Mısırlı ve Katarlı yetkililerin açıkladığı ve Hamas hareketinin de bir doğruladığı bilgilere göre Mısır-Katar arabuluculuğu, Gazze Şeridi'ndeki ‘insani ateşkesi’ salı sabahından başlayarak iki gün daha uzatmayı başardı.
Duyuru, Mısır Basın Enformasyon Kurumu Başkanı Ziya Raşvan’dan geldi. Raşvan dün televizyonda yaptığı açıklamada “Uzatılmış ateşkes, İsrail hapishanelerindeki 30 Filistinli mahkuma karşılık Gazze'de tutuklu bulunan 10 kadın ve çocuğun serbest bırakılmasını da kapsıyor” dedi.
İsrail'in 48 gün boyunca Gazze Şeridi'ni şiddetli bir şekilde bombalamasının ardından, ateşkesin cuma sabahı uygulanmaya başlamasıyla birlikte Mısır, Katar ve ABD'nin çabaları Gazze Şeridi'nde ilk insani ateşkes sonucunu vermiş oldu.
Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi'nin dün (Pazartesi) Macar mevkidaşı Katalin Novak'ı kabul etmesiyle Kahire, Gazze'deki durumla ilgili gelişmelerle bağlantılı siyasi ve diplomatik hamlelerini sürdürdü. Mısır cumhurbaşkanlığından yapılan açıklamaya göre, görüşmede ikili ilişkiler ve özellikle Gazze Şeridi ve Batı Şeria ile ilgili bölgesel meseleler ele alındı. Sisi, kalıcı ateşkesin ve Gazze Şeridi halkına yaşam ihtiyaçlarının karşılanması için mümkün olan en büyük miktarda yardım sağlanmasının önemini vurguladı. Sisi’ye göre ateşkes çatışmanın Batı Şeria'ya sıçramamasını sağlarken aynı zamanda tanık olunan büyük insani acıları da azaltıyor.
Sisi, bölgenin istikrar ve güvenliğinin öncelikle 4 Haziran 1967 sınırlarında başkenti Doğu Kudüs olan Filistin devletinin uluslararası alanda tanınmasıyla ilişkili olduğunu vurguladı.
Mısır’ın açıklamasında, Macaristan Cumhurbaşkanı’nın ‘Mısır'ın Ortadoğu'da istikrar ve barışın korunmasındaki rolünü takdir ettiği’ belirtildi.
Her iki tarafın da sükunet için çalışmanın gerekliliği konusunda hemfikir olduğu belirtilen açıklamada, Mısır ve Macaristan’ın sivillerin hedef alınmasını kınadığı, zorla yerinden edilmeye karşı olunduğu ve çatışmanın bölgesel olarak genişlememesinin önemini vurguladığı kaydedildi.
Son birkaç günde Avrupalı yetkililerin Kahire'ye ziyaretlerinin sıklığı arttı. Mısır Cumhurbaşkanı pazar günü Slovenya ve Portekiz dışişleri bakanlarını kabul etti. İspanya ve Belçika başbakanlarıyla da cuma günü bir araya gelen Sisi, geçen hafta da Avrupa Komisyonu Başkanı ile görüştü.
Mısır Cumhurbaşkanlığı’nın önceki açıklamalarına göre görüşmelerde ‘Gazze Şeridi'nde ateşkes ve Filistin sorununa siyasi çözüm bulma çabaları’ üzerinde duruldu.
Ateşkesi uzatma çabaları
Kahire'deki Amerikan Üniversitesi (AUC) Siyaset Bilimi öğretim üyesi Dr. Tarık Fehmi Mısırlı müzakerecinin Gazze Şeridi'ndeki ateşkesi uzatma konusundaki başarısı, geçtiğimiz günlerde yaşanan yoğun hareketlerin bir sonucu olarak geldi. Fehmi, Katarlı müzakerecilerle koordinasyonun yanı sıra, Mısır’ın, ateşkesi uzatma arzusunu dile getiren ABD yönetimiyle üst düzey temaslar gerçekleştiğine dikkat çekti.
Fehmi, Şarku'l Avsat'a yaptığı açıklamada Mısır'ın ‘savaş sonrası’ aşama için siyasi bir yol başlatmak üzere paralel yollarda ilerlediğini sözlerine ekledi.
Tarık Fehmi şunları söyledi:
Kahire'nin son dönemde Avrupalı yetkililerle gerçekleştirdiği yoğun temas, Mısır'ın Filistin meselesini Avrupalı ortaklara yeniden sunma çabalarını ve krizin başlangıcında İsrail vizyonuna karşı önyargılı davranan birçok Avrupalı gücün pozisyonlarında bir tür denge yaratma girişimini somutlaştırıyor. Avrupa, Filistin meselesinin umut edilen siyasi yolunda ‘vazgeçilmez bir ağırlığı’ temsil ediyor. Kahire de uzun vadeli bir ateşkese vardıktan sonra Filistin meselesinde umut edilen siyasi yolu başlatmayı planlıyor. Bölgede barışın geleceği ve Gazze Şeridi'nin yeniden inşasının tartışılacağı uluslararası bir konferansın düzenlenmesi, önümüzdeki dönemde Mısır-Avrupa eyleminin öncelikleri arasında yer alacak.
Yardımlar gelmeye devam ediyor
Refah kara geçişinde yoğun çalışmalar sürüyor. Ateşkes anlaşmasının uygulanması kapsamında yardım kamyonlarının girmeye devam etmesi halinde sınırdaki saha kaynaklarına göre, yardımlar yakıt (güneş enerjisi ve pişirme gazı) yüklü yedi tankın yanı sıra tıbbi yardım, gıda yardımı, çadır ve su yüklü 200 kamyonu içerecek.
Yabancı uyruklu kişiler ve çifte vatandaşlığa sahip Filistinliler için Gazze'den ve Gazze'ye her iki yönde de geçiş hareketi devam etti ve mahsur kalan Filistinlilerin gönüllü olarak Şerid’e dönmesine olanak tanındı.
El Ariş Havalimanı üzerinden Gazze Şeridi'ne gelen uluslararası yardım sevkiyatları karşılanmaya devam ediyor. Suudi Arabistan, Katar, Türkiye, Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri'nden dün (Pazartesi) Gazze Şeridi'ne gönderilmek üzere yedi uçak geldi.
Son birkaç saat içinde çok sayıda yaralı Filistinli de Refah Sınır Kapıs’ına ulaştı. Yaralılar tedavi edilmek üzere Mısır hastanelerine naklediliyor.
Mısır Sağlık Bakanı Halid Abdulgaffar, Filistinli mevkidaşı Mai el-Kaila ve Katar Uluslararası İşbirliğinden Sorumlu Devlet Bakanı Lulva binti Raşid el-Hatır, El-Ariş Hastanesi'nde yaralı Filistinlileri ziyaret ettiler. Ayrıca El-Ariş deniz limanını ziyaretin yanı sıra, sınırdaki tıbbi prosedürleri de incelediler.
Mısır Sağlık Bakanı, Gazze Şeridi'nden Mısır'a gelenlere tıbbi hizmet vermek üzere Refah geçişinde en üst düzey donanıma sahip 150'den fazla ambulansın tahsis edildiğini belirtti. Sağlık Bakanı’nın açıklamasına göre prematüre bebekleri Mısır hastanelerine nakletmek için 35 ambulans kuvözlerle donatıldı. Prematüre bebekler 24 hastanede tedavi görüyorlar. Yaralıların hepsinin durumunun iyi olduğunu bildiren Mısırlı Bakan, onların en yeni tedavi protokolleriyle sağlık hizmeti aldıklarını vurguladı.
Birleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı Sözcüsü Abir Atifa ise ateşkesin uzatılmasının yardım kuruluşlarına daha fazla yardım getirme fırsatı sağlayacağı yönündeki umudunu dile getirdi. Atifa ateşkesin özellikle Gazze Şeridi'nin yoksul bölgelerine yönelik gıda ve nüfusun ihtiyaçlarının daha büyük bir kısmının karşılanması olmak üzere ilk dört günün Şerit sakinlerinin nefes alması ve onlara daha büyük miktarda yardım ulaştırılması için bir fırsat olduğuna dikkat çekti.
Atifa, Şarku'l Avsat'a şu açıklamada bulundu:
Mısırlı yetkililerle ve Gazze'deki yardım kuruluşlarıyla koordineli olarak yürütülen program, daha büyük miktarlarda yardım girişine imkan tanıdı. Ulaştırılan yardımlar hala nüfusun tüm ihtiyaçlarını karşılamadı. Dağıtım faaliyetleri belli önceliklere göre yürütülüyor. İlk sırada binlerce yerinden edilmiş insanı barındıran hastaneler ve sığınma evleri geliyor. Dağıtılan gıda miktarının çoğu Gazze Şeridi'nin güneyinde, ancak kuzey bölgelerdeki ailelere de ulaşılmaya çalışılıyor.
Nice şehrinde görev yapan bir Fransız polisi (AFP)
Yerlerinden edilmiş kişiler, ateşkesin yürürlüğe girmesinin ardından evlerine dönüşlerini kutladılar (Reuters)
Yerlerinden edilmiş kişilerin evlerine dönmesi nedeniyle Sayda’daki (Sidon) bir yolda trafik sıkışıklığı yaşandı (Reuters)
