İsrail, Gazze Şeridi'nde onlarca kişiyi öldürdü… Mısır ateşkesi görüşmek üzere Hamas liderlerini ağırlıyor

İsrail'i ‘aç bırakma silahını kullanmakla’ suçlayan Abbas, derhal ateşkes çağrısında bulundu.

Gazze Şeridi'nin orta kesimindeki Nuseyrat'ta İsrail saldırıları sonucu yıkılan binaların arasından geçen Filistinliler (Reuters)
Gazze Şeridi'nin orta kesimindeki Nuseyrat'ta İsrail saldırıları sonucu yıkılan binaların arasından geçen Filistinliler (Reuters)
TT

İsrail, Gazze Şeridi'nde onlarca kişiyi öldürdü… Mısır ateşkesi görüşmek üzere Hamas liderlerini ağırlıyor

Gazze Şeridi'nin orta kesimindeki Nuseyrat'ta İsrail saldırıları sonucu yıkılan binaların arasından geçen Filistinliler (Reuters)
Gazze Şeridi'nin orta kesimindeki Nuseyrat'ta İsrail saldırıları sonucu yıkılan binaların arasından geçen Filistinliler (Reuters)

Gazze Şeridi'ndeki sağlık görevlileri, İsrail ordusunun perşembe gecesi ve dün Gazze Şeridi'nde düzenlediği saldırılarda en az 40 Filistinlinin hayatını kaybettiğini duyurdu. Diğer taraftan Hamas liderlerinin yeni bir görüşme turu için Kahire'ye gitmesiyle Gazze Şeridi'ndeki ateşkes görüşmelerini canlandırma çabaları da hız kazandı.

Gazze Şeridi'nin sekiz eski mülteci kampından biri olan Nuseyrat'ın kuzey bölgelerinde öldürülen 19 Filistinlinin cesedine ulaştıklarını söyleyen sağlık görevlileri, dün geç saatlerde Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki Beyt Lahiya'da bir eve düzenlenen İsrail hava saldırısında en az 10 Filistinlinin hayatını kaybettiğini belirtti.

Sağlık görevlileri, geri kalanların Gazze Şeridi'nin kuzey ve güney bölgelerinde öldürüldüğünü kaydetti. İsrail ordusu dün yeni bir açıklama yapmadı ancak perşembe günü yaptığı açıklamada, kuvvetlerinin ‘Gazze Şeridi'ndeki operasyonların bir parçası olarak terörist hedefleri vurmaya’ devam ettiğini bildirdi.

İsrail tankları perşembe günü Nuseyrat Mülteci Kampı’nın kuzey ve batısını işgal etti. Tanklar dün kuzey bölgelerinden çekildi, ancak kampın batı bölgesinde kaldı. Gazze Şeridi’ndeki Sivil Savunma Müdürlüğü, ekiplerinin evlerinde mahsur kalan sakinlerden gelen yardım çağrılarına cevap veremediğini belirtti.

İsrail'in Gazze şehrine yönelik baskınları sonucu oluşan yıkım (AFP)İsrail'in Gazze şehrine yönelik baskınları sonucu oluşan yıkım (AFP)

Onlarca Filistinli dün, evlerindeki hasarı incelemek üzere ordunun çekildiği bölgelere geri döndü.

Sağlık görevlileri, yolda yatan cesetlerin üzerini battaniye ya da beyaz kefenlerle örterek sedyelerle taşıdı.

Kemal Advan Hastanesi hedef alındı

Sağlık görevlileri dün geç saatlerde bir İsrail insansız hava aracının (İHA) Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki Beyt Lahiya'da bulunan Kemal Advan Hastanesi Yoğun Bakım Ünitesi Başkanı Ahmed el-Kahlut'u öldürdüğünü bildirdi.

İsrail ordu yetkilileri Reuters’a yaptıkları açıklamada, şu anda hastaneye yönelik bir saldırıdan haberdar olmadıklarını söyledi.

Kemal Advan Hastanesi, Gazze Şeridi'nin en kuzeyinde bulunan ve tıbbi malzeme, yakıt ve gıda sıkıntısı nedeniyle şu anda zar zor çalışan üç tıbbi tesisten biri. Sağlık yetkilileri, hastanenin sağlık personelinin çoğunun İsrail ordusu tarafından gözaltına alındığını açıkladı.

Sivil Savunma Müdürlüğü, Hamas ve Filistin resmi haber ajansı WAFA son 24 saat içinde İsrail'in Beyt Lahiya'ya düzenlediği iki saldırıda ölen Filistinlilerin sayısını 70 olarak açıkladı. Filistin Sağlık Bakanlığı ölü sayısını henüz teyit etmedi.

İsrail işgali altındaki Batı Şeria'da Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas Gazze Şeridi'nde derhal ateşkes çağrısında bulundu ve İsrail'i ‘Gazze'nin kuzeyindeki vatandaşları topraklarından ve evlerinden etmek amacıyla onlara karşı açlık silahını kullanmakla’ suçladı.

Ateşkes çabaları yeniden başladı

Şarku’l Avsat’ın Reuters'ten aktardığına göre iki Hamas lideri, bir Hamas heyetinin Mısırlı yetkililerle görüşmek üzere bugün Kahire'ye gideceğini bildirdi.

Ziyaret, ABD'nin Gazze Şeridi'nde ateşkes görüşmelerini canlandırmak için Katar, Mısır ve Türkiye ile yeni çabalar başlatacağını açıklamasından birkaç gün sonra gerçekleşti.

Gazze Şeridi'nde ateşkes sağlanması için aylardır süren müzakerelerde çok az ilerleme kaydedildi. Görüşmeler şu anda durmuş durumda.

İsrail ile Hamas'ın müttefiki Hizbullah arasında çarşamba günü şafak vakti yürürlüğe giren ateşkes anlaşması, son birkaç aydır keskin bir şekilde şiddetlenen çatışmaları durdurdu.

Lübnan'daki ateşkesi duyuran ABD Başkanı Joe Biden salı günü yaptığı açıklamada, Gazze Şeridi'nde de benzer bir anlaşmaya varılması için çabalarını sürdüreceğini belirterek, İsrail ve Hamas'ı bu fırsatı değerlendirmeye çağırdı.

Gazze Şeridi'ndeki yetkililer İsrail'in saldırılarının 44 bin 300'den fazla can aldığını ve Gazze nüfusunun neredeyse tamamını en az bir kez yerinden olmak zorunda bıraktığını açıkladı.



Lahbib: İsrail'in Gazze'de uluslararası insani yardım kuruluşlarını yasaklama planları, yardımların engellenmesi anlamına geliyor

İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)
İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)
TT

Lahbib: İsrail'in Gazze'de uluslararası insani yardım kuruluşlarını yasaklama planları, yardımların engellenmesi anlamına geliyor

İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)
İnsani yardım malzemesi yüklü tırlar Kerem Şalom Sınır Kapısı’ndan Gazze Şeridi'ne giriyor. (DPA)

Avrupa Komisyonu Eşitlik, Hazırlık ve Kriz Yönetimi Komiseri Hadja Lahbib bugün yaptığı açıklamada, İsrail’in Gazze Şeridi’nde uluslararası insani yardım kuruluşlarını yasaklama planlarının, hayat kurtaran yardımların bölgeye ulaşmasını engelleyeceğini belirtti.

Lahbib, X platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, Avrupa Birliği’nin (AB) tutumunun net olduğunu vurgulayarak, “Sivil toplum kuruluşlarının mevcut haliyle kayıt altına alınması yasasının uygulanması mümkün değil” dedi.

Lahbib, insani yardımların önündeki tüm engellerin kaldırılması gerektiğini vurguladı ve “Uluslararası insancıl hukuk, herhangi bir belirsizliğe yer bırakmıyor; yardımlar ihtiyaç sahiplerine ulaştırılmalı” ifadesini kullandı.

İsrail medyası, hükümetin dün yaptığı açıklamaya dayanarak, Sınır Tanımayan Doktorlar, ActionAid ve Oxfam gibi onlarca insani yardım örgütünün lisanslarının iptal edileceğini ve bunların ‘terörle bağlantılı’ olduğu gerekçesiyle kapatılabileceğini duyurmuştu.

Bazı uluslararası yardım kuruluşları, kayıtlarının iptal edilmesi riskiyle karşı karşıya bulunuyor. Eğer 31 Aralık’a kadar İsrail makamlarının belirlediği yeni kriterlere uyum sağlamazlarsa, 60 gün içinde faaliyetlerini durdurmak veya Gazze Şeridi ve Batı Şeria’daki çalışmalarına kısıtlama getirmek zorunda kalabilirler.


Süveyda’da el bombası patladı: 1 ölü, 2 yaralı

Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)
Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)
TT

Süveyda’da el bombası patladı: 1 ölü, 2 yaralı

Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)
Geçen temmuz ayında Süveyda’daki çatışmalar nedeniyle yükselen duman (Arşiv – DPA)

Şarku’l Avsat Suriye devlet televizyonu El-İhbariyye'den aktardığı habere göre bugün (Çarşamba) Süveyda kentinde meydana gelen el bombası patlamasında bir kişi hayatını kaybetti, iki kişi yaralandı.


Sinvar'a yakınlığı bulunan ve serbest bırakılan bir mahkum, Gazze'deki Hamas içinde bir isyana öncülük ediyor ve bu durum bazı Hamas liderlerini öfkelendiriyor

Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)
TT

Sinvar'a yakınlığı bulunan ve serbest bırakılan bir mahkum, Gazze'deki Hamas içinde bir isyana öncülük ediyor ve bu durum bazı Hamas liderlerini öfkelendiriyor

Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan Kassam Tugayları üyeleri (Arşiv- Reuters)

Gazze Şeridi'ndeki Hamas hareketi, iki yıl süren İsrail savaşı sırasında liderlerinin suikastlara kurban gitmesinin ardından bir dizi liderlik değişikliği yaşıyor. Bu durum, hareketin eski lideri olan ve Ekim 2024'te Refah'ta İsrail güçleriyle çıkan çatışmalarda beklenmedik bir şekilde öldürülen Yahya Sinvar'a yakın kişilerin daha fazla öne çıkmasına neden oldu.

Şarku’l Avsat'a konuşan Hamas kaynaklarına göre, serbest bırakılan mahkum Ali el-Amudi, siyasi büro üyesi ve savaş öncesinde hareketin medya departmanından sorumlu olan serbest bırakılan mahkum Ali el-Amudi, kendisi ve Sinvar'a yakın bir dizi kişinin Gazze Şeridi'ndeki hareketi yönetmekle görevlendirilmesinin ardından, Gazze Şeridi'ndeki siyasi bürosunun başına geçti. Bu kişilerin çoğu, Şeridin güneyindeki Han Yunus'ta yaşıyor.

Hamas lideri Yahya Sinvar ve İsmail Haniye'in 2017'de Gazze'de çekilmiş fotoğrafı (Arşiv- Reuters)Hamas lideri Yahya Sinvar ve İsmail Haniye'in 2017'de Gazze'de çekilmiş fotoğrafı (Arşiv- Reuters)

2011 Gilad Şalit esir takasıyla serbest bırakılan eski bir mahkum olan el-Amudi, Gazze Şeridi yönetiminin merkez figürü haline geldi. İsrail hapishanelerinde kaldıkları süre boyunca ve serbest bırakıldıktan sonra Sinvar'a çok yakındı ve sık sık toplantılarına ve diğer etkinliklerine eşlik etti.

Bazı kaynaklar, Gazze Şeridi'nde siyasi büro için gerçek bir seçim yapılmadığını, bunun yerine sürecin atama, onaylama ve istişare yoluyla yürütüldüğünü söylüyor.

Bazı kaynaklar operasyonun “iç yönetmelikleri ihlal ederek” gerçekleştirildiğini söylerken, diğerleri amacın “iç eksiklikleri gidermek” olduğunu ve “seçilenlerin hepsinin Tevfik Ebu Naim, Salah Ebu Şarik ve diğerleri gibi Sinvar'a yakın kişiler olduğunu” açıkladı.

Kaynaklar, el-Amudi'nin şu anda Gazze'deki Hamas içinde “devrim” olarak nitelendirilebilecek bir harekete öncülük ettiğini söylüyor. Özellikle İsrail saldırılarında yaralanan ilçe idari organlarının başındaki bazı yerel liderleri görevden aldı ve yerlerine atamalar yaptı. Savaş sırasında sorumluluklarının bir kısmından vazgeçen diğer kişiler için de aynı şeyi yaptı. Suikasta uğrayan, başka nedenlerle görevden alınan veya farklı görevlere atanan eski liderlerin yerine geçecek kişileri aramaya devam ediyor.

Bazı kaynaklara göre, bu adımlar Gazze Şeridi içindeki yerel Hamas liderlerinin yanı sıra yurtdışındaki liderler arasında da öfkeye yol açtı. Şeridin dışındaki siyasi büro üyelerinden bazıları yerel liderlere, "Olanlar kabul edilemez ve iç hukuka aykırıdır; önümüzdeki günlerde hareketin liderinin seçilmesini beklemeliyiz ki, bir yıl sonra yapılacak genel seçimlere kadar bazı bölgelerin liderliğindeki boşlukların geçici olarak doldurulması konusunda bir anlaşmaya varılabilsin" şeklinde bilgi verdi.

İzzeddin el-Haddad (Fotoğraf el-Kassam tarafından yayınlandı)İzzeddin el-Haddad (Fotoğraf el-Kassam tarafından yayınlandı)

Kaynaklar, Gazze Şeridi'ndeki Hamas içinde siyasi düzeyde hüküm süren "kaosun" aksine, askeri kanadında istikrarlı bir durumun söz konusu olduğunu ve yeniden yapılanmanın sorunsuz ve sistematik bir şekilde devam ettiğini belirtiyor. İzzeddin Kassam Tugayları'nın yeni Genelkurmay Başkanı İzzeddin Haddad'ın savaş sırasında suikasta kurban giden veya öldürülenlerin yerine yeni atamalar yapmak üzere bir dizi toplantı düzenlediğini ve çeşitli kararlar aldığını ifade ediyorlar. Ayrıca, tüm taraflarla sürekli iletişim kurarak siyasi düzeydeki farklılıkların veya anlaşmazlıkların üstesinden gelmeye ve böylece her düzeyde istikrarı sağlamaya çalışıyor.

Kaynaklara göre Haddad, bazı bölgelerdeki tugay komutanları da dahil olmak üzere çeşitli liderlik pozisyonlarındaki boşlukları doldurmak için çalışırken, asıl komutanlarının suikast sonucu öldürülmesinin ardından bu tugayları yönetmek üzere atanmış diğer kişileri de görevde tutuyor.

Savaş sırasında İsrail, Gazze Şeridi'ndeki (Kuzey, Merkez, Han Yunus ve Refah) tugay komutanlarının çoğunu, İzzeddin Haddad'ın komuta ettiği Gazze Şehri Tugayı hariç, suikast sonucu öldürdü. Yerine Muhanned Receb atandı.

Savaş sırasında İsrail, Gazze Şeridi'ndeki (Kuzey, Merkez, Han Yunus ve Refah) tugay komutanlarının çoğunu suikastla öldürdü. Bunun istisnası, Muhannad Receb'ın yerine geçen İzzeddin el-Haddad'ın komutasındaki “Gazze Şehri Tugayı”ydı.

Gazze'deki Hamas savaşçıları (Arşiv-Reuters)Gazze'deki Hamas savaşçıları (Arşiv-Reuters)

Çeşitli kanatları ve kademeleriyle Hamas, İsrail'in çeşitli kaynaklarını hedef alması sonucu mali krizden muzdarip olmuş durumda. Bununla birlikte, savaş sırasında veya sonrasında, farklı oranlarda ve zamanlarda da olsa, maaş ve ödenekleri tamamen kesmedi.

Gerçekte Hamas, 7 Ekim 2023 saldırısının ardından, 1987'deki kuruluşundan bu yana eşi benzeri görülmemiş son derece karmaşık bir dönemle karşı karşıya. Hareketin gözlemcilerine göre, Gazze Şeridi'ne sınır komşusu İsrail tesislerine ve kasabalarına yönelik saldırılarla başlayan bu saldırı, İsrail'i uzun süreli bir savaşa sürükledi.

Yazar ve siyasi analist Mustafa İbrahim, hareketin “askeri yenilginin, örgütsel tükenmişliğin, siyasi karmaşanın ve geleceği ile rolü hakkındaki varoluşsal kaygının iç içe geçtiği bir aşamaya girdiği” değerlendirmesinde bulunuyor.

İbrahim, İsrail savaşının, Hamas'ın siyasi büro üyelerinin ve Gazze Şeridi'ni yıllarca yöneten idari komitelerin başkanlarının çoğunu kaybetmesinin ardından, liderlik ve karar alma yapısını vurduğunu açıkladı. Bu durum, doldurulması kolay olmayan derin bir liderlik boşluğu yarattı ve hareket içinde geleceği ve bir sonraki aşama hakkında anlaşmazlıkları ortaya çıkardı: Bu bir yönetim aşaması mı, örgütsel hayatta kalma aşaması mı yoksa sadece uzun süreli bir krizi yönetme aşaması mı olacak?

Hamas'tan birkaç kaynak Şarku’l Avsat'a şunları söyledi: "İşlerin iyi ve sorunsuz gittiğini söylemek mümkün değil. Birçok zorluk var ve yaşananlar, hiçbir şey bırakmayan ve hareketin liderlerinin çoğunun suikastına neden olan yıkıcı bir savaşın ışığında normal. Geniş bir liderliğe ve Filistin içinde ve dışında geniş bir halk tabanına sahip bir hareket için liderlik boşluğu normaldir ve bir yıl sonra kapsamlı seçimler yapılana kadar mevcut farklılıklar da normaldir."