Filistinli üst düzey bir kaynak, dün Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, İsrail’in çekincelerinin Kahire’de arabulucuların Gazze Şeridi’ndeki ateşkes anlaşmasının uygulanmasına ilişkin yeni gelişmeleri görüşmek üzere yapması planlanan toplantıyı aksattığını söyledi.
Gazze Şeridi’ndeki ateşkes anlaşması, yaklaşık bir hafta önce yeni bir aşamaya girdi. Mısır, Katar ve Türkiye’den oluşan arabulucular ile Hamas ve Filistinli gruplar arasında, geçen ekim ayında varılan ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının uygulanmasına ilişkin yeni mutabakatlar sağlandı. Ancak anlaşmanın uygulanması, “İran savaşı”nın başlaması ve İsrail’in ihlalleri nedeniyle sekteye uğradı.
Ağustos ayının başında Kahire merkezli “Kahire Haberleri” televizyon kanalı, kaynaklara dayandırdığı haberinde Mısır’ın başkenti Kahire’nin kısa süre içinde Mısır, ABD, Katar ve Türkiye’den oluşan arabulucu ülkelerin temsilcilerinin katılacağı bir toplantıya ev sahipliği yapacağını bildirmişti. Toplantının amacının, bütün tarafların Gazze anlaşmasının hükümlerini uygulama konusundaki bağlılığını teyit etmek olduğu belirtilmişti. Kanal ayrıca Mısır’ın anlaşma maddelerinin uygulanmasını görüşmek üzere ilgili tüm taraflarla temaslarını ve girişimlerini yoğunlaştırdığını, Hamas ve diğer Filistinli grupların da Mısır’ın ve arabulucuların çabalarına olumlu yaklaştığını belirtmişti.
Bunun ardından Mısırlı üst düzey bir kaynak, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, Gazze Şeridi’ndeki ateşkes anlaşmasına ilişkin mutabakatların uygulanmasını güvence altına almak amacıyla arabulucu ülkeler Mısır, Katar, ABD ve Türkiye’nin katılacağı dörtlü bir toplantı için hazırlıklar yapıldığını söylemişti.
Ancak İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ABD Başkanı Donald Trump’ın “tarihi” olarak nitelendirerek övgüde bulunduğu mutabakatlara ilişkin açık bir tutum ortaya koymadı. Gazze Şeridi’ndeki “Barış Konseyi”nin üst düzey temsilcisi Nikolay Mladenov’un geçen hafta İsrail’e gerçekleştirdiği ziyaretin ardından da kamuoyuna açık bir tutum netleşmedi.
Bu gelişmeler ışığında Filistinli kaynak dün yaptığı açıklamada, “Dörtlü toplantı, İsrail tarafının sunulan öneriye itiraz etmesi nedeniyle geçen hafta planlanan tarihte gerçekleştirilemedi” dedi. Kaynak, “Cuma günü öğle saatleri itibarıyla toplantı için henüz yeni bir tarih belirlenmiş değil” ifadelerini kullandı.
Kaynak, “Hamas heyeti hâlâ Mısır’da bulunuyor. Ancak İsrail’in çekinceleri nedeniyle dörtlü komiteyle yapılacak görüşmeler için henüz yeni bir tarih üzerinde anlaşmaya varılmadı. Söz konusu görüşmeler, Barış Konseyi ile bağlantılı ve mekanizmaların uygulanmaya başlanmasıyla ilgili” ifadelerini kullandı.
Müzakerelerde yaşanan durgunluğa ilişkin değerlendirmesinde Filistinli kaynak, “İsrail’in öneriye yönelik çekinceleri, özellikle de geri çekilmeyle ilgili itirazları nedeniyle süreç yavaşladı” dedi.
Kaynak, “Herkes ABD’nin atacağı adımı ve bu konuda, özellikle İsrail’e baskı yapılması noktasında sunabileceği bir şey olup olmadığını bekliyor” ifadelerini kullandı.
Bu hafta içinde bir toplantı yapılmasının mümkün olup olmadığı sorusuna ise “Netanyahu’nun çıkardığı engelleri aşmak için çabalar sürüyor. Her şey mümkün ve bu durum Trump’ın tutumuna ve Washington’un uygulayacağı baskıya bağlı” cevabını verdi.
Hamas, yaklaşık bir hafta önce yaptığı açıklamada, “Filistinli gruplarla birlikte, ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının uygulanmasını tamamlamak amacıyla müzakere sürecine ve arabulucuların önerilerine sorumluluk ve olumlu yaklaşımla karşılık verdiğini” bildirdi.
Hamas açıklamasında, “İşgal güçlerinin öldürmeyi durdurma ve saldırılarına son verme yönündeki taahhüdü, uygulamaya geçişin temel koşulu ve ilk adımıdır. Ayrıca üzerinde mutabık kalınan hususların uygulanması için çerçevenin ve takvimin oluşturulmasının başlangıç noktasıdır” ifadelerine yer vermişti.
Hamas ayrıca, “Anlaşmanın ikinci aşamasının uygulanması, işgal güçlerinin birinci aşamanın tüm maddelerini yerine getirme taahhüdüne bağlıdır” demişti.
Netanyahu ise çarşamba günü Facebook’ta yayımlanan görüntülü mesajında, Hamas’ın kabul etmesine rağmen İsrail’in Gazze Şeridi’nde Hamas’ın silahsızlandırılmasına yönelik planı kabul etmediğini söyledi. Netanyahu, Hamas tamamen silahsızlandırılmadan İsrail güçlerinin Gazze Şeridi’ndeki mevcut mevzilerinden çekilmeyeceğini vurguladı.
