Kenya, Haiti'de çok uluslu görev gücüne öncülük etmeye hazır olduğunu açıkladı

Kenya, BMGK’nın yetkilendirmesini ve yerel makamların onaylamasını talep etti.

Geçtiğimiz ocak ayında, başkent Port-au-Prince'de düzenlenen gösteriler sırasına lastik yakıldı. (AFP)
Geçtiğimiz ocak ayında, başkent Port-au-Prince'de düzenlenen gösteriler sırasına lastik yakıldı. (AFP)
TT

Kenya, Haiti'de çok uluslu görev gücüne öncülük etmeye hazır olduğunu açıkladı

Geçtiğimiz ocak ayında, başkent Port-au-Prince'de düzenlenen gösteriler sırasına lastik yakıldı. (AFP)
Geçtiğimiz ocak ayında, başkent Port-au-Prince'de düzenlenen gösteriler sırasına lastik yakıldı. (AFP)

Kenya, Haiti'de çok uluslu bir görev gücüne öncülük etmeye ve çatışmaların ve şiddetin parçaladığı Karayip ülkesinde bin polis memuru görevlendirmeye hazır olduğunu açıkladı. Karayiplerin en fakir ülkesi olan Haiti, giderek şiddetlenen insani, siyasi ve güvenlik krizlerine tanık oluyor. Fransız Haber Ajansı'nın (AFP) aktardığına göre çeteler, güvenlik güçlerini bitap düşüren şiddet olaylarının ortasında başkent Port-au-Prince'in büyük bölümünün kontrolünü ele geçirdiler.

Çok uluslu görev gücü

Kenya Dışişleri Bakanı Alfred Mutua, cumartesi akşamı yaptığı bir açıklamada, ülkesinin Haiti'de çok uluslu bir görev gücünün komutasını üstlenme önerisini olumlu olarak değerlendirmeyi kabul ettiğini duyurdu. Bakan Mutua, Kenya’nın Haiti polisine eğitim vermeye, ülkenin normale dönmesine yardımcı olmaya ve stratejik öneme sahip tesisleri korumak için bin polis memurundan oluşan bir birliği görevlendirmeye hazır olduğunu açıkladı. Kenyalı Bakan, bin polis memurunun Haiti’de konuşlandırılması planının hayata geçirilmesi için Birlemiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) yetkilendirmesi ve Haitili makamların onayının alınması gerektirdiğini de sözlerine ekledi.

Fotoğraf Altı: Başkent Port-au-Prince'de, ABD Büyükelçiliği önündeki göstericilere göz yaşartıcı gaz ile müdahale edildi. (Reuters)
Başkent Port-au-Prince'de, ABD Büyükelçiliği önündeki göstericilere göz yaşartıcı gaz ile müdahale edildi. (Reuters)

Kenya polisinden bir heyetin değerlendirme yapmak üzere önümüzdeki birkaç hafta içinde Haiti’ye gönderilmesinin planlandığını da duyuran Bakan Mutua, bu ziyaretin, Haiti’ye gönderilecek görev gücünün operasyonel ihtiyaçlarına göre bilgi alınmasına ve yetkilendirmenin yönlendirilmesine olanak sağlayacağını söyledi.

Dİğer yandan ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Matthew Miller, Dışişleri Bakanı Antony Blinken’ın cumartesi gecesi Kenya Devlet Başkanı William Ruto ile telefonda görüştüğünü açıkladı. Miller’ın açıklamasına göre Blinken telefonda Ruto’ya “Çok uluslu bir görev gücünün kurulması için gerekenleri sağlamaya, özellikle de buna öncülük edecek bir ülke bulmaya kararlıyız” dedi. Blinken ayrıca en kısa zamanda bu konuda ilerleme kaydedilmesini umduğunu ifade etti.

Ülkede şiddet hız kazandı

Başkent Port-au-Prince'in yaklaşık yüzde 80'ini çeteler kontrol ederken fidye için adam kaçırma, silahlı soygun ve araba hırsızlığı gibi şiddet suçları yaygın olarak işleniyor. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ve Haiti Başbakanı Ariel Henry yaklaşık bir yıldır, Haiti polisini desteklemek için herhangi bir ülkenin öncülüğü olmaksızın uluslararası müdahalede bulunulması için baskı yapıyorlar. Guterres bu ay yaptığı bir açıklamada, cinayet, adam kaçırma, kadınlara ve kız çocuklarına yönelik tecavüz vakaları, yağma ve binlerce insanın yerinden edilmesi suçların işlendiğine dikkati çekerek ülkede şiddetin artmaya ve yayılmaya devam ettiğini söyledi.

Fotoğraf Altı: Başkent Port-au-Prince'de çeteler şiddeti artırıyor. (AFP)
Başkent Port-au-Prince'de çeteler şiddeti artırıyor. (AFP)

BM Genel Sekreteri, uzun süredir Haiti polisinin desteklenmesi için BM dışı uluslararası güçlerin ülkede konuşlandırılması çağrısında bulundu. Bunun yanında BMGK’da bu yapılan bir oturumda, Haiti’de uzman bir görev gücünün konuşlandırılması da dahil olmak üzere Haiti polisinin desteklenmesini teşvik eden bir karar oybirliğiyle kabul edildi. BMGK, BM Genel Sekreteri Guterres'ten ağustos ayı ortalarına kadar BM liderliğindeki bir görev gücünün Haiti’ye gönderilmesi de dahil olmak üzere eldeki tüm seçeneklere dair bir rapor hazırlamasını talep etti. BMGK üyesi ülkelerin bazıları, bir görev gücü oluşturulması fikrini desteklediklerini ifade etseler de büyük çoğunluğu, birçok kez dış müdahale yüzünden zarar gören Haiti’de güvenliğin yeniden tesis edilmesine öncülük etme konusunda isteksiz görünüyor. Kenya daha önce Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Somali'de barış güçlerine katılmıştı.

İmkanlar sınırlı

ABD temmuz ayında, ülkede güvenliğin daha da istikrarsız hale gelmesiyle Haiti’deki resmi görevlilerinin kalmak zorunda olmayanları ile ailelerine ülkeyi terk etmeleri talimatı verdiğini ve acil desteğe ihtiyaç duyabilecek ABD vatandaşlarına yardım etmek için ‘imkanlarının çok sınırlı’ olduğunu bildirdi. ABD, ülkede adam kaçırma vakalarının yaygın olduğunu ve Haiti Sağlık Bakanlığı tarafından bu yoksul Karayip ülkesinde bir kolera salgınının baş gösterdiğinin duyurulduğunu belirterek olabileceklere karşı uyardı.

El Roi Haiti Yardım Kuruluşu, cumartesi günü ABD’li bir hemşirenin oğluyla birlikte kaçırıldığını duyurdu. Yardım Kuruluşu tarafından yapılan açıklamada, “Yardım kuruluşumuzun müdürü Sandro Dorsainvil'in eşi Alix Dorsainvil ve oğulları 27 Temmuz Perşembe günü sabah saatlerinde Port-au-Prince yakınlarındaki tesisimizde kaçırıldı” denildi.



Evcil hayvanlar, yaşlıların sağlığına iyi geliyor

Fotoğraf: Unsplash
Fotoğraf: Unsplash
TT

Evcil hayvanlar, yaşlıların sağlığına iyi geliyor

Fotoğraf: Unsplash
Fotoğraf: Unsplash

ABD'de yapılan yeni ankete göre evcil hayvan sahibi olmak, yaşlı Amerikalıların sağlık ve refahını iyileştirebiliyor.

50 ila 93 yaşındaki yaklaşık 2 bin 700 yetişkinin yarısından fazlası, evcil hayvan sahibi olmanın günlük yaşamlarını iyileştirdiğini, yüzde 44'ü daha aktif olmalarını sağladığını ve yüzde 63'ü de stresi azalttığını belirtti. Stres, sağlık sorunlarını genellikle daha da kötüleştirebiliyor.

Evcil hayvan sahibi olmak aynı zamanda ruh sağlığını da iyileştirebiliyor. Katılımcıların yüzde 83'ü evcil hayvan sahibi olmanın onlara bir amaç duygusu verdiğini, yüzde 63'ü sevildiklerini hissettirdiğini ve yüzde 35'i fiziksel veya duygusal semptomlarla başa çıkmalarına yardımcı olduğunu söyledi.

Yüzde 70 kadar büyük bir oranda katılımcı ise başkalarıyla daha fazla bağlantı kurduklarını belirtti. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerine göre bu, hastalıkları geciktirmeye ve yaşam süresini uzatmaya katkı sunabilecek faydalı bir faktör.

Michigan Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde profesör ve köpek sahibi olan Dr. Preeti Malani yaptığı açıklamada, sonuçların "hayvanların yaşlı yetişkinlerin yaşamlarında önemli rol oynayabileceğini ve sağlıklı yaşlanmaya katkıda bulunabilecek birçok fayda sağlayabileceğini açıkça gösterdiğini" belirtti.

Evcil hayvanlar yaşama anlam katıyor
Malani ve araştırmacılar, anket sonuçlarını, okulun 2018'de 50 ila 80 yaşındaki 2 bin 51 yetişkinle yaptığı başka bir ulusal anketle karşılaştırdı.

Evcil hayvan sahibi yaşlı yetişkin yüzdesinde önemli bir değişiklik olmamasına rağmen, evcil hayvan beslemenin onlara bir amaç verdiğini söyleyen yetişkinlerin yüzdesinin 10 puan arttığını buldular.

Ancak evcil hayvanlarının fiziksel veya zihinsel semptomlarla başa çıkmalarına yardımcı olduğunu söyleyen yetişkinlerin yüzdesi 2018'deki yüzde 60'tan geçen yıl yüzde 34'e düştü.

Evcil hayvanlarının fiziksel bakımdan aktif olmalarına katkı sunduğunu bildirenlerde yüzde 20, evcil hayvanlarının stresi azaltmalarını sağladığını söyleyenlerde yüzde 16'lık düşüş görüldü.

İnsanın en iyi dostunun maliyeti
Amerikan Evcil Hayvan Ürünleri Derneği'ne göre ABD'de 94 milyon hanede en az bir evcil hayvan var ancak anket, maliyetler nedeniyle evcil hayvan sahibi olmamayı tercih edenlerin sayısının arttığını gösterdi.

Evcil hayvan bakmama nedeni olarak maliyeti gösterenlerin yüzdesi 2018'de yüzde 21'den 2025'te yüzde 33'e yükseldi.

Evcil hayvan bakımı için zamanlarının olmadığını veya sağlık durumlarının buna izin vermediğini söyleyenlerin yüzdesi de sırasıyla yüzde 5 ve yüzde 4 arttı.

Anket ayrıca, evcil hayvan bakımının maliyetlerinin, 50 yaş üstü evcil hayvan sahiplerinin yüzde 30'undan fazlasının bütçesini zorladığını ortaya koydu.

Malani, "Ancak evcil hayvan bakmaktan en fazla faydayı görebilecek kişilerin, evcil hayvan sahipliğiyle ilgili maliyet zorlukları yaşayan kişiler de olabileceğini" belirtti.

Independent Türkçe


Trump, İran'ı vurup vurmayacağını özel temsilcisi ve damadına soracak

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters
TT

Trump, İran'ı vurup vurmayacağını özel temsilcisi ve damadına soracak

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters

ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a saldırma kararını büyük ölçüde, özel temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner'ın tavsiyeleri doğrultusunda vereceği bildirildi.

Geçen hafta Trump, perşembe günü Cenevre'de yapılacak ve son çare niteliğindeki nükleer anlaşma görüşmeleri öncesinde İran'a karşı hava saldırılarını ciddiyetle "değerlendirdiğini" söylemişti.

stemlerindeki düşük stok seviyesine ilişkin endişeleri nedeniyle Vance, İran'a yönelik saldırıların başarısına daha şüpheli yaklaşıyor.

Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly, General Caine'in "Görevi başkomutana tarafsız bilgi sağlamayı gerektiren ve bunu mükemmel bir şekilde yapan, son derece saygın bir profesyonel" olduğunu ve görüşmelerde kişisel görüşlerini dile getirmediğini söyledi.

fdbf
Dünyanın en büyük savaş gemisi USS Gerald R. Ford uçak gemisi, Girit adasındaki Suda Körfezi'ne geldi (Reuters).

Bazı danışmanların saldırıların etkili olup olmayacağı konusunda şüphe duyması nedeniyle çeşitli seçenekler görüşülüyor. Diğer seçenekler arasında İran'ın tıbbi araştırma veya tedavi ve sivil enerji için sınırlı nükleer zenginleştirmeyi sürdürmesine izin vermek de yer alıyor.

Witkoff, Amerika'nın amacının sıfır zenginleştirme sağlamak olduğunu açıklasa da İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi daha sonra CBS'e ülkenin zenginleştirmeden vazgeçmeye hazır olmadığını söyledi.

Pazar günü Fox News'a konuşan Witkoff, Trump'ın ABD'nin bölgedeki askeri yığılması karşısında İran'ın neden "teslim olmadığını" anlamakta zorlandığını söylemişti.

"'Hayal kırıklığına uğramış' kelimesini kullanmak istemiyorum... Çünkü [Trump] birçok alternatifi olduğunu anlıyor ancak neden teslim olmadıklarını merak ediyor... 'Teslim' kelimesini kullanmak istemiyorum ama neden teslim olmadıklarını merak ediyor" demişti.

Her iki taraf da görüşmelerin başarısız olması durumunda savaşa hazır oldukları mesajını verdi. Ayetullah Ali Hamaney, uçak gemilerinin konuşlandırılmasına onları batırmakla tehdit ederek karşılık verdi.

Independent Türkçe


İran'ın uyuyan hücrelerle ABD hedeflerine saldırı planladığı uyarısı

Trump'ın hedeflerinin belirsizliği, Tahran'ı 2020'de Kasım Süleymani suikastından sonra yaşananlara kıyasla yanıtının kapsamını genişletmeye itebilir (Reuters)
Trump'ın hedeflerinin belirsizliği, Tahran'ı 2020'de Kasım Süleymani suikastından sonra yaşananlara kıyasla yanıtının kapsamını genişletmeye itebilir (Reuters)
TT

İran'ın uyuyan hücrelerle ABD hedeflerine saldırı planladığı uyarısı

Trump'ın hedeflerinin belirsizliği, Tahran'ı 2020'de Kasım Süleymani suikastından sonra yaşananlara kıyasla yanıtının kapsamını genişletmeye itebilir (Reuters)
Trump'ın hedeflerinin belirsizliği, Tahran'ı 2020'de Kasım Süleymani suikastından sonra yaşananlara kıyasla yanıtının kapsamını genişletmeye itebilir (Reuters)

ABD’li ve Batılı yetkililer tarafından yapılan uyarılar, ABD Başkanı Donald Trump'ın Tahran'a karşı büyük çaplı askeri saldırılar başlatmaya karar vermesi halinde İran'ın, vekillerine Avrupa ve Ortadoğu'daki ABD hedeflerine misilleme saldırıları düzenlemeleri talimatını verebileceğine dair giderek endişe verici sinyaller veriyor.

New York Times (NYT) gazetesi tarafından yayınlanan bir rapora göre istihbarat kurumları, radikal unsurlar arasındaki elektronik iletişimin dinlenmesini ifade eden ve olası saldırılar için bir planlama ve koordinasyon olduğunu gösteren ‘sohbet’ olarak bilinen faaliyetlerde artış olduğunu gözlemledi, ancak şimdiye kadar herhangi bir somut plan tespit edilmedi.

Hibrit tepkiler

Olası senaryolar arasında Yemen'deki Husilere Kızıldeniz'de Batılı ülkelerin gemilerini hedef almaya devam etmeleri talimatı verilmesi, Hizbullah’ın Avrupa'daki uyuyan hücrelerinin harekete geçirilmesi ve El Kaide veya ona bağlı örgütlerin ABD üslerine ve büyükelçiliklerine saldırı düzenlemesi yer alıyor. Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı habere göre New York'taki Soufan Araştırma Merkezi (TSC) İcra Direktörü Colin P. Clarke, İran'ın, vekilleri aracılığıyla terörist saldırılar düzenleyerek ABD'nin askeri harekatının maliyetini artırabileceğini söyledi.

NYT’nin haberine göre Trump'ın hedeflerinin belirsizliği, ister askeri tesislere yönelik sınırlı saldırılar olsun, ister İran rejimini devirmeye yönelik daha geniş çaplı bir çaba olsun, Tahran'ı herhangi bir saldırıyı varoluşsal bir tehdit olarak görmeye itebilir ve bu da 2020 yılı başlarında Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani suikastından sonra yaşananlara kıyasla Tahran'ın yanıtının kapsamını genişletebilir.

ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), Ortadoğu'da konuşlu 30 ila 40 bin ABD askerini korumak için bölgeye Patriot bataryaları ve diğer hava savunma sistemleri takviyesinde bulundu. Ancak güvenlik yetkilileri, olası saldırıların büyükelçilikler veya ekonomik çıkarlar gibi daha az korunan yerleri hedef alabileceğine inanıyor. Bununla birlikte üst düzey Batılı bir yetkili, İran'ın terörist operasyonlar veya dolaylı saldırılar da dahil olmak üzere karma tepkilere başvurabileceği konusunda uyardı. ABD, Avrupa ve Ortadoğu'daki istihbarat kurumlarının tehdit raporlarını sürekli olarak gözden geçirdiğini açıkladı.

Bölgesel savaş

ABD Senatosu Silahlı Kuvvetler Komitesi Başkanı Demokrat Senatör Jack Reed, İran'a yönelik herhangi bir askeri saldırının daha geniş çaplı bir bölgesel savaşı tetikleyebileceği, Ortadoğu'da konuşlu ABD askerlerini tehlikeye atabileceği ve küresel piyasaları istikrarsızlaştırabileceği uyarısında bulundu.

Reed, Başkan Trump'tan olası bir askeri harekatın hedeflerini netleştirmesi, risklerini ve maliyetlerini açıklaması ve net sonuca ulaşacak açık bir strateji sunmasını istedi.

Haberde, 2025 yılında Hamas'tan Hizbullah'a ve Husilere kadar İran'ın bazı bölgesel müttefiklerinin kapasitelerinde bir düşüş olduğu belirtilse de bu örgütlerin geri kalanı, özellikle Irak ve Yemen'de ABD'nin çıkarları için hala ciddi tehdit oluşturuyor.

Bu endişeler, El Kaide'nin Avrupa'da varlığını yeniden kazanmak için büyük bir saldırı düzenlemeye çalıştığına dair haberlerle örtüşüyor. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) şubat ayında yaptığı bir değerlendirmede, El Kaide’nin yurtdışı eylemler düzenleme hedefinin ‘hala yüksek olduğu ve artıyor olabileceği’ belirtildi.

BMGK’nın raporuna göre İran'dan El Kaide'yi yönettiği düşünülen Seyful Adil, Irak, Suriye, Libya ve Avrupa'daki hücreleri yeniden faaliyete geçirme emri verdi. Bu da örgütün yurtdışında eylemlerde bulunma niyetinin uzun vadeli olduğunu gösteriyor.

NYT’nin haberi, İran'ın vekilleri aracılığıyla geleneksel olmayan yöntemlere başvurma olasılığının, Washington'ın sınırlı saldırılardan Ortadoğu'nun ötesine yayılabilecek daha geniş çaplı çatışmaya kadar çeşitli senaryolara hazırlandığı bir dönemde, ABD'nin askeri olarak gerilimi artırma kararını zorlaştırdığı sonucuna varıyor.