Gazze'nin en büyük hastanesinde mahsur kalanlar için zaman daralıyor

Filistinlilerin zamanı tükeniyor. Onların cesaretini ve direncini onurlandırmanın tek yolu derhal ateşkes çağrısı yapmak

Gazze'deki Şifa Hastanesi'nde hastalar ve ülke içinde yerinden edilmiş kişiler (AFP)
Gazze'deki Şifa Hastanesi'nde hastalar ve ülke içinde yerinden edilmiş kişiler (AFP)
TT

Gazze'nin en büyük hastanesinde mahsur kalanlar için zaman daralıyor

Gazze'deki Şifa Hastanesi'nde hastalar ve ülke içinde yerinden edilmiş kişiler (AFP)
Gazze'deki Şifa Hastanesi'nde hastalar ve ülke içinde yerinden edilmiş kişiler (AFP)

Hannah Bond 

Gazze'deki en büyük sağlık kompleksi ve ailelere can simidi olan Şifa Hastanesi ve çevresine yönelik saldırılar son birkaç gündür yoğunlaştı. Durum bütünüyle yürek parçalayıcı; tüm tıbbi çalışmalar durdu, elektrik yok, gıda ve su gelmiyor, çocuklar tedavi edilemiyor ve cesetler gömülemiyor. İsrail, Savunma Kuvvetleri'nin Hamas'a düzenlediği kara harekatı kapsamında birliklerinin hastaneye girdiğini açıklarken, hastane kompleksinin içinde silah ve patlama sesleri duyuldu.

Hastaneler güvenli sığınaklar olmalı, biz onların korunmasını talep ediyor ve Gazze halkının çektiği acılara son verilmesi için acil ateşkes çağrılarımızı yineliyoruz. Özellikle kriz zamanlarında tıbbi yardım alma hakkı asla engellenmemeli. Daha fazla can kaybını önlemek ve Gazze'deki sağlık sisteminden geriye kalanları korumak amacıyla derhal insani yardım ateşkesi sağlanması için kararlı bir uluslararası eyleme ihtiyaç var.

Gazze'de sıkışıp kalan 2,3 milyon Filistinlinin karşı karşıya olduğu insani durumun feciliğini anlatmak çok zor. Hamas'ın İsrail'de düzenlediği, 1200 kişinin ölümü ve yaklaşık 240 kişinin rehin alınmasıyla sonuçlanan saldırısına yanıt olarak bir ay boyunca neredeyse aralıksız süren bombardıman sırasında mahalleler bütünüyle enkaza döndü ve (Hamas yönetimindeki Gazze'nin sağlık yetkililerine göre) 11 binden fazla kişi öldü. Tahminen 1,5 milyon kişi evlerinden oldu ve birçoğu birden fazla kez yer değiştirmek zorunda kaldı.

Ancak şeridin hiçbir yeri güvenli değil: Ne insanların kaçmaya teşvik edildiği Gazze'nin güneyi ne de binlerce kişinin sığındığı, BM Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA) tarafından işletilen okullar ya da hastane önleri, hepsi hava saldırılarının hedefi olmaya devam ediyor.

Gıda kaynakları tükeniyor. UNRWA'ya göre nüfusun büyük bir kısmı halihazırda günde sadece iki parça ekmekle hayatta kalırken, pirinç, bakliyat ve bitkisel yağ gibi temel ihtiyaç malzemeleri neredeyse tamamen tükenmiş durumda. BM İnsani Yardım Koordinasyon Ofisi'nin (UNOCHA) tüketimde yüzde 92'lik bir azalma olduğunu bildirdiği su kıtlığı nedeniyle pek çok kişi deniz suyu ya da kirli su içmek zorunda kalıyor ve bu da hastalıklara yol açıyor. ActionAid olarak, anne sütü üretemeyecek kadar susuz kalan ve yeni doğan bebeklerinin gözlerinin önünde yetersiz beslenme nedeniyle sararmasını izleyen annelerden haber aldık.

7 Ekim'den bu yana, aşırı ihtiyaç duyulan yardımı taşıyan sadece 569 kamyon şeride girdi. Oysa bu tarihten önce halk, İsrail hükümetinin yoğun ablukası altında yardım ve diğer malzemeler için her gün ortalama 500 kamyona muhtaçtı. Yollar bombalar nedeniyle ağır hasar gördüğü için şu ana kadar gelen sınırlı yardımların hiçbiri kuzeyde barınanlara ulaşamadı.

Dahası, şu ana kadar yapılan teslimatların hiçbirinde, hastanelerin küvözdeki bebekleri ve diyalize giren böbrek hastalarını hayatta tutmak için acilen ihtiyaç duyduğu ve fırınların un stoklarını ekmeğe dönüştürmesi için gereken yakıt bile bulunmuyor. Yakıt olmadan kamu ve özel ulaşım imkansız hale gelirken, cerrahlar sezaryenleri ve büyük ameliyatları sadece telefonlarındaki fener ışığını kullanarak yapmak zorunda kalıyor.

İnternet ve telefon hatlarının kopmasından kaynaklanan bir dizi iletişim kesintisi, yaşanan karmaşa ve kaosu daha da derinleştirdi. İnsanlar sevdikleriyle hiçbir şekilde iletişim kuramaz halde bırakıldı ya da yaralıları kurtarmak için zaman zaman saatlerce ambulans çağıramadı.

Bu kadar dehşetin ortasında ve dünyanın içinde bulundukları kötü durum karşısında büyük ölçüde kayıtsız kaldığı bir ortamda, Gazze'deki Filistinlilerin ne kadar umutsuz hissettiklerini ancak hayal edebiliriz. Yine de her şeye rağmen, insanlar olağanüstü bir direnç, birlik ve nezaket göstermeyi sürdürüyor.

İster güneyde yaşayanların evlerini kuzeyden gelen yerinden olmuşlara açıp her odada bir düzineden fazla kişi barınmaları, isterse insanların bir daha ne zaman yemek yiyeceklerini bilmemelerine rağmen son ekmek parçalarını komşularıyla paylaşması olsun, Filistinliler ellerinden gelen her şekilde toplumlarına destek oluyor.

Öte yandan her gün aile fertlerini kaybeden doktorlar, hemşireler ve cerrahlar kişisel trajedilerini bir kenara bırakıp hastanelere riskli bir yolculuk yapıyor ve giderek azalan tıbbi malzemelerle giderek artan sayıda hastayı tedavi etmeye çalışıyor. Sokaklarda ebeveynler, sevdiklerinin açlıktan öldüğünü görmemek için hava saldırısı tehlikesine rağmen ailelerine yiyecek alabilmek için 6 saate varan sürelerde kuyruklarda bekliyor. Gazze genelinde yakıt stokları azalırken topluluklar, kapanmanın eşiğindeki küvözlere elektrik sağlamak umuduyla son kaynaklarını hastanelere getirdi.

Her gün görülen bu cesaret ve dayanışma eylemleri haber gündeminde başı çekmiyor olabilir ancak bu onların gerçekleşmediği anlamına gelmiyor. Gazze halkı, en korkunç koşulların ortasında, ortak insanlıklarını canlı tutmayı başarıyor.

Halihazırda onların cesaretini ve kararlılığını onurlandırmanın en iyi ve tek yolu, derhal ateşkes ilan edilmesi çağrısında bulunma çabalarımızda üstelemek ve nihayetinde kabuslarına bir son vermektir.

Hannah Bond, ActionAid UK'de Politika, Hak Savunma ve Programlar eş direktörüdür

Independent Türkçe



İsrail, Lübnan'da “önleyici” saldırılarını yoğunlaştırdı

İsrail’in dün Lübnan'ın doğusundaki Bekaa Vadisi'ndeki Bednayel Köyü’ne düzenlediği saldırının ardından geride kalan yıkımı inceleyen köy sakinleri (EPA)
İsrail’in dün Lübnan'ın doğusundaki Bekaa Vadisi'ndeki Bednayel Köyü’ne düzenlediği saldırının ardından geride kalan yıkımı inceleyen köy sakinleri (EPA)
TT

İsrail, Lübnan'da “önleyici” saldırılarını yoğunlaştırdı

İsrail’in dün Lübnan'ın doğusundaki Bekaa Vadisi'ndeki Bednayel Köyü’ne düzenlediği saldırının ardından geride kalan yıkımı inceleyen köy sakinleri (EPA)
İsrail’in dün Lübnan'ın doğusundaki Bekaa Vadisi'ndeki Bednayel Köyü’ne düzenlediği saldırının ardından geride kalan yıkımı inceleyen köy sakinleri (EPA)

ABD’nin İran'a yakında saldırı düzenleyeceği yönündeki söylentilerin yeniden gündeme gelmesiyle birlikte İsrail, Lübnan'daki saldırılarını yoğunlaştırdı. Uzmanlar ve gözlemcilere göre bu saldırılar, Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım'ın İran ile yeni bir savaşın patlak vermesi halinde Hizbullah’ın tarafsız kalmayacağını açıklamasının ardından, Hizbullah'ı askeri ‘destek’ eylemlerinden caydırmak için önleyici bir hamle.

Şarku’l Avsat’a konuşan bakanlık kaynakları, son iki gün içinde iç ve dış temasların yapıldığını, ancak net bir cevap alınamadığını ve Lübnan'ın savaşın tırmanması halinde daha geniş bir çatışmaya sürüklenmeyeceğine dair herhangi bir garanti almadığını bildirdi. Hizbullah'ın tutumu ile ilgili olarak kaynaklar, Meclis Başkanı Nebih Berri'nin verdiği mesajın ‘Hizbullah’ın İran'a saldırı olması durumunda herhangi bir eylemde bulunmayacağı’ yönünde olduğunu belirtti.


Gazze anlaşmasının ikinci aşaması, yaşanan aksaklıkların üstesinden gelmek için ‘kontrollü bir geçiş’ hedefliyor

Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
TT

Gazze anlaşmasının ikinci aşaması, yaşanan aksaklıkların üstesinden gelmek için ‘kontrollü bir geçiş’ hedefliyor

Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)
Gazze şehrinde yıkılan binaların enkazı arasında kurulan çadırların arasından geçen Filistinliler (AFP)

Gazze Şeridi’ndeki ateşkes anlaşmasının ikinci aşaması, ABD’li yetkililerin teorik olarak başlatıldığını duyurmasından bu yana yaklaşık bir aydır ilerleme kaydedemiyor. Sürecin, istikrarın sağlanması ve çatışmaların yeniden başlamasının önlenmesi için düzenli bir geçişle sürdürülmesi yönünde çağrılar yapılıyor.

Şarku’l Avsat’a konuşan uzmanlar, ikinci aşamaya geçişin eş zamanlı ve kademeli şekilde yürütülmesi gerektiğini, Hamas ile İsrail’in yükümlülüklerini paralel biçimde yerine getirmesinin mevcut tıkanıklığı aşabileceğini belirtti. Uzmanlar, savaşın yeniden patlak verme ihtimali ve anlaşmanın uygulanmasındaki gecikmelere ilişkin kaygılara dikkat çekerken, ABD Başkanı Donald Trump’ın Nobel Barış Ödülü hedefi doğrultusunda kişisel bir başarı elde etmek için baskı yapabileceği değerlendirmesinde bulundu.

Mısır resmi haber ajansı MENA dün yaptığı açıklamada, Mısır Kızılayı’nın 15’inci yaralı, hasta ve engelli Filistinli grubunun karşılanması, uğurlanması ve geçiş işlemlerinin tamamlanmasına refakat edilmesine yönelik insani çabalarını sürdürdüğünü bildirdi.

Gazze Şeridi’ne dönmeyi bekleyen bu kişilerin umutları, Washington’ın 15 Ocak’ta başladığını duyurduğu ikinci aşamasında aksaklıklar yaşanan ateşkes anlaşmasına bağlanmış durumda. Uluslararası toplum ise anlaşmayı tehdit eden risklere dikkat çekiyor.

Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı Yvette Cooper, Ortadoğu’da kalıcı barış ve güvenliğe ulaşmak için şiddet ve acı döngüsünü kırmaya yönelik önemli bir fırsat bulunduğunu belirtti. Ancak Gazze Şeridi’ndeki ateşkesin kırılganlığını koruduğunu ve her iki taraftan gelen ihlallerin ABD’nin barış planı sürecini zayıflatabileceğini ifade etti.

Cooper, cuma akşamı yaptığı açıklamada, ikinci aşamaya düzenli bir geçiş çağrısında bulunarak, İsrail ordusunun çekilmesiyle eş zamanlı olarak uluslararası bir istikrar gücünün konuşlandırılması ve insani krizin ele alınması gerektiğini vurguladı. Ayrıca Hamas’ın silahsızlandırılması ve gelecekte Gazze Şeridi’nin yönetiminde herhangi bir rol üstlenmemesi şartına dikkat çekti.

dfvgth
Gazze Şeridi’nin orta kesimindeki Nuseyrat Mülteci Kampı’nda yıkılmış evler (AFP)

El-Ahram Siyasi ve Stratejik Araştırmalar Merkezi uzmanlarından Dr. Amr el-Şobaki, ikinci aşamanın esas olarak eş zamanlı bir geçiş gerektirdiğini belirterek, “Trump planı Hamas’ın silahsızlandırılmasını öngörürken, aynı zamanda İsrail’in Gazze Şeridi’nden tamamen çekilmesini de içeriyor. Bu nedenle Gazze’ye tek bir perspektiften bakılmalı ve yükümlülükler bir taraf üzerinde yoğunlaşmadan herkese hatırlatılmalı” dedi.

El-Şobaki, ikinci aşamanın Hamas’ın askeri varlığının sona erdirilmesini kapsadığını ifade ederek, bunun ancak İsrail’in de Gazze Şeridi’nden çekilme, Filistinlileri hedef almama, siyasi bir ufka yönelme, Filistinli bir polis gücüne izin verme ve Gazze’de bir teknokrat komitenin çalışmasına olanak tanıma gibi yükümlülüklerini yerine getirmesi halinde mümkün olacağını söyledi.

Filistinli siyasi analist Eymen er-Rakab ise ikinci aşamanın yalnızca düzenli değil, aynı zamanda sorunsuz bir geçişe ihtiyaç duyduğunu kaydetti. Ancak er-Rakab, bu hususların büyük ölçüde şeklî olduğunu, zira anlaşmanın silahsızlanma, İsrail’in çekilmesi, uluslararası istikrar gücünün konuşlandırılması ve diğer maddeler konusunda mutabakat eksikliği nedeniyle uygulama aşamasında çok sayıda engelle karşı karşıya bulunduğunu dile getirdi.

Bu gelişmelerin gölgesinde AFP, cuma günü Hamas’ın Gazze Şeridi’nde İsrail ordusunun çekildiği bir bölgenin kontrolünü yeniden sağladığını, yerel bir polis gücü konuşlandırdığını ve kamu kurumlarını yeniden faaliyete geçirmeye çalıştığını bildirdi.

ABD Başkanı Donald Trump tarafından Gazze’de savaş sonrası koordinasyonu denetlemek üzere görevlendirilen Nikolay Mladenov, Barış Konseyi toplantısında yaptığı açıklamada, başvuruların açılmasının ardından ilk saatlerde yaklaşık 2 bin Filistinlinin polis teşkilatına kaydolduğunu söyledi.

Gazze Şeridi’ndeki çok uluslu barış gücünün komutanı olarak atanan ABD’li Tümgeneral Jasper Jeffers ise aynı toplantıda, uzun vadeli planın bölgede görev yapacak yaklaşık 12 bin polisi eğitmek olduğunu ifade etti.

scdfgh
Gazze şehrindeki Meçhul Asker Meydanı yakınlarında bulunan bir mülteci kampındaki çadırlar ve barınaklar (AFP)

Er-Rakab, 12 bin polisin eğitileceğine ilişkin açıklamaların Gazze Şeridi’nin güvenliğini sağlamaya yeterli olmayacağını belirterek, Hamas’a bağlı polis gücünün sahadan çekilmesinin yerine bir alternatif oluşturulmadan gerçekleşmesi halinde güvenlik boşluğu doğacağını söyledi. Er-Rakab, Hamas’ın böyle bir durumu kabul etmeyeceğini ve aylar sürebilecek bir geçiş döneminde kısmi bir yetki devri önereceğini ifade etti. Bu nedenle düzenli ve sorunsuz bir geçişin mutabakatlarla hızlandırılması gerektiğini vurgulayan er-Rakab, mevcut durgunluk ortamında Washington’ın İsrail’in kontrolü altındaki bölgelerde yeniden imar sürecini başlatabileceği ve Tel Aviv’e harekete karşı askeri operasyonlara izin verebileceği uyarısında bulundu.

Er-Rakab, en uygun geçiş yolunun Hamas ile güvenlik görevlerinin devrinde kademeli bir anlayışa dayalı mutabakatlardan geçtiğini belirterek, “Sahada gördüklerimiz çatışmayı sona erdirecek bir çözüm değil; krizi uzatmaktan başka sonuç doğurmayan geçici pansuman tedbirlerdir” değerlendirmesinde bulundu.

El-Şobaki ise İsrail’in yalnızca Hamas’ın bedel ödemesinde ısrarcı olduğunu savundu. Buna karşın el-Şobaki, ABD Başkanı Donald Trump’ın kendisini bir barış adamı olarak konumlandırdığına ve Nobel Barış Ödülü dahil çeşitli uluslararası kazanımlar elde etme arayışında olduğuna dikkat çekerek, planın başarısızlığa uğramaması için hâlâ fırsat bulunduğunu ve Trump’ın karmaşık ayrıntılar ile çok sayıdaki zorluğa rağmen daha fazla baskı uygulayabileceğini ifade etti.


Filistin Sivil Toplum Kuruluşları Ağı: Prefabrik evler Gazze Şeridi'ne ulaşmadı

Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki yıkılmış evlerin arasında iftar için bir araya gelen Filistinliler (EPA)
Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki yıkılmış evlerin arasında iftar için bir araya gelen Filistinliler (EPA)
TT

Filistin Sivil Toplum Kuruluşları Ağı: Prefabrik evler Gazze Şeridi'ne ulaşmadı

Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki yıkılmış evlerin arasında iftar için bir araya gelen Filistinliler (EPA)
Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki yıkılmış evlerin arasında iftar için bir araya gelen Filistinliler (EPA)

Filistinli sivil toplum kuruluşlarının çatı kuruluşu Filistin Sivil Toplum Kuruluşları Ağı (PNGO) Başkanı Emced eş-Şeva dün yaptığı açıklamada, yerinden edilmiş kişilerin insani ihtiyaçlarının çok büyük olmasına rağmen, şimdiye kadar hiçbir prefabrik evin Gazze Şeridi'ne girmediğini söyledi. Şeva, İsrail ordusunu, ‘Gazze Şeridi'nin geniş alanlarını kontrol etmeye devam etmekle ve sarı hat olarak bilinen alanı yerleşim bölgelerine doğru genişletmekle’ suçladı.

Şeva, Alman Haber Ajansı DPA’nın aktardığı basın açıklamasında, gerçek konut çözümlerinin bulunmaması ve insani yardım anlaşmalarında öngörülen prefabrik evlerin girişine izin verilmemesi nedeniyle binlerce ailenin halen harap haldeki çadırlarda veya açıkta yaşadığını söyledi.

vfvfd
Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki yıkıntılar arasında yapılan toplu iftar (EPA)

İsrail ordusunun ‘Gazze Şeridi'nin yaklaşık yüzde 60'ını fiilen kontrol ettiğini’ belirten Şeva, ‘sarı hattın’ genişletilmesinin, özellikle Gazze Şeridi'nin doğu ve kuzey kesimlerinde, sakinlerin kullanabileceği alanları azalttığını kaydetti.

Bu hamlelerin devam etmesinin yardım çalışmalarını zorlaştırdığını ve yerel ve uluslararası kuruluşların en çok etkilenen gruplara ulaşma kabiliyetini sınırladığını söyleyen Şeva, ‘barınak malzemeleri, yeniden inşa malzemeleri ve insani yardımın girişine izin vermek için sınır geçişlerinin tamamen ve düzenli olarak açılması’ çağrısında bulundu.

Sınır geçişlerinin hareketliliği ile ilgili olarak Şeva, yardımların girişinin ‘ihtiyaç duyulanın altında’ kaldığını açıkladı. PNGO Başkanı, inşaat malzemeleri ve prefabrik evlerin girişine getirilen kısıtlamaların, aylardır kötüleşen konut krizini çözme çabalarını engellediğini belirtti. İsrail tarafı bu açıklamalara ilişkin herhangi bir yorumda bulunmadı.

Bu durum, 7 Ekim 2023'te İsrail ile Hamas arasında patlak veren savaşın ardından Gazze Şeridi'nde yaşanan zorlu insani koşullar ve altyapı ile evlerin yaygın olarak tahrip olmasıyla ortaya çıktı.

dsvds
Binlerce Filistinli aile, Gazze Şeridi'nde yıkık evlerinin enkazı arasında, harap çadırlarda veya açık havada yaşamaya devam ediyor (AFP)

Geçtiğimiz ekim ayında bir ateşkes anlaşması yürürlüğe girdi, ancak Gazze'deki yerel kuruluşlar, hareket ve geçiş kısıtlamalarının bölgeye giren yardım ve yeniden inşa malzemelerinin hızını etkilemeye devam ettiğini belirtiyor.

“Sarı hat” terimi, İsrail ordusunun konuşlandırıldığı ve Gazze Şeridi sınırı yakınlarında tampon bölge olarak sınıflandırılan, Gazzelilerin erişiminin kısıtlandığı ve konut ve tarım faaliyetleri için kullanılabilir alanın azaldığı bölgeleri ifade etmek için kullanılıyor.

Birleşmiş Milletler (BM) ve yerel kuruluşlar, yüzbinlerce Filistinlinin halen geçici veya kalıcı barınma çözümlerine ihtiyaç duyduğunu tahmin ederken, uluslararası toplum Gazze Şeridi'ne giden sınır kapılarından insani yardım ve yeniden inşa çalışmalarının kolaylaştırılması için çağrılar yapmaya devam ediyor.