Tayland "tarihinin en büyük seçimine" gidiyor

Hegemonyayı yıkmak isteyen gençler, "Biz kayıp nesiliz" diyor

Harvard'da eğitim gören Pita, prestijli okuldan uluslararası burs kazanan ilk Taylı olmuştu (Reuters)
Harvard'da eğitim gören Pita, prestijli okuldan uluslararası burs kazanan ilk Taylı olmuştu (Reuters)
TT

Tayland "tarihinin en büyük seçimine" gidiyor

Harvard'da eğitim gören Pita, prestijli okuldan uluslararası burs kazanan ilk Taylı olmuştu (Reuters)
Harvard'da eğitim gören Pita, prestijli okuldan uluslararası burs kazanan ilk Taylı olmuştu (Reuters)

Tayland'da pazar günü yapılacak seçimlerde gençler, askeri hegemonyayı yıkmak istiyor.

ABD'nin önde gelen yayın kuruluşlarından CNN'in aktardığına göre, sürgündeki eski Başbakan Taksin Şinavatra'nın Pheu Thai (Taylandlılar İçin) partisi ve işinsanı Pita Limjaroenrat'ın liderliğindeki Phak Kao Klai (İleri Hareket) anketlerde önde gidiyor.

Taylılar İçin partisinin başbakan adayı, milyarder Taksin'in kızı Paetongtarn Şinavatra.

Taksin'in hükümeti 2006'da, onun kız kardeşi Yinglak'ın hükümeti de 2014'te askeri darbeyle devrilmişti. 

Özellikle işçi sınıfı arasında popüler olan partinin sürgündeki iki siyasetçisi hakkında yolsuzluktan hapis cezası kararları bulunuyor. İki politikacı da seçimle iş başına gelmişti.

Fakat seçimlerde asıl sonucu belirleyecek partinin, monarşi ve ordu karşıtı gençleri temsil eden İleri Hareket olduğu düşünülüyor. 2014'te kurulan parti, ilk kez seçimlere girecek. 

Tayland'daki Çulanongkorn Üniversitesi'nden Titinan Pongsudirak, CNN'e "Bu, Tayland'da ortalığı karıştıracak bir durum çünkü monarşi bir tabu" dedi.

Akademisyen, seçimlerin önemine dair şunları söyledi: 

Bu seçim diğerlerine benzemiyor, Tayland tarihindeki en önemli seçim. Çünkü tartışmaların çizgisini, ülkenin sorunlarının özüne yöneltiyor.

Birleşik Krallık merkezli haber ajansı Reuters'ın 5 Mayıs'ta paylaştığı iki ankette de İleri Hareket'in 42 yaşındaki başbakan adayı Pita yarışı önde götürüyor. Pita'nın ardındansa Taksin'in kızı Paetongtarn geliyor. Her iki parti de ordu yönetimini sonlandırmak istiyor.

Fakat İleri Hareket, kralı ve monarşiyi eleştirenlere ağır hapis cezaları verilmesini öngören Ceza Kanunu'nun 112. maddesinin de kaldırılmasını talep ediyor. Taylılar İçin partisiyse maddeye dokunmayacaklarını söylüyor.

Ülkede ordu ve monarşi karşıtlarının 2020'de düzenlediği büyük protestolarda yer alan İleri Hareket partisi üyelerinden 30 yaşındaki Çontiça Şiaengraev, CNN'e şunları söyledi:

Kayıp nesil olduğumuzu hissediyoruz. En kritik yıllarımızda otoriter bir hükümet altında yaşadık. Bize defalarca daha çok çalışmamız gerektiği söylendi ama bu ülkede ileriyi göremiyoruz. Kendimize bir araba ya da ev bile satın alamıyoruz.

Tayland'da 7 Mayıs'ta yapılması planlanan seçimlerin tarihi, Kral Maha Vajiralongkorn martta parlamentoyu feshetmesiyle 14 Mayıs'a alınmıştı. 

72 milyona yakın nüfusa sahip ülkede en az 52 milyon seçmenin sandığa gitmesi bekleniyor. 

Tayland'da başbakan, 500 kişilik Temsilciler Meclisi'yle cunta tarafından atanan askerlerden oluşan 250 üyeli Senato'nun ortak oylamasıyla seçiliyor.

2014'teki darbeyle yönetime el koyan ve 2019'daki seçimleri kazanarak başbakan olan General Prayut Çan-oça da seçimlere Birleşik Tayland Halk Partisi'nden katılacak. 

69 yaşındaki Prayut da Reuters'ın paylaştığı anketlerde Pita ve Paetongtarn'ın ardından üçüncü sırada yer alıyor.

Independent Türkçe, CNN, Reuters, AA



Yüksek Mahkeme ABD başkanının gümrük vergilerine darbe vurdu

Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)
Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)
TT

Yüksek Mahkeme ABD başkanının gümrük vergilerine darbe vurdu

Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)
Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)

ABD Yüksek Mahkemesi, 6'ya 3'lük çoğunlukla, Başkan Donald Trump'ın küresel ticareti aksatan bir dizi gümrük vergisi uygulayarak yetkisini aştığı ve yönetimin ekonomik gündemine darbe vurduğu sonucuna vardı.

Trump, gümrük vergilerini politikasının temel taşlarından biri haline getirmiş, hatta onları "en sevdiği kelime" olarak nitelendirmişti. Şarku'l Avsat'ın AP'den aktardığına göre birkaç eyalet valisiyle yaptığı özel bir toplantıda karardan haberdar edildiğinde bunu "utanç verici" olarak nitelendirdi.

Yüksek Mahkeme yargıçlarının çoğunluğu, Anayasa'nın Kongre'ye gümrük vergileri de dahil olmak üzere vergi koyma yetkisini "çok açık bir şekilde" verdiğini ve Anayasa'yı hazırlayanların yürütme organına vergi koyma yetkisinin hiçbir bölümünü vermediğini vurguladı.

Karara ilişkin uluslararası tepkiler ardı ardına geldi; Avrupa Birliği kararı "dikkatlice analiz ettiğini" ve ABD yönetimiyle iletişim halinde olduğunu açıklarken, Kanada kararı Trump'ın gümrük vergilerinin "haksız" olduğunu doğrulayan bir gelişme olarak değerlendirdi.

Birleşik Krallık, kararın sonuçlarını görüşmek üzere Washington ile iş birliği yapacağını ifade etti.


Trump, İran'a karşı sert senaryoların uygulanması için baskı yapıyor

ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
TT

Trump, İran'a karşı sert senaryoların uygulanması için baskı yapıyor

ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)

ABD Başkanı Donald Trump, Washington'ın tehdit ettiği sert senaryolar ve artan baskı çerçevesinde İran'a karşı sınırlı bir askeri saldırıyı değerlendirdiğini söyledi. Bu açıklama, USS Gerald R. Ford uçak gemisinin bölgedeki ABD saldırı gücüne katılmak üzere Akdeniz'e girmesiyle eş zamanlı olarak geldi.

Trump, İran'ı nükleer programı konusunda bir anlaşmaya varmaya zorlamak için sınırlı bir saldırı düzenlemeyi düşünüp düşünmediği sorusuna Beyaz Saray'da gazetecilere şu yanıtı verdi: "Sanırım bunu düşündüğümü söyleyebilirim."

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre ABD'li yetkililer, operasyonun haftalarca sürebileceğini ve güvenlik tesislerinin ve nükleer altyapının bombalanmasını içerebileceğini, yönetimin sınırlı veya artan saldırılar için senaryoları değerlendirdiğini söyledi. Yetkililer, askeri planlamanın ileri bir aşamada olduğunu ve seçeneklerin belirli kişileri hedef almayı ve hatta Trump'ın emriyle rejim değişikliğini bile içerdiğini belirtti.

Buna karşılık İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, "askeri seçeneğin yalnızca meseleleri karmaşıklaştıracağını" ve "felaket sonuçlar doğuracağını" belirterek, Tahran'ın liderliğinin onayından sonra iki veya üç gün içinde "olası bir anlaşma taslağı" sunacağını duyurdu. Nükleer programın "askeri bir çözümü" olmadığını belirten Arakçi, Washington'ın "sıfır zenginleştirme" talep etmediğini vurguladı.


Amerika, Alaska yakınlarında 5 Rus uçağını önledi

 Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)
Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)
TT

Amerika, Alaska yakınlarında 5 Rus uçağını önledi

 Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)
Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)

ABD askeri uçakları, Alaska'nın batı kıyısı açıklarında uluslararası hava sahasında uçan beş Rus uçağını engellemek için havalandı, ancak askeri yetkililer dün Rus uçaklarının provokatif olarak değerlendirilmediğini söyledi.

Kuzey Amerika Hava Savunma Komutanlığı (NORAD), perşembe günü Bering Boğazı yakınlarında faaliyet gösteren iki Rus Tu-95 bombardıman uçağı, iki Su-35 savaş uçağı ve bir A-50 uçağını tespit edip izlediğini açıkladı.

Şarku'l Avsat'ın AP'den aktardığına göre buna karşılık ABD kuvvetleri, Rus uçaklarını bölgeden ayrılana kadar engellemek, tanımlamak ve eşlik etmek için iki F-16 savaş uçağı, iki F-35 savaş uçağı, bir E-3 bombardıman uçağı ve dört KC-135 yakıt ikmal uçağını havalandırdı. Bu bilgi, komutanlığın yayınladığı ve AP’nin aktardığı açıklamada yer aldı.

Komutanlık açıklamasında ayrıca, “Rus askeri uçaklarının uluslararası hava sahasında kaldığı ve ABD veya Kanada'nın egemen hava sahasına girmediği” belirtildi. Bu tür faaliyetlerin “düzenli olarak gerçekleştiği ve tehdit olarak değerlendirilmediği” kaydedildi.