Almanya’dan sonra sıra Polonya’da: “ABD asker sevkıyatını iptal etti”

ABD ve Polonya ordusu, Eylül 2025'te Avrupa'da ortak tatbikat düzenlemişti (AFP)
ABD ve Polonya ordusu, Eylül 2025'te Avrupa'da ortak tatbikat düzenlemişti (AFP)
TT

Almanya’dan sonra sıra Polonya’da: “ABD asker sevkıyatını iptal etti”

ABD ve Polonya ordusu, Eylül 2025'te Avrupa'da ortak tatbikat düzenlemişti (AFP)
ABD ve Polonya ordusu, Eylül 2025'te Avrupa'da ortak tatbikat düzenlemişti (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa'daki ABD birliklerinin sayısını azaltmayı sürdürüyor.

Wall Street Journal'ın (WSJ) aktardığına göre ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), Polonya'ya konuşlandırılması gereken zırhlı tugayın gönderilmesini son anda iptal etti. 1. Süvari Tümeni'ne bağlı 2. Zırhlı Tugay Savaş Ekibi'nde 4 binden fazla asker var.

Analizde bu hamlenin, "ABD'nin Avrupa'daki askeri varlığının daha geniş kapsamlı şekilde yeniden yapılandırılmasının parçası olduğu" vurgulanıyor.

Pentagon, Almanya'da konuşlu yaklaşık 5 bin askerin 6 ila 12 ay içinde geri çekileceğini 1 Mayıs'ta bildirmişti. Daha sonra Trump, "Bu rakam 5 binden çok daha fazla olacak" demişti. 

Diğer yandan Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, geçen haftaki açıklamasında ülkesinin Almanya'dan çekilecek ABD askerlerine ev sahipliği yapabileceğini belirtmişti. Orta Avrupa ülkesinde halihazırda yaklaşık 10 bin ABD askeri var.

Trump da Almanya'dan çekilecek Amerikan askerlerinin Polonya'ya konuşlandırılmasının "mümkün olduğunu" söylemişti.

Adlarının paylaşılmaması şartıyla konuşan yetkililer, ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'in "şaşkınlık yaratan ani bir kararla" sevkıyatı iptal ettiğini belirtiyor. Kaynaklara göre, "Black Jack" diye bilinen tugaydan bazı askerler ve ekipmanları çoktan Polonya'ya gönderilmişti. Hegseth ise süreç devam ederken sevkıyatı durdurmuş.

Öte yandan Polonya Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı Wladyslaw Kosiniak-Kamysz, X'ten yaptığı açıklamada, kararın "Polonya'yı ilgilendirmediğini" öne sürdü. Bakan, bunun ABD'nin daha önceden duyurduğu Avrupa'daki birliklerle ilgili bir değişim olduğunu savundu.

Trump'ın Avrupa üslerinden Amerikan askerlerini çekmesinde, İran savaşı da etkili oldu. ABD Başkanı, savaşta Avrupa ülkelerinden aradığı desteği bulamayınca NATO'dan çıkma tehdidi savurmuştu.

WSJ'ye göre Trump yönetiminin öngördüğü küçülme, Avrupa'daki ABD askeri sayısını Rusya-Ukrayna savaşının başladığı 2022 öncesi seviyelerine geri çekebilir.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, Notes from Poland



BM Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren şahıs kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti

New York'taki BM Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren adam (Reuters)
New York'taki BM Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren adam (Reuters)
TT

BM Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren şahıs kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti

New York'taki BM Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren adam (Reuters)
New York'taki BM Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren adam (Reuters)

New York'taki Birleşmiş Milletler (BM) Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren şahıs kaldırıldığı hastanede yaşamını yitirdi. Olayı doğrulayan New York Polisi, soruşturma başlatıldığını açıkladı.

New York Polis Teşkilatı, AFP'ye yaptığı açıklamada, yerel saatle 18.32'de (TSİ 01.32) BM Genel Merkezi yakınlarında bir erkeğin kendini ateşe verdiğine ilişkin ihbar aldıklarını bildirdi.

Polis, söz konusu kişinin Manhattan'daki Bellevue Hastanesi'nde hayatını kaybettiğini doğrularken, olayla ilgili soruşturma başlatıldığını belirtti.

Yetkililer olayın nedeni hakkında herhangi bir açıklama yapmazken, New York Post gazetesi, adamın olay sırasında Tibet bayrağı taşıdığını yazdı.

Sivil toplum kuruluşu Uluslararası Tibet Kampanyası (International Campaign for Tibet) Başkanı Tenzin Gyatso, hayatını kaybeden kişinin Lobsang Rangzen olduğunu açıkladı. Gyatso, Rangzen'i "Tibet davasının yorulmak bilmeyen bir savunucusu" olarak nitelendirerek, onun yaşamını Tibet'teki insan hakları krizine ilişkin barışçıl farkındalık çalışmaları yürütmeye adadığını söyledi.

rtbrn
New York'taki BM Genel Merkezi önünde kendini ateşe veren adam (Reuters)

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in Sözcüsü ise yaptığı açıklamada, "Bu trajik ve dehşet verici olaydan derin üzüntü duyuyoruz. Ailesine başsağlığı diliyoruz" ifadelerini kullandı.

Gyatso ayrıca, Rangzen'in Çin tarafından kabul edilen ve "etnik birlik" ilkesini düzenleyen yeni yasayı sert şekilde eleştirdiğini belirtti.

Söz konusu yasa, ülkedeki etnik gruplar arasında ortak bir ulusal kimliğin güçlendirilmesini ve toplumsal bütünleşmenin artırılmasını amaçlıyor. Düzenleme kapsamında, özellikle Çincenin ortak ulusal dil olarak teşvik edilmesini öngören politikalar resmiyet kazanıyor.

Yasa ayrıca, "şiddet içeren terör faaliyetlerine, etnik ayrılıkçı faaliyetlere veya dini aşırılık yanlısı faaliyetlere" katılımı suç kapsamına alıyor.


Hamaney'in cenaze töreni beklenirken Hürmüz'de deniz trafiği gerilimi

Hamaney'in cenaze töreni beklenirken Hürmüz'de deniz trafiği gerilimi
TT

Hamaney'in cenaze töreni beklenirken Hürmüz'de deniz trafiği gerilimi

Hamaney'in cenaze töreni beklenirken Hürmüz'de deniz trafiği gerilimi

ABD ve İsrail saldırılarında öldürülen İran'ın dini lideri Ali Hamaney'in naaşı, altı gün sürecek cenaze töreninin başlamasından bir gün önce Tahran'daki Büyük Musalla'ya getirildi. Tören öncesinde ABD ile İran arasındaki gerilim ise sürüyor.

Yarın düzenlenecek ve İranlı yetkililerin geniş katılım sağlamaya çalıştığı cenaze töreni beklenirken, Tahran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen deniz trafiğine ilişkin açıklamaları bölgedeki askeri ve siyasi gerilimi yeni bir aşamaya taşıdı. İran, belirlediği seyir güzergâhlarına uymadan Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol tankerlerine askeri karşılık verileceği uyarısında bulundu. Bu beklenmedik çıkış, İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi'nin, İslamabad Mutabakat Muhtırası'nın ihlallerini bildirmek ve izlemek amacıyla bir iletişim kanalı kurulması konusunda anlaşmaya varıldığını açıklamasından yalnızca birkaç saat sonra geldi.

İran Silahlı Kuvvetleri Müşterek Karargâhı Harekât Komutanlığı, yayımladığı ve devlet televizyonunun aktardığı açıklamada, yetkililer tarafından belirlenen rotalara uyulmaması halinde "anında ve güçlü bir karşılık" verileceğini duyurdu.

Açıklamada, "İran tarafından Hürmüz Boğazı için belirlenen seyir rotalarına uyulmaması, belirlenen güzergâhlardan sapılması veya İran'ın onayladığı denizcilik protokollerinin göz ardı edilmesi durumunda silahlı kuvvetler derhal ve güçlü şekilde karşılık verecek, bu da kuralları ihlal eden gemilerin güvenliğini tehlikeye atacaktır" ifadelerine yer verildi.

Söz konusu denizcilik uyarısı, ABD ile İran'ın Katar ve Pakistan'ın arabuluculuğunda Doha'da gerçekleştirdiği dolaylı teknik görüşmelerin hemen ardından geldi. Taraflar, 17 Haziran'da imzalanan geçici anlaşmanın uygulanmasını ele alırken, arabulucular görüşmelerde "olumlu ilerleme" kaydedildiğini açıklamıştı.

Bununla birlikte İran'ın askeri açıklaması, Hürmüz Boğazı'nda gemilerin seyir rotalarını belirleme yetkisinin hangi tarafa ait olduğu ve geçiş şartları konusundaki derin görüş ayrılıklarının sürdüğünü ortaya koydu. Açıklamada ayrıca, ABD savaş uçaklarının boğaz üzerindeki uçuşlarının "bu stratejik su yolunda güvensizliğe yol açtığı ve bölgenin güvenliğini tehdit ettiği" savunuldu.


ABD Hava Kuvvetleri, Trump'ın görevden alınmasını isteyen bir subay hakkında soruşturma başlatıyor

30 Haziran'da Kongre binası önünde Trump'ı ve yolsuzluklarını kınayan bir gösteri düzenlendi (AP)
30 Haziran'da Kongre binası önünde Trump'ı ve yolsuzluklarını kınayan bir gösteri düzenlendi (AP)
TT

ABD Hava Kuvvetleri, Trump'ın görevden alınmasını isteyen bir subay hakkında soruşturma başlatıyor

30 Haziran'da Kongre binası önünde Trump'ı ve yolsuzluklarını kınayan bir gösteri düzenlendi (AP)
30 Haziran'da Kongre binası önünde Trump'ı ve yolsuzluklarını kınayan bir gösteri düzenlendi (AP)

ABD Hava Kuvvetleri, üniformasıyla katıldığı bir protesto sırasında Başkan Donald Trump ile Başkan Yardımcısı J.D. Vance'in görevden alınması çağrısında bulunan bir subay hakkında soruşturma başlatılacağını açıkladı.

İnternette paylaşılan görüntülere göre Binbaşı Jason Watson, çarşamba günü düzenlenen protestoda, Kongre onayı olmaksızın İran'a yönelik askeri operasyon düzenlenmesi de dahil olmak üzere çeşitli gerekçelerle Trump ve Vance'i eleştirdi. Görüntülerde, Kongre Binası (Capitol) polisi, üzerinde Trump ve Vance hakkında güven oylaması yapılması, görevden alınmaları ve haklarında mahkûmiyet kararı verilmesi çağrısı bulunan pankart taşıyan Watson'ı gözaltına alırken görülüyor.

ABD Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Troy Meink'in ofisi, Watson'ın adını doğrudan anmadan, bir hava kuvvetleri subayının Kongre Binası önündeki protestoya katıldığına ilişkin haberleri doğruladı. Açıklamada, olayla ilgili soruşturmanın "herhangi bir engelle karşılaşmadan sürdürüleceği" belirtildi.

Ofisin X platformunda yaptığı paylaşımda, "Yönetim, ordumuzun tarafsız niteliğini zedeleyebilecek iddialar da dahil olmak üzere tüm disiplin ihlali iddialarını ciddiyetle ele almaktadır" ifadelerine yer verildi.

ABD askeri personeli ile ilgili mevzuat, özellikle üniformalı iken siyasi faaliyetlere önemli sınırlamalar getiriyor. Askeri Ceza Kanunu'nun 88. maddesi, subayların "başkan, başkan yardımcısı ve Kongre hakkında aşağılayıcı ifadeler kullanmasını" yasaklıyor.

Watson ise eyleminin doğurabileceği sonuçların farkında olduğunu belirterek, "Benim kim olduğumdan çok daha önemli olan, vermek istediğim mesaj ve bunu söylemek için ödemeye hazır olduğum bedeldir" dedi.

Reuters, görüşlerini almak için Watson'a ulaşamadı.