İki ülke arasındaki savaş beşinci yılına girerken, Ukrayna ve Rusya, Ortodoks Paskalyası dolayısıyla ilan edilen ateşkesi yüzlerce kez ihlal ettikleri gerekçesiyle karşılıklı suçlamalarda bulundu.
Taraflar, tatil vesilesiyle çatışmaları durdurma konusunda anlaşmaya varmıştı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, perşembe günü Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy tarafından bir haftadan uzun süre önce sunulan öneriyi kabul etmiş, Kiev yönetimi de herhangi bir Rus ihlaline aynı şekilde karşılık vereceğini açıklamıştı.
Kremlin, ateşkesin uzatılması için Zelenskiy’nin Rusya’nın şartlarını kabul etmesini koşul olarak öne sürdü.
Şarku’l Avsat’ın Rus haber ajanslarından aktardığına göre Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov şu ifadeleri kullandı: “Kalıcı barış ancak çıkarlarımızın güvence altına alınması ve başından beri belirlediğimiz hedeflere ulaşılmasıyla mümkün olabilir. Bu bugün gerçekleştirilebilir. Ancak Zelenskiy’nin bu bilinen çözümleri kabul etmesi gerekiyor… Zelenskiy bu sorumluluğu üstlenecek cesareti gösterene kadar özel askeri operasyon, yani Ukrayna’daki savaş, ateşkes süresinin sona ermesinin ardından devam edecek.”
Karşılıklı suçlamalar
Kremlin perşembe günü yaptığı açıklamada ateşkesin 32 saat süreceğini, cumartesi günü saat 16.00’da başlayarak pazar günü sonuna kadar devam edeceğini duyurmuştu.
Geçen yıl ilan edilen benzer ateşkeste olduğu gibi, yaklaşık bin 200 kilometre uzunluğundaki cephe hattında görece bir sükûnet yaşandığı bildirildi.
Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı bu sabah yayımladığı açıklamada Rusya’nın ateşkesi 2 bin 299 kez ihlal ettiğini duyurdu. Dakikalar sonra Rusya Savunma Bakanlığı ise MAX uygulaması üzerinden yaptığı açıklamada Ukrayna güçlerini ateşkesi bin 971 kez ihlal etmekle suçladı.
AFP’ye göre taraflar, yüzlerce topçu saldırısı, insansız hava aracı (İHA) saldırısı ve askeri operasyon gerçekleştirdikleri yönünde karşılıklı suçlamalarda bulundu.
Buna rağmen Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, ‘İHA’lar, güdümlü hava bombaları veya füze saldırılarının gerçekleşmediğini’ belirterek askeri faaliyetlerde nispi bir düşüş olduğuna işaret etti.
Normal şartlarda Rusya’nın neredeyse her gece Ukrayna’ya uzun menzilli yüzlerce İHA’yla saldırılar düzenlediği, Kiev yönetiminin de buna Rus topraklarını hedef alan onlarca İHA’yla karşılık verdiği ifade ediliyor.
Rusya’nın Ukrayna sınırındaki Kursk Bölgesi Valisi Aleksandr Hinşteyn, Kiev yönetimini dün ateşkesi ihlal etmekle suçladı. Hinşteyn, Lugov kasabasındaki bir akaryakıt istasyonunun İHA’yla hedef alındığını, saldırıda aralarında bir bebeğin de bulunduğu üç kişinin yaralandığını açıkladı.
Öte yandan Ukrayna’nın kuzeydoğusundaki Sumi bölgesinin askeri idare başkanı Oleg Grigorov ise Rus ordusunu suçladı. Grigorov, dün gece bir ambulansın İHA’yla hedef alındığını ve saldırıda üç sağlık görevlisinin yaralandığını bildirdi.
‘Nispeten sakin’
Ukrayna’nın kuzeydoğusundaki Harkov bölgesinde görev yapan 32 yaşındaki Yarbay Vasil Kopzyak, bu sabah AFP’ye yaptığı açıklamada, kendi bölgesinde durumun ‘nispeten sakin’ olduğunu söyledi.
Kopzyak, ateşkesin ‘tam anlamıyla uygulanmadığını’ belirtmekle birlikte, çatışmalardaki azalmanın askerlerine bugün şafak sonrası bölgedeki bir ormanda Paskalya ayinine katılma imkânı sağladığını ifade etti. Ayinin, oldukça soğuk hava koşulları altında gerçekleştirildiği kaydedildi.
Kopzyak, “Gördüğünüz gibi arkadaşlarımız şanslı; Paskalya sepetlerini kutsatabildiler ve bayramın sıcaklığı ile sevincini hissediyorlar” dedi.
Geçtiğimiz yıl da Ortodoks Paskalyası dolayısıyla benzer bir ateşkes ilan edilmiş, ancak taraflar yine karşılıklı olarak ihlal suçlamalarında bulunmuştu.
Son aylarda, ABD öncülüğünde yürütülen birçok müzakere turu, Şubat 2022’de Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle başlayan savaşı sona erdirecek bir anlaşma için tarafların pozisyonlarını yakınlaştırmada başarısız oldu. Washington’un dikkatini giderek İran’a yöneltmesiyle süreç daha da çıkmaza girdi.
Savaşın yüz binlerce kişinin hayatını kaybetmesine ve milyonlarca insanın yerinden olmasına yol açtığı, bu yönüyle İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana Avrupa’daki en ölümcül çatışma haline geldiği belirtiliyor.
Kiev yönetimi, olası bir barış anlaşmasına zemin hazırlamak amacıyla uzun süreli bir ateşkes talep ederken, Moskova bu öneriyi reddediyor. Rusya, uzun süreli bir ateşkesin Ukrayna ordusuna yeniden toparlanma ve kapasitesini güçlendirme fırsatı vereceğini savunuyor.
