ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın “Hark” adasındaki petrol altyapısını kontrol altına almak için kara birlikleri gönderme tehdidinde bulunuyor. Uzmanlara göre bu askeri manevra, Amerikalıların hayatını tehlikeye atacak ve yine de savaşı sona erdirmeyi başaramayabilir.
Trump, müzakerelerde baskı aracı olarak İran'ın petrol sektörünü engellemek istiyorsa, belki de en iyi seçenek, “Hark” adasındaki petrol platformlarında yığılmış gemilere deniz ablukası uygulamaktır.
Ada, İran'ın petrol sektörünün kalbi olarak kabul ediliyor ve İran'ın petrol ihracatının yüzde 90'ı buradan geçiyor. Şarku'l Avsat'ın AP'den aktardığına göre adanın önemi, İran kıyılarının tankerlerin demir atması için çok sığ olmasından kaynaklanıyor.
Şu anda Washington Yakın Doğu Politikası Enstitüsü'nün Askeri ve Güvenlik Çalışmaları Programı'nın başkanlığını yürüten eski ABD'li askeri analist Michael Eisenstadt, “İran'a bir darbe indirmek için askerleri sahaya göndermek, psikolojik açıdan belki de en ikna edici yöntemdir” değerlendirmesinde bulundu.
Irak'ta görev yapmış emekli yedek asker Eisenstadt, «Öte yandan, birliklerinizi tehlikeye atmış olursunuz» diye belirtti. «Ada anakaradan çok da uzak değil; bu nedenle, birlikler altyapısına zarar verebilirlerse adada büyük bir yıkım meydana gelebilir» ifadesini kullandı.
İsrail Ulusal Araştırmalar Enstitüsü'nün İran uzmanı Dani Setrinovich, “Hark” adasının kontrolünün ele geçirilmesinin çatışmayı şiddetlendirebileceğini söyledi.
İran ve Husi milisleri de dahil olmak üzere İran'ın vekilleri, Hürmüz Boğazı'na mayın döşemek veya Körfez'den Kızıldeniz'e kadar Arap Yarımadası üzerinden insansız hava araçlarıyla (İHA) hedeflere saldırmak da dahil olmak üzere misillemelerini yoğunlaştırabilirler.
Emtia ve yatırım bankaları alanındaki araştırmacılar, herhangi bir büyük misilleme eyleminin enerji fiyatları ve küresel ekonomi üzerinde kalıcı etkileri olabileceği konusunda uyarıyor.
ABD Başkanı Donald Trump (Arşiv-AFP)
Setrinovich «Harg» adası hakkında şunları söyledi: «Bu adayı ele geçirmek zor olacak, elinde tutmak da zor olacak.» Şöyle devam etti: «Bu durum ekonomiye zarar verebilir, ancak İranlıları teslim olmaya zorlayacak kadar değil.»
Trump, bölgedeki ABD ve müttefik üslerine saldıran İran ile bir aydır süren savaşı sona erdirmek için artan baskı altında.
İran ayrıca, dünya petrolünün yüzde 20'sinin geçtiği dar su yolu olan Hürmüz Boğazı'nı büyük ölçüde kapattı; bu da yakıt fiyatlarının yükselmesine ve diğer ekonomik krizlerin patlak vermesine neden oldu.
Trump, ABD güçlerinin “Hark” adasını ele geçirme fikrini gündeme getirdi.
«Financial Times» gazetesine verdiği demeçte, «Belki (Hark) adasını ele geçiririz, belki de ele geçirmeyiz. Elimizde pek çok seçenek var» dedi.
Oradaki İran savunma sistemleri hakkında sorulduğunda ise «Onların herhangi bir savunma sistemi olduğunu sanmıyorum. Adayı çok kolay bir şekilde ele geçirebiliriz» dedi.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, geçen cuma günü, Trump yönetiminin hedeflerine ulaşmak için kara kuvvetlerine ihtiyaç olmayacağını söylemişti. Ancak son zamanlarda ABD kara kuvvetleriyle ilgili planlar hakkında sorulduğunda bu açıklamayı tekrarlamadı ve “Başkanın birçok seçeneği var” dedi, ancak diplomasi Trump'ın tercih ettiği seçenek.
Savaş Araştırmaları Enstitüsü ve Amerikan Girişim Enstitüsü’nün Kritik Tehditler Projesi tarafından yapılan uydu görüntüsü analizine göre, ABD adadaki hava savunma sistemleri, bir radar istasyonu, havaalanı ve hava aracı üssü dahil olmak üzere birçok hedefi vurdu.
Royal United Services Enstitüsü'nde enerji araştırmacısı olan Petras Katinas, “Hark” adasındaki karışıklıkların petrol ihracatını tamamen durdurmayacağını, çünkü İran'ın başka küçük limanları olduğunu, ancak bunun İran hükümetine akan petrol gelirlerini azaltacağını söyledi.
ABD ordusu, İran'a karşı büyük çaplı muharebe operasyonlarının devam ettiğini açıkladı (Arşiv-Reuters)
Yaklaşık 2 bin 500 deniz piyadesi taşıyan bir ABD gemisi Ortadoğu'ya ulaştı; 82. Hava İndirme Tümeni'nden en az 1000 askerin de yakında gelmesi beklenirken, Kaliforniya'dan yaklaşık 2 bin 500 deniz piyadesi de sevk ediliyor. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Trump yönetimi, birliklerin ne yapacağını açıklamadı, ancak 82. Hava İndirme Tümeni, düşmanca veya ihtilaflı bölgelere paraşütle inerek ana bölgeleri ve havaalanlarını güvence altına almak üzere eğitilmiştir.
ABD güçlerinin “Hark” adasında tehlikeye maruz kalma ihtimalinin nedenleri arasında, adanın ana karaya 33 kilometre uzaklıkta olması ve buradan füzeler, İHA ve topçu ateşi fırlatılabilmesi yer alıyor. ABD ve İsrail saldırıları devam etmesine rağmen İran bölgedeki hedefleri, geçen hafta 24'ten fazla ABD askerinin yaralandığı, yüzlerce mil uzaklıktaki bir Suudi hava üssü de dahil olmak üzere, vurmaya devam ediyor.
ABD ordusuna ait bir muhrip gemisine monte edilmiş, hava hedeflerini ve küçük tekneleri geleneksel mühimmat yerine yüksek enerjili lazer ışını kullanarak etkisiz hale getirmeyi amaçlayan deneysel bir lazer silah sistemi (Arşiv- ABD Ordusu)
Katinas, Hark Adası'nın kontrolünün Washington'a müzakerelerde bir miktar avantaj sağlasa da adanın kontrolünün, İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarıyla takas edilmesi fikrinin çok uzak bir ihtimal olduğunu ifade etti.
