Afganistan: Esper, Kabil'i ziyaret etti

ABD Savunma Bakanı Mark Esper dün Amerika’nı Kabil’deki askeri üssüne vardı (AP)

ABD Savunma Bakanı Mark Esper, dün habersiz bir ziyaretle Kabil’e gitti. Bu, Esper’in savunma bakanı olmasından bu yana ilk Afganistan ziyaretiydi.
Washington ile Taliban arasındaki müzakerelerin sona ermesinin ardından, ABD’nin Afganistan’da nasıl bir yol izleyeceği henüz belirsiz. Afganistan Savunma Bakanlığı Sözcüsü Favaz Aman, Esper’in önde gelen Afgan liderleriyle buluşup operasyonlar hakkında bilgi alacağını bildirdi.
ABD ve Taliban, geçen ay çeşitli güvenlik önemleri karşılığında ABD birliklerinin Afganistan’dan çekilmesini içeren bir anlaşma imzalamanın eşiğindeydi. Ancak ABD Başkanı Donald Trump’ın bir ABD askerinin öldürüldüğü saldırının ardından Taliban ile müzakerelerin de ‘öldüğünü’ duyurmasıyla anlaşmaya dair umutlar yok oldu. Müzakerelere önderlik eden Afganistan Özel Temsilcisi Zalmay Halilzad, Pakistan ziyareti sırasında Taliban yetkilileriyle gayriresmî konuşmasında Washington ile müzakerelere yeniden başlama ihtimalini arttırdı.
Afganistan'ın Nangarhar vilayetinin güneyinde bulunan Haska Mina ilçesindeki bir camide meydana gelen bombalı saldırıda ölü sayısı 69’a yükselmişti. Caminin içerisine yerleştirilen bombaların infilak etmesiyle gerçekleştirilen saldırının ardından yıkılan caminin enkazı altında kalanları arama çalışmalarının sürüyor.
Nangarhar eyaleti bölge meclisi üyesi Sohrab Kadri, söz konusu saldırıyla ilgili yaptığı açıklamada “150’den fazla kişiyi barındırabilen cami, patlama gerçekleştiğinde doluydu. Çocuklar ve yaşlılar da dâhil olmak üzere 69 kişinin cesetleri ailelerine teslim edildi. Enkaz altında daha fazla ceset bulunuyor olabilir” dedi.
ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, konuyla ilgili “Afganistan'da barış ve istikrara bağlı kalmaya devam eden ABD, terörle mücadelesini sürdürecek. Böyle rezil bir şiddetten arınmış halde barış içinde yaşamak isteyen Afganistan halkının yanındayız” ifadelerinde bulundu.
Öte yandan, Avrupa Birliği (AB) yetkilileri ise dün Afganistan’da ateşkes ilan edilmesi çağrısında bulundu. AB Afganistan Özel Temsilcisi Roland Kobia, ABD-Taliban müzakerelerinin çöküşünün, ateşkes çabalarının başlatılması için bir fırsat sağladığını söyledi. Ateşkesin, Afganistan’da Trump’ı müzakereleri sürdürmeye ikna etmeye yetecek kadar değişiklik oluşturabileceğini belirten Kobia, “Bu, şiddeti azaltmak ve ateşkesin yollarını keşfetmek için uygun bir an ve uygun bir fırsat” dedi.
Afganistan’da yalnızca sınırlı bir varlığa sahip olan AB’nin ateşkes önerisinin içeriği sorulduğunda ise Kobia, Taliban’ın birkaç ay içinde ‘öyle ya da böyle’ iktidara geri dönmesini önerdi. Geçen yıl sadece üç gün süren bir ateşkes ilan eden Taliban ise acil bir ateşkes ilanını reddetti.
Afganistan, 28 Eylül’deki cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ardından istikrarsız bir bekleme dönemi yaşıyor. Afganistan Yüksek Seçim Komisyonu, aslında sonuçların cumartesi günü açıklanması gerektiğini ancak teknik sorunlar nedeniyle süresiz olarak ertelendiğini ifade etti.
Afganistan’daki AB heyeti başkanı Pierre Mayaudon ise oyların adli bir şekilde sayılarak sonuçları kesinleştirmek için birkaç güne daha ihtiyaç olduğunu açıkladı. Mayaudon, söz konusu açıklamada “Ancak şüphe doğurmamak için günler haftalara dönüşmemeli” ifadelerinde bulundu.