Arabuluculuk, Washington ve Tahran'ı yeniden müzakere masasına getiriyor

İran içindeki "Mutabakat Anlaşması" karşıtları Hürmüz'deki saldırıların arkasında

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, 23 Mayıs'ta Tahran'da Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir ile görüştü (Arşiv-EPA)
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, 23 Mayıs'ta Tahran'da Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir ile görüştü (Arşiv-EPA)
TT

Arabuluculuk, Washington ve Tahran'ı yeniden müzakere masasına getiriyor

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, 23 Mayıs'ta Tahran'da Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir ile görüştü (Arşiv-EPA)
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, 23 Mayıs'ta Tahran'da Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir ile görüştü (Arşiv-EPA)

ABD Başkanı Donald Trump, dün yaptığı açıklamada, Tahran yönetiminin aracılar vasıtasıyla müzakerelerin sürdürülmesi talebi üzerine ABD'nin görüşmeleri kabul ettiğini, ancak iki ülke arasında haziran ayında varılan ateşkesin "sona erdiğini" duyurdu.

Trump, Truth Social platformunda yaptığı paylaşımda, "İran İslam Cumhuriyeti bizden görüşmelere devam etmemizi talep etti, biz de bunu kabul ettik. Ancak ABD, kendilerine hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ateşkesin sona erdiğini iletti" ifadelerini kullandı.

Şarku’l Avsat’ın Axios'tan aktardığına göre konuya yakın kaynaklar, Pakistan, Katar ve diğer bölge ülkeleri, ABD ile İran arasındaki gerilimi yatıştırmak ve müzakereleri yeniden canlandırmak için son dakikada devreye girdi. Söz konusu kaynaklardan biri, "Yoğun diplomatik çabalar sonucunda, tarafların gerilimi düşürme konusunda anlaşmaya varması ve ardından yeni bir müzakere turu için tarih belirlenmesi sağlandı" dedi.

Bölgesel bir kaynak ise aracıların, Hürmüz'deki son İran saldırılarının, mevcut "mutabakat zaptına" karşı çıkan ve bu süreci baltalamayı hedefleyen İran rejimi içindeki unsurlar tarafından düzenlendiğine inandıklarını ifade etti.



İran: Son ABD saldırılarında 17 kişi öldü, 115 kişi yaralandı

Geçtiğimiz hafta ABD'nin İranşehr havaalanına düzenlediği saldırıların ardından yükselen alev ve dumanlar, (Reuters)
Geçtiğimiz hafta ABD'nin İranşehr havaalanına düzenlediği saldırıların ardından yükselen alev ve dumanlar, (Reuters)
TT

İran: Son ABD saldırılarında 17 kişi öldü, 115 kişi yaralandı

Geçtiğimiz hafta ABD'nin İranşehr havaalanına düzenlediği saldırıların ardından yükselen alev ve dumanlar, (Reuters)
Geçtiğimiz hafta ABD'nin İranşehr havaalanına düzenlediği saldırıların ardından yükselen alev ve dumanlar, (Reuters)

İran Devrim Muhafızları’na yakınlığıyla bilinen Tesnim Haber Ajansı'nın, İran Sağlık Bakanlığı kaynaklarına dayandırdığı habere göre; ABD’nin 8 ve 9 Temmuz tarihlerinde İran’ın 6 şehrine yönelik düzenlediği hava ve füze saldırılarında 17 kişi hayatını kaybetti, 115 kişi ise yaralandı.

Şarku’l Avsat’ın Tesnim’den aktardığına göre İran Sağlık Bakanlığı Halkla İlişkiler Birimi tarafından yapılan açıklamada, yaralılardan 102’sinin tedavisinin tamamlanarak taburcu edildiği, 14 kişinin ise ameliyat edildiği belirtildi. Hayatını kaybeden 17 kişi arasında bir kadının da bulunduğu ifade edildi.

ABD, geçtiğimiz salı günü Hürmüz Boğazı'nda İran’ın petrol tankerlerini hedef almasına misilleme olarak çarşamba ve perşembe günleri İran topraklarına yönelik bir dizi hava saldırısı gerçekleştirdi.

ABD Merkez Komutanlığı'nın sosyal medyada yayınladığı ve İran'a yönelik bir dizi hava saldırısını gösteren videodan (AFP)ABD Merkez Komutanlığı'nın sosyal medyada yayınladığı ve İran'a yönelik bir dizi hava saldırısını gösteren videodan (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump yaptığı açıklamada, İran ile olan ateşkesin sona erdiğini duyurdu. Alman Haber Ajansı’nın (DPA) aktardığına göre Trump, "Benim açımdan ateşkes sona erdi. Onlarla uğraşmak sadece zaman kaybı" ifadelerini kullandı. Trump, ABD temsilcilerinin İran ile müzakerelere devam edebileceğini belirtse de bu görüşmelerden herhangi bir sonuç çıkacağına dair şüphelerini dile getirdi.


İran nükleer tesislerini yeniden inşa mı ediyor?

Parchin kompleksine ait "Vantor"dan bir görüntü (Arşiv)
Parchin kompleksine ait "Vantor"dan bir görüntü (Arşiv)
TT

İran nükleer tesislerini yeniden inşa mı ediyor?

Parchin kompleksine ait "Vantor"dan bir görüntü (Arşiv)
Parchin kompleksine ait "Vantor"dan bir görüntü (Arşiv)

CNN’in "Vantor" şirketinden elde ettiği özel uydu görüntüleri, İran'ın nükleer tesislerinde hareketlilik olduğuna ve bazı bölümlerin yeniden inşa ediliyor olabileceğine dair işaretler sundu.

CNN tarafından yapılan görsel analiz, haziran sonu ve temmuz başında İran genelindeki çeşitli nükleer ve füze tesislerinde yeni bir faaliyetin başladığını ortaya koyuyor. Bu hareketlilik, Tahran'ın 17 Haziran'da ABD ile imzaladığı, "mevcut durumu koruma" ve "nükleer silah geliştirmekten kaçınma" taahhüdünü içeren mutabakat zaptını ihlal edip etmediği sorularını gündeme getirdi.

Parchin'de yeniden yapılanma

Özellikle, nükleer silah geliştirme süreçleriyle bağlantılı patlayıcı maddelerin depolandığına inanılan Parchin askeri kompleksindeki "Talegan 2" adlı tesiste dikkat çeken bir faaliyet gözlemlendi. Washington merkezli Bilim ve Uluslararası Güvenlik Enstitüsü (ISIS) ile iş birliği içinde yapılan analizler, 22 Haziran ve 7 Temmuz tarihli görüntülerde, ABD ve İsrail saldırılarının neden olduğu hasarların onarıldığını ve tesisin yeniden inşa edildiğini gösteriyor.

Yeraltı tesisinde araç hareketliliği

Nükleer bir yeraltı tesisi olduğundan şüphelenilen "Bekaaks Dağı" bölgesinde ise 21 Haziran tarihli görüntüler, mutabakat zaptının yürürlükte olduğu dönemde tünellere girip çıkan araçları belgeledi.

Konuyla ilgili bir ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) yetkilisi, operasyonel güvenlik gerekçesiyle askeri operasyonların koşulları veya istihbarat konuları hakkında yorum yapmayacaklarını belirtti.


Washington, İsrail'in İran ile olan çatışmaya dahil olmasını istemiyor

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz (DPA)
İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz (DPA)
TT

Washington, İsrail'in İran ile olan çatışmaya dahil olmasını istemiyor

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz (DPA)
İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz (DPA)

ABD ile İran arasında yaşanan son gerilim ve ateşkesin bozulabileceğine yönelik endişelerin ardından, CNN'in iki İsrailli kaynağa dayandırdığı haberine göre, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, çatışmanın kontrolden çıkmasından çekindiği için İsrail'in sürece doğrudan dahil olmasını istemiyor.

Kaynaklardan biri, "Başbakan Binyamin Netanyahu, İsrail'in ABD'nin düzenlediği saldırılara katılmasını güçlü bir şekilde istiyor. Ancak ABD, şu aşamada İsrail'in çatışmanın tarafı olmasını istemiyor” ifadelerini kullandı.

Öte yandan İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, perşembe günü yaptığı açıklamada, İsrail ordusunun gerekirse tek başına İran'a karşı savaşı yeniden başlatmaya hazır olduğunu söyledi.

Hava Kuvvetleri'nin yeni pilotlarının mezuniyet töreninde konuşan Katz, "İsrail ordusu en üst düzey hazırlık durumunda. Operasyonu yeniden başlatmaya, hava üstünlüğünü yeniden sağlamaya ve İran'daki tehditleri ortadan kaldırmak için üçüncü kez dahi olsa saldırı düzenlemeye hazırız. Geri dönmek zorunda kalırsak, çok daha güçlü döneceğiz" ifadelerini kullandı.

Şarku’l Avsat’ın CNN’den aktardığına göre kaynaklardan biri, İsrail'de hâkim değerlendirmenin Trump'ın kapsamlı bir savaşa yeniden dönmek istemediği yönünde olduğunu belirtti. Aynı kaynak, Trump yönetiminin atabileceği en ileri adımın İran limanlarına yönelik deniz ablukasını yeniden uygulamaya koymak olabileceğini ifade etti.