Ben-Gvir, Şin-Bet Direktörü’nü darbe girişimiyle suçladı

Bar'ın görevden alınması İsrail'deki siyasi bölünmenin derinliğini gözler önüne seriyor

İsrail iç istihbarat servisi Şin-Bet Direktörü Ronen Bar (ortada) (Arşiv - EPA)
İsrail iç istihbarat servisi Şin-Bet Direktörü Ronen Bar (ortada) (Arşiv - EPA)
TT

Ben-Gvir, Şin-Bet Direktörü’nü darbe girişimiyle suçladı

İsrail iç istihbarat servisi Şin-Bet Direktörü Ronen Bar (ortada) (Arşiv - EPA)
İsrail iç istihbarat servisi Şin-Bet Direktörü Ronen Bar (ortada) (Arşiv - EPA)

İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, iç istihbarat servisi Şin-Bet Direktörü Ronen Bar'a saldırarak onu hükümete karşı bir darbe gerçekleştirmeye çalışmakla suçladı.

Ben-Gvir i24NEWS'e verdiği demeçte, Bar'ın ‘darbe yaptığını’ söyledi. Ben-Gvir, Şin-Bet yetkilisinin Başbakan Binyamin Netanyahu'nun ofisindeki çalışanlarla yürüttüğü soruşturmalara atıfta bulunarak “Seçilmiş bir yetkiliye karşı kanıt topluyor” dedi.

Ben-Gvir'in kamuoyuna yaptığı açıklamalar, geçtiğimiz perşembe günü Yüksek Mahkeme tarafından dondurulan ve İsrail'deki iç siyasi anlaşmazlıkları körükleyen bir hamleyle Netanyahu tarafından görevden alınan Şin-Bet direktörü ile İsrail hükümeti arasındaki çatışmanın ne kadar ileri gittiğini gösteriyor.

Netanyahu başlangıçta Bar'dan istifa etmesini istemiş, ancak Bar bunu reddetmişti. Netanyahu daha sonra Bar'ı görevden alma niyetini kamuoyuna açıklamış, ancak Bar istifa etmeyi reddederek Netanyahu'ya bir kez daha meydan okumuştu. Hükümetin yargı danışmanı Gali Baharav-Miara araya girerek Netanyahu'yu Bar'ı görevden alamayacağı konusunda uyardı. Ancak başbakanın önceki perşembe günü gerçekleştirdiği hükümet toplantısında Şin-Bet direktörünün görevden alınması yönünde oylama yapılması siyasi ve hukuki bir depreme yol açtı, muhalefeti Netanyahu ve hükümetine karşı birleştirdi ve İsrail'i 7 Ekim 2023'teki Hamas saldırısı öncesindeki bölünmüşlüğe geri döndüren bir dizi protesto başlattı.

Şin-Bet direktörünün görevden alınması, teşkilatın Netanyahu'nun ofisindeki çalışanları soruşturduğu bir döneme denk geldi ki hükümetin yargı danışmanı Baharav-Miara bu durumu çıkar çatışması olarak nitelendirerek Bar'ın görevden alınmasını engelledi.

dfgthy
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir ile birlikte 19 Mart'ta Kudüs'teki Knesset'te. (Reuters)

Netanyahu bunu görmezden geldi ve İsrail Yüksek Mahkemesi krizi derinleştiren bir kararla söz konusu kararı dondurana kadar kararı uygulamaya devam etti. Baharav-Miara görevden almanın yasal zorluklarla karşı karşıya olduğu uyarısında bulundu ve Yüksek Mahkeme, Bar'ın görevden alınmasını askıya alan bir ihtiyati tedbir kararı aldı. Tedbir kararının ardından Baharav-Miara, Netanyahu'ya yeni bir Şin-Bet direktörü atamasının, hatta geçici bir başkan atamak da dahil olmak üzere bu pozisyon için mülakat yapmasının yasal olarak yasak olduğunu bildirdi.

Tedbir kararına cevaben hükümet, güvenmediği bir Şin-Bet direktörüyle çalışmaya zorlanamayacağını söyledi. Hükümet ayrıca, Baharav-Miara'nın çıkar çatışması olduğu iddiasını da reddetti. Salı günü mahkemeye sunulan bir memorandumda, Bar'ın halefini aramaya başlamanın ulusal güvenlik açısından kritik önem taşıdığı belirtildi. Aramanın yaklaşık iki hafta süreceği belirtildi. Mahkeme mülakatların yapılmasına, ancak Bar'ın şu anda görevden alınmamasına karar verdi.

Yüksek Mahkeme, Bar'ın çıkar çatışması nedeniyle görevden alınmasına karşı çeşitli muhalefet partileri ve sivil toplum örgütleri tarafından verilen dilekçeleri görüşüyor.

İsrail'deki muhalefet liderleri, yazarlar, analistler, eski güvenlik yetkilileri ve Bar'ın Şin-Bet'in başındaki selefleri, Netanyahu'nun güvenlik teşkilatının başına kendisine sadık kişileri atayarak devleti parçaladığı ve İsrail demokrasisini tehlikeye attığı konusunda uyarıda bulunmuşlardı.

İsrail tarihinde daha önce hiçbir başbakan Şin-Bet direktörünü görevden almamıştı. Dönemi bitmeden önce istifa eden iki kişi dışında, teşkilatın liderliğini üstlenenlerin tamamı görev sürelerini tamamladı.

Bar, Netanyahu'ya meydan okuyarak tüm esirler Gazze Şeridi'nden dönene ve Hamas saldırısıyla ilgili olarak hükümetin karşı çıktığı bir soruşturma komisyonu kurulana kadar görevde kalmaya söz verdi.

Bar'ın Netanyahu ile ilişkisi Hamas saldırısından sonra ve saldırının sorumluluğu ve başarısızlığı konusunda karşılıklı suçlamaların ortasında önemli ölçüde kötüleşti.



ABD’nin Arap ülkelerine uyguladığı gümrük vergileri yüzdesi kaç?

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da düzenlenen ‘Amerika'yı Yeniden Zengin Yap’ başlıklı etkinlikte elinde bir çizelge tutarken gümrük vergileri hakkında açıklamalarda bulundu. (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da düzenlenen ‘Amerika'yı Yeniden Zengin Yap’ başlıklı etkinlikte elinde bir çizelge tutarken gümrük vergileri hakkında açıklamalarda bulundu. (AFP)
TT

ABD’nin Arap ülkelerine uyguladığı gümrük vergileri yüzdesi kaç?

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da düzenlenen ‘Amerika'yı Yeniden Zengin Yap’ başlıklı etkinlikte elinde bir çizelge tutarken gümrük vergileri hakkında açıklamalarda bulundu. (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da düzenlenen ‘Amerika'yı Yeniden Zengin Yap’ başlıklı etkinlikte elinde bir çizelge tutarken gümrük vergileri hakkında açıklamalarda bulundu. (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump, dünya ülkelerinin çoğuna karşılıklı gümrük vergisi uygulayacağını açıkladı. Arap ülkelerine uygulanan gümrük vergisi oranları ise değişiklik gösterdi.

Arap ülkelerinin çoğunluğu minimum tarifeye tabi tutulurken, Suriye, Irak ve Libya'da tarifelerde önemli bir artış görüldü. Körfez ülkelerine gelince, ABD Başkanı minimum yüzde 10'luk karşılıklı gümrük tarifeleri uyguladı.

Peki bu yüzdeler nasıl dağıtıldı?

ABD ile Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ülkeleri arasındaki karşılıklı gümrük vergileri

ABD'ye uygulanan tarifeler ABD'nin uyguladığı tarifeler
Suudi Arabistan % 10 % 10
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) % 10 % 10
Katar % 10 % 10
Bahreyn % 10 % 10
Umman % 10 % 10
Kuveyt % 10 % 10

ABD ile Arap ülkeleri arasındaki karşılıklı gümrük vergileri

ABD'ye uygulanan tarifeler ABD'nin uyguladığı tarifeler
Suriye % 81 % 41
Irak % 78 % 39
Libya % 61 % 31
Ürdün % 40 % 20
Tunus %  55 % 28
Cezayir % 59 % 30

Listede ayrıca vergilerin en az yüzde 10 olarak belirlendiği Mısır, Fas, Lübnan, Sudan, Yemen, Cibuti, Moritanya ve Komor Adaları da yer aldı.