ABD Başkanı Donald Trump’ın, savaşta kaçırılan Ukraynalı çocuklarla ilgili bilgi toplayan programın faaliyetlerini durdurduğu bildiriliyor.
Demokrat siyasetçiler, Yale Üniversitesi’ne bağlı İnsani Araştırma Laboratuarı’nın (Humanitarian Research Lab –Yale HRB) yürüttüğü hükümet destekli programın sonlandırıldığını belirtiyor.
Washington Post’un (WP) aktardığına göre programda görev yapan araştırmacılara, faaliyetlerinin sonlandığına dair geçen ay bilgi gönderildi.
Bu kapsamda Ukrayna’dan kaçırılan yaklaşık 35 bin çocuğun durumuyla ilgili uydu görüntüleri, biyometrik veri ve diğer bilgilerin yer aldığı veritabanına erişimin durdurulduğu ifade ediliyor.
Reuters’ın aktardığına göre Ohio Temsilciler Meclisi Üyesi Greg Landsman, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Hazine Bakanı Scott Bessent’e bir mektup gönderdi.
Mektupta, söz konusu veri tabanının kalıcı olarak silindiği ve bunun “çok ağır sonuçlara yol açabileceği” belirtiliyor.
Bilgilerin başka bir yere aktarılması halinde, bunların herhangi bir dava sürecinde hukuki olarak geçerliliğini yitirebileceğine de dikkat çekiliyor.
Adının açıklanmaması koşuluyla WP’ye konuşan Yale Üniversitesi’nden bir yetkili, programın fonunun kesildiğini söylerken veri tabanının durumuna ilişkin yorum yapmayı reddetti. Datanın korunmasından sorumlu olan MITRE firması da verilerin akıbeti hakkındaki yorum taleplerine yanıt vermedi.
Kimliğinin paylaşılmaması şartıyla WP’ye konuşan ve programda görev yapan bir araştırmacı, çalışmanın durdurulmasına ilişkin şunları söylüyor:
Trump yönetimi, beceriksizliğinden ya da kasıtlı bir şekilde böyle bir iş yaptı, halkın vergisiyle finanse edilen 3 yıllık bir çalışmayı ve 26 milyon dolarlık yatırımla elde edilen savaş suçu kanıtlarının geçerliliğini tehlikeye attı.
Reuters, Dışişleri Bakanlığı ve Hazine Bakanlığı'nın yorum taleplerine yanıt vermediğini aktarıyor.
Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), Rusya lideri Vladimir Putin ve Rusya'nın Çocuk Hakları Komiseri Maria Alekseyevna Lvova-Belova hakkında Mart 2023’te yakalama kararı çıkarmıştı. Açıklamada, Putin ve Lvova-Belova’nın Ukraynalı çocukları kaçırarak savaş suçu işlediği savunulmuştu. Putin iddiaları reddetmiş, Kremlin de UCM kararının hukuken geçersiz olduğunu ileri sürmüştü.
Kimliğinin açıklanmaması şartıyla Reuters’a konuşan bir kaynak, Yale HRB programının iptaline ilişkin şunları söylüyor:
Putin’i kovuşturma karalarına karşı korumak isteyen, bu veritabanını ortadan kaldırır. Onlar da tam olarak bunu yaptı.
Öte yandan Trump yönetimi, federal kesintiler kapsamında Çevre Koruma Ajansı’nda (EPA) görev yapan en az bin bilim insanıyla personeli işten çıkarmayı planlıyor.
Temsilciler Meclisi Bilim, Uzay ve Teknoloji Komitesi'nden Demokrat siyasetçilerin incelediği belgelere göre araştırma programı personelinin yüzde 75'inin işine son verilebilir.
Trump’ın atadığı EPA Direktörü Lee Zeldin de kuruluşun bütçesinin yüzde 65 civarında azaltılacağını duyurmuştu. EPA ayrıca 50 bin doların üzerindeki harcamalar için Elon Musk'ın liderliğindeki Hükümet Verimliliği Bakanlığı’ndan (DOGE) onay alınması şartı da getirmişti.
Independent Türkçe, Guardian, Washington Post, Reuters
