamada, Cemaat Nusrat el-İslam ve-l Muslimin (CNİM)) ile koordineli olarak yürüttükleri saldırılar karşısında askeri cuntanın "çöküş" yaşayacağı tehdidinde bulundu.

Tuareg isyancılarının sözcüsü Muhammed Mevlut Ramazan, Paris ziyareti sırasında AFP'ye yaptığı açıklamada,demeçte, "Bu sistem er ya da geç devrilecek. Bir yanda Azavad Kurtuluş Cephesi'nin kuzeydeki hamleleri, diğer yanda silahlı grupların Bamako ve diğer şehirlere yönelik saldırıları karşısında iktidarda kalmalarının imkanı yok" ifadelerini kullandı.

Rus Güçlerinin Geri Çekilmesi İddiası

Tuaregler, kuzeydeki Kidal bölgesinde bulunan Rus "Afrika Kolordusu" askerlerinin geri çekilmesini öngören bir "anlaşmaya" varıldığını ileri sürdü. Sözcü Ramazan, temel hedeflerini "Rusların Azavad'dan ve tüm Mali topraklarından kalıcı olarak çıkarılmasıdır" şeklinde özetledi.

Fransa Gelişmeleri Uzaktan İzliyor

Öte yandan, bölgedeki nüfuzunu kaybeden Fransa, Mali'deki gelişmeler karşısında etkisiz kalmış görünüyor. Şarkul Avsat’ın edindiği bilgiye göre Paris yönetimi, vatandaşlarına "vakit kaybetmeden" ülkeyi terk etmeleri çağrısında bulundu.

Eski sömürgesindeki kaosu uzaktan izleyen Fransız hükümetinin, kendisini ülkeden çıkaran mevcut askeri cuntayı kurtarmaya niyetli olmadığı belirtiliyor. Ancak isyanın Senegal ve Fildişi Sahili gibi Fransa ile yakın bağları olan Batı Afrika ülkelerine sıçrama riski, Paris'teki endişeleri artırmaya devam ediyor.


Libya: Teknelerinin denizde arızalanmasının ardından 17 göçmenin cesedi bulundu, 9 kişi kayıp

Libya kıyılarından Avrupa'ya doğru yola çıkan teknelerinin batmasının ardından kurtarılan göçmenler (AP)
Libya kıyılarından Avrupa'ya doğru yola çıkan teknelerinin batmasının ardından kurtarılan göçmenler (AP)
TT

Libya: Teknelerinin denizde arızalanmasının ardından 17 göçmenin cesedi bulundu, 9 kişi kayıp

Libya kıyılarından Avrupa'ya doğru yola çıkan teknelerinin batmasının ardından kurtarılan göçmenler (AP)
Libya kıyılarından Avrupa'ya doğru yola çıkan teknelerinin batmasının ardından kurtarılan göçmenler (AP)

Libya Kızılayı ve güvenlik kaynakları dün yaptıkları açıklamada, teknelerinin arızalanmasının ardından sekiz gün boyunca denizde mahsur kalan göçmenlerden en az 17’sinin cansız bedenine ulaşıldığını, 7 kişinin kurtarıldığını, 9 kişinin ise kayıp olduğunu bildirdi.

Kızılay yaptığı açıklamada gönüllülerin, deniz kuvvetleri ve Libya Ulusal Ordusu Sahil Güvenliği ile iş birliği içinde, ülkenin doğusunda Mısır sınırına yakın kıyı kenti Tobruk açıklarında kurtarma ve cenazeleri çıkarma çalışmaları yürüttüğünü belirtti.

Libya, çoğu Sahra altı Afrika ülkelerinden gelen göçmenler için önemli bir geçiş noktası olmayı sürdürüyor. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre göçmenler, çatışma ve yoksulluktan kaçarak Avrupa’ya ulaşmak amacıyla çöl ve deniz yolculuklarında hayatlarını riske atıyor.

Güvenlik kaynakları, kayıp 9 kişinin cesetlerinin önümüzdeki günlerde dalgalarla kıyıya vurmasının beklendiğini ifade etti.

Kızılay tarafından paylaşılan görüntülerde, gönüllülerin cesetleri siyah plastik torbalara koyarak araçlarla taşıdığı görülüyor.

Öte yandan Başsavcılık salı günü yaptığı açıklamada, başkent Trablus’taki Ağır Ceza Mahkemesi’nin, ülkenin batısındaki Zuwara kentinde faaliyet gösteren ve insan kaçakçılığı, fidye amacıyla kaçırma ve işkence suçlarına karışan dört kişiyi mahkûm ettiğini, sanıklar hakkında 22 yıla kadar hapis cezaları verildiğini duyurdu.

Ayrıca Başsavcılık Ofisi’nin pazartesi günü, Tobruk’tan Akdeniz’in kuzeyine doğru göçmenleri güvenli olmayan eski bir tekneyle sevk eden bir suç örgütü hakkında yakalama kararı çıkardığı bildirildi. Söz konusu olayda teknenin batması sonucu Sudan, Mısır ve Etiyopya uyruklu 38 kişinin hayatını kaybettiği ifade edildi.


Hizbullah masada mı? Perde arkası iddialar gündemde… Lübnan dosyası İran’a mı devrediliyor?

Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, Meclis Başkanı Nebih Berri ve Başbakan Nevvaf Selam’ın arasında (Arşiv fotoğrafı - Lübnan Cumhurbaşkanlığı)
Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, Meclis Başkanı Nebih Berri ve Başbakan Nevvaf Selam’ın arasında (Arşiv fotoğrafı - Lübnan Cumhurbaşkanlığı)
TT

Hizbullah masada mı? Perde arkası iddialar gündemde… Lübnan dosyası İran’a mı devrediliyor?

Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, Meclis Başkanı Nebih Berri ve Başbakan Nevvaf Selam’ın arasında (Arşiv fotoğrafı - Lübnan Cumhurbaşkanlığı)
Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, Meclis Başkanı Nebih Berri ve Başbakan Nevvaf Selam’ın arasında (Arşiv fotoğrafı - Lübnan Cumhurbaşkanlığı)

Cumhurbaşkanı Joseph Avn ile Hizbullah arasında, Lübnan’ı temsilen müzakereleri kimin yürüteceğine ilişkin artan gerilim ve İsrail’in yoğunlaşan saldırıları, Avn’ın Meclis Başkanı Nebih Berri ve Başbakan Nevaf Selam ile planladığı görüşmenin ertelenmesine neden oldu. Taraflar, tansiyonun düşürülmesi ve uygun bir zemin oluşturulması amacıyla toplantıyı ileri bir tarihe bırakırken, bu süreçte iletişimi kesmeyerek temaslarını sürdürme kararı aldı. ABD’nin saldırıları durdurma yönünde ilerleme sağlaması halinde görüşmenin kısa sürede yeniden yapılması öngörülüyor.

Ancak yüksek siyasi tonla yürütülen bu medya savaşı, Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım’ın, İsrail ile doğrudan müzakereleri reddetme gerekçelerini açıkladığı bildiride yer alan mesajların önemini gölgelemiyor.

Kasım’ın, “Yetkililer bilsin ki performansları ne Lübnan’a ne de kendilerine fayda sağlar. İsrail-Amerikan tarafının onlardan istediği onların elinde değil, sizin ondan istediklerinizi de size vermeyecek” sözleri, Avn’ın ABD arabuluculuğunda doğrudan müzakere seçeneğini destekleyen siyasi çoğunlukta şaşkınlıkla karşılandı.

İran mesajı

Lübnanlı kaynaklara göre, Kasım’ın dile getirmediği hususlar açıklamalarından daha fazla önem taşıyor. Bu çerçevede Hizbullah’ın sahada tek başına “etki ve güç sahibi” olduğu mesajını vermeyi amaçladığı belirtiliyor. Kaynaklar, bunun İran’ın Lübnan adına müzakere yürütme konusunda en yetkin taraf olduğu yönünde dolaylı bir işaret taşıdığını ifade ediyor. Kasım’ın, İran ile ABD arasında Pakistan’da yapılan görüşmeler sonrası sağlanan ateşkese teşekkür etmesi de bu yaklaşımın bir yansıması olarak görülüyor.

vfeve
Güney Lübnan’da, İsrail sınırına yakın bölgede UNIFIL güçlerine ait bir devriye (AP)

Kasım’ın, dolaylı müzakereleri kimin yürüteceğini özellikle belirtmemesi dikkat çekerken, “Ateşkes herhangi bir arabulucudan gelirse kabul etmeliyiz” demesi de soru işaretlerine yol açtı.

Beyrut kulislerinde dolaşan iddialara göre Hizbullah, İran’ın ABD ile Pakistan’da yürüttüğü müzakerelere dolaylı biçimde dahil oluyor. Partiyle bağlantılı danışmanların masada yer almadığı, ancak yakın bir odada bulunarak gerektiğinde görüş aktardığı öne sürülüyor. Diplomatik kaynaklar ise bu senaryonun doğru olması halinde Hizbullah’ın Lübnan dosyasını İran’a devretme ısrarının Washington tarafından kabul edilmeyeceğini belirtiyor. ABD’nin, Lübnan’ın İran’a bağlanmasına karşı çıktığı ve doğrudan müzakere yetkisinin anayasal olarak cumhurbaşkanına ait olduğunu savunduğu ifade ediliyor.

Hizbullah neden doğrudan müzakereleri reddediyor?

Kaynaklar, Hizbullah’ın askeri sahadaki gücüne dayanarak son sözün kendisinde kalmasını istediğini ve müzakereleri yürütecek tarafı da kendisinin belirlemek istediğini öne sürüyor. Ancak İsrail’in köyleri yıkmaya ve operasyonlarını sürdürmeye devam ettiği bir ortamda, bu tutumun Lübnan halkına nasıl anlatılacağı sorusu gündeme geliyor.

sdtgrt
Güney Lübnan’da, İsrail topçu atışlarının hedef aldığı bölgede yükselen duman (EPA)

Hizbullah’ın doğrudan müzakereleri reddederek zaman kazanmaya çalıştığı, bunun ise İsrail’e saldırılarını sürdürmek için gerekçe sunduğu ifade ediliyor. Saldırıların yalnızca sınır hattıyla sınırlı kalmayıp Litani Nehri’nin kuzeyine kadar uzandığı belirtiliyor.

Kaynaklar, zamanın Lübnan’ın aleyhine işlediğini vurgulayarak Hizbullah’ın silahlarını devlete devretmesi ve müzakere koşullarını güçlendirecek cesur bir adım atması gerektiğini dile getiriyor.

Avn’a siyasi destek çağrısı

Krizin aşılması için Cumhurbaşkanı Avn’a siyasi destek sağlanması gerektiğini belirten kaynaklar, Avn’ın ABD arabuluculuğunda doğrudan müzakere çağrısından geri adım atmayacağını ifade ediyor. Avn’ın, müzakerelerin başlaması için İsrail’in saldırılarını durdurmasını şart koştuğu ve ulusal ilkelerden taviz vermeyeceğini vurguladığı aktarılıyor.

Ülkedeki gerginliğin azaltılması için siyasi söylemlerde daha ılımlı bir dil benimsenmesi gerektiği, aksi halde iç barışın riske girebileceği uyarısı yapılıyor.

Güneyde geri dönüş zor

Kaynaklar, savaşın sürmesi halinde güneyde yerinden edilenlerin geçici göçünün kalıcı hale gelebileceği uyarısında bulunuyor. İsrail’in geniş çaplı yıkımı nedeniyle birçok köyün yaşanamaz hale geldiği, bu nedenle geri dönüşün zorlaştığı ifade ediliyor.

Diplomatik çözümün tek çıkış yolu olduğu belirtilirken, Hizbullah’ın savaş politikalarının ülkeye ağır bedeller yüklediği ve uluslararası toplumun silahların devlet kontrolüne alınması yönündeki baskısının arttığı kaydediliyor. Ayrıca güneyin yeniden inşası için uluslararası destekli bir planın zorunlu olduğu, bunun da Hizbullah üzerinde siyasi baskı oluşturabileceği ifade ediliyor.