ABD'nin Kaliforniya eyaletinde 7.1 büyüklüğünde deprem!

Kaliforniya depreminden zarar gören mobil evlerin yakınında duran çocuk (AP)
Kaliforniya depreminden zarar gören mobil evlerin yakınında duran çocuk (AP)
TT

ABD'nin Kaliforniya eyaletinde 7.1 büyüklüğünde deprem!

Kaliforniya depreminden zarar gören mobil evlerin yakınında duran çocuk (AP)
Kaliforniya depreminden zarar gören mobil evlerin yakınında duran çocuk (AP)

ABD Jeoloji Araştırmaları Merkezi (USGS) tarafından yapılan açıklamada, Kaliforniya’da 7,.1 büyüklüğünde deprem meydana geldiği bildirildi. Bunun son 25 yılın en büyük depremi olduğu ifade edildi. Los Angeles’ın 202 kilometre uzaklığındaki depremin neden olduğu hasara ilişkin ise açıklama yapılmadı.
Avrupa-Akdeniz Sismoloji Merkezi ise depremin büyüklüğünü 6, 9 olarak duyurdu.
Kaliforniya’nın çöl bölgesinde dün de 6,4 büyüklüğünde deprem yaşanmış, yetkililer deprem nedeniyle yaralananlar olduğunu bildirmişti.
Depremin merkez üssüne yakın olan San Bernardino bölgesindeki itfaiye yönetimi Twitter üzerinden yaptığı açıklamada “Evler sallandı. Teraslar ve kolonlar çöktü” ifadelerini kullanarak yaralı bir sivilin ilk müdahalesinin itfaiyeciler tarafından yapıldığını aktardı.
İtfaiye yönetimi, ilk raporlara göre söz konusu depremin perşembe günküne kıyasla daha fazla yıkıcı etkilerinin olduğunu belirtti.
Yetkililer, cuma günü gerçekleşen depremin Los Angeles’ta hissedildiğini fakat herhangi bir hasara neden olmadığı bilgisini verdi.
Güney Kaliforniya’daki bir evin havuzunun deprem anındaki görüntüleri yayınladı.
Las Vegas’ta ardı ardına gerçekleşen 2 deprem, ABD’nin batısında yıkıcı ‘büyük bir depremin’ yaşanmasıyla ilgili korkulara neden oldu.
Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü'nden deprem uzmanı Lucy Jones, depremin aynı fay hattında meydana geldiğini fakat daha büyük bir depreme neden olabilecek San Andreas Kırığı’nda gerçekleşmediğini söyledi.
Önümüzdeki günlerde büyük artçı sarsıntıların olabileceğini belirten Jones, 6 ve daha fazla büyüklükteki bir depremin olma olasılığının yüzde 50, 7, daha şiddetli deprem olasılığının ise yüzde 10 olduğunu belirtti.
Yaklaşık 200 bin nüfuslu Ridgecrest'te yaşayan Jessica Kurmlink, CNN'e yaptığı açıklamada “Deprem ciddi bir şekilde hissedildi ve evim sarsıldı” dedi.
Yerel Ridgecrest gazetesinde çalışan Jessica Weston da meydana gelen bir patlamadan sonra bir evde yangın çıktığını belirtti fakat konu ile ilgili ayrıntı vermedi.
İki binanın yandığı Ridgecrest bölge yetkililerinden Mick Gleason da “Bir gün önce yapılan takviyeler sayesinde şu an onlarca itfaiye aracımız hazır halde” dedi. Ancak yaralanma ve maddi kayıplar hakkında bir açıklamada bulunmadı.
İtfaiye şefi David White, depremde ölen olmadığını belirterek bin 800 evde elektrik kesintisi yaşandığı ve herhangi bir gaz kaçağı olmadığı bilgisini verdi.
Perşembe günkü depremin cuma günü 20.19’da gerçekleşen depremin ön uyarısı olduğu bildirildi.
Los Angeles Times gazetesi, cuma günü yaşanan depreminin 1994 yılında Northridge’da meydana gelen depremden daha güçlü olduğunu yazdı. 6.7 büyüklüğündeki söz konusu depremde 57 kişi ölmüştü.
Perşembe günü gerçekleşen 6,4 büyüklüğündeki deprem, 1999 yılından bu yana Kaliforniya’da yaşananların en büyüğü oldu. Maddi hasarın meydana geldiği depremde can kaybı yaşanmadı.
Kurtarma ekipleri, perşembe günü meydana gelen depremin ardından artçı sarsıntılar için destek takviyesi yaptı.
Yapılan açıklamalar perşembe sabahından bu yana 17’si 4 büyüklüğünde 200 artçı sarsıntı meydana geldiği yönünde.
AFP'nin haberine göre kurtarma ekipleri, 20 saniye süren depremin ardından elektrik kesintileri yaşandığını aktardı.
Turistler, Los Angeles yakınlarındaki Disney Eğlence Merkezi'nin güvenlik kontrolleri nedeniyle kapatıldığını belirtti. Ayrıca Los Angelas’taki beyzbol müsabakası da sarsıntılar nedeniyle kısa süreliğine durduruldu.
Kaliforniya, ABD’de en kalabalık nüfusa sahip olan eyalet konumunda.
Sismolog Lucy Jones, perşembe günü yaptığı açıklamada önümüzdeki günlerde daha güçlü bir deprem meydana gelme olasılığını işaret ederek “Bu fay hattındaki en büyük depremi henüz görmedik” dedi.



Suudi Arabistan ve Pakistan, Çin menşeli savaş jetleri için görüşüyor

JF-17'ler Pakistan'la Hindistan arasında geçen yıl mayısta patlak veren savaşta da kullanılmıştı (AP)
JF-17'ler Pakistan'la Hindistan arasında geçen yıl mayısta patlak veren savaşta da kullanılmıştı (AP)
TT

Suudi Arabistan ve Pakistan, Çin menşeli savaş jetleri için görüşüyor

JF-17'ler Pakistan'la Hindistan arasında geçen yıl mayısta patlak veren savaşta da kullanılmıştı (AP)
JF-17'ler Pakistan'la Hindistan arasında geçen yıl mayısta patlak veren savaşta da kullanılmıştı (AP)

Suudi Arabistan ve Pakistan arasında Çin menşeli JF-17 savaş jetleri için müzakere yürütülüyor.

Kimliklerinin açıklanmaması şartıyla Reuters'a konuşan iki Pakistanlı yetkili, JF-17 Thunder uçaklarının satışı için Suudi Arabistan'la görüşme yapıldığını savunuyor.

İslamabad ve Pekin ortaklığıyla Pakistan'da üretilen jetlerle ilgili anlaşmanın değerinin 4 milyar dolara kadar çıkabileceği aktarılıyor.

Riyad yönetimi, 2018'de İslamabad'a 6 milyar dolarlık destek paketi verileceğini açıklamıştı. Bu paketin içinde Pakistan Merkez Bankası'na 3 milyar dolarlık mevduat ve ertelenmiş ödemeyle 3 milyar dolarlık petrol tedariki yer alıyordu.

Suudi Arabistan o zamandan beri mevduatları birçok kez yeniledi. Geçen yıl 1,2 milyar dolarlık bir erteleme de dahil, İslamabad'ın döviz rezervlerini istikrara kavuşturmasına yardımcı oldu.

Pakistanlı yetkililer, Suudi Arabistan'a 2 milyar dolarlık kredi ödemesinin sözkonusu savaş jetleriyle yapılmasının planlandığını belirtiyor.

İslamabad yönetimi, silah ihracatını artırıp yerli savunma sanayisini önemli bir gelir kaynağına dönüştürmek amacıyla son aylarda yabancı ülkelerle görüşmeleri hızlandırdı. Libya Ulusal Ordusu'yla 4 milyar dolar değerinde JF-17 anlaşması yapılmıştı. Ayrıca Bangladeş'le de jetlerin satışı için müzakereler sürüyor.

Suudi Arabistan ise hava gücünü çeşitlendirme sürecinde. ABD Başkanı Donald Trump ve Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, geçen ay Beyaz Saray'da bir araya gelmişti. ABD Başkanı, Riyad yönetimine F-35 satışını onayladıklarını duyurmuştu. Ortadoğu'da F-35 savaş uçağına sahip olan tek ülke İsrail ise hamleye tepki göstermişti.

Suudi Arabistan-Pakistan savunma anlaşması

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'la Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, 17 Eylül'de "Ortak Stratejik Savunma Anlaşması"nı imzalamıştı.

Amerikan medyasındaki haberlerde, iki ülke arasındaki savunma işbirliğini geliştirmeyi ve herhangi bir saldırıya karşı ortak caydırıcılığı artırmayı hedefleyen anlaşmanın "bölgesel güç dengelerini değiştirebileceği" yorumu yapılmıştı.

Pakistan ordusundan bugün yapılan açıklamada, Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanı Zahir Ahmed Baber Sidhu'nun, Suudi Arabistanlı mevkidaşı Turki bin Bander bin Abdulaziz'le bu hafta "savunma işbirliği, bölgesel güvenlik ve gelecekteki ortaklıklarla ilgili" görüştüğü bildirildi.

Independent Türkçe, Reuters, Arab News


Grönlandlılar, Trump’a tepkili: Satılık değiliz

Kanada'yla 1,2 kilometre sınıra sahip Grönland'da 56 binden fazla kişi yaşıyor (Reuters)
Kanada'yla 1,2 kilometre sınıra sahip Grönland'da 56 binden fazla kişi yaşıyor (Reuters)
TT

Grönlandlılar, Trump’a tepkili: Satılık değiliz

Kanada'yla 1,2 kilometre sınıra sahip Grönland'da 56 binden fazla kişi yaşıyor (Reuters)
Kanada'yla 1,2 kilometre sınıra sahip Grönland'da 56 binden fazla kişi yaşıyor (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump'ın Grönland'ı ele geçirmeye yönelik tehditleri, ada ülkesi sakinlerinin de tepkisini çekiyor.

Trump, cumartesi günü Venezuela'ya düzenlenen askeri operasyondan sonra yaptığı açıklamada, ulusal güvenlik gerekçesiyle Grönland'a sahip olmaları gerektiğini savunmuştu.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt de salı günkü açıklamasında, Trump yönetiminin Grönland'a sahip olmak için "ABD ordusunu kullanmak da dahil" çeşitli seçenekleri değerlendirdiğini belirtmişti.

Washington'ın Venezuela'nın ardından Grönland'a da askeri müdahalede bulunabileceğine dair endişeler artarken, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, kuzey ülkesini "satın almayı hedeflediklerini" söylemişti.

Ancak 1979'da Danimarka'dan özerkliğini kazansa da dışişleri, güvenlik ve mali konularda bu ülkeye bağlı olan Grönland'da yaşayanlar, Trump'ın açıklamalarından rahatsız.

BBC'nin irtibata geçtiği, Grönland'ın başkenti Nuuk'ta yaşayan 32 yaşındaki işletmeci Mia Chemnitz şunları söylüyor:

Grönland halkı Amerikalı olmak istemiyor. Biz satılık değiliz.

Danimarka Parlamentosu'nda Grönland'ı temsil eden iki milletvekilinden biri olan Aaja Chemnitz de Trump'ın açıklamaları karşısında "dehşete düştüğünü" belirterek, "ABD'nin başka bir NATO müttefikini ilhak etmeyi gündeme getirmesi tamamen saygısızca bir davranış" diyor.

II. Dünya Savaşı'ndan bu yana Grönland'da askeri varlığı bulunan ABD için ada özellikle Kuzey Amerika'yla Kuzey Kutbu arasında yer aldığı için stratejik öneme sahip.

Son dönemlerde buzulların erimesiyle erişimi kolaylaşan nadir toprak mineralleri de Grönland'ın doğal kaynaklarına ilgiyi artırdı.

Birleşik Krallık, Fransa, Almanya, İtalya, Polonya, İspanya ve Danimarka'nın, Trump'ın tehditlerine yanıt olarak yayımladığı ortak bildiride Grönland'la dayanışma vurgusu yapılmıştı.

Ancak olası bir askeri operasyon halinde Avrupa ülkelerinin ABD'ye karşı harekete geçip geçmeyeceği belli değil.

Mia Chemnitz, "Bir Grönlandlı olarak, kendime şu soruyu sormadan edemiyorum: Bu müttefikler için bizim değerimiz nedir? Bizi korumak için ne kadar ileri gidebilirler?" diye soruyor.

Grönland'daki İnuit yerlilerinden 42 yaşındaki Aleqatsiaq Peary ise adanın Danimarka'dan tamamen bağımsızlaşması ve gelecekte ABD kolonisine dönüşmemesi gerektiğini söylüyor:

Bu, bir efendinin kontrolünden diğerine, bir işgalcinin hakimiyetinden diğerine geçmek demek. Biz Danimarka'nın kolonisiyiz. Danimarka hükümetinin yönetimi altında zaten çok şey kaybediyoruz.

Independent Türkçe, BBC, NBC


Çin, nükleer füzyonda imkansız sanılan rekoru kırdı

Çin'in Deneysel Gelişmiş Süperiletken Tokamak (EAST) reaktörü, "deneysel sınırların çok ötesinde" plazma yoğunluğu seviyelerine ulaştı (HFIPS/ÇBA)
Çin'in Deneysel Gelişmiş Süperiletken Tokamak (EAST) reaktörü, "deneysel sınırların çok ötesinde" plazma yoğunluğu seviyelerine ulaştı (HFIPS/ÇBA)
TT

Çin, nükleer füzyonda imkansız sanılan rekoru kırdı

Çin'in Deneysel Gelişmiş Süperiletken Tokamak (EAST) reaktörü, "deneysel sınırların çok ötesinde" plazma yoğunluğu seviyelerine ulaştı (HFIPS/ÇBA)
Çin'in Deneysel Gelişmiş Süperiletken Tokamak (EAST) reaktörü, "deneysel sınırların çok ötesinde" plazma yoğunluğu seviyelerine ulaştı (HFIPS/ÇBA)

Çin'deki bilim insanlarının füzyon enerjisinde kaydettiği çığır açıcı gelişme, yeni nesil enerji kaynağının gerçekten kullanılabilmesinin önündeki en inatçı engellerden birini nihayet aşabilir.

Çin Bilimler Akademisi'nden (ÇBA) bir ekip, "yapay Güneş" diye adlandırılan deneysel nükleer reaktörünün, daha önce imkansız olduğu düşünülen bir plazma yoğunluğuna ulaştığını açıkladı.

Tehlikeli atık bırakmadan neredeyse sınırsız enerji üretme potansiyeli sunan nükleer füzyon, bazıları tarafından temiz enerjinin "kutsal kasesi" ilan ediliyor.

Bu süreç Güneş'te meydana gelen doğal reaksiyonları taklit ediyor ancak büyük ölçekte gerçekleştirilmesi son derece zor bir iş.

ÇBA'nın Deneysel Gelişmiş Süperiletken Tokamak'ıyla (EAST) ulaşılan kilometre taşları da dahil, son yıllarda çeşitli önemli atılımlar kaydedildi.

ÇBA geçen sene yapay Güneş reaktörünü ilk kez bin saniyeden uzun süre çalıştırmayı başarmış, bu rekor daha sonra Fransa'nın WEST makinesi tarafından kırılmıştı.

Her iki deney de yakıtın (veya plazmanın) belirli bir seviyede kararsız hale gelmesine neden olan ve Greenwald Sınırı diye bilinen teorik yoğunluk sınırlı kalmıştı.

ÇBA araştırmacıları, kendini düzenleyen plazma-duvar adı verilen yeni bir süreç sayesinde plazmayı benzeri görülmemiş yoğunluk seviyelerinde kararlı tutmayı başardı.

Araştırmacılar, plazma yoğunluğunu uzun süredir geçerli olan deneysel sınırların çok ötesine taşımanın, çok daha yüksek enerji çıktılarıyla füzyon ateşlemesini gerçekleştirebileceğini söylüyor.

Huazhong Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nden, araştırmanın ortak yürütücüsü Profesör Ping Zhu şöyle diyor: 

Bulgular, tokamaklarda ve yeni nesil yanıcı plazma füzyon cihazlarında yoğunluk sınırlarını genişletmek için pratik ve ölçeklenebilir bir yol öneriyor.

Son atılım, hakemli dergi Science Advances'ta yayımlanan "Accessing the density-free regime with ECRH-assisted ohmic start-up on EAST" (EAST'te ECRH destekli ohmik başlatmayla yoğunluktan bağımsız rejime erişim) başlıklı çalışmada detaylandırılıyor.

Nükleer füzyon yoluyla pratik enerji üretiminin büyük ölçekte uygulanabilmesi için hâlâ ciddi gelişmelere ihtiyaç var ancak bazı girişimler, bunu önümüzdeki birkaç yılda hayata geçirmeyi hedefliyor.

ABD merkezli Helion Energy, nükleer füzyon enerjisi için dünyanın ilk satın alma anlaşmasını 2023'te imzalamış, Microsoft'a 2028'e kadar 50 MW füzyon enerjisi sağlama sözü vermişti.

Independent Türkçe