Libya Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed el-Menfi, üzerinde çalıştığı ulusal uzlaşı projesinin geçmişin sayfasını çevirmeyi amaçlayan kapsamlı ulusal bir süreç olduğunu vurguladı. Diğer yandan Abdulhamid Dibeybe başkanlığındaki geçici Ulusal Birlik Hükümeti, düzensiz göç konusunda bir konferans düzenlemeyi planlıyor.
Başkanlık Konseyi Başkanı, Trablus’ta Frankofonlar ve Yurt Dışındaki Kongolular Bakanı Jean-Claude Gakosso ve Afrika Birliği Uzlaşma Danışmanı Muhammed el-Labbad ile yaptığı görüşmede “Ulusal uzlaşı yolu, çatışmaların açtığı yaraları sarmanın doğru yoludur” dedi.
Ofisine göre Menfi, geçen perşembe akşamı şu açıklamada bulundu:
“Uzlaşı, geçmişin sayfasını çevirmeyi, anlaşmazlık ve bölünmenin nedenlerini ortadan kaldırmayı ve intikamdan uzak, onarıcı adaleti sağlamayı amaçlayan herhangi bir siyasi çözümün en önemli bileşenlerinden biri olarak kabul ediliyor.”
Kongo Dışişleri Bakanı, Menfi’nin Libya’da uzlaşma ve istikrarın temellerini atma çabaları nedeniyle Yüksek Düzeyli Komite Başkanına Cumhurbaşkanı Denis Sassou Nguesso’nun övgüsünü iletti.
Batı Libya’daki güvenlik yetkilileri ülkeye düzensiz göçmen akınından şikâyet ederken, Ulusal Birlik Hükümeti ile konuyla ilgili ‘Güvenli Bir Akdeniz ve İstikrarlı Güney’ başlığı altında bir konferans düzenleyeceğini açıkladı.
İtalya merkezli Nova ajansının dünkü sayısında yayınlanan bir habere göre Libya hükümetinden bir kaynak, konferansın 27 ve 28 Kasım’da Trablus’ta Sahel ve Sahra ülkelerinden çalışma bakanlarının katılımıyla düzenleneceğini bildirdi.
Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre bu bölgesel, kıtasal ve uluslararası etkinlik, Libya’da türünün ilk örneği niteliğinde ve İtalya ve Avrupa Birliği’ni de kapsayacak. Bazı taraflar, bunu önemli bir niteliksel sıçrama olarak nitelendiriyor.
Gözlemcilere göre ülkedeki ekonomik kriz nedeniyle Birlik Hükümeti, göçmenleri suç örgütlerinin ve kaçakçıların eline bırakmak yerine onları organize etmenin önemini anlamış görünüyor.
Dönüm noktası, 25 Ekim’de çalışma prosedürlerini kolaylaştırmayı ve anlayış fırsatlarını iyileştirmeyi amaçlayan Bangladeş ile Yasal Göçün Teşvik Edilmesine Yönelik Mutabakat Zaptı ile gerçekleşti.
Libya Haber Ajansı’na göre metin, Libya’ya Bangladeşli işçileri organize etme ve kaydetme, yasal prosedürlerini tamamlama, yasal girişlerini düzenleme ve menşe ülkelerine dönüşlerini sağlama olanağı sağlıyor.
Anlaşma aynı zamanda, Libya’ya yasa dışı yollardan giren çok sayıda Bangladeşli işçinin yarattığı zorluklarla mücadelede karşılıklı iş birliğini de artıracak.
Uluslararası Göç Örgütü’nün Haziran 2023’te güncellenen en son raporuna göre Kuzey Afrika ülkesinde en az 23 bin 563 Bangladeşli yaşıyor. Bu da 703 bin 369 kişilik toplam göçmen nüfusun yüzde 3’üne denk geliyor.
Dün Nova’ya konuşan Libyalı kaynağa göre Trablus hükümeti, Bangladeş ile imzalanan mutabakatın aynısını diğer Sahel ve Sahra ülkelerine de sunmayı planlıyor. Gerçekleşmesi durumunda bu ‘tarihi bir başarı’ olacak.
Birlik Hükümeti’nden sorumlu İçişleri Bakanı İmad Trablisi, geçen perşembe akşamı Yasadışı Göçle Mücadele Dairesi’nin inceleme turu sırasında Libya’nın yasadışı göç akışından mustarip olduğunu belirtti. Trablisi şu ifadeleri kullandı:
“Tutukluların temini, barınması ve ülkelerine sınır dışı edilmesi nedeniyle kurum üzerinde borç birikmesine neden olan bu olgunun azaltılmasında kurum çalışanlarına büyük sorumluluk düşmektedir.”
Trablisi, Yasadışı Göçle Mücadele Dairesi’nin bazı üyelerinin günlük toplantısı sonrasında yaptığı konuşmada, ‘üyelerin, İçişleri Bakanlığı bütçelerine yük getiren bu olguyla mücadele etmek için Libya’nın her yerinde gösterdiği çabaları’ takdir ettiğini ifade etti.
Uluslararası Göç Örgütü’nün verilerine göre Libya’da 175 bin 132 (toplamın yüzde 25’i) Nijer, 165 bin 924 (yüzde 24) Mısır, 123 bin 607 (yüzde 18) Çad, 30 bin 95 (yüzde 4) Nijerya, 14 bin 783 (yüzde 2) Gana ve 12 bin 581 (yüzde 2) Mali göçmeni bulunuyor.
Diğer yandan Dibeybe hükümeti, dün yaptığı açıklamada Bakanlar Kurulu’nun, ‘tüzel kişiliğe ve bağımsız mali sorumluluğa sahip olmak, Sağlık Bakanlığı’na bağlı olmak ve hizmetlerini tüm vatandaşlara sunmak’ şartıyla Libya’nın güneyindeki Sebha şehrinde bir psikolojik bakım merkezi kurulması yönünde bir karar aldığını duyurdu.
Aynı şekilde Doğu Libya’daki Yolsuzlukla Mücadele Savcılığı Savcısı, Suluk belediye başkanının ‘zimmete para geçirme’ suçlamasıyla dava süresince tutuklanmasına karar verdi.
Savcılık ofisi, Yolsuzlukla Mücadele Savcılığı’nın kendisine sunulan raporlarda yaptığı incelemelerde ‘belediye başkanının kendisine verilen görev yetkisini kötüye kullandığı’ sonucuna ulaştığını açıkladı. Söz konusu rapora göre 929 bin dinar zimmete geçirildi, kamu parası yönetimine ilişkin kural ve kontroller feshedildi.
Libya’da Başsavcılığın son Denetim Bürosu’nda belirtilen hususlara ilişkin yürüttüğü soruşturmanın yanı sıra, savcılığın zaman zaman ortaya koyduğu ‘yolsuzluk vakaları’ nedeniyle hükümet yetkilileri ve çalışanları sıklıkla hapis cezasına çarptırılıyor.
Denetim Bürosu, 25 Ekim’de yayınladığı 2022 yılı raporunda Birlik hükümeti de dahil olmak üzere ülkedeki birçok partinin kamu fonlarının ‘istismar ve israf edildiğini’ ortaya çıkarmıştı.
Raporda, araba satın almak için milyonlar harcanmasının yanı sıra, kurgusal sözleşmeler yoluyla kamu fonlarının zimmete geçirilmesi ve tedarik sözleşmelerinin imzalanmasının genişletilmesi ile başlayan birçok yolsuzluk olayına yer verildi.
