عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
ARAP DÜNYASI

​Guterres: Güney Lübnan’da silahlı militanların engellemesi gerek

İki UNIFIL askeri, Lübnan'da İsrail sınır duvarının yakınında yürürken (Getty Images)
İki UNIFIL askeri, Lübnan'da İsrail sınır duvarının yakınında yürürken (Getty Images)
    New York/Ali Berdi
TT
TT

​Guterres: Güney Lübnan’da silahlı militanların engellemesi gerek

İki UNIFIL askeri, Lübnan'da İsrail sınır duvarının yakınında yürürken (Getty Images)
İki UNIFIL askeri, Lübnan'da İsrail sınır duvarının yakınında yürürken (Getty Images)

Lübnan Başbakanı Saad Hariri ile ABD yetkilileri arasında yakında gerçekleşecek olan görüşmenin arifesinde Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre ABD, BM’den Birleşmiş Milletler Geçici Görev Gücü'ne (UNIFIL) UNIFIL’de çalışan görevlilerin sayısını düşürmesini istedi. Bu öneri pek çok devlet tarafından çekinceyle karşılandı.
Bu öneri, ABD'nin Birleşmiş Milletler Daimi Misyonu Jonathan Cohen tarafından, BMGK’nin kapalı toplantısında, Lübnan’da konuşlandırılan uluslararası gücün görev süresinin uzatılması beklentisini göz önünde bulundurarak yapıldı.  Washington, Donald Trump’ın başkanlığından beri uluslararası kuruluşlara yönelik mali desteğini azaltmaya çalışıyor. Bunlardan biri de BM’ye özellikle de barış gücüne olan katkısına yönelik.
Avrupalı diplomatlar, ABD’nin UNIFIL’e desteğini azaltmak için pek çok yönden baskı yapmasına şaşırmış durumda. ABD yönetimi daha önce UNIFIL deniz misyonunun Lübnan Silahlı Kuvvetleri'ne devredilmesi için baskı yapmıştı. ABD,1978'den bu yana Lübnan'da konuşlandırılan misyonda görev yapan asker ve personel sayısının azaltılmasını isterken aynı zamanda UNIFIL’in etkinliğinin artırması talep ediliyor.
UNIFIL birliklerinin personel sayısı şu anda 10 binden fazla. Bu sayı 15 bine kadar yükselebilir. Amerika UNIFIL’in etki alanındaki Hizbullah’a karşı daha aktif olmasını istiyor. Fransa’nın bu ay içinde uluslararası gücün görev süresini arttırmak için ilgili taslak kararı sunması bekleniyor.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, bu ayki Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) Başkanı Polonya Daimi Temsilcisi Joanna Fronica'ya, Lübnan Dışişleri Bakanı Cibran Basil’in BMGK’nin görev süresini ve çalışma kurallarını değiştirmeden bir yıl daha görev süresinin uzatılmasını istediğini belirtti ve ekledi: "Güney Lübnan ve Mavi Hat boyunca ve ayrıca Kuzey İsrail'de göreceli sakinlik ve istikrar sağlanması için BMGK’den onay alınması gerekiyor.”
Guterres, uzun vadede ateşkese dayalı somut bir ilerleme kaydedilmediğini belirterek tarafların BMGK’nin 1701 sayılı kararı uyarınca yükümlülüklerini henüz yerine getirmediğini söyledi. Genel Sekreter İsrail’in Mavi Hat yakınındaki köyden birliklerini geri çekmesi gerektiğine dikkat çekerek Lübnan hava sahasını ihlal etmeye son vermesini istedi. Yetkili buna karşılık Lübnan’ın da topraklarında sivilleri ve BM gücü askerlerini koruması ve Lübnan ordusu dışında başka grupların silahlanmasına izin verilmemesi talebinde bulundu.
Guterres mesajında 2019 yılının başında Mavi Hattı ihlal eden üç tünelin bulunmasının taraflar arasında gerginliği arttırdığı ve UNIFIL’in de bu nedenle alarm durumuna geçtiğini hatırlattı. Yetkili, UNIFIL tarafından Lübnan ordusu ve İsrail ordusu ile kurulan irtibat ve koordinasyon düzenlemelerinin Mavi Hat boyunca hassas alanlarda gerilimi azaltmak için hayati önemde olduğunu vurguladı.
Üçlü toplantıların gizliliğini ve etkinliğini sürdürmenin gerekliliğini vurgulayan Guterres, Lübnan makamlarını "Mavi Hat ile Litani Nehri arasındaki alanda yetkisiz silahlı personel ya da varlığın bulunmamasını sağlamak için her türlü önlemi almaya" davet etti.
Guterres, "geçici gücün faaliyet alanı olan Mavi Hat boyunca hareket özgürlüğünün hayati önem taşıdığını ve UNIFIL’in önceliği "çatışmaya kalıcı bir ateşkes ve uzun vadeli bir çözüm bulmak için gerekli adımları atmaya verdiğini” vurguladı. 16 Temmuz 2019 itibariyle 551’i kadın olmak üzere toplam askeri personel sayısının 10,505 olduğunu belirtti. Deniz kuvvetleri altı gemi, iki helikopter ve 748 askeri personelden oluşuyor. UNIFIL'in sivil bileşeni,  237 uluslararası ve 585 ulusal personelden oluşmakta. Birliğe katkıda bulunan 43 ülke bulunuyor.

Daha fazlasını oku

 
 
ARAP DÜNYASI

Lübnan... Hizbullah’ın ülkeyi yeni bir savaşa sürüklemesi nedeniyle öfke giderek artıyor

İsrail’in Beyrut’a düzenlediği hava saldırısının ardından bir binadan yükselen duman (AP)
İsrail’in Beyrut’a düzenlediği hava saldırısının ardından bir binadan yükselen duman (AP)
TT
TT

Lübnan... Hizbullah’ın ülkeyi yeni bir savaşa sürüklemesi nedeniyle öfke giderek artıyor

İsrail’in Beyrut’a düzenlediği hava saldırısının ardından bir binadan yükselen duman (AP)
İsrail’in Beyrut’a düzenlediği hava saldırısının ardından bir binadan yükselen duman (AP)

Beyrut’un yoğun nüfuslu Aişe Bekkar mahallesinde çarşamba günü düzenlenen İsrail saldırısının ardından hüzün ile artan öfke iç içe geçmiş durumda. Savaşın başlamasından bu yana birçok Lübnanlı, ülkeyi yeni bir savaşa sürüklediğini düşündükleri Hizbullah’a tepki gösteriyor.

Hedef alınan binaya birkaç metre uzaklıktaki küçük sebze dükkânında AFP’ye konuşan Rande Harb, öfkeyle “Hizbullah silahlarını devlete teslim etmeli. Silahlar yalnızca meşru güvenlik güçlerinin elinde olmalı. Nokta” dedi.

İsrail’in binadaki bir daireyi hedef alan saldırısı çevredeki binalarda da hasara yol açtı. Sebze dükkânının karşısında bulunan, siyah başörtüsü ve abaya giyen bir kadın ise gözyaşları içinde, “Biz sadece barış içinde yaşamak istiyoruz” ifadesini kullandı.

Hizbullah, Kasım 2024’te İsrail ile arasında yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasından bu yana İsrail’in Lübnan’a yönelik aralıksız saldırılarına bir yıldan fazla süre boyunca karşılık vermemişti. Ancak örgüt, 2 Mart gecesi Tahran’da ABD-İsrail ortak saldırısında İran Dini Lideri Ali Hamaney’in öldürülmesine yanıt olarak İsrail’e doğru bir dizi füze ve insansız hava aracı (İHA) fırlattı.

Art arda yaşanan savaşlar ve süregelen ekonomik kriz nedeniyle yorgun düşen birçok Lübnanlı ise bu savaşın kendilerine ait olmadığını düşünüyor.

Lübnan hükümetinin son verilerine göre İsrail saldırılarında 13 gün içinde 634 kişi hayatını kaybetti, bin 500 kişi yaralandı. Ayrıca 800 binden fazla kişi de yerinden edildi.

Hedef kim?

Yaralıların tahliye edilmesinin hemen ardından, yoğun nüfuslu ve yerinden edilmiş kişilerin de bulunduğu mahallede hedef alınan dairedeki kişilerin kimliğine dair söylentiler yayılmaya başladı. Yakındaki bir mağazada çalışan bir kişi hedef alınan kişinin Hizbullah mensubu olduğunu söylerken, elektrik işiyle uğraşan ve bir gıda dükkânı bulunan Muhammed ise “Onun Hamas mensubu olduğunu söylüyorlar” dedi. Muhammed, söz konusu kişinin yaklaşık üç haftadır bu binada yaşadığını belirtti.

efthyj

Muhammed, hedef alınan kişinin kimliğinin önemli olmadığını, asıl sorunun ‘Hizbullah ve Hamas’ın varlığının Lübnanlıları büyük bir tehlikeye sürüklemesi’ olduğunu ifade etti. Muhammed, “Onlar hedef alındıkları için buraya geldiler. Eğer şehit olmak istiyorlarsa kendi yerlerinde kalsınlar. Yalnız başlarına şehit olsunlar” diye konuştu.

Kucağında bir çocuk taşıyan Azize Ahmed ise 2024’teki savaş sırasında evinde sekiz yerinden edilmiş aileyi ağırladığını, ancak bu kez İsrail’in ağır yıkıma yol açan saldırılar düzenlediği Beyrut’un güney banliyölerinden yeni bir göç dalgası yaşanmasından endişe ettiğini söyledi.

Hristiyanların çoğunlukta olduğu Mar Mikhael bölgesinde ise genellikle restoran ziyaretçileriyle dolu olan sokakta bir bakkal işleten 68 yaşındaki Tony Saab, savaşın ‘hayatımızı ve geleceğimizi etkilediğini’ belirterek durumu eleştirdi. Saab, “Hizbullah ülkesini ya da kendi destekçilerini düşünmeden kararlar alıyor” dedi. Örgütün ‘anlamsız savaşlar yürüttüğünü’ savunan Saab, “Bir roket atarsanız size yüz roketle karşılık verirler... Bu savaş dengeli değil” ifadelerini kullandı.

“Kim intihar etmek ister?”

Uzun yıllar boyunca Hizbullah, İsrail’e karşı mücadele eden silahlı güç olarak hem Lübnan’da hem de Arap dünyasında geniş bir popülariteye sahipti. 2006 yılında 33 gün süren savaş sırasında Lübnanlılar, güneyden gelen yerinden edilmiş kişilere evlerinin kapılarını açmıştı. Ancak örgüt, Suriye’de Beşşar Esed güçlerinin yanında savaşması ve önceki yönetim döneminde Tahran ile Şam’ın desteğiyle Lübnan’daki siyasi hayatın önemli noktalarını kontrol etmesi nedeniyle zamanla popülaritesini kaybetmeye başladı.

Mevcut savaşın başlamasından bu yana dikkat çeken gelişmelerden biri de, üyelerinin büyük bölümü Hizbullah’a bağlılık duyan Şii toplumunun içinden eleştirel seslerin yükselmeye başlaması oldu. Sosyal medya platformlarında da bu kesimden çok sayıda video ve yorum paylaşılırken, savaş ve Hizbullah’ın performansı eleştiriliyor.

55 yaşındaki Sünni Lübnanlı Gade, “Biz hiçbir zaman onlardan ya da Seyyid’den (Hizbullah’ın eski genel sekreteri Hasan Nasrallah) nefret etmedik. İsrail’i durduran ve geri püskürten oydu” dedi. Ancak Gade’ye göre ‘artık durum değişti’.

Gade, Hizbullah’ın popülaritesini ‘Şiiler arasında bile’ kaybetmeye başladığını belirterek, “İnsanlar yoruldu” ifadesini kullandı.

Şii bir aileden gelen avukat Lina Hamdan ise “Kimse bu savaşı istemiyor. Kim intihar etmek ister? İlk kurbanlar onlar (Şiiler) olur” diye konuştu.

Hizbullah’a muhalif olan Hamdan, mevcut savaşın örgütün siyasi ve askeri geleceği açısından ‘bir dönüm noktası’ olacağını düşünüyor.

Beyrut’ta yerinden edilmiş kişiler için barınağa dönüştürülen bir okulda yaşayan 53 yaşındaki Hiyam ise “Bu savaşın amacı ne? Hiçbir şey mantıklı görünmüyor” dedi.

Genellikle geniş yardım kuruluşları, hastaneler ve okullardan oluşan bir ağ üzerinden yerinden edilmiş kişilere destek sağlayan Hizbullah’ın bu kez aynı desteği sunmadığını söyleyen Hiyam, “Bu defa kendi başımızın çaresine bakmaya bırakıldık” ifadesini kullandı.

ARAP DÜNYASI

Irak'ta Haşdi Şabi güçlerine yönelik ölümcül saldırılar

Irak'ın batısındaki Akaşat'ta Haşdi Şabi Güçlerine yönelik saldırının gerçekleştiği yeri gösteren ve geniş çapta yayılan bir videodan
Irak'ın batısındaki Akaşat'ta Haşdi Şabi Güçlerine yönelik saldırının gerçekleştiği yeri gösteren ve geniş çapta yayılan bir videodan
TT
TT

Irak'ta Haşdi Şabi güçlerine yönelik ölümcül saldırılar

Irak'ın batısındaki Akaşat'ta Haşdi Şabi Güçlerine yönelik saldırının gerçekleştiği yeri gösteren ve geniş çapta yayılan bir videodan
Irak'ın batısındaki Akaşat'ta Haşdi Şabi Güçlerine yönelik saldırının gerçekleştiği yeri gösteren ve geniş çapta yayılan bir videodan

Irak, batı sınırlarından güneydeki karasularına kadar uzanan çok cepheli, benzeri görülmemiş bir askeri gerilim evresine girdi. Dün ülkenin batısındaki Akaşat bölgesinde ve Bağdat'ın güneyindeki Sakr kampında bulunan Haşdi Şabi Güçleri’nin mevzilerine düzenlenen hava saldırılarında can kayıpları çok sayıda yaralı olduğu belirtildi.

Irak Silahlı Kuvvetleri ve Ortak Operasyonlar Komutanlığı, saldırıları "belirli bir hedef gözetmeyen sistematik bir saldırganlık" olarak nitelendirerek, güvenlik kazanımlarını baltalamayı ve egemenliği ihlal etmeyi amaçladıklarını belirtti. Sorumlu uçakların belirlenmesi için de alarm durumu ilan edildi.

Daha sonraki bir gelişmede ise patlayıcı yüklü insansız hava araçları (İHA), Bağdat'ın kuzeyindeki Mahmur Kampı'nda bulunan Irak Ordusu'nun 14. Tümeni karargahını hedef aldı, ancak herhangi bir can kaybı yaşanmadı.

Buna paralel olarak, patlayıcı yüklü teknelerin iki yabancı petrol tankerini hedef aldığı bir saldırının ardından çatışma Basra'daki Faw kıyılarına da sıçradı. İran Devrim Muhafızları, tankerlerden birini hedef alma sorumluluğunu üstlendi.

Olay, büyük yangınlara ve Irak limanlarından ham petrol sevkiyatının geçici olarak durmasına neden olarak, ülkenin tam teşekküllü bir bölgesel savaşa sürüklenmesi korkusunu derinleştirdi.

ARAP DÜNYASI

İsrail ordusu Lübnan'daki Litani Nehri üzerindeki Zrariye köprüsünü vurdu

İsrail'e ait bir F-15 savaş uçağı, 29 Haziran 2023'te İsrail'in güneyindeki Hatzerim Hava Üssü üzerinde uçarken görüntülendi (Reuters)
İsrail'e ait bir F-15 savaş uçağı, 29 Haziran 2023'te İsrail'in güneyindeki Hatzerim Hava Üssü üzerinde uçarken görüntülendi (Reuters)
TT
TT

İsrail ordusu Lübnan'daki Litani Nehri üzerindeki Zrariye köprüsünü vurdu

İsrail'e ait bir F-15 savaş uçağı, 29 Haziran 2023'te İsrail'in güneyindeki Hatzerim Hava Üssü üzerinde uçarken görüntülendi (Reuters)
İsrail'e ait bir F-15 savaş uçağı, 29 Haziran 2023'te İsrail'in güneyindeki Hatzerim Hava Üssü üzerinde uçarken görüntülendi (Reuters)

İsrail ordusu bugün yaptığı açıklamada, Lübnan'daki Litani Nehri üzerindeki Zrariye Köprüsü'nü hedef aldığını ve burayı Hizbullah militanları için önemli bir geçiş noktası olarak tanımladığını belirtti.

Ordu, grubun son zamanlarda köprü yakınlarına roketatarlar yerleştirdiğini ve bunlardan İsrail'e roketler fırlattığını ifade etti.

Bu, İsrail ordusunun Hizbullah ile mevcut çatışmalarda Lübnan'daki bir köprüyü hedef aldığı ilk olay.

İran, İsrail ve Amerika Birleşik Devletleri liderleri, Ortadoğu'daki savaş bugün ikinci haftasına girerken, yüzlerce can kaybına, milyonlarca insanın hayatının alt üst olmasına ve finans piyasalarının sarsılmasına yol açan çatışmalara devam edeceklerini açıkladılar.

İran'ın yeni Yüksek Lideri Mücteba Hameney, dün televizyonda yayınlana ilk açıklamasında Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalacağına dair söz verdi. İslam Devrim Muhafızları Ordusu'na yakınlığıyla bilinen sertlik yanlısı lider, "Herkese temin ederim ki, şehitlerinizin kanının intikamını almayı unutmayacağız" dedi. Açıklamayı kendisinin yapmamasının nedeni ise belirsizliğini koruyor.