​Guterres: Güney Lübnan’da silahlı militanların engellemesi gerek

İki UNIFIL askeri, Lübnan'da İsrail sınır duvarının yakınında yürürken (Getty Images)

Lübnan Başbakanı Saad Hariri ile ABD yetkilileri arasında yakında gerçekleşecek olan görüşmenin arifesinde Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre ABD, BM’den Birleşmiş Milletler Geçici Görev Gücü'ne (UNIFIL) UNIFIL’de çalışan görevlilerin sayısını düşürmesini istedi. Bu öneri pek çok devlet tarafından çekinceyle karşılandı.
Bu öneri, ABD'nin Birleşmiş Milletler Daimi Misyonu Jonathan Cohen tarafından, BMGK’nin kapalı toplantısında, Lübnan’da konuşlandırılan uluslararası gücün görev süresinin uzatılması beklentisini göz önünde bulundurarak yapıldı.  Washington, Donald Trump’ın başkanlığından beri uluslararası kuruluşlara yönelik mali desteğini azaltmaya çalışıyor. Bunlardan biri de BM’ye özellikle de barış gücüne olan katkısına yönelik.
Avrupalı diplomatlar, ABD’nin UNIFIL’e desteğini azaltmak için pek çok yönden baskı yapmasına şaşırmış durumda. ABD yönetimi daha önce UNIFIL deniz misyonunun Lübnan Silahlı Kuvvetleri'ne devredilmesi için baskı yapmıştı. ABD,1978'den bu yana Lübnan'da konuşlandırılan misyonda görev yapan asker ve personel sayısının azaltılmasını isterken aynı zamanda UNIFIL’in etkinliğinin artırması talep ediliyor.
UNIFIL birliklerinin personel sayısı şu anda 10 binden fazla. Bu sayı 15 bine kadar yükselebilir. Amerika UNIFIL’in etki alanındaki Hizbullah’a karşı daha aktif olmasını istiyor. Fransa’nın bu ay içinde uluslararası gücün görev süresini arttırmak için ilgili taslak kararı sunması bekleniyor.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, bu ayki Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) Başkanı Polonya Daimi Temsilcisi Joanna Fronica'ya, Lübnan Dışişleri Bakanı Cibran Basil’in BMGK’nin görev süresini ve çalışma kurallarını değiştirmeden bir yıl daha görev süresinin uzatılmasını istediğini belirtti ve ekledi: "Güney Lübnan ve Mavi Hat boyunca ve ayrıca Kuzey İsrail'de göreceli sakinlik ve istikrar sağlanması için BMGK’den onay alınması gerekiyor.”
Guterres, uzun vadede ateşkese dayalı somut bir ilerleme kaydedilmediğini belirterek tarafların BMGK’nin 1701 sayılı kararı uyarınca yükümlülüklerini henüz yerine getirmediğini söyledi. Genel Sekreter İsrail’in Mavi Hat yakınındaki köyden birliklerini geri çekmesi gerektiğine dikkat çekerek Lübnan hava sahasını ihlal etmeye son vermesini istedi. Yetkili buna karşılık Lübnan’ın da topraklarında sivilleri ve BM gücü askerlerini koruması ve Lübnan ordusu dışında başka grupların silahlanmasına izin verilmemesi talebinde bulundu.
Guterres mesajında 2019 yılının başında Mavi Hattı ihlal eden üç tünelin bulunmasının taraflar arasında gerginliği arttırdığı ve UNIFIL’in de bu nedenle alarm durumuna geçtiğini hatırlattı. Yetkili, UNIFIL tarafından Lübnan ordusu ve İsrail ordusu ile kurulan irtibat ve koordinasyon düzenlemelerinin Mavi Hat boyunca hassas alanlarda gerilimi azaltmak için hayati önemde olduğunu vurguladı.
Üçlü toplantıların gizliliğini ve etkinliğini sürdürmenin gerekliliğini vurgulayan Guterres, Lübnan makamlarını "Mavi Hat ile Litani Nehri arasındaki alanda yetkisiz silahlı personel ya da varlığın bulunmamasını sağlamak için her türlü önlemi almaya" davet etti.
Guterres, "geçici gücün faaliyet alanı olan Mavi Hat boyunca hareket özgürlüğünün hayati önem taşıdığını ve UNIFIL’in önceliği "çatışmaya kalıcı bir ateşkes ve uzun vadeli bir çözüm bulmak için gerekli adımları atmaya verdiğini” vurguladı. 16 Temmuz 2019 itibariyle 551’i kadın olmak üzere toplam askeri personel sayısının 10,505 olduğunu belirtti. Deniz kuvvetleri altı gemi, iki helikopter ve 748 askeri personelden oluşuyor. UNIFIL'in sivil bileşeni,  237 uluslararası ve 585 ulusal personelden oluşmakta. Birliğe katkıda bulunan 43 ülke bulunuyor.