Korumanın iptal edilmesinden sonra Bolton: Trump, İran'ı beni öldürmeye davet etti

Eski Ulusal Güvenlik Danışmanı hayatına yönelik tehditlerin gerçek olduğunu ve arttığını söyledi, aktif bir İran savaşı uyarısında bulundu

John Bolton Başkan Trump'ın arkasında (AFP)
John Bolton Başkan Trump'ın arkasında (AFP)
TT

Korumanın iptal edilmesinden sonra Bolton: Trump, İran'ı beni öldürmeye davet etti

John Bolton Başkan Trump'ın arkasında (AFP)
John Bolton Başkan Trump'ın arkasında (AFP)

İsa Nehari

Koronavirüs salgını sırasında John Bolton ile yaptığım bir röportajda Donald Trump'ın virüse yakalanmasını umduğu yönündeki açıklamasını duyup duymadığını sormuş ve ona umarım iyisinizdir demiştim. Eski Ulusal Güvenlik Danışmanı gülerek yanıt vermiş ve bir ABD Başkanı'nın böyle bir şey söyleyebilmesinden duyduğu dehşeti dile getirmişti.

Bolton koronavirüse yakalanmadı fakat daha sonra FBI uyarılarına göre İran rejiminin hedefi haline geldi. Bu durum, Joe Biden yönetimini onu 2021'de özel koruma altına almaya yönlendirdi. Ne var ki Trump, pazartesi günü, ABD başkanı olarak yemin etmesinden 12 saatten kısa bir süre sonra bu kararı iptal etti.

Düşmanlık ve sözlü saldırılar

Karar, Bolton'ın Eylül 2019'da bir tweet ile ulusal güvenlik danışmanlığı görevinden alınmasından bu yana kamuoyunda birbirini sözlü saldırılar ile hedef alan iki adam arasındaki husumette yeni bir sayfa açtı. Görevden alınmasından bir yıl sonra Bolton, Trump'ı hedef aldığı bir kitap yazarken, Trump da eski danışmanını eleştirmek ve onu “savaş çığırtkanı” olarak nitelemek için hiçbir fırsatı kaçırmadı.

Trump, salı günü düzenlediği basın toplantısında, Gizli Servis'in Bolton'ı veya başka birini sonsuza dek koruyamayacağını söyleyerek kararını savundu. Kendisini “Başkan George W. Bush'u Ortadoğu'yu havaya uçurmaya ikna eden savaş kışkırtıcılarından biri” olarak tanımladı.

Bolton, X platformunda paylaştığı tweette Trump'ın kararından hayal kırıklığına uğradığını ancak şaşırmadığını belirtti. Biden'ın ulusal güvenlik politikalarını eleştirmesine rağmen onu Gizli Servis koruması altına alma kararı aldığına dikkat çekti.

Eski ulusal güvenlik danışmanı, “Başkan Trump'ı öldürmeye çalışan bir kişinin yakın zamanda tutuklanmasının da kanıtlandığı gibi, tehdit bugün de devam ediyor. Amerikan halkı buradan hangi başkanın doğru kararı verdiğine kendisi karar verebilir” dedi.

Kararın perde arkası

76 yaşındaki Bolton, koruma önlemlerinin kaldırılması kararını yürürlüğe girmesinden 12 saat önce öğrendiğini söyledi. Telegraph gazetesine konuşan eski yetkili, “Dün gece (pazartesi) saat 23.30 civarında beni aradılar. Uyuyordum ve tam kelimeleri hatırlamıyorum ama şöyle bir şey söylediler: “Başkan, koruma önlemlerinizin yarın öğlen itibariyle sona ermesini emretti.”      

Bolton, “Yetkililerin birkaç gün önce kendisine hayatına yönelik tehlikenin halen yüksek olduğu yönünde bilgi verdiğini” belirterek, kendisini korumak için gerekli önlemleri uyguladığını vurguladı.

sdfwergthy
2022'de Gizli Servis, bu fotoğrafta görüldüğü gibi Bolton için korumasını artırdı; Gizli Servis araçları, Washington D.C.'nin bir banliyösünde eski büyükelçinin evine bakan bir sokağa park edilmiş durumda (Zach Everson - Forbes)

Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı habere göre FBI, 2021 yılında eski yetkiliyi hayatının düşmanca bir yabancı güç tarafından tehdit edildiği konusunda uyarmış ve başsavcı da Biden'dan kendisine koruma sağlamasını istemesini önermişti.

Bolton, 2022'nin sonlarında, 2020'de İranlı General Kasım Süleymani'nin öldürülmesine misilleme olarak kendisini öldürmeyi planladığı iddia edilen İran Devrim Muhafızları Ordusu ajanı Şehram Poursafi tarafından hedef alındı. Poursafi, suikastı gerçekleştirmesi için bir tetikçiye 300 bin dolar ödemeye çalıştı ancak planını bir FBI kaynağına açıklayınca tutuklandı.

Eski büyükelçi, “Karardan, bunun siyasi bir intikam eylemi olduğu dışında çıkarılabilecek başka bir sonuç yok” dedi. Salı günü CNN'e konuştuğunda ise, “Bu, İran hükümetinin ABD'ye karşı aktif bir savaşıdır ve mevcut ve eski Amerikalı yetkilileri tehdit etmektedir” dedi.

Trump yönetiminde görev alan diğer yetkililer de Süleymani'ye düzenlenen saldırıdan bu yana İran'dan gelen tehditlerle yüzleşiyorlar. Biden yönetimi, Tahran'dan gelen tehditlerin devam etmesi üzerine 2023'ün sonlarında Trump'ın ilk dönemindeki son dışişleri bakanı Mike Pompeo ve en önemli yardımcılarından biri olan Brian Hook’a yönelik koruma tedbirlerini artırmıştı. Trump'ın Pompeo ve Hook'u hem kamuoyunda hem de özelde eleştirmesine rağmen, ikisinin hâlâ koruma altında olup olmadıklarıysa belirsiz.



İsveç, Rus yanlısı bir grubun termik santrale yönelik siber saldırısını engelledi

Siber korsanlık (Reuters)
Siber korsanlık (Reuters)
TT

İsveç, Rus yanlısı bir grubun termik santrale yönelik siber saldırısını engelledi

Siber korsanlık (Reuters)
Siber korsanlık (Reuters)

İsveç Sivil Savunma Bakanı bugün, İsveç'in 2025 ilkbaharında ülkenin batısındaki bir termik santrale yönelik, Rusya yanlısı bir siber korsan grubu tarafından planlanan siber saldırıyı engellediğini açıkladı.

Karl Oscar Bolin, “Rusya yanlısı bir hacker grubu, İsveç'teki bir termik santralin faaliyetlerini durdurmaya çalıştı, ancak girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı” dedi.

Siber korsanlık (Reuters)Siber korsanlık (Reuters)

Bolin şöyle devam etti: «İsveç istihbaratı davayı soruşturdu ve saldırının arkasında yatan, Rus istihbarat ve güvenlik teşkilatlarıyla bağlantıları olan tarafın kimliğini tespit etmeyi başardı. Neyse ki, sisteme entegre edilmiş koruma mekanizması sayesinde ciddi bir sonuç doğmadı.»


ABD, İran’ın deniz ticaretini durdurdu... Görüşmelerin yapılacağına dair iyimserlik var

ABD, İran’ın deniz ticaretini durdurdu... Görüşmelerin yapılacağına dair iyimserlik var
TT

ABD, İran’ın deniz ticaretini durdurdu... Görüşmelerin yapılacağına dair iyimserlik var

ABD, İran’ın deniz ticaretini durdurdu... Görüşmelerin yapılacağına dair iyimserlik var

ABD bugün, ordunun İran’a giriş ve çıkış yapan tüm deniz ticareti hareketlerini tamamen durdurduğunu açıkladı. Diğer yandan ABD Başkan Donald Trump, Tahran ile savaşı sona erdirmeye yönelik görüşmelerin bu hafta yeniden başlayabileceğini asöyledi.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), güdümlü füzelere sahip savaş gemilerinin de katıldığı ablukanın, İran’daki kıyı bölgelerine veya limanlarına giren ya da çıkan tüm ülkelerin gemilerine ayrım gözetmeksizin uygulandığını doğruladı.

Öte yandan Trump, ABD’li ve İranlı yetkililer arasındaki müzakerelerin önümüzdeki iki gün içinde Pakistan’da yeniden başlayabileceğini ifade etti. Geçtiğimiz hafta sonu yürütülen ve kayda değer bir ilerleme sağlanamadan sona eren görüşmelere liderlik eden J.D. Vance ise mevcut duruma ilişkin iyimser olduğunu belirtti.

İslamabad, Tahran ve Körfez kaynaklı yetkililer, ABD ve İran müzakere heyetlerinin bu haftanın ilerleyen günlerinde Pakistan’a dönebileceğini bildirdi. Ancak üst düzey İranlı bir kaynak, henüz kesin bir tarihin belirlenmediğini kaydetti.


Afrika haritalarda neden küçük? Togo BM'ye başvurdu yeni dünya haritası yolda mı?

Afrika kıtasının gerçek boyutunu daha doğru bir şekilde gösteren bir dünya haritası
Afrika kıtasının gerçek boyutunu daha doğru bir şekilde gösteren bir dünya haritası
TT

Afrika haritalarda neden küçük? Togo BM'ye başvurdu yeni dünya haritası yolda mı?

Afrika kıtasının gerçek boyutunu daha doğru bir şekilde gösteren bir dünya haritası
Afrika kıtasının gerçek boyutunu daha doğru bir şekilde gösteren bir dünya haritası

Togo Dışişleri Bakanı, ülkesinin BM üye devletlerinden Afrika'nın gerçek boyutunu daha doğru yansıtan ve 16. yüzyıldan kalma Mercator projeksiyonunu terk eden bir dünya haritası benimsemelerini isteyeceğini söyledi.

Eleştirmenler, Grönland'ı Afrika büyüklüğünde gösteren ancak kıtanın gerçekte yaklaşık 14 kat daha büyük olduğu Mercator projeksiyonunun, Afrika'nın muazzam büyüklüğüne ve büyük nüfusuna rağmen, onun marjinalliğine dair algıları güçlendirdiğini ve medya, eğitim ve siyasetteki anlatıları etkilediğini savunuyor.

Afrika Birliği, hükümetler ve uluslararası kuruluşlar tarafından Mercator Haritası kullanımına son verilmesi amacıyla "Haritayı Düzelt" kampanyasını yürütmekle Togo'yu görevlendirdi. Africa Unfiltered ve Speak Up for Africa gruplarının öncülüğünü yaptığı kampanya, ülkelerin gerçek boyutlarını göstermeyi amaçlayan 2018 Equal Earth projeksiyonunun benimsenmesini savunuyor.

Haritacı Gerardus Mercator tarafından navigasyon amaçlı tasarlanan Mercator projeksiyonu, kıtaların büyüklüğünü doğru bir şekilde temsil etmiyor; Kuzey Amerika ve Grönland gibi kutuplara yakın bölgeleri abartırken, Afrika ve Güney Amerika'yı küçültüyor.

Togo Dışişleri Bakanı Robert Dussey, pazartesi günü Reuters'e verdiği bir röportajda, "Küresel haritada Afrika kıtasının gördüğümüz büyüklüğü... coğrafi olarak doğru değil" diyerek, "bilimsel gerçeklerin" benimsenmesi çağrısında bulundu. Mercator projeksiyonu, okullar ve teknoloji şirketleri de dahil olmak üzere dünya çapında yaygın olarak kullanılmaya devam ediyor.

Africa Without Filter'ın genel müdürü Moki Makura, "Doğru temsil sadece haritalarla ilgili değil, aynı zamanda harekete geçebilmek, ilerleyebilmek ve dünyanın Afrika'yı gerçekten olduğu gibi görmesini sağlamakla da ilgili" dedi.

Birleşmiş Milletler için bir karar taslağı hazırlamak

Afrika Birliği, bu yılın başlarında Equal Earth projeksiyonunun benimsenmesini ve 55 üye devletinin Mercator projeksiyonundan vazgeçmesini teşvik eden bir karar taslağı kabul etti.

Dussey, “Kurumsal zorluk, bu haritanın kabul edilmesi için BM Genel Kurulu kararı alınmasını sağlamaktır” dedi. “Afrika ülkelerinin bu girişime zaten çok açık olduğu nettir.” Taslak bir kararın hazırlanmakta olduğunu ve muhtemelen eylül ayındaki BM Genel Kurulu'nun bir sonraki oturumunda oylamaya sunulacağını ifade etti. Ülkelerin nasıl oy kullandığının gerçek niyetlerini ortaya koyacağını belirtti.

Birleşmiş Milletler, geçtiğimiz ay Afrika ülkelerinin öncülüğünde, köleliği "insanlığa karşı işlenmiş en iğrenç suç" olarak nitelendiren ve tazminat ödenmesini talep eden bir karar tasarısını kabul etti.Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre bütün AB üye devletleri ve İngiltere çekimser kalırken, Amerika Birleşik Devletleri, İsrail ve Arjantin karar tasarısına karşı oy kullandı.