İran, Ortadoğu’daki çatışmayı sona erdirmeye yönelik Pakistan arabuluculuğunda yürütülen girişimler kapsamında ABD’den gelen yeni yanıtı değerlendirdiğini açıkladı. ABD Başkanı Donald Trump ise Tahran ile yürütülen görüşmelerin, savaşı sona erdirecek bir anlaşma ile saldırıların yeniden başlaması arasında “tam bir dönüm noktasında” olduğunu söyledi.
Trump, pazartesi günü saldırıları yeniden başlatma kararından geri adım attığını ve müzakerelere zaman tanımak istediğini açıklamasından bu yana çelişkili mesajlar verdi. Bir yandan anlaşma konusunda iyimser açıklamalar yaparken, diğer yandan gerilimi artırma tehdidinde bulundu. Washington yakınlarındaki Andrews Ortak Üssü’nde gazetecilere konuşan Trump, İran ile görüşmelerin gidişatı sorulduğunda, “Tam anlamıyla bir yol ayrımında, buna inanın” dedi.
Tahran yönetimi ise ABD’den gelen mesajları değerlendirdiğini duyurdu. İran, çarşamba günü Pakistan İçişleri Bakanı Muhsin Nakvi’yi bir haftada içinde ikinci kez ağırladı. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, “Amerikan tarafının görüşlerini aldık ve şu anda inceliyoruz. Pakistan İçişleri Bakanı’nın ziyareti, ABD ile mesaj alışverişini kolaylaştırmak amacı taşıyor” ifadelerini kullandı.
Rusya’dan yapılan açıklamalarda ise şu mesajlar öne çıktı:
İran’ın uranyum stoklarının geleceğine yalnızca Tahran’ın karar vermesi gerektiği belirtildi.
İran dosyasının ancak diplomatik kanallar yoluyla ve Tahran’ın çıkarları gözetilerek çözülebileceği vurgulandı.
Moskova’nın, zenginleştirilmiş uranyumla ilgili olası çözümlerin uygulanmasında Tahran ve Washington’a yardımcı olmaya hazır olduğu ifade edildi.
Öte yandan Iraklı kaynakların Şarku’l Avsat’a verdiği bilgilere göre ise eski ABD Merkez Kuvvetler Komutanı General David Petraeus, Irak’taki Haşdi Şabi dosyasına ilişkin Beyaz Saray’a sunulmak üzere bir uygulama planı hazırlıyor. Planın, ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack aracılığıyla iletileceği belirtildi.
Kaynaklara göre:
- Petraeus, milis yapıların tasfiyesine yönelik uygulanabilir öneriler hazırlamak amacıyla Iraklı yetkililerden doğrudan bilgi topladı.
- Önerilen plan, ağır ve orta ölçekli silahların güvenilir bir güvenlik kurumuna teslim edilmesini ve ABD ile müttefiklerine yönelik saldırılarla bağlantılı isimlerin görevden uzaklaştırılmasını içeriyor.
- Irak Başbakanı Ali Zeydi’nin, gelecek ay Beyaz Saray’a yapması beklenen ziyarette silahlı gruplar dosyasını Trump ile görüşebileceği belirtiliyor.
- Iraklı yetkililerin, milislerin tasfiyesinin doğurabileceği sonuçlarla başa çıkılması için yeterli siyasi ve güvenlik desteğinin bulunup bulunmadığını Petraeus’a sorduğu aktarıldı.
- Irak’ın Haşdi Şabi’yi bakanlık bünyesine dahil etme girişimlerinin ABD tarafından sembolik adımlar olarak değerlendirildiği kaydedildi.
- Körfez bölgesine yönelik saldırıların, Washington’ın silahlı grupların dağıtılması yönündeki baskısını artırmasının bir yansıması olabileceği kaydedildi.
- Amerikalı yetkililerin Bağdat yönetimine, güvenlik kararları üzerinde tam egemenlik kurulması ve bölgesel tehdit kaynaklarının ortadan kaldırılması gerektiği mesajını verdiği belirtildi.
- İran Devrim Muhafızları içindeki bazı generallerin, Haşdi Şabi’nin dağıtılmasını hedef alan girişimleri engellemek için Iraklı grupları teşvik ettiği öne sürüldü.
Silahlı gruplara yakın kaynaklar ise:
- Haşdi Şabi’nin dağıtılması veya sisteme entegre edilmesine yönelik herhangi bir adımın ülke içinde bölünmelere ve istikrarsızlığa yol açabileceğini savundu.
- Böyle bir kararın Irak Parlamentosu’nda oylanması gerektiğini belirtti.
Diğer gelişmeler ise şöyle:
- Ajanslara göre Pakistan Genelkurmay Başkanı’nın Tahran ziyareti, taraflar arasındaki görüş ayrılıklarını azaltarak resmi bir anlaşma açıklanmasını hedefliyor.
- ABD tarafından alıkonulan bir gemide bulunan 20 İranlı denizcinin diplomatik girişimler sonucunda ülkelerine döndüğü bildirildi.
- İran’ın askeri sanayi altyapısını beklenenden daha hızlı yeniden inşa ettiği ve yeniden insansız hava araçları üretmeye başladığı belirtildi.
- Pakistan Kara Kuvvetleri Komutanı’nın bugün müzakereler yürütmek üzere Tahran’a gideceği aktarıldı.
- İran’ın, “ülke güvenliğini istikrarsızlaştırmak amacıyla örgüt kurmak” suçlamasıyla iki kişiyi idam ettiği bildirildi.
22 Mayıs 2026'da (CENTCOM) bir ABD Donanması savaş uçağı, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinden kalkış yapıyor.
