Diplomatik azarlama... Rubio, müzakerelerin tıkanmasının ardından İran heyetini ABD’den kovduhttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/5324695-diplomatik-azarlama-rubio-m%C3%BCzakerelerin-t%C4%B1kanmas%C4%B1n%C4%B1n-ard%C4%B1ndan-i%CC%87ran-heyetini-abd%E2%80%99den
Diplomatik azarlama... Rubio, müzakerelerin tıkanmasının ardından İran heyetini ABD’den kovdu
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio (EPA)
ABD merkezli Axios internet sitesi, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun, Washington ile Tahran arasındaki dolaylı müzakerelerin arabuluculuk çabalarına rağmen çıkmaza girmesinin ardından, İran heyetine pazartesi akşamı New York’tan derhal ayrılmaları talimatı verdiğini bildirdi. Axios, bir ABD’li yetkili ile konu hakkında bilgi sahibi bir kaynağa dayandırdığı haberinde, heyetin talimatı aldıktan birkaç saat sonra Doha’ya gitmek üzere uçuşa geçtiğini aktardı. Bu sırada Katarlı arabulucuların, uzlaşma önerisi konusunda taraflarla temaslarını sürdürdüğü belirtildi.
İran’la müzakerelerin tıkanması üzerine ABD’den diplomatik azarlama
İranlıların her halükârda kısa süre içinde ABD’den ayrılmaları bekleniyor olsa da, Rubio’nun bu adımı ‘son derece alışılmadık bir diplomatik azarlama’ niteliği taşıyor. Axios, bunun savaşın sona erdirilmesine yönelik sonuçsuz çabalar sürerken iki ülke arasındaki güvensizliğin boyutunu ortaya koyduğunu bildirdi.
Katarlı arabulucular, ABD ile İran arasında diplomatik bir ilerleme sağlamak için girişimlerde bulundu, ancak taraflardan hiçbirinin taviz vermeye yanaşmaması nedeniyle sınırlı ilerleme kaydedildi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de New York’tan ayrılması talimatı verilen yetkililer arasında yer aldı.
ABD’li yetkili Axios’a yaptığı açıklamada, “Rubio, kendisine tanınan sürenin dolmasının ardından İran heyetini kovdu. Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu sona ermişti, dolayısıyla artık ayrılma zamanları gelmişti” dedi.
Müzakerelerin tıkanması, Beyaz Saray’ın umutlarını suya düşürdü
Kulislerde ise Beyaz Saray’ın pazartesi sabahı, İran’la yürütülen görüşmelerde günün ilerleyen saatlerinde ilerleme sağlanabileceği kanaatinde olduğu, ancak öğleden sonra saatlerinin sonlarına doğru müzakerelerin çıkmaza girdiğinin netleştiği belirtildi.
ABD’li yetkiliye göre Rubio’nun talimatı doğrultusunda ABD’nin BM nezdindeki misyonu, pazartesi akşamı İran’ın BM misyonuna Arakçi başkanlığındaki heyetin derhal New York’tan ayrılması gerektiğini bildirdi.
Arakçi’nin de yer aldığı İran heyeti, birkaç saat sonra havalimanına hareket etti ve salı günü saat 01.20’de New York’tan Doha’ya gitmek üzere uçağa bindi.
İkinci bir kaynak da ABD’nin İran heyetinden ülkeden ayrılmasını istediğini doğruladı, ancak Arakçi’nin zaten pazartesi akşamı Tahran’a dönmesinin planlandığını söyledi.
Katarlı arabulucular Washington ile Tahran arasında mekik dokumaya devam ediyor
Şarku’l Avsat’ın Axios’tan aktardığına göre bölgesel kaynaklar, Katarlı arabulucuların uzlaşma önerisi konusunda taraflarla görüşmelerini sürdürdüğünü bildirdi.
Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump dün gazetecilerin, ‘deli’ olarak nitelendirdiği bir rejimle nasıl anlaşmaya varılacağı yönündeki sorusuna, “Belki de onları ortadan kaldıracağım” yanıtını verdi. Trump, “Bu kararı vermemiz gerekiyor. Onları ortadan kaldıracağız ya da bir anlaşmaya varacağız. Ancak zaman daralıyor. Bu durum çok yakında, şu ya da bu şekilde sona erecek” ifadelerini kullandı.
Türkiye, Yunanistan-Kıbrıs-İsrail elektrik kablosu projesi için deniz araştırmalarına izin verdihttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/5340788-t%C3%BCrkiye-yunanistan-k%C4%B1br%C4%B1s-i%CC%87srail-elektrik-kablosu-projesi-i%C3%A7in-deniz-ara%C5%9Ft%C4%B1rmalar%C4%B1na
Fransız araştırma gemisi Abel Maringo, Türkiye'nin onayının ardından Yunanistan'ın Girit Adası'ndaki Kandiye Limanı'ndan Yunanistan, Kıbrıs ve İsrail arasındaki deniz altı elektrik bağlantı projesi kapsamında araştırma çalışmalarına başlamak üzere 10 Kasım gecesi ayrılırken (AFP)
Türkiye, Yunanistan-Kıbrıs-İsrail elektrik kablosu projesi için deniz araştırmalarına izin verdi
Fransız araştırma gemisi Abel Maringo, Türkiye'nin onayının ardından Yunanistan'ın Girit Adası'ndaki Kandiye Limanı'ndan Yunanistan, Kıbrıs ve İsrail arasındaki deniz altı elektrik bağlantı projesi kapsamında araştırma çalışmalarına başlamak üzere 10 Kasım gecesi ayrılırken (AFP)
Fransız araştırma gemisi, Yunanistan ile Kıbrıs'ı, ilerleyen aşamada ise İsrail'i birbirine bağlayacak deniz altı elektrik kablosu projesi kapsamında perşembe günü araştırma çalışmalarına başladı. Büyük Deniz Altı Elektrik Bağlantısı Projesi olarak bilinen girişim için Türkiye daha önce çalışmalara başlanmasına yazılı onay verilmesini talep etmişti.
Türkiye, deniz altı kablosuna ilişkin araştırmaların başlatılmasına izin vererek, bir Fransız araştırma gemisinin Doğu Akdeniz'de Türkiye'nin kıta sahanlığında belirlenen bölgelerde çalışma yürüteceğini duyuran bir NAVTEX yayımladı. Bildirime göre araştırmalar, 10 Kasım'dan 18 Mart'a kadar devam edecek.
Ancak Yunanistan, Türkiye'nin çarşamba günü yayımladığı bildirimin ardından söz konusu NAVTEX'in geçersiz ve hükümsüz olduğunu açıkladı. Atina, araştırma yapılması planlanan bölgenin Yunanistan'ın yetki alanında bulunduğunu savundu.
Türkiye'nin yayımladığı denizcilik bildiriminde, Fransız araştırma gemisi Abel Maringo’nun araştırma faaliyetlerini yürüteceği koordinatlar da belirtildi. Gemi, 27 Ekim'den bu yana Girit Adası'ndaki Kandiye Limanı'nda bekliyordu. Çarşambayı perşembeye bağlayan gece limandan ayrılan gemi, proje kapsamında araştırma çalışmalarına başladı.
Fransa ile görüşmeler
Fransa'nın Türkiye'den resmi izin talep edip etmediği ya da yalnızca faaliyetlerine ilişkin bilgilendirmede bulunmakla yetinip yetinmediği henüz netlik kazanmadı.
Fransız yatırım fonu Meridiam'ın geçen ağustos ayında projedeki yüzde 66'lık çoğunluk hissesini devralması, Fransa'yı Türkiye ile Yunanistan arasında Doğu Akdeniz'deki deniz yetki alanları, kıta sahanlığı ve tarafların belirlediği münhasır ekonomik bölgelerin kesişmesi nedeniyle yaşanan gerilimin doğrudan taraflarından biri haline getirdi.
Türkiye Dışişleri Bakan Yardımcısı Mehmet Kemal Bozay ile Fransa'nın Ankara Büyükelçisi Isabelle Dumont'un 5 Kasım'da gerçekleştirdiği görüşmeden bir kare (Türkiye Dışişleri Bakanlığı)
Son günlerde projeyi yürüten Fransa ile Türkiye arasında diplomatik temaslar gerçekleştirildi. Türkiye, kablo güzergâhının bir bölümünün kendi kıta sahanlığından geçeceğini belirtiyor. Konu, Fransa'nın Ankara Büyükelçisi Isabelle Dumont ile Dışişleri Bakan Yardımcısı Mehmet Kemal Bozay arasında 5 Kasım'da yapılan görüşmenin de ana gündem maddelerinden biri oldu.
Fransa, son aylarda Türkiye ile gelişen ilişkilerine zarar vermemek ve projede faaliyet gösterecek Fransız şirketinin çıkarlarını korumak amacıyla tarafsız bir tutum benimsedi. Ancak bu yaklaşım, Doğu Akdeniz'de Yunanistan ve Kıbrıs'ın tutumunu geleneksel olarak destekleyen Fransa'ya yönelik Yunan basınında sert eleştirilere yol açtı.
Türkiye, 2024 yılında Kıbrıs'a, oradan da İsrail'e uzanacak deniz altı elektrik kablosu projesinin başlatılmasını engellemek amacıyla Girit Adası yakınlarına savaş gemileri gönderdi (Türkiye Milli Savunma Bakanlığı)
Girit ile Kıbrıs arasında, buradan da İsrail'e uzanması planlanan deniz altı elektrik bağlantı projesi uzun süredir Türkiye ile Yunanistan arasında ciddi gerilime neden oluyor. Türkiye, 2024 yılında projenin hayata geçirilmesini engellemiş ve Girit yakınlarına beş savaş gemisi göndermişti.
Büyük ölçekli proje, ilk aşamada Yunanistan ile Kıbrıs'ın, ikinci aşamada ise İsrail'in elektrik şebekelerini birbirine bağlamayı hedefliyor. Yüksek gerilimli doğru akım teknolojisiyle çalışacak deniz altı kablosunun toplam uzunluğunun yaklaşık 1.208 kilometre olması planlanıyor. Bunun 900 kilometrelik bölümü Girit ile Kıbrıs, 310 kilometrelik bölümü ise ikinci aşamada Kıbrıs ile İsrail arasında uzanacak.
Türkiye'nin Somali'ye 15 bin asker göndereceği iddiaları yalanlandı
Öte yandan Türkiye Milli Savunma Bakanlığı, Somali basınında yer alan ve Ankara'nın Mogadişu yönetiminin talebi üzerine ülkeye 15 bin asker göndereceğini öne süren haberleri yalanladı.
Bakanlık Sözcüsü Zeki Aktürk, perşembe günü düzenlenen haftalık basın bilgilendirme toplantısında söz konusu iddiaların gerçeği yansıtmadığını belirtti. Somali-Türk Görev Kuvveti ile Somali'de konuşlu hava unsurlarının faaliyetlerini sürdürdüğünü kaydeden Aktürk, Türkiye'nin askeri yardım, eğitim ve danışmanlık faaliyetleri aracılığıyla Somali'nin terörle mücadele kapasitesinin geliştirilmesine destek verdiğini ifade etti.
Türkiye Milli Savunma Bakanlığı Sözcüsü Zeki Aktürk (Türkiye Milli Savunma Bakanlığı / X)
Aktürk, “Bu çerçevede, Somali'nin talebi üzerine Türkiye'nin 15 bin asker göndereceği yönündeki iddialar gerçeği yansıtmamaktadır” dedi.
Somali basınında daha önce yayımlanan haberlerde, Türkiye'nin Ocak 2027'ye kadar ülkeye yaklaşık 15 bin asker göndermeye hazırlandığı öne sürülmüştü. Haberlere göre Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud, Uganda askerlerinin ülkeden ani çekilmesinin ardından ortaya çıkan güvenlik boşluğunu gidermek amacıyla müttefiklerinden 20 bin kişilik askeri güç oluşturulması için acil destek talebinde bulunmuştu.
Söz konusu haberlerde Türkiye'nin, Somali ile imzalanan savunma anlaşması kapsamında 15 bin asker göndermeyi kabul ettiği iddia edilmişti. Askerlerin başkent Mogadişu ve çevresinin yanı sıra stratejik öneme sahip Barawe ve Baidoa kentlerinde konuşlandırılacağı, bazı yerel havalimanlarının da donanımlı askeri üslere dönüştürülebileceği ileri sürülmüştü.
Türkiye, Somali ile 2012 yılında imzaladığı askeri iş birliği anlaşması kapsamında ülkede yurt dışındaki en büyük askeri üssünü kurdu. Yaklaşık 50 milyon dolara mal olan ve TÜRKSOM adıyla bilinen üs, 30 Eylül 2017'de başkent Mogadişu'nun güneyinde açıldı.
Üste binlerce Somalili asker ve polis personelinin eğitimi sürdürülüyor. Eğitim faaliyetleri, Türkiye'de eğitim gören Somalili güvenlik personelini de kapsıyor.
Türkiye Büyük Millet Meclisi, 21 Temmuz'da Türk Silahlı Kuvvetlerinin Somali'deki görev süresini iki yıl daha uzatan tezkereye onay vermişti.
Türkiye'nin Somali'deki TÜRKSOM askeri üssü (Türkiye Milli Savunma Bakanlığı)
Son dönemde yayımlanan haberlerde ayrıca Türkiye'nin, Mogadişu'nun kuzeybatısında bulunan Balıdoğlı Hava Üssü'nü yeniden düzenlemek için çalışma yürüttüğü öne sürülmüştü. Üssün, uluslararası ortaklarla yürütülecek ortak askeri faaliyetler ve operasyonlar için bir merkeze dönüştürülmesinin planlandığı belirtilmişti.
Bu kapsamda pistin genişletildiği ve askeri uçaklar için hangarlar inşa edildiği, çalışmaların üssün stratejik kapasitesini artırmayı amaçladığı aktarılmıştı.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), İran’a müfettişlerinin ülkeye girişine izin verilmesi için gerekli “adımları atma” çağrısında bulundu. Ajansın gizli raporunda, İran’ın geçen yıl varlığını duyurduğu ancak UAEA müfettişlerinin denetimine izin vermediği İsfahan’daki yer altı uranyum zenginleştirme tesisine ilişkin “artan endişe” duyulduğu belirtildi.
UAEA’nın üye ülkelere sunduğu üç aylık raporda, İsfahan Yakıt Zenginleştirme Tesisi’ne atıfta bulunularak, “Ajans tesisin tam konumunu, güvence denetimleri bakımından mevcut durumunu veya nükleer madde içerip içermediğini bilmiyor” ifadelerine yer verildi.
İran devlet medyası, Devrim Muhafızları Ordusu’nun bugün (cuma) yaptığı açıklamada, İran’ın Sîrîk kentindeki bir iletişim kulesine yönelik “düşmanca hava saldırısına” karşılık olarak Bahreyn’deki bir Amerikan erken uyarı radarını hedef aldığını bildirdi.
ABD Başkanı Donald Trump ise dün (perşembe) İran’la anlaşma seçeneğinden vazgeçerek ablukanın sürdürülmesinde ısrar etti. Müzakereleri yürüten Başkan Yardımcısı JD Vance’ten, kendisine müzakere yetkisi verilmesinden yalnızca birkaç gün sonra, iç meselelerle ilgilenmesini istedi.
Trump, ablukayı sürdürme kararlılığını vurgulayarak Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, “İran’la anlaşmaya ihtiyacımız yok... Paralarını aldık... Boğazlarını da kontrolümüze geçirdik!” ifadelerini kullandı. Bu açıklama, Trump’ın çarşamba günü yaptığı konuşmada, “Kazandık... Yüzde 93’lük değil, tam bir zafer elde etmeliyiz” demesinin ardından geldi.
Tahran’da ise Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreteri Muhsin Rızai, Devrim Muhafızları’nın füze biriminin “yeni sürprizlere” hazır olduğunu söyledi. Besic Teşkilatı Başkanı Hüseyin Taib de daha sert karşılık verecekleri tehdidinde bulunurken, müzakere öncesinde Tahran’ın öne sürdüğü yedi şarttan vazgeçmeyeceklerini belirtti. Bu açıklamalar, Katar’dan bir heyetin Tahran’a ulaştığı yönündeki ancak henüz doğrulanmayan haberlerin gündeme geldiği bir dönemde yapıldı.
İran Genelkurmay Başkan Yardımcısı Kiyumers Haydari, “coğrafi sınır tanımayan” bir karşılık verileceğini ve önceki savaş alanının ötesini kapsayan bir “hedef listesi” bulunduğunu söyledi. Dini Lider’in danışmanı Muhammed Muhbir ise liderin son talimatının, füze menziline ilişkin kısıtlamaların kaldırılması anlamına geldiğini savundu.
İran’ın resmi Mehr Haber Ajansı, “yeni füzelerin” denendiğini öne sürdüğü bir video yayımladı. Uzmanlar Meclisi de Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’ndan (NPT) çekilme seçeneğinin ele alınmasını ve savunma doktrininin gözden geçirilmesini istedi.
Van Hollen, ABD Senatosu’nda Demokratların çoğunluk liderliği için Chuck Schumer’a rakip olacakhttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/5340699-van-hollen-abd-senatosu%E2%80%99nda-demokratlar%C4%B1n-%C3%A7o%C4%9Funluk-liderli%C4%9Fi-i%C3%A7in-chuck-schumer%E2%80%99
Van Hollen, ABD Senatosu’nda Demokratların çoğunluk liderliği için Chuck Schumer’a rakip olacak
ABD Senatosu Demokrat Parti Grup Lideri Chuck Schumer (AP)
ABD Senatörü Chris Van Hollen dün yaptığı açıklamayla, ABD Senatosu’nda Demokratların çoğunluk liderliği görevi için Chuck Schumer’a karşı aday olduğunu duyurdu. Van Hollen, ara seçimlerde Demokratların elde ettiği büyük zaferin ardından Senato’daki liderlik kadrosunu yenileme sözü verdi.
İlerici kanattan senatörün bu açıklaması, Demokratların Kongre’nin her iki kanadında da kontrolü yeniden ele geçirmesinden yalnızca birkaç gün sonra, parti içinde bir liderlik yarışının önünü açtı.
67 yaşındaki Van Hollen X platformundan yaptığı paylaşımda, “Bu seçimlerde Amerikalılar, çalışanların aleyhine işleyen ve siyasi yolsuzlukla beslenen ekonominin düzeltilmesi için bize çağrıda bulundu. Bunu gerçekleştirmek için yeni bir liderliğe ihtiyacımız var” ifadelerini kullandı.
Van Hollen, “Bu nedenle Senato Çoğunluk Liderliği için adaylığımı açıklıyorum” dedi.
Senato Demokratlarının uzun süredir liderliğini yürüten 75 yaşındaki Chuck Schumer, partinin 3 Kasım’daki seçimlerde 100 üyeli Senato’nun kontrolünü yeniden kazanmasının ardından bazı Demokrat senatörlerin görevini bırakması ve yeni bir liderliğe yol açması yönündeki çağrılarıyla karşı karşıya kalmıştı.
Van Hollen, Schumer’a açıkça meydan okuyan ilk senatör oldu. Adaylığına parti içindeki bazı önde gelen ilerici isimler de destek veriyor.
Sol eğilimli bağımsız senatör Bernie Sanders, siyasi açıdan Demokratlarla birlikte hareket etmesine rağmen, bu hafta Schumer’ın görevine devam etmesini desteklemeyeceğini açıkladı.
Michigan eyaletinden yeni seçilen Senatör Abdul El-Sayed de X üzerinden yaptığı açıklamayla Van Hollen’a desteğini bildirdi.
Schumer ise partinin geleceğine ilişkin tartışmaların başlatılmasını memnuniyetle karşıladığını belirtmekle birlikte, liderliğini sürdürmek için gerekli oylara sahip olduğunu vurguladı.
Schumer, X hesabından yaptığı paylaşımda, “Demokratların yeni çoğunluğuna liderlik etmeyi ve Amerikan halkının beklentilerini yerine getirmeyi sabırsızlıkla bekliyorum” ifadelerini kullandı.
لم تشترك بعد
انشئ حساباً خاصاً بك لتحصل على أخبار مخصصة لك ولتتمتع بخاصية حفظ المقالات وتتلقى نشراتنا البريدية المتنوعة