Kuzey Kore’den Trump ile Kim’in ‘tarihi’ görüşmesine övgü

Trump ve Kim önceki gün Panmunjom köyünde bir araya geldi (Reuters)

Pyongyang, lideri Kim Jong-un ile ABD Başkanı Donald Trump’ın önceki gün Kuzey Kore ile Güney Kore sınırında yer alan ve silahlardan arındırılmış tarafsız bölge olan Panmunjom köyünde gerçekleştirdiği görüşmeye “tarihi” övgüsünde bulundu.
Kuzey Kore'nin resmi haber ajansı, iki liderin “Kore Yarımadası'nın nükleer silahlardan arındırılmasına ilişkin bir atılımda bulunmak üzere yapıcı diyalogları sürdürme ve ilerletme” konusunda anlaştıklarını aktardı.
ABD Başkanı Trump, Twitter hesabı üzerinden Kuzey Kore Lideri Kim’e yaptığı çağrının ertesinde Güney Kore ve Kuzey Kore arasındaki silahtan arındırılmış bölgede Kim ile bir araya geldi.
Kuzey Kore Resmi Haber Ajansı haberinde “Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti Lideri ile ABD Başkanı, Panmunjom’da el sıkıştılar” ifadelerine yer verdi.
1953 yılında, iki Kore arasında ateşkes anlaşmasının imzalandığı Panmunjom köyündeki buluşma, Kuzey Kore tarafından “tarihi bir olay” olarak nitelendirildi.
Görüşmenin Trump’ın daveti üzerine gerçekleştiğine dikkati çeken ajans, iki liderin “sorunların çözümü önündeki ortak endişelerini” ele aldıklarına işaret etti. Ani gelişmeler sonucu gerçekleşen görüşme, Trump’ın iki ya da üç hafta içinde Kuzey Kore ile ABD arasında pratik düzeyde görüşmelerin yeniden başlayacağını açıklamasının ardından atılan önemli bir adım olarak nitelendirildi.
Kuzey Kore'nin resmi gazetesi Rodong Sinmun, ön sayfasında görüşmeye ilişkin toplam 35 fotoğraf yayınladı. Güney Kore merkezli Asan Politika Çalışmaları Enstitüsü'nde analist olarak görev yapan Shin Beom-chul, Fransız Haber Ajansı’nın (AFP) aktardığı Kuzey Kore Resmi Ajansı’nın yayınıyla ilgili değerlendirmesinde “Kim'i yücelten tipik bir Kuzey Kore propagandası” ifadelerini kullandı.
Ancak analistlerin Pazar günü kayıtlara geçen olaylarla ilgili değerlendirmeleri farklılıklar gösteriyor. Bazıları görüşmenin duran nükleer görüşmelere yeni ve önemli bir ivme kazandırdığını belirtirken bazı kesimler de bunun sadece bir “gösteri” olduğunu savunuyor. İki liderin geçen yıl Singapur'da gerçekleştirdikleri ilk zirve, nükleer silahsızlanma konusunda belirsiz bir taahhütle sona ermişti. Şubat ayında Vietnam'da yapılan ikinci zirve ise iki tarafın da sunduğu şartların karşı tarafa uymaması nedeniyle çöktü.
ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton dün New York Times (NYT) gazetesinin Washington’ın Kuzey Kore'nin nükleer programını dondurmasını kabul edebileceğini yönündeki haberini yalanladı. Bolton açıklamasında şunları söyledi:
“Herhangi bir ulusal güvenlik yetkilisiyle görüşmedim. Ya da Kuzey Kore'nin nükleer programının dondurmasında fikir birliği oluşabileceğini düşünmedik. Bu, Başkan’ın hareketlerini kısıtlamaya yönelik çılgınca bir girişim. Bunun sonuçları olmalı.”
Trump-Kim görüşmesine “büyük bir öneme sahip” diyerek övgüde bulunan Çin de tüm tarafları Kore Yarımadası'nın nükleer silahlardan arındırılmasına yönelik bir “fırsat” olarak görüşmeden “yararlanmaya” çağırdı.
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Geng Shuang yaptığı açıklamada iki tarafı “fırsattan yararlanmaya, aynı yöne doğru ilerlemeye ve endişelerine yönelik pratik çözümler bulmaya” çağırırken Kore Yarımadası'nın nükleer silahlardan arındırılması çalışmalarında ilerleme kaydedilmesini istedi.
Tarihi görüşme, Şi Cinping’in 14 yıllık aranın ardından Kuzey Kore’ye giden ilk Çin Devlet Başkanı olarak Pyongyang’a yaptığı ziyaretten bir hafta sonra gerçekleşti. Şi’nin ziyareti, aralarındaki ittifak Soğuk Savaş dönemine dayanan iki ülkenin, Kuzey Kore’nin nükleer faaliyetleri ve Pekin’in komşusuna yönelik uluslararası yaptırımlara verdiği destek nedeniyle soğumuş olan ilişkilerin güçlenmeye başladığı bir dönemde gerçekleşti.
ABD Başkanı Trump, iki ülke arasındaki müzakereler sürerken Pyongyang'ın kaldırılmasını talep ettiği yaptırımlara yeniden düzenleme getirdi. Trump ayrıca Kuzey Kore liderini “uygun bir zamanda” Beyaz Sarayı ziyaret etmek üzere davet ettiğini belirtti. Trump, Kuzey Kore liderini “arkadaşı” olarak tanımlarken Kuzey Kore Haber Ajansı da iki lider arasındaki “kişisel yakın ilişkinin” Kim’in Trump’ın davetini kabul etmesini sağladığını söyledi. Ajans son olarak iki liderin başkalarının tahmin dahi edemeyeceği iyi sonuçlar elde edeceklerini ve çeşitli zorlukların ve engellerin üstesinden gelebileceklerini vurguladı.