Hizbullah’a göre İsrail müttefiklerini Lübnan'a karşı savaşa çekmeye çalışıyor

Emel Hareketi, yeni ölen iki savaşçının yasını tutuyor.

Lübnan sınırı yakınlarındaki Celile'deki İsrail devriyesi. (AFP)
Lübnan sınırı yakınlarındaki Celile'deki İsrail devriyesi. (AFP)
TT

Hizbullah’a göre İsrail müttefiklerini Lübnan'a karşı savaşa çekmeye çalışıyor

Lübnan sınırı yakınlarındaki Celile'deki İsrail devriyesi. (AFP)
Lübnan sınırı yakınlarındaki Celile'deki İsrail devriyesi. (AFP)

Hizbullah, İsrail'in bombardımanı başta Nebatiye ve Cadra bölgesi olmak üzere Lübnan'ın derinlerine doğru daha kapsamlı hale getirerek müttefiklerini Lübnan'daki savaşa katılmaya ikna etmeye çalıştığı görüşünde. Diğer yandan İsrail, cumartesi günü bir Hamas liderine suikast girişiminde bulundu.

İsrail, Lübnan'ın güneyindeki bölgeleri bombalamakta hız kesmiyor. Emel Hareketi'nin iki üyesi, dün güneydeki Şihin kasabasında kaldıkları bir eve düzenlenen bombalı saldırıda öldü. Cumartesi günü ise Sayda şehrinin kuzeyinde İsrail’e ait insansız hava araçları tarafından gerçekleştirilen bombalama, aralarında bir Suriyeli ve bir sebze satıcısının bulunduğu üç kişinin ölümüyle sonuçlandı.

Hizbullah'ın Direnişe Sadakat Parlamento Bloğu Başkanı Muhammed Raad, Hüseyniye Kefer’de düzenlenen anma töreninde yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Halk düzeyinde İsrail’in düşmanlığı 50 yıl geriye gitti, saha yetenekleri düzeyinde ise düşmanın burayı çizip şurayı vurabilecek saldırgan yetenekleri var. Ancak bir savaşın gidişatını belirleyemez, bir denklemi kontrol edemez ve bunun anahtarlarına sahip olamaz. Lübnan'daki direnişin kendisine zarar verdiğini, ağır darbe indirdiğini biliyor. Ancak müttefik güçlerin bir kısmını doğrudan saldırıya katılıma ikna etmeye, bazen Nebatiye’de, bazen de sahil yolunda saldırmaya çalışıyor. Bu hakareti neden? Zira kendisini kontrol eden ve özenle koruyan ABD’lilere artık tahammül edemediğine ve bizim cephemizde direnişin kendisine karşı yaptıklarına dayanamadığına dair bir sinyal göndermek istiyor. İnisiyatif halen bizim elimizde. Biz halen varlığımızı, vatanımızı, egemenliğimizi, güvenliğimizi savunabiliyoruz. Sonuçta sadece sizin istediğiniz olacak ve kimseye teselli ödülü vermeyeceğiz.”

Raad, bu ifadeleriyle İsrail'in partinin güney Litani bölgesinden ve İsrail sınırından çekilmesi yönündeki taleplerine atıfta bulundu. Bunlar son dönemde Lübnan'a gelen uluslararası elçilerin talepleri iken Hizbullah ise bunlara yanıt vermedi.

Aynı zamanda İsrail ile devam eden çatışmalarda güneyde şehit düşen ve çoğunluğu Hizbullah'a ait olan savaşçıların sayısına atıfla “Belki bir milyon insandan 200 şehit kaydedildi. Siyonist düşman bu insanları rezil etmek, aşağılamak, onlara boyun eğdirmek istiyor, dolayısıyla zafere giden yolumuz açık, kaçınılmaz ve kesin” vurgusunda bulundu. Böylece İsrail ile devam eden çatışmalarda güneyde şehit düşen ve çoğunluğu Hizbullah'a ait olan savaşçıların sayısına dikkat çekti.

Sürekli bombalama

İsrail ordusu, Lübnan'ın güney sınırındaki bölgeleri hedef almaya devam ederken bu sebeple onlarca ev tamamen yıkılıyor. İsrail ordusu pazar günü yaptığı açıklamada, Hizbullah'ın Lübnan'daki altyapısına ve askeri binalarına saldırdığını duyurdu. Açıklamada İsrail savaş uçaklarının Mervahin köyünde Hizbullah’a ait hedeflere saldırdığını, ordunun Ramia, Yarun ve Şihin köylerindeki Hizbullah askeri bölgelerine saldırdığını bildirdi.

Fotoğraf Altı: İsrail'in Şihin'de bir eve düzenlediği saldırıda Emel Hareketi'nin iki üyesi öldü. (AFP)
 İsrail'in Şihin'de bir eve düzenlediği saldırıda Emel Hareketi'nin iki üyesi öldü. (AFP)

Şihin'e yönelik saldırı, bir evin yıkılmasına, Meclis Başkanı Nebih Berri liderliğindeki Emel Hareketi'ne bağlı savaşçıların ölmesine yol açtı. Hareket, pazar günü öğleden sonra yaptığı açıklamada savaşçıların yasını tuttu. İsrail ordusunun Şihin'deki saldırı alanından geçerken mermiler ile hedef alınan er-Risale Derneği ve Lübnan Kızılhaç'ına bağlı ambulans ekipleri ise emniyette kalmayı başardı. Böylece savaş başladığından bu yana güneyde ölen Emel Hareketi mensuplarının sayısı sekize yükseldi.

Hula kasabasına düzenlenen benzer bir saldırı, bir binanın tamamen yıkılmasına yol açsa da herhangi bir can kaybı yaşanmadı.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre İsrail'in pazar gecesi Hula kasabasındaki bir camiyi bombalaması sonucunda Hüseyin Musa İbrahim ve güvenlik güçlerinde asker Ali Muhammed Nimr Mehdi adlı iki kişi hayatını kaybetti. Sekiz kişi ise yaraladı.

Sahte saldırılar ve sürekli bombalama

İsrail uçakları pazar günü güney bölgelerde sahte baskınlar düzenleyerek Tire, Nabatiyeh ve Zehrani bölgelerindeki ses duvarını aştı. İsrail uçakları Beyrut ve Keservan üzerinde uçtu. Resmi Lübnan Ulusal Haber Ajansı, top bombardımanının Tayr Harfa, el-Cebin ve ez-Zehira’nın eteklerini hedef aldığını bildirdi. Şafak vakti ise Hula kasabasındaki Vadi ed-Delafa'ya baskın düzenleyen İsrail uçakları, topçu bombardımanı Kafr Kalla'yı hedef aldı.

İsrail’e bağlı insansız hava aracı el-Cebeyn kasabası girişindeki eczaneyi hedef alırken, İsrail ordusu ise burayı top mermileriyle hedef aldı.

Hizbullah, Kefr Şuba ve Şeba Çiftlikleri tepelerindeki Ruveysat el-Alam bölgesinde casus ekipmanlarının hedef alındığını duyurdu. Diğer yandan Hizbullah ise et-Tahihat üçgeninde toplanan İsrail askerlerini füzelerle vurdu. İslami Direniş tarafından yapılan açıklamalara göre, Nazer Dağı'nda toplanan İsrail askerleri füzelerle hedef alındı.



SDG, Şam ile kapsamlı bir anlaşmaya vardığını duyurdu: İşte anlaşmanın maddeleri

Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
TT

SDG, Şam ile kapsamlı bir anlaşmaya vardığını duyurdu: İşte anlaşmanın maddeleri

Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensupları (AFP)

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) ile Şam yönetimi, bugün (Cuma) ateşkes ve taraflar arasında askeri, güvenlik ve idari kurumların kademeli entegrasyonunu öngören kapsamlı bir anlaşmaya varıldığını açıkladı. Anlaşma kapsamında Kürt halkının medeni ile eğitim hakların düzenlenecek.

Anlaşma kapsamında, temas hatlarındaki askeri birliklerin çekilmesi ve İçişleri Bakanlığı’na bağlı güvenlik güçlerinin Haseke ve Kamışlı merkezlerine konuşlandırılması öngörülüyor. Ayrıca, ağırlıklı olarak Kürtlerin liderliğindeki SDG bünyesinden tugaylar içeren bir askeri tümen kurulması kararlaştırıldı.

SDG, anlaşmanın maddelerini önce bir açıklamayla duyururken, Şam yönetimi daha sonra resmi medya aracılığıyla anlaşmayı teyit etti. Yeni düzenleme, SDG’den üç tugayı kapsayan bir askeri tümenin oluşturulmasını ve Kobani (Ayn el-Arab) güçlerinden bir tugayın Halep’e bağlı bir tümen içine alınmasını içeriyor.

frgty6u7
Haseke’de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) unsurları (AFP)

Anlaşma metninde, “özerk yönetim” kurumlarının Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesi ve sivil personelin statülerinin korunması da yer aldı.

Anlaşma metninde Metinde, yerinden edilenlerin bölgelerine geri dönüşlerinin garanti altına alınacağı da belirtiliyor.

Anlaşma hangi maddeleri içeriyor?

SDG’nin resmi internet sitesinde yapılan açıklamanın tamamı şöyle:

“Suriye Demokratik Güçleri ile Suriye Hükümeti Arasındaki Anlaşma Metni;

Suriye Demokratik Güçleri ile Suriye hükümeti arasında, kapsamlı bir anlaşma uyarınca ateşkese varılmış; iki taraf arasındaki askeri ve idari güçlerin kademeli bir entegrasyon süreci üzerinde de mutabakata varılmıştır.

Anlaşma; askeri güçlerin temas hatlarından çekilmesini, İçişleri Bakanlığı'na bağlı güvenlik güçlerinin Haseke ve Kamışlo şehir merkezlerine girmesini ve bölgedeki güvenlik güçlerinin entegrasyon sürecinin başlatılmasını, Suriye Demokratik Güçleri'nden üç tugayı içeren bir askeri tümen oluşturulmasını ve buna ek olarak Halep vilayetine bağlı bir tümen bünyesinde Kobani güçleri için bir tugay kurulmasını kapsamaktadır.

Anlaşma ayrıca, sivil memurların kadrolarının korunmasıyla birlikte Özerk Yönetim kurumlarının Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesini de içermektedir.

Ayrıca Kürt halkının medeni ve eğitim haklarının düzenlenmesi ve yerinden edilenlerin bölgelerine geri dönüşlerinin garanti altına alınması konusunda da anlaşmaya varılmıştır.

Anlaşma, ilgili taraflar arasındaki işbirliğini güçlendirerek ve ülkeyi yeniden inşa etme çabalarını birleştirerek, Suriye topraklarını birleştirmeyi ve bölgede tam entegrasyon sürecini gerçekleştirmeyi amaçlamaktadır.”

Öte yandan, 24 Ocak’ta Şam ile SDG, aralarındaki ateşkesi 15 gün uzattıklarını ve görüşmelerin sürdüğünü açıklamıştı.

Kürtlerin öncülüğünde, Arap savaşçıları da bünyesinde barındıran SDG, Suriye iç savaşında kilit bir rol oynadı. ABD desteğiyle DEAŞ’a karşı mücadele eden SDG, örgütü Suriye’de büyük ölçüde yenilgiye uğrattı. Bu süreçte, kuzey ve doğu Suriye’de petrol sahalarını da içeren geniş alanların kontrolünü ele geçirerek özerk bir yönetim kurdu. Ayrıca binlerce radikal unsuru gözaltında tuttu; Uluslararası Af Örgütü, Ağustos 2023’te bu sayıyı yaklaşık 10 bin olarak tahmin etmişti.

Ancak Beşşar Esed’in devrilmesinin ardından, Ahmed eş-Şara liderliğindeki yeni Suriye yönetimi, ülkenin devlet güçleri altında birleştirilmesi hedefiyle SDG ile güçlerin ve kurumların entegrasyonu konusunda müzakerelere başladı. Görüşmeler zaman zaman tıkanırken, bir askeri çatışmanın ardından taraflar yeni bir anlaşmaya ulaştı.

Suriye hükümeti ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında kapsamlı bir anlaşmaya varıldı. Anlaşma kapsamında SDG'den askeri tümen kurulacak, askeri ve idari güçlerin kademeli entegrasyonu sağlanacak ve Kürt halkının medeni ile eğitim hakların düzenlenecek.

Anlaşma metnine göre, “askeri güçler temas hatlarından çekilecek ve Suriye İçişleri Bakanlığı'na bağlı güvenlik güçleri Haseke ile Kamışlo şehir merkezlerine girecek”. Ayrıca SDG'ye bağlı üç tugaydan oluşan bir askeri tümen kurulacak ve Kobani güçleri için de Halep vilayetine bağlı bir tümen bünyesinde ayrı bir tugay oluşturulacak.


ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
TT

ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)

ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) çalışanları, 2024’ün ilk aylarında, Gazze’nin kuzeyinde gıda ve tıbbi yardım eksikliğinin kritik boyutlara ulaştığına dair uyarılarını, dönemin ABD Başkanı Joe Biden yönetimindeki üst düzey yetkililere iletti. Şarku'l Avsat'ın Reuters’tan aktardığı habere göre, söz konusu uyarılar kurum içi yazışmalar yoluyla yapıldı.

Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırılarının ve İsrail’in Gazze’ye kara harekâtının üzerinden üç ay geçtikten sonra hazırlanan iç mesajda, Ocak ve Şubat aylarında iki aşamada bölgeye giden Birleşmiş Milletler çalışanlarının sahada gözlemlediği sarsıcı manzaralar ayrıntılı biçimde yer aldı.

frgtyu7
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Beyt Lahiya’da, hayır mutfağından pişmiş yemek almak için bekleyen Filistinliler, 28 Nisan 2025 (Reuters)

Çalışanlar, yollarda insan uyluk kemiği ve başka kemikler gördüklerini, araçlarda bırakılmış cesetlere rastladıklarını aktardı. Ayrıca özellikle gıda ve temiz içme suyu başta olmak üzere insani ihtiyaçlarda “felaket düzeyinde” bir eksiklik bulunduğunu vurguladılar.

Ancak Reuters’in görüştüğü dört eski yetkili ile incelenen belgelere göre, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Jack Lew ve yardımcısı Stephanie Hallett, telgrafların yeterli tarafsızlık içermediği gerekçesiyle ABD hükümeti içinde daha geniş biçimde dağıtılmasını engelledi.

Gazze’deki duruma resmî itiraf meselesi

Altı eski ABD’li yetkili, Şubat 2024’te gönderilen telgrafın, yılın ilk yarısında iletilen ve İsrail’in Gazze’ye yönelik savaşı nedeniyle sağlık, gıda, hijyen koşullarındaki hızlı bozulmayı ve toplumsal düzenin çöküşünü belgeleyen beş telgraftan biri olduğunu söyledi.

vf
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Cibaliye’de, savaşta yıkılan binaların enkazı arasında yürüyen Filistinliler, 6 Ocak 2026 (Reuters)

Reuters bu telgraflardan birini inceledi. Diğer dört telgrafın da Lew ve Hallett tarafından “tarafsızlık” kaygısıyla engellendiğini, içeriklerini bilen dört eski yetkili doğruladı.

Üç eski ABD’li yetkili, bu telgraflardaki ayrıntıların olağanüstü derecede sarsıcı olduğunu ve yönetim içinde geniş biçimde paylaşılsaydı üst düzey karar alıcıların dikkatini çekeceğini belirtti. Yetkililere göre bu durum, Biden’ın aynı ay yayımladığı ve ABD istihbarat ve silah tedarikini İsrail’in uluslararası hukuka uyumuna bağlayan ulusal güvenlik muhtırasına yönelik denetimi de sıkılaştırabilirdi.

O dönem USAID’de Batı Şeria ve Gazze’den sorumlu bilgi birimi başkan yardımcısı olan Andrew Hall, “Telgraflar insani bilgiyi aktarmanın tek yolu değildi; ancak büyükelçinin Gazze’deki gerçek durumu resmen kabul etmesi anlamına gelirdi” dedi.

ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği, bölgedeki diğer büyükelçiliklerden gelenler de dahil olmak üzere Gazze’ye ilişkin telgrafların çoğunun hazırlanması ve dağıtımını denetliyordu. Üst düzey bir eski yetkili, Büyükelçi Lew ve yardımcısı Hallett’in sık sık USAID yönetimine, telgraflardaki bilgilerin zaten medyada geniş biçimde yer aldığını söylediklerini aktardı.

Eski Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile Biden’ın temsilcileri, söz konusu telgrafların hiçbir zaman ABD hükümetinin üst kademelerine ulaşmadığı iddiasına ilişkin yorum taleplerine yanıt vermedi.

Gazze savaşı, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te düzenlediği ve 1.250’den fazla kişinin öldüğü saldırıların ardından başladı. Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine göre Gazze’de hayatını kaybedenlerin sayısı 71 bini aştı.

ABD Başkanı Donald Trump, geçen yıl eylülde Beyaz Saray’da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yanında Gazze için barış planını açıklamış olsa da, çatışmalar durmadı. Filistin Sağlık Bakanlığı’na göre, ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana yaklaşık 481 kişi daha öldürüldü.

Biden yönetiminin savaş boyunca İsrail’e verdiği destek, Demokrat Parti içinde derin bir bölünmeye yol açtı ve konu parti adayları açısından hâlâ çözülmüş değil. Reuters/Ipsos’un geçen ağustosta yaptığı ankete göre, Demokratların yüzde 80’inden fazlası İsrail’in Gazze’deki askerî karşılığının aşırı olduğunu ve ABD’nin açlık riskiyle karşı karşıya olan Gazze halkına yardım etmesi gerektiğini düşünüyor.


Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
TT

Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)

Gazze'de Filistinli gruplar içindeki kaynaklar Şarku’l Avsat'a, Hamas ile silah meselesi konusunda "genel istişarelerin" devam ettiğini doğruladı. Bir kaynak, "özellikle Gazze Şeridi'ndeki hükümet operasyonlarının (Gazze İdari Komitesi'ne) devredilmesiyle birlikte, grupların silahları konusunda arabulucularla daha ciddi görüşmelerin önümüzdeki günlerde başlayacağını" ifade etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılmasını ateşkesin ikinci aşamasının uygulanması için temel bir koşul olarak görürken, Filistin hareketi silahlarının akıbetini bu konuda "ulusal bir uzlaşmaya" bağlıyor.

Hamas'tan bir kaynak Şarku’l Avsat'a, silahların akıbeti konusunun "kamuoyu istişareleri" aşamasında olduğunu söyledi.

Kaynaklar, "kapsamlı ve kapsayıcı bir ulusal çerçeve" oluşturulmasının gerekliliğini vurguladı. Ayrıca, "Filistinli gruplarla bazı istişarelerin yapıldığını ve bu konuyu ele alacak ciddi görüşmeler sırasında arabuluculara sunulmak üzere bir önerinin hazırlandığını" vurguladılar.