Donald Trump'ın yıllardır Rusya'yla savaşan Ukrayna'nın değerli madenlerinden pay talep etmesi, Doğu Avrupa ülkesinde yaşayanların tepkisini çekti.
Sovyetler Birliği döneminden kalma çiftçi kasabası Liodiane'ye de giden Guardian muhabiri Luke Harding, Ukraynalıların ne düşündüğünü dünyaya duyurdu.
UkrLithiumMining adlı Ukrayna şirketinin bölgedeki temsilcisi olan Mikola Hreçukha, Liodiane'deki tarım faaliyetlerinin zayıflamasıyla birlikte artık bölgede neredeyse hiç kimsenin yaşamadığını vurgulayarak ekliyor:
Her yerde iyi miktarda lityum var. En büyük yoğunluk, 200-500 metre derinliklerinde. Günde 4 bin 300 ton çıkarabiliriz. Muazzam bir potansiyel var.
Bölgedeki çalışmalar, nadir bulunan bir lityum alüminyum silikat olan petalitin ciddi miktarlarda olduğunu ortaya koyuyor. Bu mineral, elektrikli otomobil ve cep telefonu bataryalarında kullanılıyor.
Lityum, titanyum, uranyum, kömür, demir, çelik ve denizaltından çıkarılabilecek kaya gazına sahip Ukrayna'nın rezervlerinin değerinin 14,8 trilyon doları bulduğu tahmin ediliyor
Bunların önemli bir kısmının çıkarılması için yatırım yapılması gerekiyor. Rusya'nın işgal ettiği topraklarda da ciddi miktarda rezerv olduğu bildiriliyor.
Ancak yine de Donald Trump, Kiev'e yapılan yardımın karşılığını almakta kararlı.
Ekonomik Strateji Merkezi adlı Kiev merkezli düşünce kuruluşunda çalışan kıdemli ekonomist Volodimir Landa, "Sanki Amerika'ya karşı savaş kaybetmişiz de tazminat isteniyor gibi" diyor.
Liodiane yakınlarında yaşayan Ukraynalılardan Tetyana Slivenko da şu ifadeleri kullanıyor:
Savaş zamanında bizim kaynaklarımızı almak istiyor. Biz nasıl yaşayacağız? Çocuklarımız var. ABD ekonomik potansiyelimizi bizden almak istiyor gibi. Kızılderililere yaptıkları gibi bizi bitirecekler.
Civardaki Kopanki ve Haiivka köylerinde çoğu yaşlı 300 civarında kişi yaşıyor.
72 yaşındaki Stanislav Ryabçenko maden inşasıyla birlikte taşınacak gençlerin bölgeyi canlandırmasını istediğini belirtirken "Trump şantaj yapıyor. Rusları tek başına atamayacağımızı biliyor. Ortak üretime ihtiyacımız var, ele geçirmeye değil" diyor.
UkrLithiumMining, Kiev'in 350 kilometre güneyindeki bu bölgede 20 yıllığına madencilik yapmak için 2017'de devletten 5 milyon dolar karşılığında lisans almış.
Şirketin stratejilerden sorumlu üst yöneticisi Denis Alyoşin, yabancı yatırımcıya ihtiyaç duyduklarını ve 350 milyon dolarla yeni ve modern bir maden ocağı kurabileceklerini söylüyor:
İnsanlar yere kazma vurunca para bulacağını sanıyor. Bu proje üzerinde 5-6 yıldır çalışıyoruz. Yatırımla birlikte 2028'de üretime başlayabiliriz.
ABD Başkanı Donald Trump, Kiev'e gönderilen yardımların karşılığında 500 milyar dolar değerinde nadir toprak elementi istediklerini ve Ukrayna lideri Volodimir Zelenski'nin de bunu kabul ettiğini 3 Şubat'ta yaptığı açıklamada öne sürmüştü.
Zelenski ise maden anlaşmasına açık olduklarını fakat nadir toprak elementi rezervlerinin neredeyse yarısının Rus işgali altındaki topraklarda yer aldığını iki hafta önce belirtmişti.
Konuyla ilgili müzakereler sürüyor.
Independent Türkçe, Guardian, Reuters
