عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
DÜNYA

Trump'ın kongre konuşması sırasında açıklanmayan bir yerde kaldı... “Atanmış Hayatta Kalan” hakkında ne biliyoruz?

Gazi İşleri Bakanı Doug Collins (AP)
Gazi İşleri Bakanı Doug Collins (AP)
TT
TT

Trump'ın kongre konuşması sırasında açıklanmayan bir yerde kaldı... “Atanmış Hayatta Kalan” hakkında ne biliyoruz?

Gazi İşleri Bakanı Doug Collins (AP)
Gazi İşleri Bakanı Doug Collins (AP)

ABD Başkanı Donald Trump, salı akşamı Kongre üyelerine ve bir istisna dışında tüm başkanlık silsilesine hitaben bir konuşma yaptı. Her yıl hükümetin bir üyesi, felaket durumunda meclisin dışında oturacak olan “belirlenmiş kurtulan” olarak seçilir.

Şarku’l Avsat’ın CBS News'ten aktardığına göre belirlenen kişinin adı genellikle konuşmanın başlamasından kısa bir süre öncesine kadar ya da bazen konuşma başladıktan sonra bile kamuoyuna açıklanmaz.

2025'in “Belirlenmiş Hayatta Kalanı” Kim?

Beyaz Saray kaynakları konuşmadan kısa bir süre önce, Gazi İşleri Bakanı Doug Collins'in bu yılın atanmış hayatta kalanı olduğunu söyledi.

Gazi İşleri Bakanı olarak 4 Şubat'ta onaylanan Collins, Georgia'dan eski bir Temsilcidir. Gazi İşleri Bakanı genellikle başkanlık sıralamasında on yedinci sırada yer alır.

“Atanmış Kurtulan” nedir?

“Atanmış Kurtulan” felaket durumunda müdahale edebilecek bir liderin hazır olması için Kongre'nin ortak oturumuna katılmayan, halefiyet sırasındaki kişi için kullanılan gayri resmi isimdir.

Halefiyet sırası, ilk olarak Anayasa Madde II, Bölüm 1 ile tanımlanmıştır. Ancak 1947 tarihli Başkanlık Halefiyet Yasası, başkana bir şey olması ve görevlerini yerine getirememesi durumunda çalışacak bir listenin belirlenmesine bağlıdır.

Halefiyet sıralamasında ilk sırada Başkan Yardımcısı J.D. Vance yer alıyor. Başkan yardımcısından sonra ikinci sırada Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, üçüncü sırada Senatör Chuck Grassley, dördüncü sırada Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve beşinci sırada Hazine Bakanı Scott Besant yer almaktadır.

Veraset sırasındaki herkes genellikle Kongre'nin ortak oturumunda hazır bulunduğundan, hayatta kalan olarak belirlenen kişi uzak durmak üzere seçilir.

Veraset sırasının aksine, hayatta kalanların belirlenmesi Anayasa tarafından tanımlanan bir şey değildir. Uygulamanın 1950'lerdeki Soğuk Savaş sırasında başladığına inanılıyor, ancak 1981 yılına kadar resmi olarak hayatta kalan ilk kişinin, dönemin Eğitim Bakanı Terrell Bell'in adı verildi.

Atanmış Hayatta Kalan nasıl seçilir?

Süreç gizli olduğu için yönetimin hayatta kalan kişiyi nasıl seçtiği belli değil. Bu kişinin başkan olarak görev yapmaya uygun olması, yani ABD'de doğmuş ve en az 35 yaşında bir ABD vatandaşı olması gerekiyor. Yıllar içinde bu kriterleri karşılamayan birkaç kabine üyesi olmuştur; bunlar arasında şu anda Çek Cumhuriyeti olan yerde doğan eski Dışişleri Bakanı Madeleine Albright ve Almanya'da doğan Henry Kissinger da bulunmaktadır.

Geçmişte kimler 'Atanmış Hayatta Kalan' oldu?

Bir Atanmış Kurtulan genellikle hükümetin üyesidir, ancak Dışişleri, Savunma ve Hazine Bakanları hiçbir zaman seçilmemiştir. COVID-19 salgını sırasında yapılan ortak oturuma sadece 200 Kongre üyesi katıldığı için 2021'de Atanmış Kurtulan yoktu.

İşte son atanan hayatta kalanlar ve o sırada bulundukları pozisyonlar:

2024: Eğitim Bakanı Miguel Cardona.

2023: Çalışma Bakanı Marty Walsh.

2022: Ticaret Bakanı Gina Raimondo.

2021: Yok.

2020: İçişleri Bakanı David Bernhardt.

2019: Enerji Bakanı Rick Perry.

Daha fazlasını oku

 
 
DÜNYA

Uydu görüntülerinin analizi, savaşın başlangıcından bu yana İran’da meydana gelen hasarın boyutunu ortaya koyuyor

Uydudan çekilen bir fotoğraf, İran’ın Bender Abbas kentindeki Hafadarya Hava Üssü’ne düzenlenen hava saldırılarının ardından hasar gören binaları gösteriyor. (AP)
Uydudan çekilen bir fotoğraf, İran’ın Bender Abbas kentindeki Hafadarya Hava Üssü’ne düzenlenen hava saldırılarının ardından hasar gören binaları gösteriyor. (AP)
TT
TT

Uydu görüntülerinin analizi, savaşın başlangıcından bu yana İran’da meydana gelen hasarın boyutunu ortaya koyuyor

Uydudan çekilen bir fotoğraf, İran’ın Bender Abbas kentindeki Hafadarya Hava Üssü’ne düzenlenen hava saldırılarının ardından hasar gören binaları gösteriyor. (AP)
Uydudan çekilen bir fotoğraf, İran’ın Bender Abbas kentindeki Hafadarya Hava Üssü’ne düzenlenen hava saldırılarının ardından hasar gören binaları gösteriyor. (AP)

İran içinde bilgi akışına yönelik artan kısıtlamalar ve ülkenin geniş bölgelerinde internetin kesilmesi nedeniyle, uydu görüntüleri sahadaki durumu anlamak ve askeri saldırıların yol açtığı zararları tahmin etmek için temel bir araç haline geldi.

Bu çerçevede yeni bir uydu verisi analizi, yaklaşık iki hafta önce başlayan ABD-İsrail saldırılarından bu yana İran’ın farklı bölgelerindeki tesislerde meydana gelen zararların geniş kapsamlı bir ön görünümünü ortaya koydu.

Şarku’l Avsat’ın Washington Post’tan aktardığına göre, Oregon Eyalet Üniversitesi’nden araştırmacılar tarafından dün yayımlanan analiz, saldırıların başlangıcından bu yana ülkedeki çeşitli tesislerde oluşan yıkımın boyutuna dair şimdiye kadar yayımlanan en kapsamlı tablolardan birini sunuyor.

Çalışmanın sonuçları, zararların geniş çaplı olduğunu ve özellikle nüfus açısından İran’ın en büyük şehri olan başkent Tahran ile ülkenin güney-orta kesimindeki Şiraz şehrinde yoğunlaştığını ortaya koyuyor. Veriler ayrıca, sahil kenti Bender Abbas’ta 40’tan fazla tesisin zarar gördüğünü gösteriyor.

Stratejik açıdan büyük öneme sahip Bender Abbas, İran’ın ana deniz üslerinden birine ev sahipliği yapıyor ve Hürmüz Boğazı’na yakın konumda bulunuyor. Bu boğaz, dünya petrol arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği kritik bir su yolu olarak öne çıkıyor. Mevcut askeri gerilimler nedeniyle bölgede petrol yüklü gemiler birikmiş durumda ve İran tarafından olası saldırılar nedeniyle deniz trafiği konusunda endişeler artıyor.

Analizi, Oregon Eyalet Üniversitesi’ne bağlı Çatışma Ekolojisi Araştırmaları Laboratuvarı’ndan Corey Scher ve Jamon Van den Hoek yürüttü. Araştırmacılar, çalışmalarında daha önce dünyanın farklı bölgelerindeki silahlı çatışmaların etkilerini inceleyen veri analiz tekniklerini kullandı.

Uydudan çekilen bir fotoğraf, İran’daki Havarşehr Askeri Üssü’nü hedef alan hava saldırıları sonucu hasar gören binaları gösteriyor. (AP)Uydudan çekilen bir fotoğraf, İran’daki Havarşehr Askeri Üssü’nü hedef alan hava saldırıları sonucu hasar gören binaları gösteriyor. (AP)

Van den Hoek, gözlemlenen hasar desenlerinin geleneksel bir cepheye odaklanmayan saldırıların doğasını yansıttığını belirterek, “Şu anda belirli bir cephe yok; çünkü hasar çok kısa bir zaman diliminde İran’ın farklı bölgelerinde meydana geliyor” dedi.

Araştırmacılar, çalışmalarında 28 Şubat’ta başlayan saldırı öncesi Sentinel-1 uydusundan alınan verileri, 2-10 Mart tarihleri arasında toplanan verilerle karşılaştırdı.

Sentinel-1 uydusu, yeryüzündeki değişimleri izlemek için radar teknolojisi kullanıyor. Bu sayede binalar ve tesislerde meydana gelen hasar veya yıkım gözlemlenebiliyor. Ancak bu analiz türü, tarım alanları, yoğun bitki örtüsüne sahip bölgeler ve gelişmemiş alanlardaki hasarları tespit edemiyor.

Araştırmacılar, bu teknolojinin İran’daki geniş arazi alanlarındaki değişimleri izlemek için eşsiz bir fırsat sunduğunu belirtirken, bazı küçük veya sınırlı hasarları tespit edemeyebileceğini vurguladı.

İran'ın Hark Adası'nın uydu görüntüsü (AFP)İran'ın Hark Adası'nın uydu görüntüsü (AFP)

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth dün Pentagon’da düzenlediği basın toplantısında, ABD-İsrail saldırılarının çatışmanın başından bu yana 15 binden fazla hedefi vurduğunu açıkladı.

Gerginliği artıran bir başka gelişmede ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik saldırılarını durdurmaması halinde, İran’a bağlı Hark Adası’ndaki petrol altyapısına yönelik saldırı düzenleyebileceği uyarısında bulundu. Bu açıklama, küresel enerji piyasalarının benzeri görülmemiş bir tedarik sıkıntısı yaşadığı dönemde yapıldı.

Trump, bu uyarıyı sosyal medyada yaptığı bir paylaşımla da destekleyerek, ABD’nin Hark Adası’ndaki askeri hedefleri ‘tamamen yok ettiğini’ duyurdu. Ada, İran’ın petrol ihracatında kritik bir nokta; ülkenin petrol sevkiyatlarının yaklaşık yüzde 90’ı buradan geçiyor ve Hürmüz Boğazı’nın yaklaşık 500 kilometre kuzeybatısında yer alıyor.

Buna rağmen Trump, bugüne kadar ABD saldırılarının ada üzerindeki petrol altyapısını hedef almadığını belirtti ve “Ancak İran veya başka herhangi bir taraf, Hürmüz Boğazı’ndan gemilerin güvenli ve serbest geçişini engelleyecek bir eylemde bulunursa, bu kararı derhal gözden geçiririm” ifadesini kullandı.

ABD Başkanı Donald Trump, (Arşiv-AFP)ABD Başkanı Donald Trump, (Arşiv-AFP)

Trump, İran’ın ABD saldırılarına karşı koyma kapasitesinin bulunmadığını belirterek, “İran ordusu ve bu terörist rejimdeki diğer tüm taraflar silahlarını bırakıp ülkelerinde kalanları kurtarmak için akıllıca davranmalıdır; kalan çok fazla bir şey yok” dedi.

Daha sonra yaptığı bir paylaşımda Trump, medyayı eleştirerek, ‘yalan haber medyası’ olarak nitelendirdiği kuruluşların ABD’nin İran’a yönelik askeri operasyonlarındaki başarıları görmezden geldiğini savundu. Trump ayrıca, İran’ın ‘tamamen yenildiğini’ ve bir anlaşma

DÜNYA

Amsterdam'da bir Yahudi okulundaki patlama hasara yol açtı

Amsterdam (Reuters)
Amsterdam (Reuters)
TT
TT

Amsterdam'da bir Yahudi okulundaki patlama hasara yol açtı

Amsterdam (Reuters)
Amsterdam (Reuters)

Amsterdam'da bir Yahudi okulunda bu sabah meydana gelen patlama hasara yol açtı. Şehrin belediye başkanı olayı "Yahudilere yönelik kasıtlı bir saldırı" olarak nitelendirdi. Reuters'ın haberine göre, Belediye Başkanı Femke Halsema yaptığı basın açıklamasında, Amsterdam'ın güney tarafındaki lüks bir yerleşim bölgesinde bulunan okulda meydana gelen patlamanın yalnızca küçük hasara neden olduğunu ve polis ile itfaiye ekiplerinin olay yerine hızla ulaştığını belirtti. Herhangi bir yaralanma bildirilmedi.

Hollanda'da yetkililer, dün Rotterdam'ın merkezindeki bir sinagoga düzenlenen kundaklama saldırısının ardından başkentteki sinagoglar ve Yahudi kurumlarında güvenlik önlemlerini sıkılaştırdı. Komşu Belçika'da ise pazartesi günü Liège'deki bir sinagogda patlama sonucu yangın çıktı. Halsema, "Bu, Yahudi topluluğuna karşı korkakça bir saldırı eylemidir" diyerek, "Amsterdam'daki Yahudiler artan antisemitizmle karşı karşıya. Bu kabul edilemez" ifadelerini kullandı.

ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ardından dünya genelinde Yahudilere yönelik saldırı korkuları arttı.

DÜNYA

Beyaz Saray yetkilisi: İran savaşında zafer ilan edip çekilmeliyiz

Beyaz Saray'ın kripto para birimleri ve yapay zeka danışmanı David Sachs (Reuters)
Beyaz Saray'ın kripto para birimleri ve yapay zeka danışmanı David Sachs (Reuters)
TT
TT

Beyaz Saray yetkilisi: İran savaşında zafer ilan edip çekilmeliyiz

Beyaz Saray'ın kripto para birimleri ve yapay zeka danışmanı David Sachs (Reuters)
Beyaz Saray'ın kripto para birimleri ve yapay zeka danışmanı David Sachs (Reuters)

Beyaz Saray'ın kripto para birimleri ve yapay zeka danışmanı David Sachs, ABD'nin İran'la olan savaşından "zafer ilan edip çekilmesi" gerektiğini açıkladı. Bu, ABD Başkanı Donald Trump'ın yönetimindeki üst düzey bir yetkiliden, çatışmadan çıkış çağrısı yapan nadir bir duruş oldu.

Sachs dün bir podcast yayınında, "zafer ilan edip geri çekilmek için iyi bir zaman" ifadesini kullandı.

Ayrıca ABD'nin İran'ın askeri yeteneklerini zayıflattığını da ifade etti.

"Bir çıkış yolu bulmaya çalışmalıyız" diye düşündüğünü belirterek, "Eğer tırmanma olumlu sonuçlar vermezse, gerilimi azaltmanın bir yolunu düşünmeliyiz. Ve bence gerilimi azaltmak, İran ile bir tür ateşkes anlaşmasına veya müzakere edilmiş bir çözüme ulaşmayı içeriyor" İfadelerini kullandı.