İsrail, genişletilmiş askeri operasyonuyla tüm Gazze Şeridi'ni ele geçirmeyi hedefliyor.
Başbakan Binyamin Netanyahu, pazartesi günü yaptığı açıklamada, Hamas’a saldırıların yoğunlaştırılacağını duyurmuştu. Netanyahu, bu adımı Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir'in tavsiyesiyle attığını söylemişti.
İsrail Güvenlik Kabinesi, Gazze Şeridi’ne saldırıların genişletilmesini pazar günü onaylamıştı. Plan kapsamında Gazze’deki "tampon bölgelerin" genişletileceği, askerlerin de kara harekatlarıyla ele geçirilen bölgelerden geri çekilmeyip işgali sürdüreceği aktarılmıştı.
Tel Aviv yönetimi 3 Mayıs itibarıyla binlerce yedek askerini göreve çağırmaya başladığını da duyurmuştu.
Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki Aksa Tufanı operasyonuyla başlayan savaşta İsrail birlikleri halihazırda Gazze'nin yaklaşık üçte birini işgal etti.
Adının paylaşılmaması şartıyla Reuters’a konuşan İsrailli bir yetkili, yeni saldırı stratejisi kapsamında Gazze Şeridi’nin tamamının ele geçirilmesinin planlandığını belirtiyor. Filistinlilerin, Gazze’nin güneyine “transfer” edileceğini, insani yardımlara uygulanan ambargonun da sürdürüleceğini ifade ediyor.
Kaynak, genişletilmiş harekatın başlamasıyla Birleşmiş Milletler başta olmak üzere uluslararası örgütlerin gönderdiği yardımların dağıtımının özel şirketlere devredileceğini, buradan da güneydeki Refah'a yerleştirilen Filistinlilere verileceğini söylüyor. Yetkili, İsrail ve Hamas arasında ateşkes sağlanamazsa operasyonun “amacına ulaşana dek sonlandırılmayacağını” belirtiyor.
Kimliğinin gizli tutulmasını isteyen başka bir İsrailli güvenlik yetkilisi de planın ABD Başkanı Donald Trump’ın gelecek hafta yapacağı Ortadoğu ziyareti sonrasında devreye konacağını belirtiyor.
ABD Başkanı, 13-16 Mayıs’ta Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’ni (BAE) ziyaret edecek. Amerikan basınında Cumhuriyetçi liderin tura Türkiye’yi de eklemeyi düşündüğü haberleri yayımlanmıştı. Trump, Truth Social hesabından dün yaptığı paylaşımda, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın kendisini Türkiye’ye davet ettiğini belirtmişti. Aynı şekilde Erdoğan’ı da Washington DC’ye çağırdığını bildirmişti.
Axios’a konuşan İsrailli bir yetkili, ordu tarafından belirlenen “insani bölgelerde” kalmayı reddeden Filistinlilerin, “Trump’ın Gazze vizyonu” doğrultusunda başka ülkelere gitmek zorunda kalacağını söylüyor. Haberde, birçok İsrailli güvenlik yetkilisinin genişletilmiş Gazze operasyonunu “son seçenek” olarak gördüğü ve gelecek haftalarda ateşkesin sağlanmasını istediği yazılıyor.
Trump’ın Ortadoğu Özel Temsilcisi, emlak yatırımcısı Steve Witkoff, Trump’ın Ortadoğu turundan önce ya da ziyaret sırasında ateşkes anlaşması sağlanmasını beklediklerini söylüyor.
Ancak Hamas yetkilisi Mahmud Merdavi, İsrail’in “baskı ve şantajına” boyun eğmeyeceklerini belirtiyor:
İsrail’in Gazze'den tamamen çekilmesini, bölgenin yeniden inşasını ve esirlerin karşılıklı serbest bırakılmasını içeren kapsamlı bir anlaşma dışında hiçbir anlaşma yapılmayacak.
AFP’ye konuşan Hamas yetkilisi Basem Naim de İsrail’in ambargolarıyla Gazze’de “açlık ve imha savaşı” yürüttüğünü belirterek, böyle bir durumda ateşkes müzakerelerinin “anlamını kaybettiğini” ifade ediyor.
Mısır ve Katar arabuluculuğunda yürütülen ateşkes müzakerelerinden haftalardır sonuç çıkmadı. Hamas kalıcı bir ateşkes ve İsrail askerlerinin Gazze'den tamamen çekilmesini isterken İsrail de örgütün "makul teklifleri" reddettiğini savunuyor.
Independent Türkçe, Reuters, Times of Israel, Axios
ABD Merkez Komutanlığı komutanı Amiral Brad Cooper (EPA)