​Suudi Arabistan'da her Ramazan’da yaşanan tartışma: Camilerde hoparlör sesinin kısılması

Eymen el-Gibevi

Suudi Arabistan İslami İşler, Davet ve İrşad Bakanlığı, her Ramazan yaşanan cami hoparlör sesinin kısılması konusunda yaşanan tartışmaları sona erdirme yönünde çalışıyor.
Her yıl Ramazan ayından önce, bazı insanlar hoparlörden çıkan seslerin yüksek olduğundan şikayet edip kısılmasını isterken, bazıları da bunun dini ve namazı olumsuz etkileyecek bir şey olduğunu söyleyerek, Teravih namazı sırasında hoparlörden çıkan seslerin kısılmamasını istiyor.
Bu Ramazan ise, Suudi Arabistan’daki camilerde yeni bir dönemin başlangıcı olabilir.
Suudi Arabistan İslami İşler, Davet ve İrşad Bakanlığı, Ramazan ayı boyunca ezan ve selaların hoparlörler aracılığıyla okunmasına ilişkin kuralları açıkladı.
İslami İşler ve Davet Bakanı Abdullatif Ali Şeyh tarafından yapılan açıklamada, “Camiler dört harici hoparlörü aşmayacak. Camilerin birbirine yakınlığı nedeniyle, diğer camilerde ibadet edenleri rahatsız etmemek amacıyla ses seviyesi dört dereceyi aşmayacak. Özel harici ses hoparlörlerinin kullanımı sadece Teravih namazında ve Cuma namazının kılınmadığı, yalnızca 5 vakit namazın kılındığı mescidlerde yasaktır. Camilerde ise, yıllardır yürürlükte olan ve her yıl yenilenen genelgeye göre, ‘aşırı olmamak koşuluyla’ kullanılabilir” ifadeleri kullanıldı.
Karara kimler karşı çıkıyor?
Mescid-i Haram’ın eski imamı Şeyh Adil el-Kalbani, “Asıl sorun, insanların hoparlör meselesini dini bir mesele haline getirmesidir. Oysaki öyle değil. Uzun zamandan beri, neredeyse çeyrek asrı geride bırakan bir süredir imam olarak biz böyle bir karara vardık ancak uygulanmadı. Bu yıl ise bunun uygulanmasına karar verildi” yorumunda bulundu.
36 yıl imamlık yapan el-Kalbani, “Madem ki namaz kılınıyor ve ezan da herkese duyuruluyor. Önemli olan budur” dedi.
Şeyh Adil, imam ve müezzinlerin Hz. Muhammed’i (s.a.v.) örnek almaları gerektiğini söyleyerek, “Peygamber (s.a.v.) Kur'an okunduğu esnada insanların birbirinin dikkatini dağıtmamasını emretti. Peki, birbirine yakın 6 cami varken halimiz ne olacak?”  dedi.
El-Kalbani, hoparlörün sesini kısma kararına karşı çıkanları garipseyerek, “Bu mübarek dönemde çıkan kararlara razı değiller. Bu kararın İslam’a ve dine karşı olduğunu düşünüyorlar” şeklinde konuştu.
Bu kuralı yerleştiren Müslüman Kardeşler oldu (İhvan)
El Hayat gazetesi yazarlarından Suudi Fahd Deghaither, “Suudi Arabistan’da eski dönemde Müslüman Kardeşler ve radikal akımın nüfuzundan dolayı ‘yüksek sesin sahibiyiz’ kuralı yerleşti” şeklinde bir yorumda bulundu.
Suudi yazar, “Dolayısıyla bu kurala alışıldı ve bu kurala yaklaşan dine yaklaşmış gibi görülüyor” dedi.
Meselenin namazla sınırlı olmadığını dile getiren Suudi yazar, “Namazdan sonra cemaati siyasi ve yıkıcı hutbelere maruz bırakıyorlardı. Bu nedenle cami hoparlöründeki sesin kısılması halinde seslerinin herkese ulaşmayacağını düşündüler” ifadelerini kullandı.
Ülkesinin camilerde, ekonomide ve genel adapta kural ve yasalar çıkarmaya devam edeceğini söyleyen yazar, “Artık İslam’da haram olduğu sabit olmayan meselelerde tartışma olmayacak” dedi.