Kenya: Romanya Afrikalılara hakaret eden ırkçı büyükelçisini geri çektihttps://turkish.aawsat.com/arap-d%C3%BCnyasi/libya/4378361-kenya-romanya-afrikal%C4%B1lara-hakaret-eden-%C4%B1rk%C3%A7%C4%B1-b%C3%BCy%C3%BCkel%C3%A7isini-geri-%C3%A7ekti
Kenya: Romanya Afrikalılara hakaret eden ırkçı büyükelçisini geri çekti
Nairobi'deki Birleşmiş Milletler binasındaki uluslararası toplantılardan birinden (EPA)
Romanya Dışişleri Bakanlığı, Afrikalıların öfkesini kontrol altına almak amacıyla Afrikalıları maymuna benzeten Romanya’nın Nairobi Büyükelçisi Dragon Viorel Tigaui’yi geri çağırdı. Bakanlık, yaptığı açıklamada, olayı utanç verici olarak nitelendirdi.
Kenya ise yaptığı açıklamada, Rumen hükümetine tutumu sebebiyle teşekkür ederken, “şok edici ve utanç verici" olarak nitelendirdiği olayı ele almak adına Afrika Grubu ve Birleşmiş Milletler ile görüşmelerde olduğunu bildirdi.
Tigau açıklamasını 26 Nisan'da Kenya’nın başkenti Nairobi'deki Birleşmiş Milletler binasında yaptığı bir toplantı sırasında yapmıştı. AFP’nin haberine göre, Tigaui, BM’nin konferans salonunun penceresinde gördüğü bir maymun hakkında, “Afrika Grubu bize katıldı” dedi.
Romanya'nın Kenya Büyükelçisi Dragon Viorel Tigaui (Twitter)
Şarku’l Avsat’ın Kenya'nın Standard gazetesinden aktardığı habere göre, o dönemde Afrikalı diplomatlar özel bir özrün "yeterli olmadığı" konusunda ısrar ederek Romanya'dan açık bir özür talep etti.
Tigaui’nin davranışına ilişkin duyuru ilk kez geçtiğimiz Perşembe günü Kenya Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Macharia Kamau tarafından geldi. Kamau, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, olayı şaşırtıcı ve utanç verici olarak nitelendirerek, büyükelçinin olayı örtbas etmeye çalıştığını bildirdi.
Ancak önceki gün açıklama yapan Romanya Dışişleri Bakanlığı, olaydan bu hafta haberdar edildiğini ve "büyükelçiyi geri çağırmak için bir prosedür başlattıklarını" duyurdu. Bakanlıktan yapılan açıklamada, ırkçı davranış veya yorumların "kesinlikle kabul edilemez" olduğu ifade edilerek, "Bu durumdan derinden pişmanlık duyuyoruz ve etkilenen herkesten özür diliyoruz” ifadeleri kullanıldı.
Buna karşılık Tigaui, Afrikalı diplomatlara yazılı bir özür mektubu göndererek, açıklamalarının "uzun, hararetli ve tartışmalı bir toplantı" sırasında geldiğini ve "atmosferi yatıştırma" girişimi olduğunu savundu.
Kenya başkentindeki Birleşmiş Milletler salonu (EPA)
Kenya Dışişleri Bakanı Alfred Mutua, Romanya’nın özrüne cevap vererek, “Afrikalılara ve tüm siyahlara karşı aşağılayıcı ve ırkçı açıklamalarda bulunan büyükelçisini Nairobi'den geri çağırdığı için Romanya hükümetine teşekkür ediyorum” diyerek, utanç verici bu olaydan sonra BM ve Romanya hükümeti ile görüşmeler yaptıklarını söyledi.
Afrika Uzmanı Dr. Muhammed Şifa Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Afrikalılar, Avrupalılardan yeni olmayan bu ırkçı tacizlere alıştı ve bunların bazıları açık, bazıları gizli. Romanya'nın özrü ve büyükelçiye yönelik alınan tedbirler, konuyu genel olarak ele alma düzeyinde yeterli olmamakla birlikte, söz konusu görüşmeye yönelik mevcut öfkeyi yatıştırmak için yeterli” şeklinde konuştu. Fransız eski Adalet Bakanı Christiane Taubira örneğini veren Şifa, aşırı sağcı bir Fransız dergisinin yüksek bir kültüre sahip olmasına rağmen Taubira’yı sırf Afrika kökenli olduğu için onu "maymun" olarak tanımladığını hatırlattı.
Türkiye, geçen hafta Libya’yı birleştirmeye yönelik görüşmelere ev sahipliği yaptıhttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/t%C3%BCrkiye/5334866-t%C3%BCrkiye-ge%C3%A7en-hafta-libya%E2%80%99y%C4%B1-birle%C5%9Ftirmeye-y%C3%B6nelik-g%C3%B6r%C3%BC%C5%9Fmelere-ev-sahipli%C4%9Fi
Türkiye, geçen hafta Libya’yı birleştirmeye yönelik görüşmelere ev sahipliği yaptı
Trablus’taki Ulusal Birlik Hükümeti’ne bağlı güçler (AFP)
Türkiye, geçen hafta Libya’nın doğusu ve batısındaki yönetimler arasında birliği sağlamak amacıyla görüşmelere ev sahipliği yaptı. Ancak görüşmelerden herhangi bir anlaşma çıkmadı.
Trablus’ta Abdülhamid Dibeybe hükümetine bağlı güçler arasında yer alan silahlı kişiler (AP)
Görüşmeler hakkında bilgi sahibi üst düzey bir Türk yetkili, çarşamba günü AFP’ye yaptığı açıklamada, müzakerelerin henüz bir sonuç vermediğini belirtti.
Yetkili, “Görüşmeler şimdiye kadar ağırlıklı olarak iki tarafın askerî açıdan birleştirilmesine odaklandı. Siyasi birliğin sağlanması konusunun ise ilerleyen aşamada ele alınması bekleniyor” dedi.
Libya deniz sınırlarında Ankara-Atina arasında denge arıyorhttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/t%C3%BCrkiye/5321062-libya-deniz-s%C4%B1n%C4%B1rlar%C4%B1nda-ankara-atina-aras%C4%B1nda-denge-ar%C4%B1yor
Libya deniz sınırlarında Ankara-Atina arasında denge arıyor
Libyalı ve Yunan parlamenterlerin geçen perşembe Atina’daki görüşmelerinden bir kare (Libya Temsilciler Meclisi)
Libya Temsilciler Meclisi, Doğu Akdeniz’de deniz sınırlarının belirlenmesine ilişkin dosyayı, ülkedeki siyasi ve kurumsal bölünmüşlüğün yanı sıra 2011’den bu yana devam eden geçiş süreci nedeniyle “incelemede” tutmaya devam etti. Bu durum, deniz anlaşmalarının sonuçlandırılmasını ertelerken dosyanın hukuki ve teknik boyutların ötesine geçen iç uzlaşılar ve bölgesel hesaplamalara bağlı kalmasına yol açıyor.
Deniz sınırlarının belirlenmesi konusu, Libya parlamentosunun Dışişleri Komisyonu üyelerinin geçen hafta sonu Atina’da Yunan parlamenterlerle yaptığı görüşmeler sırasında yeniden gündeme geldi. Libya tarafı, deniz sınırlarının belirlenmesine ilişkin anlaşmaların Bingazi’deki Temsilciler Meclisi bünyesinde hâlâ incelendiğini ve sınırları ilgilendiren tüm ülkelerin çıkarlarının ilgili hukuki çerçeveler doğrultusunda dikkate alındığını vurguladı.
Bu tutum, Libya’nın içinde bulunduğu geçiş sürecinin yanı sıra komşu ve Akdeniz ülkeleriyle sınırların belirlenmesine ilişkin meselelerin karmaşıklığı karşısında deniz sınırları dosyasının kurumsal bir süreç içinde tutulmasına yönelik parlamenter yaklaşımı yansıtıyor.
Temsilciler Meclisi Dışişleri Komisyonu Başkan Yardımcısı Hasan el-Bergusi, meclisin yayımladığı açıklamada bu yaklaşımı şöyle ifade etti: “Bu dosyaların ele alınması, ülkenin bunları sonuçlandırmaya imkân verecek daha istikrarlı bir aşamaya ulaşmasına kadar diyalog ve sükûnet gerektiriyor.”
Çıkarların kesişmesi
Konu, Libya’nın Türkiye, Yunanistan ve Mısır’la kesişen çıkarları nedeniyle özel bir hassasiyet taşıyor. Dosya aynı zamanda Doğu Akdeniz’deki petrol ve doğal gaz rezervleri ile yatırım güzergâhlarıyla da bağlantılı.
Ülke içindeki bölünmüşlük, Libya’nın ortak bir tutum oluşturmasını daha da zorlaştırıyor. Libya’da yetki, Trablus’ta Abdülhamid ed-Dibeybe başkanlığındaki geçici Ulusal Birlik Hükümeti ile doğuda Temsilciler Meclisi tarafından görevlendirilen Usame Hammad hükümeti arasında bölünmüş durumda.
Bu çerçevede Temsilciler Meclisi üyesi Abdüsselam Nasıye, deniz sınırları dosyasının sonuçlandırılması ve Libya’nın kaynaklarının korunmasının “öncelikle iç bölünmüşlüğün giderilmesi, devlet kurumlarının ve egemenlik kararının birleştirilmesiyle” başlayacağı görüşünü savunuyor.
Libya Temsilciler Meclisi’nin önceki oturumundan (Meclis Başkanı Akile Salih’in Basın Merkezi)
Nasıye, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada “Uzun süren geçiş döneminde siyasi, güvenlik ve ekonomik koşulların kırılganlığı, Libya’yı bölgesel güçlerin çıkarlarının kesiştiği bir sahaya dönüştürdü” dedi.
Nasıye, Libya’nın Doğu Akdeniz konusundaki tutumunun Türkiye veya Yunanistan safında yer almaktan ziyade “Libya’nın yüksek ulusal çıkarları” temelinde şekillenmesi gerektiğini vurguladı.
Nasıye’ye göre devlet kurumlarının birleştirilmesi ve sınırları koruyup kaynakları yönetebilecek ulusal kapasitenin oluşturulması, Libya’nın denizcilik alanındaki çıkarlarını uluslararası hukuk çerçevesinde savunmasını ve bölgesel gelişmelerle kendi kararını verebilen bir devlet olarak ilgilenmesini sağlayacak.
Hukuki ve siyasi karmaşıklıklar
Anlaşmazlığın kökeni, Trablus’taki savaşın sürdüğü 2019 yılında Libya’nın eski Ulusal Mutabakat Hükümeti ile Türkiye arasında imzalanan deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin mutabakat zaptına dayanıyor. Anlaşmaya o dönemde Libya’nın doğusundaki yönetim karşı çıkarken Yunanistan da özellikle Girit olmak üzere Yunan adalarının haklarını etkilediğini savunarak mutabakatı reddetti. Ankara ise anlaşmanın hukuki sonuçlarının geçerli olduğunu savunuyor.
Son iki yılda doğu Libya ile Türkiye arasındaki ilişkilerin iyileşmesine paralel olarak deniz sınırlarının nasıl hesaplanacağı konusunda anlaşmazlıklar daha karmaşık bir boyut kazandı. Özellikle Sirte Körfezi ve adaların hukuki statüsünün deniz yetki alanlarına etkisi tartışmaların merkezinde yer aldı.
Bu durum, Yunanistan’ın Girit’in güneyinde arama sahaları ilan etmesinin ardından Haziran 2025’te gerilimin yükselmesiyle daha belirgin hale geldi. Bu gelişme üzerine Hammad hükümeti itiraz ederek diyalog çağrısında bulundu ve anlaşmaların gözden geçirilmesini talep etti.
Dibeybe hükümeti ise daha önce deniz sınırları dosyasındaki anlaşmazlık noktalarını çözmek amacıyla Yunanistan tarafıyla bir dizi görüşmeye katılmıştı. Libya ve Yunanistan medyasında yer alan haberlerde bu görüşmelerin, müzakerelerin hızlı ilerlemesini engelleyen hukuki ve siyasi karmaşıklıklarla karşı karşıya olduğu belirtilmişti.
Hukuki açıdan deniz sınırlarının belirlenmesi, Temsilciler Meclisi’nin Türkiye ile imzalanan anlaşmaya ilişkin nihai bir tutum almadan önce kapsamlı bir hukuki, teknik ve siyasi inceleme yapmasını gerektiren karmaşık dosyalardan biri olarak değerlendiriliyor. Diplomat ve uluslararası hukuk uzmanı Muhammed ez-Zübeydi de bu görüşü destekliyor.
Zübeydi, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada bu karmaşıklıkların çözümünde temel adımın deniz alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin düzenlemelerin uluslararası deniz hukuku kurallarıyla, özellikle de 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi’yle uyumunun incelenmesi olduğunu söyledi.
Zübeydi ayrıca anlaşmada yer alan koordinatların ve sınır çizgilerinin gözden geçirilmesi ve uluslararası hukuk ile deniz hukuku alanlarında uzmanlardan yararlanılması gerektiğini belirtti.
Zübeydi, deniz anlaşmalarının parlamentodan geçirilmesi senaryosunun “ülkeyi deniz anlaşmazlıklarına sürükleyebileceği ve bir ülkenin zarar görmesi halinde bu anlaşmazlıkların özellikle Uluslararası Adalet Divanı olmak üzere uluslararası yargı veya tahkim mercilerine taşınabileceği” uyarısında bulundu.
Jeopolitik boyutlar
Meselenin yalnızca hukuki boyutla sınırlı olmadığı görülüyor. Zübeydi’ye göre konu, Libya’nın Akdeniz’in merkezindeki konumu ve denizcilik alanındaki çıkarlarının bölge ülkeleriyle iç içe geçmesi nedeniyle siyasi ve jeopolitik boyutlar da taşıyor.
Özellikle Mısır, Yunanistan, Malta ve Türkiye ile denizcilik alanındaki çıkarların kesiştiğine dikkat çeken Zübeydi, “Libya ile Türkiye arasında yapılacak herhangi bir deniz düzenlemesi, diğer ülkelerin çıkarları üzerinde de etkiler yaratabilir” dedi.
Zübeydi, Türkiye’nin Libya’nın batısındaki askeri nüfuzu nedeniyle deniz mutabakatının parlamentodan geçirilmesi yönünde sürekli baskı bulunduğunu belirtti. Ancak kararın ertelenmesinin dosyanın kapatılması anlamına gelmediğini, aksine Libya’nın ortak bir tutum oluşturmasına imkân verecek daha istikrarlı siyasi koşullar oluşana kadar dosyanın inceleme ve değerlendirme aşamasında tutulması anlamına geldiğini ifade etti.
Zübeydi ve Libyalı diplomatların değerlendirmelerine göre Libya’nın çıkarları, meselenin “günübirlik siyasi hesaplara indirgenmemesini”, hukuki ve teknik unsurların Libya’nın komşu ve Akdeniz ülkeleriyle ilişkileriyle birlikte dengelenmesini gerektiriyor.
Libya'da özel jeti alkollü kullandıkları şüphesiyle iki pilot gözaltına alındıhttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/t%C3%BCrkiye/5319247-libyada-%C3%B6zel-jeti-alkoll%C3%BC-kulland%C4%B1klar%C4%B1-%C5%9F%C3%BCphesiyle-iki-pilot-g%C3%B6zalt%C4%B1na-al%C4%B1nd%C4%B1
Libya'da özel jeti alkollü kullandıkları şüphesiyle iki pilot gözaltına alındı
Libya’nın başkenti Trablus’taki Misrata Havalimanı’nda uçaklar (Reuters-Arşiv)
İstanbul'dan Libya'ya giden özel jet Misrata Havalimanı’nda iniş sırasında pistten çıkarak alev almıştı. Libya Başsavcılığı, kazadan yara almadan kurtulan pilot ve yardımcı pilotun olay sırasında alkollü olduğunu açıkladı. İki pilotun gözaltına alınmasına karar verildiğini duyuran başsavcılık olayda can kaybının yaşanmadığı bildirildi.
Başsavcılık pilotların kimliklerini açıklamazken, özel Libya el-Ahrar televizyonu, uçağın kaptanının Alman, yardımcısının ise Türk olduğunu bildirdi.
Türkiye merkezli bir şirket tarafından işletilen özel uçağın, pazartesi günü Misrata Havalimanı’na iniş sırasında pistten çıktığı ve ardından alev aldığı bildirildi.
Televizyon kanalı, Türk vatandaşı bir kabin görevlisinin uçaktaki tek yolcu olduğunu aktardı.
Başsavcılık, soruşturmayı yürüten savcının iki pilotun uçağı “alkollü halde kullandıkları” yönündeki tespitiyle şüphelilerin tutuklu yargılanmasına karar verildiğini bildirdi.
İtfaiye ekipleri, 14 Eylül 2026'da Misrata Uluslararası Havalimanı’nda düşen uçağın ardından çıkan yangını söndürmeye çalışıyor. Görüntü sosyal medyadan alınmıştır (Reuters)
Başsavcılık, iki pilotun “kendi can güvenlikleri ve uçağın güvenliği açısından kesin bir tehlike, havalimanı ve kullanıcıları açısından potansiyel bir tehlike oluşturduğunu” ve ayrıca “uçağın geçtiği hava sahasının güvenliğini tehdit ettiğini” kaydetti.
Açıklamada, soruşturmayı yürüten savcının, olayla ilgili incelemeleri “ulusal ve uluslararası ilgili kurallar doğrultusunda” sürdürdüğü belirtildi.
İnternette yayılan görüntülerde, uçağın kokpit bölümü dışında tamamının alevler içinde kaldığı görüldü.
لم تشترك بعد
انشئ حساباً خاصاً بك لتحصل على أخبار مخصصة لك ولتتمتع بخاصية حفظ المقالات وتتلقى نشراتنا البريدية المتنوعة
