Husiler Yemen'de ateşkesi bozma hazırlığında: Cephelere yoğun askeri takviye

Husiler, kontrolü altındaki bölgelerde üniversite öğrencilerine yönelik seferberlik ve militan devşirme faaliyetlerini yoğunlaştırıyor. (AFP)
Husiler, kontrolü altındaki bölgelerde üniversite öğrencilerine yönelik seferberlik ve militan devşirme faaliyetlerini yoğunlaştırıyor. (AFP)
TT

Husiler Yemen'de ateşkesi bozma hazırlığında: Cephelere yoğun askeri takviye

Husiler, kontrolü altındaki bölgelerde üniversite öğrencilerine yönelik seferberlik ve militan devşirme faaliyetlerini yoğunlaştırıyor. (AFP)
Husiler, kontrolü altındaki bölgelerde üniversite öğrencilerine yönelik seferberlik ve militan devşirme faaliyetlerini yoğunlaştırıyor. (AFP)

Husilerin Yemen'deki birçok cephede askeri hareketliliği hızlandırdığı, İbb ve Taiz vilayetlerine çok sayıda militan ve askeri teçhizat sevk ettiği ve yeni savaş mevzileri oluşturduğu bildirildi. Husilerin aynı zamanda Marib, Cevf ve Hudeyde'nin güneyindeki bölgelerde konuşlanmalarını güçlendirdiği belirtildi. Gözlemciler, bu gelişmelerin, Birleşmiş Milletler'in dört yıldır himaye ettiği ateşkesi bozma hazırlığına işaret edebileceğini değerlendirirken, hükümet güçlerinin de olası bir tırmanışa karşı hazırlık seviyesini yükselttiği kaydedildi.

İbb vilayetindeki yerel kaynaklar, Husilerin, Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamada, Dali vilayetinde hükümet güçleriyle temas hatlarına çok sayıda militan sevk ettiğini ve Husiler tarafından atanan vilayet başkan yardımcısı Abdülhamid eş-Şahiri'yi cepheyi denetlemekle görevlendirdiğini bildirdi.

Kaynaklar, Husilerin en-Nadiriyye ilçesinin çevresinden Damt ilçesinin sınırlarına kadar uzanan yerleşim alanları, tarım arazileri, vadiler ve derelerde yeni askeri mevziler oluşturduğunu belirtti. Bu durumun, bölgelerinin çatışma alanına dönüşmesinden endişe eden halk arasında büyük korkuya yol açtığı ifade edildi.

cdfgthy
Husilerin İbb vilayetindeki temas hatlarına sevk ettiği silahlı gruplar (Yerel medya)

Kaynaklar ayrıca Husilerin bölgede füze fırlatma mevzileri kurduğunu ve iki ilçe arasındaki bağlantı yolunda birbirine yaklaşık 200 metre mesafede çok sayıda kontrol noktası oluşturduğunu aktardı. Bu adımların, Husilerin artan güvenlik kaygılarını ve yerel halka duyduğu güvensizliği yansıttığı belirtildi.

Kaynaklara göre Husiler, hükümete karşı gerçekleştirdiği darbenin ardından ele geçirdiği Yarım kentindeki eski ordu ve güvenlik kamplarından bölgeye ek takviye gönderdi. Husilerin bu kampları, savaşçıların eğitildiği ve İbb kentinden Dali cephelerine kadar uzanan orta bölgedeki askeri operasyonların yönetildiği merkezlere dönüştürdüğü kaydedildi.

Kaynaklar, bu hareketliliğin, Husilerin bölge halkını çocuklarını eğitim kamplarına göndermeye veya örgütün diğer vilayetlerden getirdiği savaşçıların masraflarını karşılamak üzere para ödemeye zorlamayı sürdürdüğü bir döneme denk geldiğini belirtti. Aynı zamanda Marib, Cevf ve batı sahilindeki cephelere de benzer takviyelerin gönderildiği ifade edildi.

Taiz'de yeni askeri mevziler

Güneybatıdaki Taiz vilayetinin kırsal kesiminde yerel ve askeri kaynaklar, Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamada, Husilerin son günlerde Dımnet Hudeyr ilçesindeki askeri hareketliliğini yoğunlaştırdığını, bölgeye savaşçı ve askeri araç sevk ederek yeni savaş mevzileri oluşturduğunu söyledi.

Kaynaklar, Huban bölgesinden ilçeye gelen ağır nakliye kamyonlarının, füze, insansız hava aracı, tank mermisi ve topçu mühimmatı olduğu değerlendirilen askeri teçhizat taşıdığını ve bunların daha sonra el-Burka Dağı'ndaki mevzilere nakledildiğini aktardı.

fgthy
Hükümet güçlerinin Batı Sahili'nde düşürdüğü Husi İHA'sı (Askeri medya)

Kaynaklara göre Husiler, Huban bölgesine bağlanan yol dışında ilçeye açılan yolların çoğunu kapattı ve ilçe merkezine giriş çıkışları kısıtladı. Bu sırada silahlı kişileri taşıyan dört çeker araçların ilçe merkezinde ve el-Kalaa, Muhays, en-Nuba, Sa'de Dağı, es-Sakiy el-Barajı ve Garab çevresinde konuşlandırıldığı bildirildi.

Askeri kaynaklar ayrıca, bölgeye zırhlı araçlar, tanklar, sahra topları ve uçaksavar silahlarının yanı sıra çok sayıda savaşçıdan oluşan yeni takviyelerin ulaştığını belirtti. Kaynaklar, zırhlı araçları, füzeleri ve askeri araçları keşif ve saldırılardan gizlemek amacıyla yüksek kesimlerde ve tarım arazilerinin arasında yeni savaş mevzileri oluşturulduğunu ifade etti.

Tırmanışa hazırlık

Kaynaklar, aralarında alışılmadık askeri üniformalar giyen ve yüzlerini gizleyen kişilerin de bulunduğu yeni savaşçı gruplarının bölgeye ulaştığını ve yeni oluşturulan mevzilerin çevresinde sıkı güvenlik önlemleri alındığını bildirdi.

Husilerin bazı cadde ve askeri mevzilerin numaralarını Zeyn 1, Zeyn 2, Samad 1 ve Samad 2 gibi kodlarla yeniden düzenlediğine dikkat çekildi. Kaynaklar, bu adlandırmaların saha hareketlerinin düzenlenmesi ve askeri mevzilerin belirlenmesine yönelik bir sistemin parçası olabileceğini değerlendirdi.

Kaynaklara göre Ebu Kehlan kod adlı Husi komutanı, batıda el-Uhum bölgesinden doğuda Musavvar Dağı'na ve kuzeyde Maviye ilçesi sınırlarına kadar uzanan sektörü yönetiyor. Bu bölgelerdeki savaşçıların, olası hava saldırılarına karşı yeniden konuşlandırıldığı belirtildi.

Kaynaklar ayrıca Husilerin üç gün önce es-Sakiy el-Barajı bölgesinde askeri tatbikat gerçekleştirdiğini aktardı. Tatbikatta, 23 milimetrelik toplar, obüsler ve hafif silahlar kullanılarak el-Burka Dağı yönüne gerçek mermilerle ateş açıldığı bildirildi.

grthyj
Yemen hükümet güçlerine destek amacıyla Batı Sahili'nde düzenlenen dayanışma gösterisi (Yerel medya)

Askeri kaynaklar, yeni savaş mevzilerinin oluşturulması, zırhlı araçların konuşlandırılması, birliklerin yeniden dağıtılması ve bazı cephelerde komuta kademesinde değişikliklere gidilmesini kapsayan tüm bu hareketliliğin, 2022'den bu yana devam eden ateşkes ortamını sona erdirebilecek geniş çaplı bir askeri operasyona hazırlık işaretleri olduğunu değerlendiriyor.

Buna karşılık kaynaklar, Yemen Silahlı Kuvvetleri'nin savaş hazırlık seviyesini en üst düzeye çıkardığını ve birçok cephedeki mevzilerini takviye ettiğini belirtti. Hükümet güçlerinin, Husilerin gerçekleştirebileceği herhangi bir hareketlilik veya düşmanca eyleme karşı koymaya hazır olduğu vurgulandı.



Yemen hükümeti, havalimanları ve sınır kapılarının güvenliğini sağlamak amacıyla acil durum planlarını devreye soktu

Aden kentinin dış kesimlerindeki yerinden edilmiş kişiler kampında Yemenli bir çocuk (AP)
Aden kentinin dış kesimlerindeki yerinden edilmiş kişiler kampında Yemenli bir çocuk (AP)
TT

Yemen hükümeti, havalimanları ve sınır kapılarının güvenliğini sağlamak amacıyla acil durum planlarını devreye soktu

Aden kentinin dış kesimlerindeki yerinden edilmiş kişiler kampında Yemenli bir çocuk (AP)
Aden kentinin dış kesimlerindeki yerinden edilmiş kişiler kampında Yemenli bir çocuk (AP)

Yemen'de hız kazanan askeri gelişmeler, hükümeti kritik tesislerde güvenlik önlemlerini artırmaya yöneltti. Hükümet, havalimanları ve kara sınır kapılarında acil durum planlarını devreye alırken, Husilerin artırdığı gerilim nedeniyle yerinden edilenlerin sayısı 347 bini aştı. Birleşmiş Milletler (BM) ise geçen ağustos ayından beri sivil kayıpların 300'ü geçtiği uyarısında bulundu.

Hükümetin aldığı önlemler, çatışmaların ulaşım, deniz taşımacılığı ve tedarik sektörlerine sıçramasına ilişkin endişeleri yansıtıyor. Bu kaygılar, uluslararası ticaretin en önemli deniz geçiş noktalarından biri olan Babülmendeb Boğazı'na yönelik tehditlerin artmasıyla daha da belirginleşiyor.

Bu kapsamda Yemen Ulaştırma Bakanı Muhsin el-Ömeri, havalimanları ve kara sınır kapılarında hazırlık ve teyakkuz seviyesinin yükseltilmesi, acil durum planlarının uygulanması, güvenlik ve denetim önlemlerinin sıkılaştırılması talimatını verdi. Ayrıca hizmetlerin kesintisiz sürdürülmesi ve kritik tesislerin güvenliğinin sağlanması amacıyla yerel yönetimler ve güvenlik birimleriyle koordinasyonun artırılmasını istedi.

Husiler, Aden Uluslararası Havalimanı'nı birçok kez füzelerle hedef aldı (Yemen hükümeti medyası).
Husiler, Aden Uluslararası Havalimanı'nı birçok kez füzelerle hedef aldı (Yemen hükümeti medyası).

Talimatlar, Bakan el-Ömeri'nin Sivil Havacılık ve Meteoroloji Genel Müdürlüğü, Kara Ulaşımını Düzenleme Genel Müdürlüğü, havalimanları ve kara sınır kapılarının yöneticileriyle gerçekleştirdiği toplantıda alındı. Toplantıda acil durum planları, uygulamaya yönelik tedbirler ve bakanlığa bağlı kurumların hazırlık düzeyi ele alındı.

El-Ömeri, mevcut dönemin çabaların artırılmasını, koordinasyonun güçlendirilmesini ve hazırlık seviyesinin yükseltilmesini zorunlu kıldığını belirtti. Babülmendeb Boğazı'ndaki gelişmelere ve boğazın uluslararası deniz taşımacılığı ile ticaret açısından stratejik önemine dikkat çekti.

Deniz yollarına ve uluslararası deniz taşımacılığına yönelik herhangi bir tehdidin sonuçlarının yalnızca Yemen'le sınırlı kalmayacağını, küresel ticaret akışını da etkileyeceğini ifade eden el-Ömeri, deniz güvenliğinin korunmasının ortak sorumluluk olduğunu vurguladı. Bu kapsamda uluslararası toplumun, Yemen hükümeti ve Yemen'e farklı koşullarda desteğini sürdüren Suudi Arabistan ile ciddi ve etkili bir koordinasyon içinde hareket etmesi gerektiğini söyledi.

Yemen Ulaştırma Bakanı Muhsin el-Ömeri, acil durum planlarının devreye alınmasına ilişkin toplantıda (Yemen hükümeti medyası).
Yemen Ulaştırma Bakanı Muhsin el-Ömeri, acil durum planlarının devreye alınmasına ilişkin toplantıda (Yemen hükümeti medyası).

El-Ömeri, "Husi projesi altında Yemen'in geleceği yok" ifadesini kullanarak, aşırılıkçı olarak nitelendirdiği gruba karşı mücadele çağrısında bulundu. Husilerin Yemen toplumuna yabancı mezhepsel ve ideolojik bir projeyi temsil ettiğini, İran'ın da bu projeye destek verdiğini öne sürdü.

Ulaştırma Bakanı, Babülmendeb Boğazı ve kritik bölgelerdeki gelişmeler karşısında siyasi liderliğin talimatlarına uyulması, gelişmelerin yakından takip edilmesi ve tesislerin güvenliğiyle hizmetlerin sürekliliğinin sağlanması gerektiğini vurguladı.

Yerinden edilme dalgası büyüyor

Hükümetin güvenlik önlemlerine paralel olarak çatışmaların insani sonuçları da ağırlaşıyor. Uluslararası Göç Örgütü (IOM), Yemen'de yerinden edilenlerin sayısının 347 bini aştığını bildirdi. Bu kişilerin 14 bin 196'sının raporlama döneminin son üç gününde yerinden edildiği kaydedildi.

Örgüt, 8-14 Kasım tarihleri arasında 3 bin 130 aileden oluşan 18 bin 780 kişinin yerinden edildiğini tespit etti. Bu veriler, çatışma bölgelerinden ve güvenlik geriliminin yaşandığı alanlardan kaçışın sürdüğünü gösteriyor.

Yerinden edilenleri en fazla kabul eden vilayet 143 bin 130 kişiyle Taiz oldu. Bu sayı, kayıt altına alınan toplam yerinden edilme vakalarının yüzde 41'ini oluşturuyor. Taiz'i 91 bin 314 kişiyle Lahic (yüzde 26) ve 70 bin 404 kişiyle Aden (yüzde 20) izledi.

Husilerin artırdığı gerilim, 10 haftada 347 binden fazla Yemenlinin yerinden edilmesine yol açtı (Yerel medya).
Husilerin artırdığı gerilim, 10 haftada 347 binden fazla Yemenlinin yerinden edilmesine yol açtı (Yerel medya).

Diğer yerinden edilme vakalarının vilayetlere göre dağılımı ise şöyle gerçekleşti:

Ebyen: 16 bin 218 kişi

Hudeyde: 7 bin 782 kişi

Şebve: 5 bin 830 kişi

Marib: 3 bin 564 kişi

Hadramut: 3 bin 558 kişi

El-Mehra: 3 bin 96 kişi

Dali: 2 bin 425 kişi

Artan insani ihtiyaçlar karşısında BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA), örgüt ve ortaklarının bütün zorluklara rağmen 270 binden fazla yerinden edilmiş kişiye acil yardım ulaştırdığını açıkladı. Bu rakam, toplam yerinden edilenlerin yaklaşık üçte ikisine karşılık geliyor. Ayrıca 202 binden fazla kişiye acil nakdi yardım sağlandı.

Sağlık alanındaki müdahaleler kapsamında 103 binden fazla yerinden edilmiş kişiye ulaşıldı. 7 Kasım'da başlatılan kızamık ve kızamıkçık aşılama kampanyasında ise 600 binden fazla çocuk aşılandı.

Sivil kayıplar artıyor

İnsan hakları alanında BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği, geçen ağustos ayının başından bu yana 70'ten fazlası hayatını kaybeden 300'den fazla sivilin öldüğünü veya yaralandığını belgeledi.

Husiler tarafından kuşatma altında tutulan Taiz kentinde gaz tüplerini doldurmak için sıra bekleyen Yemenliler (AFP).
Husiler tarafından kuşatma altında tutulan Taiz kentinde gaz tüplerini doldurmak için sıra bekleyen Yemenliler (AFP).

Şarku’l Avsat'ın BM İnsan Hakları Ofisi’nden aktardığına göre, çocuklar toplam sivil kayıpların üçte birinden fazlasını, hayatını kaybedenlerin ise yaklaşık yarısını oluşturuyor. Açıklamada, duyurulan rakamların yalnızca BM tarafından doğrulanabilen vakaları kapsaması nedeniyle gerçek can kaybının çok daha yüksek olabileceği uyarısında bulunuldu.

Ortaya çıkan veriler, çatışmaların devam ettiği ve yerinden edilme dalgasının genişlediği bir dönemde insani sonuçları yeniden gündemin merkezine getiriyor. Yemen hükümeti ise kritik tesisleri korumak, ulaşım, deniz taşımacılığı ile ticaret akışına yönelik olası riskleri kontrol altına almak için önlemlerini artırmaya çalışıyor.


Irak'ta Hizbullah Tugayları ile askerî çatışma ihtimali

Başbakan Ali Zeydi, önceki gün Yüksek Yargı Konseyi Başkanı Faik Zeydan ile bir araya geldi. (Irak Haber Ajansı)
Başbakan Ali Zeydi, önceki gün Yüksek Yargı Konseyi Başkanı Faik Zeydan ile bir araya geldi. (Irak Haber Ajansı)
TT

Irak'ta Hizbullah Tugayları ile askerî çatışma ihtimali

Başbakan Ali Zeydi, önceki gün Yüksek Yargı Konseyi Başkanı Faik Zeydan ile bir araya geldi. (Irak Haber Ajansı)
Başbakan Ali Zeydi, önceki gün Yüksek Yargı Konseyi Başkanı Faik Zeydan ile bir araya geldi. (Irak Haber Ajansı)

Irak hükümetinin Sözcüsü Haydar el- Abbudi dün yaptığı açıklamada, Silahlı Kuvvetler Başkomutanı ve Başbakan Ali Zeydi'nin silahlı kuvvetlere Curf es-Sahr bölgesine girme talimatı verdiğini bildirdi. Ubeydi, Hizbullah Tugayları'nın bölgeden çekilmesi için bir süre tanındığını belirtirken, üst düzey bir soruşturma komisyonunun petrol boru hatlarında usulsüzlükler tespit ettiğini, bölgede rafineriler, depolar ve tankerlerin bulunduğunu açıkladı.

Irak Haber Ajansı'na (INA) konuşan Ubeydi, “Silahlı grubun bölgeden ayrılması için bir süre belirlendi. Bu süre çok uzak değil” dedi. Fransız Haber Ajansı'na (AFP) konuşan bir güvenlik kaynağı ise tanınan sürenin cuma günü sona ereceğini bildirdi.

Şarku'l Avsat'a konuşan gelişmeleri takip eden kaynaklar, silahlı grubun kendisine itibarını koruyacak bir formül sunulmasına rağmen bölgeden çekilmeyi reddetmesi halinde güvenlik güçleri ile Curf es-Sahr'da konuşlu grup arasında silahlı çatışma yaşanabileceği ihtimalini dışlamadı.

Öte yandan, silahlı gruplara yakın bir kaynak Şarku'l Avsat'a yaptığı açıklamada, “Hükümet güçlerinin harekete geçmesi ve Curf es-Sahr'ın çevresinde yeniden konuşlanması nedeniyle olası bir çatışma son derece tehlikeli olacaktır. Ancak iki taraf arasında çatışma çıkmasını önlemek amacıyla Koordinasyon Çerçevesi güçleri içinde geniş çaplı girişimler yürütülüyor” ifadelerini kullandı.


Batı Şeria’da yerleşimcilerin açtığı ateş sonucu bir Filistinli kadın hayatını kaybetti, 10 kişi yaralandı

İşgal altındaki Batı Şeria’da İsrailli yerleşimciler (Reuters)
İşgal altındaki Batı Şeria’da İsrailli yerleşimciler (Reuters)
TT

Batı Şeria’da yerleşimcilerin açtığı ateş sonucu bir Filistinli kadın hayatını kaybetti, 10 kişi yaralandı

İşgal altındaki Batı Şeria’da İsrailli yerleşimciler (Reuters)
İşgal altındaki Batı Şeria’da İsrailli yerleşimciler (Reuters)

Filistin resmî televizyonunda bugün yer alan haberde, işgal altındaki Batı Şeria’nın Eriha kentinin batısında bulunan ed-Deyuk et-Tahta beldesinde İsrailli yerleşimcilerin açtığı ateş sonucu bir Filistinli kadının hayatını kaybettiğini, 10 kişinin ise yaralandığını bildirdi.

Şarku’l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre Eriha Devlet Hastanesi Acil Servis Müdürü Yahya Mufreh yaptığı açıklamada, yaşlı kadının başından vurularak hayatını kaybettiğini söyledi.

İsrail ordusu ise daha önce Eriha bölgesinde bir saldırı girişiminde bulunulduğuna ilişkin ilk ihbarı soruşturduğunu açıklamıştı. Ordu, olay yerine asker sevk edildiğini ve bölgede kontrol noktaları oluşturulduğunu belirterek, bildirilen olayın ayrıntılarının incelendiğini kaydetti.

Son şiddet olayları, bölgede artan gerilimin ortasında yaşandı. Kasım ayının başında Eriha bölgesinde Filistinlilere ait evlere yerleşen bir grup İsrailli yerleşimci, bazı Filistinli sakinlerin mülklerine erişimini engellemiş ve yerleşimcilerin yeni saldırılar düzenleyebileceğine ilişkin endişelere yol açmıştı.