Afganistan'da doğum, kadınların yaşamını tehdit ediyor

Afganistan'da doğum, kadınların yaşamını tehdit ediyor
TT

Afganistan'da doğum, kadınların yaşamını tehdit ediyor

Afganistan'da doğum, kadınların yaşamını tehdit ediyor

Bir Taliban yetkilisi, klinikle idari ve hizmet açısından ilgilenenler kadınlar olmasına rağmen Afganistan'ın doğusundaki Gardez şehrinde sadece erkeklerin katıldığı bir doğum kliniğinin açılışına başkanlık etti.

Afganistan'ın güneydoğusundaki Paktia eyaletinin başkenti Gardez Sağlık Müdürü Hayr Muhammed Mansur, “Bu tür klinikler eyalette mevcut değil. Klinik şeriat ve tıp ilkelerine saygı duyuyor” açıklamasında bulundu.

Merkez Müdürü Nesrin Oryahil, AFP’ye yaptığı açıklamada Norveç-Afganistan Komitesi (NAC) tarafından küçük dağ kasabasında açılan doğum kliniğinin, ‘uzak bölgelerde yaşayan birçok Afgan kadına’ yardım edeceğini kaydetti

Norveçli STK, Afganistan'ın dört ilinde daha benzer klinikler açacak. Birleşmiş Milletler'e göre Afganistan’da her iki saatte bir kadın doğum sırasında ölüyor.

Bu adım Afganistan'daki ölümleri azaltmayı amaçlıyor. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre Afganistan, doğum sırasında ölen kadınların oranının en yüksek olduğu on ülkeden biri.

Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) sağladığı son veriler, örneğin Fransa'da sekiz kadına kıyasla her 100 bin doğumda 638 kadının öldüğünü gösteriyor.

Bu sayı dolaylı olarak şehirler ve kırsal alanlar arasındaki büyük eşitsizliği gösteriyor.

Norveç-Afganistan Komitesi direktörü Thierry Waterdahl şu açıklamada bulundu:

Uzak bölgelerde ölümler her 100 bin doğumda 5 bin kadına ulaşabilir. Bugün halen erkeklerin hamile eşlerini omuzlarında taşıyıp dağları aştıkları ama kadınların hastaneye ulaşamadan öldüğü yerler var.

FRBTNJ
Host'ta Sınır Tanımayan Doktorlar'ın işlettiği doğum hastanesindeki Afgan kadınlar. (AFP)

“Annem doğum yaparken öldü”

Yeni klinik günde 10'a kadar doğum hizmeti vermeye hazırlanıyor. Oryahil, devletin katı ilkelerine atıfta bulunarak tüm sağlık çalışanlarının kadın olduğunu aktardı.

Ebe başı Mümine Hostani, “Verdiğimiz hizmetler ücretsiz” dedi. Gözünden yaş süzülen Hostani, “Annem doğum yaparken öldü. Ben o sıra üç yaşındaydım” ifadesini kullandı.

Kadınların ortalama altı çocuk doğurduğunu söyleyen ebe,  Afganistan'dan yeni kliniğin olumlu bir adım olduğunu ancak olumsuz değişimin, kadın hastalıkları konusunda uzmanlaşmış çok sayıda doktorun ülkeden ayrıldığını aktardı.

Taliban kadınların evlerini ziyaret eden gezici sağlık ekiplerinden kurtulmak istiyor.

Afganistan'daki Sınır Tanımayan Doktorlar Direktörü Felipe Ribeiro, "Kadınlara doğum öncesi ve sonrası sağlık bakımı sağlamak artık daha karmaşık hale geldi" dedi.

Ribeiro, bunun nedenin giderek daha fazla eve kapanan kadınlara yönelik ‘Taliban'ın aldığı önlemler’ ve ‘dış desteğin kesilmesinin ardından sağlık sistemindeki eksiklikler’ olduğunu aktardı.

Evde doğum

Kabil'deki Terre des Hommes kuruluşunun sağlık koordinatörü Dr. Nur Hanum Ahmedzai, harap olmuş sağlık sisteminin doğumları daha tehlikeli hale getirdiği düşünüyor.

Devlet hastanesinde ebelerin fazla çalışması ve az maaş alması nedeniyle kadınların ilaçlarını yanlarında getirmeleri gerekiyor.

Doktor, “Hastaneye giden kadınlar artık evlerinde doğum yapmayı tercih ediyor. Çünkü risklere rağmen yeterli paraları yok” açıklamasında bulundu.

Afgan kadınlarının yaklaşık yüzde 40'ı evde, yüzde 80'e varan kısmı ise uzak bölgelerde, bazen kayınvalidelerinin yardımıyla, bazen de yalnız başına doğum yapıyor.

Eşi veya ailesi sıklıkla kadını hastaneye götürmeyi reddediyor ya da yabancıların önünde kendini göstermesinden utanıyor.

SWEF
Afgan kadınlar, Host'ta Sınır Tanımayan Doktorlar'ın işlettiği doğum hastanesinde yeni doğan bebeklerinin yanında oturuyor. (AFP)

Kabil'in yaklaşık 250 kilometre güneyindeki Sınır Tanımayan Doktorlar, Host şehrinde yılda 20 bin doğum gerçekleştiriyor. Bu da aynı adı taşıyan eyaletteki doğumların yüzde 47'sine denk geliyor.

Afganistan'da 100 ebenin bulunduğu sağlık merkezindeki Zübeyde, önceki gün yaptığı doğumun ardından iyileşmeye çalışırken, “Eğer evde doğum yapsaydım ben veya bebek sıkıntılarla karşı karşıya kalacaktı” dedi.

14. kez hamile

Host'ta Sınır Tanımayan Doktorlar'dan sorumlu ebe Therese Teusabinger, "Misyonumuz hayat kurtarmak" dedi.

Ruandalı Teusabinger, “Kadınlar genellikle uzak yerlerden çok geç geliyor ve evde doğum yapmaları nedeniyle tehlikeli kanamalar yaşıyorlar” şeklinde konuştu.

XCS
Arjantinli doktor Tanya Alicuti. (AFP)

Sınır Tanımayan Doktorlar'dan jinekolog Arjantinli Tania Alicuti, yaptığı açıklamada “Yalnızca yüksek riskli veya karmaşık gebelikleri kabul ediyoruz” dedi. Çoğul gebelikler, sezaryen veya tekrarlanan düşükler ölüm riskini artırıyor.

Geçtiğimiz günlerde on dördüncü kez hamile olan bir kadını muayene eden Dr. Alicuti sözlerinin devamında “Afganistan'da çocuk sahibi olmak o kadar değerli ki kadınların büyük bir kısmı doğurganlıklarını artırmak için tedavi görüyor” ifadesini kullandı.



Rusya: Amerika, İran'a yönelik "ültimatom" dilinden vazgeçmeli

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (sağda), 17 Aralık 2025'te Moskova'da düzenlenen basın toplantısının ardından İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi ile tokalaşıyor (AP)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (sağda), 17 Aralık 2025'te Moskova'da düzenlenen basın toplantısının ardından İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi ile tokalaşıyor (AP)
TT

Rusya: Amerika, İran'a yönelik "ültimatom" dilinden vazgeçmeli

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (sağda), 17 Aralık 2025'te Moskova'da düzenlenen basın toplantısının ardından İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi ile tokalaşıyor (AP)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (sağda), 17 Aralık 2025'te Moskova'da düzenlenen basın toplantısının ardından İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi ile tokalaşıyor (AP)

Rusya, dün İran ile gerilimi azaltma çabalarının meyve vereceği umudunu dile getirerek, ABD'nin "ültimatom dilini terk edip müzakere yoluna dönerek" buna katkıda bulunabileceğini söyledi.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre bu açıklama, Rusya Dışişleri Bakanlığı tarafından Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi arasında gerçekleşen görüşmenin ardından yayınlandı.

Açıklamada, her iki tarafın da “krizin çözümü için siyasi ve diplomatik çabaları ilerletme fırsatlarını baltalayacak herhangi bir eylemden, BM Güvenlik Konseyi de dahil olmak üzere, kaçınma çabalarına çağrıda bulunduğu” belirtildi.

Açıklamada ayrıca, Rusya'nın “uzun vadede ve sürdürülebilir olarak Ortadoğu'da normalleşmeyi sağlamak için gerilimleri azaltma çabalarını desteklediği, bunun da ABD'nin ültimatom dilini terk edip müzakere masasına dönmesiyle kolaylaştırılacağı” ifade edildi.


Hayfa'daki bir konut binasına İran füzesini isabet etmesi sonucu yaralanmalar olduğu bildirildi

İran füzesiyle vurulan Hayfa'daki binanın bir bölümünün çökmesi sonrası kurtarma ve ambulans ekipleri (İsrail Ambulans Servisi)
İran füzesiyle vurulan Hayfa'daki binanın bir bölümünün çökmesi sonrası kurtarma ve ambulans ekipleri (İsrail Ambulans Servisi)
TT

Hayfa'daki bir konut binasına İran füzesini isabet etmesi sonucu yaralanmalar olduğu bildirildi

İran füzesiyle vurulan Hayfa'daki binanın bir bölümünün çökmesi sonrası kurtarma ve ambulans ekipleri (İsrail Ambulans Servisi)
İran füzesiyle vurulan Hayfa'daki binanın bir bölümünün çökmesi sonrası kurtarma ve ambulans ekipleri (İsrail Ambulans Servisi)

İsrail ordusu ve İsrail Ambulans Servisi dün yaptığı açıklamada, İran'dan gelen bir füzenin İsrail'in kuzeyindeki Hayfa kentinde bir konut binasına isabet ettiğini ve birkaç kişinin yaralandığını bildirdi.

İsrail ordusu AFP'ye yaptığı açıklamada, binanın doğrudan füze saldırısıyla vurulduğunu ve füzenin İran yapımı olduğunu vurguladı. İsrail Kanal 14, çöken binadan dokuz kişinin tahliye edildiğini, bunlardan birinin ağır yaralı olduğunu bildirdi.

Ayrı bir açıklamada ise İsrail ambulans servisi MDA, yedi katlı binanın doğrudan isabet alması sonucu dört kişinin yaralandığını belirtti.

İsrail Ambulans Servisi'nin bildirdiğine göre, Hayfa'da bir konut binasına İran füzesi isabet etti.İsrail Ambulans Servisi'nin bildirdiğine göre, Hayfa'da bir konut binasına İran füzesi isabet etti.

Ambulans servisi, ekiplerinin şarapnel parçalarıyla yaralanan ve durumu kritik olarak nitelendirilen 82 yaşındaki bir adama müdahale ettiğini ve hastaneye kaldırıldığını belirtti. Ambulans servisine göre diğer üç kişi hafif yaralandı: 77 ve 38 yaşlarında iki kadın ve başından yaralanan 10 yaşında bir çocuk.

Sağlık görevlileri, “Sakinler bize alt katlarda enkaz altında kalan yaralılar olduğunu söylediler. Büyük beton parçalarını çıplak ellerimizle kaldırmayı başardık ve 82 yaşında bir adamı kurtardık.” dedi.

 Maas Salamah'a “yedi katlı bir binanın doğrudan vurulduğunu ve büyük hasara yol açtığını” doğruladı. Daha sonra itfaiye, yaptığı açıklamada “kayıp üç kişi için arama çalışmalarının devam ettiğini” bildirdi.


İran savaşı, Trump ve Starmer'ın arasını açtı

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters
TT

İran savaşı, Trump ve Starmer'ın arasını açtı

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters

ABD Başkanı Donald Trump'ın bir dizi sert açıklaması sonrasında Sör Keir Starmer, Trump'la ilişkisinin onarılamaz şekilde zarar görebileceği konusunda uyarıldı.

Eski ulusal güvenlik danışmanı ve Britanya'nın eski ABD büyükelçisi Kim Darroch, Birleşik Krallık (BK) Başbakanı'nın "Trump'ın İran'a yönelik 'tercih ettiği savaş'ına doğrudan katılmaya direnmekte haklı olduğunu" söyledi.

Darroch, Guardian'a, "Ancak bu, Trump'la kişisel ilişkisine şüphesiz önemli ölçüde zarar verdi" diye konuştu ve "zarar görmüş bir Trump'ın" daha fazla gümrük vergisiyle "saldırabileceğini" ekledi.

Bu yorum, Trump'ın Beyaz Saray'da yaptığı bir konuşmada Ortadoğu çatışmasına verdiği yanıt nedeniyle Sör Keir'ı taklit etmesinin ardından geldi. Trump, Sör Keir'ın Ortadoğu'ya "iki eski, harap uçak gemisi" gönderme meselesini ekibine danışmak zorunda olduğunu söylediğini aktarmıştı.

Çarşamba günü öğle yemeğinde konuşan Trump, "En iyi dostumuz olması gereken BK'ye sordum" dedi.

Aslında Kral iki hafta içinde buraya geliyor, Kral Charles iyi biri. Bizim en yakınımız olmaları gerekirdi ama öyle davranmadılar. Dedim ki, 'İki tane eski, harap olmuş uçak geminiz var, bunları oraya gönderebilir misiniz?'"

Sör Keir'i taklit ederek zayıf bir sesle konuşan Trump şunları ekledi:

Ah, ekibime sormam gerekecek. Dedim ki, 'Başbakansınız, sormak zorunda değilsiniz'. Hayır, hayır, hayır, ekibime sormam gerekiyor. Ekibim toplanmalı, gelecek hafta toplanıyoruz. Ama savaş zaten başladı. Gelecek hafta savaş bitmiş olacak… Üç gün içinde.

Özel bir öğle yemeğinde yapılan ancak Beyaz Saray tarafından sosyal medya kanalında yayımlanan açıklamalar, daha sonra silindi.

Görsel kaldırıldı.
Başbakan, "Britanya halkının en iyi çıkarları doğrultusunda hareket etmeyi sürdüreceğini" söyledi (AP)

Downing Sokağı kaynakları, Trump'ın BK'den gemi talebinde hiçbir zaman bulunmadığını ve Britanya'nın da bunları göndermeyi teklif etmediğini söyledi.

Trump'ın eleştirileri karşısında BK Dışişleri Bakanı Yvette Cooper, "Bizim işimiz BK'nin ulusal çıkarları doğrultusunda kararlar almak" dedi.

Cooper perşembe günü televizyon kanallarına şunları söyledi:

Başından beri ABD'den farklı bir görüş benimsedik ve Ortadoğu'da saldırgan eylemlere kapılmadık çünkü gerilimin tırmanma riskleri, ekonomi üzerindeki de dahil etkiler ve ayrıca sağlam bir plana duyulan ihtiyaç konusunda somut endişeler olduğunu düşündük.

Cooper, Washington'ın hâlâ müttefik olup olmadığı sorusundan kaçınarak şunları söyledi:

Çatışmanın mümkün olan en kısa sürede çözülmesini, sonuçlanmasını istiyoruz çünkü açıkçası bu, BK'deki yaşam maliyeti için en iyisi.

Bu hafta Başbakan, İran'la savaşa girmeme kararlarının arkasında duracağını yineleyerek şunları söyledi:

Benim ve diğerlerinin üzerindeki baskı ne olursa olsun, gürültü ne olursa olsun, aldığım tüm kararlarda Britanya'nın ulusal çıkarları doğrultusunda hareket edeceğim. Dolayısıyla bunun bizim savaşımız olmadığını ve içine sürüklenmeyeceğimizi net bir şekilde belirttim.

Independent Türkçe