İran güvenlik kurumlarının, medya kuruluşları ve kurumların halkla ilişkiler birimlerine yönelik olarak, İran eski lideri Ali Hamaney’in cenaze törenine ilişkin haber ve analizlerin tek bir çerçevede ele alınmasını zorunlu kılan talimatlar verdiği bildirildi. Amaç, İran’da liderliğin devri sonrası en hassas siyasi dönemlerden birinde kamu anlatısını kontrol altında tutmak olarak ifade ediliyor.
“Şarku’l Avsat”ın elde ettiği talimatlara göre, haberlerde belirli mesajların güçlendirilmesi, resmi çizgiyle uyumlu olmayan anlatıların elemine edilmesi ve cenaze töreninin “liderlik merkezinin devamı ve rejimin bütünlüğünün kanıtı” olarak sunulması isteniyor. Belgede, bunun “düşmanın bilişsel savaşı”na karşı bir adım olduğu ifade edilliyor.
Söz konusu talimatlar, cenaze törenini aynı zamanda siyasi, güvenlik ve medya olayı olarak ele alıyor. Medyadan, geniş halk katılımının “benzersiz bir insan kalkanı” ve Hamaney çizgisine “stratejik bağlılık ilanı” olarak sunulması isteniyor ve katılımın aynı zamanda devrimin “stratejik derinliğinin” göstergesi olarak aktarılması talep ediliyor.
Tahran’daki medya gözlemcilerine göre bu yönlendirmeler, kamuoyu algısının kontrol edilmesi ve geçiş döneminde medya çoğulculuğunun sınırlandırılması çabasını yansıtıyor.
İran Devrim Muhafızları komutanlarından Ahmed Vahidi de Tahran’daki cenaze namazına saf tutarken görüntülendi, (ISNA- AP)
Talimatlarda haberlerin üç ana eksende yürütülmesi isteniyor: “liderliğin sürekliliği, direnişin devamı ve parlak gelecek”. Farklı anlatıların “karşı söylemlere alan açacağı” uyarısında bulunularak, medyanın “Devrim Cephesi” adı verilen ortak anlatıyı benimsemesi gerektiği ifade ediliyor.
Belgede, yabancı delegasyonların törene katılımının öne çıkarılması ve Batı medyasında yer alan olumlu analizlerin yerel medyada yayımlanarak duyurulması isteniyor. Bunun, yaptırımlar ve dış baskılar altında “İran’ı izole etme projesinin başarısızlığı” olarak sunulması gerektiği ifade ediliyor.
Talimatlar ayrıca eski Şah yanlılarıyla ilgili tartışmalara da değiniyor ve "gerçekliğin tersine mühendisliği" yöntemiyle bu söylemlere karşı çıkılması isteniyor. Medya kuruluşlarından savunmacı bir dil yerine nükleer, füze ve bölgesel alandaki “benzersiz başarıların” öne çıkarılması isteniyor. Böylece karşılaştırma yapılmasının önüne geçilmesinin hedeflendiği belirtiliyor.
Belge, “halefiyet boşluğu” ve “belirsiz gelecek” söylemlerinin özellikle hedef alınmasını istiyor. İran’daki yasal halefiyet mekanizmasının anayasal çerçevede sakin ve belgeli bir dille anlatılması gerektiği vurgulanıyor.
Ayrıca mezhepsel ve siyasi ayrışmaların gündeme getirilmemesi, yerine “ulusal birlik” ve “toplumsal dayanışma” mesajlarının öne çıkarılması talep ediliyor.
Tahran'da düzenlenen eski Dini Lider Ali Hamaney'in veda töreni sırasında Tahran Büyük Musalla'sının uydu görüntüsü, 5 Temmuz 2026, (Planet Labs - Reuters)
Hamaney’in mirasının özellikle “direniş, anti-emperyalizm ve bilimsel ilerleme” başlıkları altında yeniden anlatılması istenirken, onun İran’ı “bölgesel bir güce dönüştüren lider” olarak sunulması gerektiği ifade ediliyor.
Kalabalıkların ise “İran Devrimi ölçeğinde tarihi bir destan” ve “çöküş iddialarına yanıt” olarak değerlendirilmesi gerektiği belirtiliyor.
Belge, cenaze töreni haberlerine “savunma hazırlığı” ve “direnişin sürdürülmesi” mesajlarının eklenmesini de öngörüyor. Böylece törenin zayıflık değil, “süregelen güç” görüntüsü vermesi amaçlanıyor.
Son olarak medya analizlerinde “karamsar yorumlardan” kaçınılması, bunun yerine “umut mühendisliği” ve “aydınlık gelecek” anlatısının tercih edilmesi isteniyor.
