Çin yönetimi, ülkedeki nükleer silah altyapısını gizlice genişletiyor.
CNN'in incelediği uydu görüntülerine göre Siçuan bölgesindeki inşaat çalışmaları, Çin'in en önemli nükleer silah tesislerini desteklemek için çalışmaların hızlandırıldığını gösteriyor.
Tongjiang Nehri kıyılarına inşa edilen devasa kubbenin, radyasyon takip cihazlarına ve patlamaya dayanıklı kapılara sahip beton ve çelik bir yapıyla çevrildiği aktarılıyor.
Yaklaşık 3 bin 345 metrekarelik yapıdan dışarı uzanan boru sisteminin, yüksek bir havalandırma bacasına sahip bir binaya doğru uzandığı belirtiliyor.
Uzmanlara göre kubbe ve etrafındaki binalar, uranyum ve plütonyum gibi yüksek radyoaktivite sahip maddelerin depolanması için tasarlanmış.
Analizde, altyapı geliştirme çalışmalarının CIA'in 1971'de keşfettiği nükleer silah üretim tesisi alanında gerçekleştirildiği belirtiliyor.
"906 numaralı tesis" diye bilinen bölgenin, yakın zamanda yenilenen yollarla Zitong ilçesi ve çevresindeki en az üç nükleer silah üssüne bağlandığı ifade ediliyor.
Amerikan istihbaratı, Pekin yönetiminin yeni nesil nükleer savaş başlıklarını test ettiğini de öne sürüyor. Bazı uzmanlar da Siçuan'daki geniş çaplı altyapı çalışmalarının yeni bir nükleer silah teknolojisinin geliştirildiğine işaret ettiğini savunuyor.
Ancak Çin Savunma Bakanlığı Sözcüsü Jiang Bin, iddiaların "gerçekleri çarpıtma ve Çin'i karalama" amacıyla ortaya atıldığını ileri sürüyor:
Çin'in kendini savunmak için nükleer strateji izlediği ve çatışmalarda nükleer silahları ilk kullanan taraf olmamaya yönelik bir politika uyguladığı herkesçe biliniyor. Çin, nükleer silaha sahip olmayan ülkelere ve nükleer silahlardan arındırılmış bölgelere karşı nükleer silah kullanmayacağını veya kullanma tehdidinde bulunmayacağını taahhüt etmektedir.
ABD Dışişleri Bakanlığı'nın silah kontrolü ve uluslararası güvenlikten sorumlu Müsteşarı Thomas Dinanno da şubatta Cenevre'de düzenlenen Silahsızlanma Konferansı'nda Çin'in nükleer test yaptığını öne sürmüştü.
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Cien ise "Bu, ABD'nin nükleer üstünlük kurmak ve nükleer silahsızlanma sorumluluğundan kaçınmak için yürüttüğü siyasi manipülasyonun parçasıdır" diyerek iddiaları reddetmişti.
Çin, kaynakları yalanlamıştı
Çin Komünist Partisi'nin (ÇKP) yayın organı Global Times'ta 27 Şubat'ta çıkan başyazıda da ABD'li yetkililerin ve CNN dahil Amerikan medyasının iddiaları reddedilmiş, "koordineli bir siyasi kampanya" olarak nitelenmişti.
Yazıda, 5 binden fazla nükleer savaş başlığına sahip ABD'nin elindeki silahları artırmaya çalıştığı belirtilerek, "ABD, küresel nükleer güvenlik için en büyük gizli tehlike haline gelmiştir" denmişti.
ABD Başkanı Donald Trump, Çin lideri Şi Cinping'le Pekin'de yapacağı görüşmeyi İran savaşı nedeniyle mayısa ertelemişti. CNN'in analizine göre Pekin yönetimi, İran savaşının da etkisiyle nükleer silahlanma faaliyetlerini artırabilir.
ABD'deki Middlebury College üniversitesinden Jeffrey Lewis şu değerlendirmeleri yapıyor:
Çin tarafı yaşananlara baktığında silahsızlanmanın ya da güçsüz kalmanın mantıklı olduğunu düşünmüyor. Trump yönetiminin İran'da yaptıklarının sonuçlarından biri, Çinlileri sindirmek ya da korkutmak olmayacak; aksine, onları daha fazla nükleer silah üretmeye itecek.
Pakistan'la 5 maddelik anlaşma
Diğer yandan Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammed İshak Dar, salı günü Çinli mevkidaşı Vang Yi'yle görüşmüş, toplantının ardından 5 maddelik ortak girişim metni yayımlanmıştı.
İran savaşında düşmanlıkların derhal sonlandırılması, en kısa sürede barış görüşmelerine başlanması, sivillerin korunması, seyrüsefer rotalarının güvenliğinin sağlanması ve Birleşmiş Milletler (BM) Şartı'nın gözetilmesi istenmişti.
Global Times'ın bugünkü analizinde, ortak bildiri hakkında şu ifadeler kullanılıyor:
5 maddelik girişim, orman kanunları ve askeri maceracılığın ötesinde, kurallara ve diyaloğa dayanan rasyonel bir seçeneğin ve barışa giden uygulanabilir bir yolun olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır.
Independent Türkçe, CNN, Global Times
