ABD’nin Irak’taki İran yanlısı örgütlere yönelik hava saldırıları geniş kapsamlı bölgesel ve uluslararası tepkilere yol açtı. Açıklamaların ana teması savaşın bölgeselleşme riskine karşı uyarılar oluşturuyor.
Avrupa Birliği (AB), Ortadoğu bölgesini "patlamaya hazır bir kazan" olarak nitelendirirken, Moskova, “iki bağımsız ülkeye yapılan saldırının sonuçlarını tartışmak üzere Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde acil bir oturum düzenlenmesi çağrısında” bulundu.
Geçtiğimiz gece ABD tarafından Irak ve Suriye'deki birkaç noktaya saldırı düzenlendi. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Joe Biden, bu saldırıların, Amerikan kuvvetlerine saldıran İran Devrim Muhafızları ve buna bağlı silahlı grupların kullandığı mevzilere yönelik olduğunu belirtti.
Ateşe zeytin dalı
Hamas, Irak ve Suriye'ye yönelik ABD saldırılarını, Ortadoğu’daki "ateşe zeytin dalı uzatmak” olarak nitelendirdi.
Hamas yaptığı basın açıklamasında, "ABD Başkanı Biden yönetiminin bu saldırganlığın sonuçlarından sorumlu olduğunu" belirtti ve "bölgede saldırganlık ile soykırım ve etnik temizlik suçları durdurulmadan istikrar veya barış sağlanamayacağını" ifade etti.
Ürdün'de bir askeri kaynak, Ürdün Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin Amerikan hava saldırılarına katılmadığını vurguladı.
Şarku’l Avsat’ın Ürdün resmi haber ajansı Petra’dan aktardığına göre kaynak, “Ürdün ordusunun Irak'ın egemenliğine saygı gösterdiğini” belirtti.
Saldırılar, 28 Ocak'ta Ürdün'ün kuzeyindeki bir ABD üssüne yönelik, üç Amerikan askerinin ölümüne ve onlarca kişinin yaralanmasına yol açan silahlı insansız hava aracı (SİHA) saldırısına cevap olarak gerçekleşti. Biden, bu saldırıyı ABD vatandaşlarına yönelik doğrudan bir saldırı olarak tanımladı ve İran destekli silahlı örgütleri suçladı.
Nefsi müdafaa
Amerika Birleşik Devletleri'nin İran destekli milisler üzerine Suriye ve Irak'ta gerçekleştirdiği "misilleme hava saldırıları" sonrasında Avustralya, ABD'ye destek verdiğini ifade etti. Başbakan Yardımcısı Richard Marles'in sözcüsüne göre, Amerika'nın saldırıları gerçekleştirme nedenleri netti ve Ürdün'deki Amerikan üssüne yönelik İran destekli radikal örgütlerin saldırılarına bir cevap niteliğindeydi.
"The Australian" gazetesinin Marles'ten aktardığına göre, Birleşik Krallık da ABD'yi "sağlam bir müttefik" olarak tanımlayarak, saldırılara cevap hakkını desteklediğini belirtti. Birleşik Krallık Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada ise "İngiltere ve Amerika Birleşik Devletleri sağlam müttefiklerdir, ancak operasyonları hakkında yorum yapmayacağız ve saldırılara yaptıkları misillemeyi destekliyoruz" ifadeleri kullanıldı.
Patlamaya hazır kazan
Avrupa Birliği Dış Politika Koordinatörü Josep Borrell, ABD saldırıları sonrası Ortadoğu'da daha fazla tırmanıştan kaçınılması çağrısında bulundu. Brüksel'deki Avrupa Birliği Dışişleri Bakanları toplantısında Borrell, "Herkesin durumu daha da kötüleştirmemeye çalışması gerekiyor" dedi ve Ortadoğu'nun "patlamaya hazır bir kazan" olduğu uyarısında bulundu.
Rusya Dışişleri Bakanlığı, Amerikan saldırılarını kınayarak Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde acil bir toplantı yapılması çağrısında bulundu. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zaharova, "Amerika Birleşik Devletleri'nin Irak ve Suriye topraklarına yönelik hava saldırıları, Washington'un uluslararası hukuk normlarını tamamen görmezden geldiğinin bir göstergesidir" dedi.
Zaharova ekledi: "İngiltere’nin bu saldırılarda Amerika Birleşik Devletleri ile iş birliği yapması, onların (uluslararası bir ittifak) oluşturduğu izlenimini yaratmamalı, bu onların ittifaklarını tanımlarken sıklıkla başvurdukları bir yöntemdir."
"ABD-İngiliz saldırganlığını şiddetle kınıyoruz ve bu durumu Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde acilen tartışılmasını talep ediyoruz" ifadelerini kullandı.
Şöyle konuştu: “Hava saldırıları öncelikle bölgedeki çatışmayı körüklemeyi amaçlıyor (...) ABD, Irak ve Suriye'de İran'a sadık olduğunu iddia ettiği gruplara saldırdığını iddia ediyor, ancak gerçekte İran'ı alt etmeye çalışıyor. Bölgenin en büyük ülkeleri çatışmalara sürükleniyor.”
Zaharova, bölgede gösteriş yapma amacının ABD’nin iç siyasi durumunu etkilemek olduğunu ve mevcut ABD yönetiminin başarısız gidişatını uluslararası arenada bir şekilde düzeltme arzusunu yansıttığını" vurguladı.
Başkan Donald Trump, Beyaz Saray Devlet Yemek Salonu'nda davetlilere konuşuyor (Arşiv-AP)
"Abraham Lincoln" uçak gemisi, 8 Ocak'ta rotasını Ortadoğu'ya çevirmeden önce Pasifik Okyanusu'nda seyrediyor (ABD ordusu)
