Çin'in "Büyük Köy Seddi" projesi

"Gücünü dışarıya yansıtırken, içeride egemenliği pekiştiriyor"

Uzmanlar, Çin'in sınır köylerinin hem güvenlik hem de propaganda amacı taşıdığını savunuyor (Reuters)
Uzmanlar, Çin'in sınır köylerinin hem güvenlik hem de propaganda amacı taşıdığını savunuyor (Reuters)
TT

Çin'in "Büyük Köy Seddi" projesi

Uzmanlar, Çin'in sınır köylerinin hem güvenlik hem de propaganda amacı taşıdığını savunuyor (Reuters)
Uzmanlar, Çin'in sınır köylerinin hem güvenlik hem de propaganda amacı taşıdığını savunuyor (Reuters)

Amerikan gazetesi New York Times (NYT), Çin'in ihtilaflı sınır noktalarına "köy seddi" inşa ettiğini yazıyor.

NYT'nin yapay zeka destekli uydu görüntü analizlerine göre Çin, ülkenin batı sınırına 50'den fazla yeni köy inşa etti ve bunlardan 12 tanesi ihtilaflı bölgelerde yer alıyor.

Bunlar dışında ülke sınırlarının farklı noktalarında yer alan 100 köye yeni evler eklendi ve yerleşmeleri için buralara yurttaşlar gönderildi.

Haberde, "sivil karakol" diye nitelenen bu yerleşim alanlarının "Pekin'in gücünü dışarıya yansıtmasına ve içeride egemenliğini pekiştirmesine yönelik bir strateji olduğu" değerlendirmesi yapıldı. 

NYT, Batı sınırındaki yerleşim bölgelerinin Hindistan, Butan ve Nepal'in de hak iddia ettiği sınırlara inşa edildiğine dikkat çekiyor. Kuzeydeki yerleşimlerin güvenliği güçlendirip Orta Asya'yla ticareti teşvik ettiği, güneydeki sınır köylerininse Güneydoğu Asya'dan gelen uyuşturucu kaçakçılarına karşı koruma sağladığı aktarılıyor. 

Köyler, sınıra hızlı şekilde asker sevk etmek istemesi halinde Çin ordusuna yol, internet erişimi ve elektrik gibi altyapıları sağlayabilir. NYT, uzak bölgelerdeki köylülerin "göz ve kulak görevi görerek davetsiz misafirleri ya da kaçakları caydırdığını" yazıyor. 

Kionglin Yeni Köy adlı yerleşim merkezi, Hindistan'ın kuzeydoğusundaki Arunaçhal Pradeş eyaleti sınırına yaklaşık 5 kilometre mesafede yer alıyor. Pekin yönetimi, bölgede hak iddia ederek burayı Güney Tibet'in bir parçası olarak kabul ediyor. Her iki ülkenin de sınırda askeri yığınağı var.

Londra SOAS Üniversitesi'nden Robert Barnett, şu değerlendirmeleri paylaşıyor: 

Çin, yabancıların güvenlik personeli veya yurttaşlar tarafından sorgulanmadan sınırı geçmesini istemiyor.

NYT'nin paylaştığı verilere göre 2016'dan beri Çin, Tibet Özerk Bölgesi'nde en az 90 köy kurdu. Sincan Uygur Özerk Bölgesi'yle Yünnan eyaletinde 6 yeni köy inşa edilirken, 59 sınır köyünün alanları da genişletildi. 

Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi'de çalışan analist Brahma Chellaney, Çin'in sınır köyü inşaatlarıyla Güney Çin Denizi'nde kullandığı yayılmacı stratejiyi kara coğrafyasına uyguladığını savunarak şu yorumları yapıyor: 

Çin'in jeopolitik sonuçları çok dikkate almadan sahadaki gerçekleri yeniden şekillendirme hızı ve bunu gizli tutma becerisi dikkat çekici. Çin, Hindistan'la Himalaya sınırında yeni bölgelere yerleşimciler gönderiyor ve onları ilk savunma hattı haline getiriyor.

Hindistan Dışişleri Bakanlığı'ndan 2021'de yapılan açıklamada, Çin'in son birkaç yıldır bölgede çeşitli altyapı faaliyetleri yürüttüğü" belirtilmişti. 

NYT, Çin Komünist Partisi'nin (ÇKP) bölgeye yurttaşları yerleştirmek için köylere spor salonları, dans pistleri, hastaneler ve okullar inşa ettiğine dikkat çekiyor.

Gazetenin köy inşaatlarıyla ilgili ele geçirdiği bir belgeden aktardığına göre ÇKP, bazı yurttaşlara sınır köylerine yerleşmeleri için yıllık 20 bin Çin Yuanı (yaklaşık 93 bin 500 TL) ödüyor.

Çin'in Washington Büyükelçiliği Sözcüsü Liu Pengyu, NYT'ye gönderdiği yazılı açıklamada, Pekin'in sınırdaki anlaşmazlıklara dair yürüttüğü politikayı şu ifadelerle aktarıyor: 

Çin her zaman barışçıl ve dostane istişareler yoluyla adil ve makul çözümler bulmaya çalışmaktadır.

Independent Türkçe,  New York Times, Times of India



Şii, Trump’a Washington ile “stratejik açıdan istikrarlı bir ilişki” kurma arzusunu teyit etti

Çin Devlet Başkanı, Trump’ı Shenzhen Havalimanı’na gelişinde karşıladı (Reuters)
Çin Devlet Başkanı, Trump’ı Shenzhen Havalimanı’na gelişinde karşıladı (Reuters)
TT

Şii, Trump’a Washington ile “stratejik açıdan istikrarlı bir ilişki” kurma arzusunu teyit etti

Çin Devlet Başkanı, Trump’ı Shenzhen Havalimanı’na gelişinde karşıladı (Reuters)
Çin Devlet Başkanı, Trump’ı Shenzhen Havalimanı’na gelişinde karşıladı (Reuters)

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, bugün ABD Başkanı Donald Trump’ı Shenzhen Havalimanı’nda karşılarken, Pekin ile Washington arasında “yapıcı ve stratejik açıdan istikrarlı bir ilişki” kurmayı hedeflediklerini söyledi. Şarku’l Avsat’ın Şinhua’dan aktardığına göre Şi, iki ülke arasındaki ilişkilerin geliştirilmesine yönelik mesaj verdi.

Çin Devlet Başkanı, Shenzhen Havalimanı’na gelen Trump’ı karşıladı (Reuters)
Çin Devlet Başkanı, Shenzhen Havalimanı’na gelen Trump’ı karşıladı (Reuters)

Şi’nin Trump’ı havalimanında bizzat karşılaması, Çin liderinin nadiren gerçekleştirdiği bir diplomatik jest olarak değerlendirildi. Bu adımın, Trump’ın eylül ayında ABD ziyareti sırasında Şi’yi havalimanında şahsen karşılamasına karşılık olarak yapıldığı belirtildi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in de katılması beklenen üçlü zirve öncesinde konuşan Şi, Trump ile Çin-ABD ilişkileri, Asya-Pasifik bölgesindeki iş birliği ve küresel gelişmelere ilişkin temel meseleleri kapsamlı biçimde ele almayı beklediğini ifade etti.

Çin Devlet Başkanı, Shenzhen Havalimanı’na iniş yapan Trump’ı karşıladı (Reuters)
Çin Devlet Başkanı, Shenzhen Havalimanı’na iniş yapan Trump’ı karşıladı (Reuters)

Şi, iki ülke arasındaki ilişkinin karşılıklı saygı, hakkaniyet ve karşılıklılık ilkeleri temelinde yapıcı ve stratejik açıdan istikrarlı bir şekilde ilerletilmesini hedeflediklerini vurguladı.


Çin Devlet Başkanı, yapay zekâ alanında uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, APEC 2026 Zirvesi'nin açılış töreninde konuşma yaparken (Reuters)
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, APEC 2026 Zirvesi'nin açılış töreninde konuşma yaparken (Reuters)
TT

Çin Devlet Başkanı, yapay zekâ alanında uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, APEC 2026 Zirvesi'nin açılış töreninde konuşma yaparken (Reuters)
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, APEC 2026 Zirvesi'nin açılış töreninde konuşma yaparken (Reuters)

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, bugün, büyük güçlere bu teknolojiyle bağlantılı risklerle mücadele konusunda daha fazla çaba gösterme çağrılarının arttığı bir dönemde, yapay zekâ alanında uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.

Şi, Çin'in güneyindeki Shenzhen kentinde düzenlenen Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Forumu'nun  açılışında yaptığı konuşmada, "Bilimsel ve teknolojik inovasyon alanında ortaklıklar kurmalı, dijital ekonomi ve yapay zekâ alanındaki iş birliğimizi derinleştirmeli, yeşil ve düşük karbonlu ekonomiye geçişi hızlandırmalıyız" dedi.

Şi sözlerini şöyle sürdürdü: "İnovasyon alanındaki güçlü yönlerimizi büyümenin itici güçlerine dönüştürerek, Asya-Pasifik bölgesinde ekonomik büyümeye güçlü bir ivme kazandırabilir ve bölge genelinde refahı artırabiliriz."

Şi aynı zamanda ticaret ve yatırımın önündeki engellerin kaldırılması çağrısında bulunarak, "kapsayıcı ve dengeli kalkınmanın sağlanması" gerektiğini vurguladı.

Görsel kaldırıldı.
Gazeteciler, Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) CEO Zirvesi'nin açılış töreninde Çin Devlet Başkanı'nın konuşmasını takip ederken (AFP)

Çin'in küresel şirketler için "daha istikrarlı, öngörülebilir ve elverişli bir ortam" oluşturmayı hedeflediğini belirten Şi, ülkesinin imalat ve hizmet sektörlerinde dışa açılımı genişletmeye devam edeceğini kaydetti.

Şi, "Gümrük vergilerinin düşürülmesinden pazara erişim imkânlarının genişletilmesine, düzenleyici çerçevelerin ve yönetim standartlarının geliştirilmesine kadar Çin, kapsamlı reformları sürdürmeye devam edecek" ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın çok sayıda ülkeye gümrük vergileri uygulayarak küresel ticaret sisteminde sarsıntıya yol açması, dünyanın en büyük iki ekonomisi arasındaki ticari gerilimi artırıyor. Çin ise bu adımlara karşılık misilleme vergileri uygulamış ve stratejik bazı ürünlerin ihracatını kısıtlamakla tehdit etmişti.

Trump ve Şi, geçen yıl Güney Kore'de düzenlenen APEC Zirvesi'nde iki ülke arasındaki ticaret savaşına geçici ara verilmesi konusunda anlaşmıştı. Söz konusu ateşkesin süresi gelecek yıl ocak ayında sona erecek.

Öte yandan ABD, bu hafta Çin'e yapay zekâ modellerinin eğitilmesi ve çalıştırılmasında kullanılan gelişmiş yarı iletkenlerin ihracatına yönelik kısıtlamaları sıkılaştırdığını duyurdu. Washington, söz konusu önlemleri ulusal güvenliğin güçlendirilmesi çerçevesinde değerlendiriyor.


Çin: Kim Jong-un ile Trump arasında olası bir görüşmeye ilişkin bilgimiz yok

ABD Başkanı Donald Trump ile Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, 12 Haziran 2018'de Singapur'daki Sentosa Adası'nda bulunan Capella Otel'de öğle yemeğinin ardından birlikte yürürken (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ile Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, 12 Haziran 2018'de Singapur'daki Sentosa Adası'nda bulunan Capella Otel'de öğle yemeğinin ardından birlikte yürürken (Reuters)
TT

Çin: Kim Jong-un ile Trump arasında olası bir görüşmeye ilişkin bilgimiz yok

ABD Başkanı Donald Trump ile Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, 12 Haziran 2018'de Singapur'daki Sentosa Adası'nda bulunan Capella Otel'de öğle yemeğinin ardından birlikte yürürken (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ile Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, 12 Haziran 2018'de Singapur'daki Sentosa Adası'nda bulunan Capella Otel'de öğle yemeğinin ardından birlikte yürürken (Reuters)

Çin, ABD Başkanı Donald Trump'ın Asya turu kapsamında Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile olası bir görüşme gerçekleştirip gerçekleştirmeyeceğine ilişkin bugün yaptığı açıklamada, konu hakkında “herhangi bir bilgiye sahip olmadığını” bildirdi. Trump, Asya turunda Kuzey Kore lideriyle görüşme ihtimalini dışlamamıştı.

Şarku’l Avsat'ın AFP’den aktardığına göre Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun düzenlediği olağan basın toplantısında, “Bu konuya ilişkin herhangi bir bilgim yok” dedi. Açıklama, Trump'ın Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Forumu toplantısına katılmak üzere Shenzhen kentine gelmesinin beklendiği günün arifesinde yapıldı.

Trump ile Kim, 30 Haziran 2019'da iki Kore arasındaki sınırda bulunan askerden arındırılmış bölgede bir araya geldi (Reuters)
Trump ile Kim, 30 Haziran 2019'da iki Kore arasındaki sınırda bulunan askerden arındırılmış bölgede bir araya geldi (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump, pazartesi dün yaptığı açıklamada, bu hafta Çin'de Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile görüşebileceğini söylemişti. Sürpriz olarak değerlendirilen bu açıklamanın, Trump'ın Doğu Asya turunun seyrini değiştirebileceği belirtiliyor.

Trump, 2017-2021 yılları arasındaki ilk başkanlık döneminde Kim Jong-un ile birkaç kez bir araya geldi. İki lider arasında doğrudan yürütülen ve benzeri görülmemiş nitelikteki diplomatik temaslar, Kuzey Kore liderini nükleer silahlardan vazgeçmeye ikna edememişti. Reuters'ın haberine göre Trump, mevcut başkanlık döneminde de Kim ile yeniden görüşmek istediğini daha önce dile getirmişti. Ancak Trump, geçen yılki Asya ziyareti de dahil olmak üzere, gerçekleşmeyen bazı görüşmeleri önceden duyurmuştu.

Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, 28 Şubat 2019'da Vietnam'ın başkenti Hanoi'de düzenlenen ikinci zirve kapsamında, Metropole Otel'deki genişletilmiş ikili toplantıda ABD Başkanı Donald Trump'ın da katıldığı görüşmede konuşurken (Reuters)
Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, 28 Şubat 2019'da Vietnam'ın başkenti Hanoi'de düzenlenen ikinci zirve kapsamında, Metropole Otel'deki genişletilmiş ikili toplantıda ABD Başkanı Donald Trump'ın da katıldığı görüşmede konuşurken (Reuters)

ABD'li üst düzey yetkililer daha önce Trump'ın yakın zamanda Kim ile yeni bir görüşme gerçekleştirmeye yönelik somut planının bulunmadığını açıklamıştı. Kuzey Kore ise şu aşamada görüşmelere ihtiyaç duymadığını belirtmiş ve ABD'nin düşmanca politikalarını kınamıştı.

Trump, Filipinler ve Çin'e gitmek üzere Beyaz Saray'dan ayrılırken gazetecilere yaptığı açıklamada, Kuzey Kore liderinin görüşmeye katılıp katılmamasının nihayetinde Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'e bağlı olduğunu söyledi. Trump, olası bir görüşmenin Çin'de gerçekleştirileceğini vurgulayarak şöyle konuştu:

“Şi buradaydı... Ayrıca (Rusya Devlet Başkanı) Putin ile de görüşeceğiz. Kim Jong-un ile de görüşebiliriz.”

Trump, “Bu iyi olur. Pek çok konuda ilerleme kaydetme fırsatımız var” dedi.

Kim Jong-un'a atıfta bulunan Trump, “Gelebilir. Bilmiyorum. Bu, Başkan Şi'ye bağlı” ifadelerini kullandı.

Kuzey Kore'nin Birleşmiş Milletler Daimî Temsilciliği ise Trump'ın açıklamalarına ilişkin yorum talebine cevap vermedi.

Kremlin, dün yaptığı açıklamada, Putin ile Trump ve Şi Cinping arasında bu hafta Çin'de düzenlenecek APEC zirvesi marjında gerçekleştirilmesi planlanan görüşmenin küresel gelişmeler üzerinde önemli etkileri olacağını bildirmişti.

Trump, Şi ve Putin ile yapacağı görüşmelerde nükleer silahsızlanmanın yanı sıra İran ve Ukrayna'daki durum, ticaret ve ekonomi konularını ele alacağını söyledi. Ancak ABD'li yetkililer ve analistler, önemli bir anlaşmaya varılması ihtimalini düşük gördüklerini belirtti.

Rus haber ajansı Interfax'ın aktardığına göre Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov da dün yaptığı açıklamada, Kim Jong-un'un Çin'e gelmesi halinde Putin ile görüşebileceğini ifade etti.