İran’da 9 Bahai yolsuzluk suçlamasıyla tutuklandı

Rio de Janeiro'da bir süre önce düzenlenen Bahai mahkumlarla dayanışma gösterisi. (AFP- Arşiv)
Rio de Janeiro'da bir süre önce düzenlenen Bahai mahkumlarla dayanışma gösterisi. (AFP- Arşiv)
TT

İran’da 9 Bahai yolsuzluk suçlamasıyla tutuklandı

Rio de Janeiro'da bir süre önce düzenlenen Bahai mahkumlarla dayanışma gösterisi. (AFP- Arşiv)
Rio de Janeiro'da bir süre önce düzenlenen Bahai mahkumlarla dayanışma gösterisi. (AFP- Arşiv)

İran İstihbarat Bakanlığı'nın pazar günü yaptığı açıklamaya göre Tahran yönetimi ülkede yasaklanmış Bahai inancına mensup dokuz kişiyi ‘kara para aklama ve vergi kaçakçılığı’ da dahil olmak üzere bir dizi yolsuzluk suçlamasıyla tutukladı.

Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre istihbarat, tutuklamaların Tahran'da gerçekleştiğini ve tutuklananların ‘20 eczane, üç kozmetik şirketi ve çok sayıda yasa dışı depo’ sahibi bir grubun üyeleri olduğunu belirtti.

Gözaltına alınanların ‘ilaç kaçakçılığı, karaborsacılık, dolandırıcılık, kara para aklama ve vergi kaçakçılığı da dahil olmak üzere birçok türde ihlal ve suç işlemek’ dolayısıyla tutuklandığı ve 40 eczane ve depoya el konulduğu kaydedildi.

İran'daki Bahailer, yakın İran tarihi uzmanlarına göre tarihsel nedenlerle baskılara ve tacize maruz kalıyorlar. Bu nedenlerin başında Bahai inancının İran'da yayılmasından bu yana Bahai sembolleri ile Şii din adamları arasındaki tarihsel rekabet geliyor.

Bahailerin ülkedeki kötü durumu, 1979’daki devrimden sonra din adamlarının hükümetin yönetimini kontrol altına almasıyla arttı.

AFP’ye göre İran siyasi sistemi, Bahai inancının takipçilerini kafir olarak görüyor ve onları sık sık bölgesel baş düşmanı İsrail ile bağlantılı olmakla suçluyor.

İran genellikle Bahai inancına mensup olmakla suçlananların mülklerine el koyuyor ve bu inancın takipçileri, üniversitelere giriş ve devlet işleri de dahil olmak üzere birçok alanda engellerle karşılaşıyor.

thy5
10 yıl hapis cezasına çarptırılan reformist aktivist Fayez Hashemi Rafsancani (sol) ve Bahai aktivist Fariba Kamalabadi. (Fars Haber Ajansı-2016)

Kökleri İran'da 19’uncu yüzyıla kadar uzanan Bahai inancı tüm halklar arasında birlik ve eşitlik çağrısında bulunuyor. Müritleri, 1817'de İran'da doğan Bahai Rehberi Bahaullah'ın öğretilerini takip ediyor.

Bahai inancının mensuplarının sayısı tüm dünyada milyonları buluyor. İran'daki sayılarının yaklaşık 300 bin olduğu tahmin ediliyor.

İranlı yetkililer temmuz ayında, İsrail ile ‘ilişkileri’ gerekçesiyle birçok Bahai mensubunun tutuklandığını duyurdu.

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu 2018'in sonlarında Tahran'a, dini azınlıklara yönelik taciz, tehdit ve keyfi tutuklamaları durdurma ve dini bağlılıkları nedeniyle tutuklanan Bahaileri serbest bırakma çağrısında bulunulan bir kararı kabul etti.



Trump, silah ihracatı kurallarını gevşetecek

Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)
Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)
TT

Trump, silah ihracatı kurallarını gevşetecek

Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)
Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın, silah ihracatını düzenleyen kuralları hafifletecek bir kararname hazırladığı bildiriliyor. 

Kimliklerinin açıklanmaması şartıyla Reuters’a konuşan ABD’li yetkililer, Trump’ın kararnameyi birkaç gün içinde imzalamayı planladığını söylüyor. 

Haberde, böyle bir hamlenin Lockheed Martin, RTX Corp ve Boeing gibi Amerikan savunma sanayisi devlerinin gelirlerini artırabileceğine dikkat çekiliyor. 

Kararnamenin içeriğinin, ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Michael Waltz’un geçen yıl Temsilciler Meclisi üyesiyken sunduğu tasarıya benzer olabileceği aktarılıyor. 

Waltz’un gündeme getirdiği tasarı, ABD Silah İhracatı Kontrol Yasası'nda değişikliğe gidilerek diğer ülkelere silah ihracatında gözetilen asgari eşik miktarının artırılmasını öngörüyordu. Mevcut düzenlemede 14 milyon dolar üzerindeki silah ihracatı anlaşmalarının onaylanmadan önce Kongre tarafından incelenmesi şart koşuluyor. 

Silah transferleri için belirlenen bu miktarın 14 milyon dolardan 23 milyon dolara; askeri teçhizat, silah modernizasyonu, eğitim ve diğer hizmetlerin satışı için konan 50 milyon dolarlık sınırın da 83 milyon dolara yükseltilmesi öngörülüyordu. 

Bu eşikler NATO üyelerinin yanı sıra ABD'nin yakın ortakları Avustralya, İsrail, Japonya, Güney Kore ve Yeni Zelanda için daha yüksek. Bu ülkelere silah satışı gerçekleştirileceğinde transferden 15 gün önce Kongre'ye bildirimde bulunulması gerekiyor. Diğer ülkeler içinse bu süre 30 gün. 

Trump, ilk döneminde Kongre’nin silah satışlarına onay verme işlemlerini kasten geciktirdiğini öne sürmüştü. Cumhuriyetçi lider, İran’la artan gerginlik nedeniyle 2019’da ulusal acil durum ilan etmiş, böylelikle Kongre’nin onay mekanizmasını devre dışı bırakarak Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Sudan’a 8 milyar dolar değerinde askeri teçhizatın satışını tamamlamıştı.

Independent Türkçe, Reuters, ABC News