Lübnan'da 'Halk Devrimi' örgütlenme aşamasına giriyor

22 Ekim’de Beyrut’un kuzeyindeki gösteriler (EPA)
22 Ekim’de Beyrut’un kuzeyindeki gösteriler (EPA)
TT

Lübnan'da 'Halk Devrimi' örgütlenme aşamasına giriyor

22 Ekim’de Beyrut’un kuzeyindeki gösteriler (EPA)
22 Ekim’de Beyrut’un kuzeyindeki gösteriler (EPA)

Lübnan'ın başkenti Beyrut’taki eylemcilerin coşkusu, üst üste bir haftadır herhangi bir değişikliğe uğramadan devam ediyor.
Emekli askerleri, öğretmenleri, avukatları, mühendisleri, kahve satıcılarını, akademisyenleri ve diğer vatandaşları bir araya getiren bir atmosfer mevcut meydanlarda.
Farklı koşul ve yaşantılara sahip bireyler, günlük hayatlarını yaşanılmaz kılan, geleceklerini belirsizleştiren ekonomik çöküş karşısında birleşti.
Eylemciler, herhangi bir siyasi ve mezhebi simge, bayrak ya da flama kullanmaksızın bugüne kadar elde edilen kazanımların, tüm şehirlerde Lübnanlılar açısından kaydedilmiş birer başarı olduğu hususunda hemfikirler.
Hükümetin vaatlerini içeren basın açıklamasını değersiz bir kağıt parçası olarak niteleyen göstericiler ortak bir söylemde birleşerek, bu ayaklanmanın geleceğini tasarlamaya başladılar. Zira "Halk Devrimi"nin karakterini bozmadan ve önceki ayaklanmaların sonlanmasına yol açan aynı hatalardan kaçınarak koordinasyon sağlanması gerekiyor.
Meydanlara kurulan çadırlar arasında dolaşmak, bu atmosferi solumaya da yetiyor. Eylemciler arasında, tartışma halkaları düzenleniyor ve her biri kendi fikirlerini ortaya koyuyor. Birçoğu, çoğu konu üzerinde mutabık. Ancak süreç ve uygulanacak plan hususunda bazı farklılıkları bulunuyor.
Göstericiler Hükümetin istifasının yeterli olmayacağı konusunda ise  hemfikir
Lübnan Halk Devrimi'nin başarısı, ancak “çekirdek bir hükümet kurarak, adil seçim yasası çıkartarak ve erken seçimleri yaparak” ülkeyi elinde tutan siyasi elitlerin tasfiyesi ve kota sisteminin değiştirilmesiyle mümkün.
Bazı kesimler de yolsuzluklar ile yağmalanan paranın sorumlulardan geri tahsil edilmesi hususunda bir yasanın çıkarılmasını talep ediyor.
Bazı vatandaşlar, bunları başarmanın zor bir rüya olduğunu belirtirken, ülkenin aynı pozisyonda kalması halinde yaşanacaklara dikkat çekiyor. Bir başka kesim de en büyük talepleri yerine getirmek için bu tarihi fırsattan yararlanılması gerektiğini savunuyor.
Beyrut’un merkezinde çadır kuran tüm gruplar, kendi aralarında bir iletişim olduğunu belirtirken, ilerleyen birkaç saat ve gün içerisinde uzlaşı sağladıkları ortak bir bildiri ya da yol haritası yayınlanacağını söylüyor. Bu çerçevede konuya dair ilk destek belirtileri de 22 Ekim’de halk hareketi için “bir takip komitesi” oluşturulması gerektiğini açıklayan Trablusşam Barosu'ndan geldi.
Sorun siyasi sistemde bireylerde değil
Bu çerçevede aktivist Faruk Yakub, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Lübnan halkının taleplerinin farkında olduğumuz gerçeğiyle birlikte, siyasal söylemin düzeltilmesi için çaba sarf edilmeye başlandı” ifadelerini kullandı. Halkın reform paketini kabul etmemesi sonrasında hükümet tarafından ilan edilecek bir “B planı” çağrısında bulunan Yakub, “Sahip olduklarını halka sunmak ve sözlerini söylemek zorundalar. Sorun, siyasi sistemdedir, bireylerde değil” dedi.
Aynı şekilde sivil toplum aktivisti İbrahim Mneimneh de Şarku’l Avsat’a “Organizasyon sürecinin biraz zamana ihtiyacı var. Ancak Beyrut’taki gruplar ve diğer bölgelerdeki topluluklar arasında, safları ve talepleri birleştirmek için toplantılar başladı” açıklamasında bulundu. Son ve en popüler önerinin, yurt çapında bölge bölge koordinayon heyetleri kurarak halk hareketinin siyasi partilerin manipülasyonlarına uğramasını engellemek olduğu belirtiliyor. Kurulacak bölgesel koordinasyon heyetleri ile "Halk Devrimi"nin temsiliyeti sağlanmış olacak.
Mneimneh de “hükümetin ortaya koyduğu reformların, mevcut siyasi yapı çerçevesinde yeterli olmadığı” hususunda Yakub ile hemfikir. İbrahim Mneimneh, tüm meydanlarda mutabık kalınan en belirgin talebin, “hükümetin istifası, çekirdek geçici bir hükümetin kurulması, erken seçimlerin yapılması için adil bir seçim yasasının kabul edilmesi” olduğunu vurguladı.
Aktivist, “Hükümet reformları, halk ayaklanmasından önce yeniden düzenlenmiş olabilirdi. Bugün ciddi ve hızlı reformlar gerekiyor” dedi.
Göstericiler arasında koordinasyonlar kurma teklifine destek artarken ilk olarak Trablusşam Barosu desteğini ilan etti. Trablusşam Barosu ve Kuzey Lübnan Barolar Birliği, “halk hareketine yönelik bir takip komitesi oluşturulması, Yasama Konseyi ve Baro Konseyi’ne sunulacak öneri taslağı hazırlamak için bir komitenin oluşturulması” hususlarında uzlaşı sağladıklarını duyurdu.
Baro Başkanı Muhammed Murad, “Oldukça büyük sorumluluklarla karşı karşıyayız. Lübnan sahnesinde neler olup bittiğini, bu toplumun bir parçası olarak ve tamamen sendikal bir şekilde ele almalıyız” dedi.
Murad, “Halk hareketine, bilimsel bir yolla ve ekonomik reform  dahil olmaya çalışmak zorundayız. Ekonomik ve toplumsal yaşam koşulları meselesine bilimsel, gerçekçi ve yasal bir boyutta yaklaşmaya hazır olmalıyız. Öncelikle görevimiz, herhangi bir mesele hakkında bir çalışma kağıdı ve alternatif bir plan hazırlayıp bunu değerlendirmektir” ifadelerini kulandı.
Erken seçim ve sivil hükumet talebi
Kendisine “Devrim Koordinasyon Komitesi” adını veren bir grup, “hükümetin derhal istifa etmesini, 1990 yılından bu yana iktidarı üstlenen tüm siyasetçilerin yolsuzluk soruşturmasından geçirilerek yolsuzluğu tespit edilenlerden geriye tahsilat yapılmasının ve 6 ay içinde yeni bir seçim sistemi uyarınca erken seçimleri yaparak sivil aktivistlerden ve teknokratlardan oluşturulacak sivil bir hükümet” talep ediyor.
Bu talepler, hükümetin ekonomik reform belgesine yanıt vermek amacıyla Beyrut şehir merkezindeki Şehitler Meydanı’nda 15’ten fazla grubu ve bazı siyasi güçleri bir araya getiren basın toplantısı sırasında ortaya koyuldu. Grup ayrıca, talepleri yerine getirilinceye kadar gösterilerin devam edeceğini ve “kapıların herkese açık tutulup, tüm taraflarla temasa geçileceğini” açıkladı.
Emekli Tuğgeneral George Nader tarafından okunan bildiride, “Lübnanlılar, yönetimin karanlık uygulamaları, pis yiyecekler, kirli sular, yüksek primler, işsizlik ve yoksulluk faaliyetleri altında boğulduktan sonra silkeleniyor” ifadelerine yer verildi.
Devrim Koordinasyon Komitesi ilan edildi 
Bildiride ayrıca, “Sokaklar, kota sisteminin ve onun doğurduğu yönetimin meşruiyetini ortadan kaldırdı. Onurlu ayaklanmaya cevaben, Devrim Koordinasyon Komitesi’ni ilan ediyoruz. Muhalif bir güç havuzu oluşturmak için tüm taraflarla iletişim kuracağız ve kapımızı herkese açık tutacağız” denildi.
Bildiride, “hükümetin derhal istifa etmesi, 1990 yılından bu yana iktidarı üstlenen herkesin yağmaladığı malları geri alarak ve altı ay içinde yeni bir seçim sistemi uyarınca erken parlamento seçimleri yaparak,  sistem dışından bir ulusal kurtuluş hükümetinin kurulması” taleplerine de yer verildi.
Aynı şekilde Lübnanlı vatandaşlar, “talepleri yerine getirilinceye kadar başkent ve diğer bölgelerde protesto gösterilerini sürdüreceklerini” duyurdu.
Lübnan ordusuna ise “her alandaki eylemcileri ve bulundukları bölgeler tehdit altında olan vatandaşları koruma” çağrısı yapıldı.



DEAŞ militanlarının kaçmasının ardından el-Şeddadi'de sokağa çıkma yasağı ilan edildi

Suriye hükümet güçleri dün ülkenin doğusundaki Deyrizor vilayetinde Fırat Nehri'ni geçti (AFP)
Suriye hükümet güçleri dün ülkenin doğusundaki Deyrizor vilayetinde Fırat Nehri'ni geçti (AFP)
TT

DEAŞ militanlarının kaçmasının ardından el-Şeddadi'de sokağa çıkma yasağı ilan edildi

Suriye hükümet güçleri dün ülkenin doğusundaki Deyrizor vilayetinde Fırat Nehri'ni geçti (AFP)
Suriye hükümet güçleri dün ülkenin doğusundaki Deyrizor vilayetinde Fırat Nehri'ni geçti (AFP)

Suriye Ordusu Operasyonlar Dairesi dün akşam, ülkenin kuzeydoğusundaki Haseke Valiliği'ne bağlı Şeddadi şehrinde ve çevresinde tam sokağa çıkma yasağı ilan etti. Ordu, şehirdeki Suriye Demokratik Güçleri'nin (SDG) kontrolündeki bir hapishaneden bir dizi DEAŞ militanının kaçtığını ve SDG'nin bu kişileri serbest bıraktığını belirtti.

Ordu yaptığı açıklamada, cezaevinin ve şehrin güvenliğini sağlamak için müdahale edeceğini ve kaçan unsurları aramak için operasyonların başlayacağını belirtti. Vatandaşlardan, örgütün kaçan üyeleri hakkında konuşlandırılmış askeri birliklere bilgi vermelerini istedi.

ABD’nin Suriye'deki ana müttefiki olan SDG), ateşkes anlaşması kapsamında geniş alanlardan çekilmeyi kabul etmesinden bir gün sonra, Suriye hükümeti, Özerk Yönetimi "terörizm meselesini siyasi olarak istismar etmeye" çalışmakla suçladı. Yaptığı açıklamada, bunun "uluslararası topluma karşı siyasi veya güvenlik şantajı aracı olarak kullanılmasını kesinlikle reddettiğini" ifade etti.

Operasyonlar Müdürlüğü, ordu komutanlığının, Şeddadi hapishanesini ve çevresini güvence altına almak amacıyla İç Güvenlik Güçlerine devretmek için arabulucular ve SDG liderleriyle temasa geçtiğini, ancak SDG liderliğinin bunu reddettiğini kaydetti. SDG ise bunu reddederek, hapishaneye saldırı düzenlendiğini iddia etti.


Eş-Şara ve Trump, telefon görüşmesinde Kürtlerin "haklarının güvence altına alınması" gerektiğinin altını çizdi

Trump ve Şara, 10 Kasım'da Beyaz Saray'da (AFP)
Trump ve Şara, 10 Kasım'da Beyaz Saray'da (AFP)
TT

Eş-Şara ve Trump, telefon görüşmesinde Kürtlerin "haklarının güvence altına alınması" gerektiğinin altını çizdi

Trump ve Şara, 10 Kasım'da Beyaz Saray'da (AFP)
Trump ve Şara, 10 Kasım'da Beyaz Saray'da (AFP)

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara ve Amerikalı mevkidaşı Donald Trump, Şam ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında ateşkes ve güçlerinin devlet kurumlarına entegrasyonu konusunda anlaşmaya varılmasından kısa bir süre sonra dün yaptıkları telefon görüşmesinde, Kürtlerin "haklarının güvence altına alınması" gerektiğinin altını çizdiler.

Cumhurbaşkanlığı tarafından yapılan açıklamada, iki tarafın "Suriye devleti çerçevesinde Kürt halkının haklarının ve korunmasının güvence altına alınması gerekliliğini" ve "Suriye topraklarının birliğinin ve bağımsızlığının korunmasının önemini" vurguladığı belirtildi.

Trump ve Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara'nın 10 Kasım 2025'te Washington'da yaptıkları görüşmeden (AFP)Trump ve Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara'nın 10 Kasım 2025'te Washington'da yaptıkları görüşmeden (AFP)

Öte yandan, Suriye devlet televizyonu, Suriye Demokratik Güçleri (SDG) Lideri Mazlum Abdi ile Şam'da yapılan görüşmenin, hükümet ve SDG arasında imzalanan anlaşmanın şartlarını kesinleştiremediğini bildirdi. Şam'daki görüşme sırasında Abdi, Suriye hükümetiyle varılan anlaşmayı değiştirmeye çalıştı ve bu durum "SDG liderleri arasında açık anlaşmazlıklar ve hedeflerine dair net bir vizyon eksikliği" olduğunu ortaya koydu.


SDG ‘genel seferberlik’ ilan ederken ‘Haseke meselesini zorla çözülmesi’ yolu açıldı

Rakka yakınlarında Suriye ordusuna ait bir tank (AFP)
Rakka yakınlarında Suriye ordusuna ait bir tank (AFP)
TT

SDG ‘genel seferberlik’ ilan ederken ‘Haseke meselesini zorla çözülmesi’ yolu açıldı

Rakka yakınlarında Suriye ordusuna ait bir tank (AFP)
Rakka yakınlarında Suriye ordusuna ait bir tank (AFP)

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) Genel Komutanlığı dün genel seferberlik ilan ederek ‘Rojava, Kuzey, Güney ve Doğu Kürdistan'daki ve Avrupa'daki tüm gençleri, kızları ve erkekleri birleşmeye, işgalcilerin sınırlarını aşmaya ve direnişe katılmaya’ çağırdı. Bu çağrı, SDG lideri Mazlum Abdi'nin Şam'da hükümet ile SDG arasında pazar günü imzalanan anlaşmanın şartlarını kesinleştirmek için yaptığı görüşmenin başarısızlıkla sonuçlandığına dair haberlerin ardından yapıldı.

Suriyeli kaynaklar dün Şam'da Suriye hükümeti yetkilileri, ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack ve SDG heyetinin katıldığı toplantının başarısızlıkla sonuçlandığını ve SDG lideri Abdi’nin imzaladığı, Suriye topraklarının birliğini teyit eden anlaşmayı ihlal ettiğini doğruladı.

Alman Haber Ajansı DPA’ya konuşan kaynaklar, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara, Savunma Bakanı Murhaf Ebu Kasra, Dışişleri Bakanı Esad eş-Şeybani, İstihbarat Direktörü Hüseyin es-Selame, Barrack başkanlığındaki ABD heyeti ve Mazlum Abdi başkanlığındaki SDG heyetinin katıldığı ve beş saat süren toplantının başarısızlıkla sonuçlandığını açıkladı. SDG lideri anlaşmadan çekilip Savunma Bakan yardımcılığı görevini veya Haseke ili için aday göstermeyi reddetmesi sonucu görüşme başarısız oldu.

Şarku'l Avsat'ın DPA'dan aktardığına göre Abdi, PKK liderlerinin, eski Irak Kürt Bölgsel Yönetimi (IKBY) Başkanı Mesud Barzani tarafından imzalanan ve desteklenen anlaşmadan çekilme yönündeki baskısı nedeniyle tereddütlüydü.

Kaynaklar, Cumhurbaşkanı Şara’nın, Abdi'nin anlaşmayı sonuçlandırmak için Haseke’nin SDG yönetiminde kalması yönündeki talebini reddettiğini belirtti. Abdi, SDG yönetimiyle görüşmek için beş günlük bir süre istedi, ancak Şara bu talebi reddetti ve gün sonuna kadar kesin bir cevap verilmesini istedi. Şara, ‘aksi takdirde uluslararası taraflara Mazlum Abdi'nin anlaşmadan çekildiği ve Suriye devletinin Haseke meselesini zorla çözeceğinin bildirileceğini’ söyledi.

SDG ise ‘Direnen Halkımıza’ başlıklı bir açıklamada, “Bölgelerimiz ve halkımız 6 Ocak'tan bu yana acımasız ve barbarca saldırılara maruz kaldı” ifadelerini kullandı. SDG, ‘bu saldırılar karşısında savaşçılarının cesaret ve büyük fedakarlıklarla mücadele ettiğini’ de ekledi.

Açıklamada, “Türk devleti ve onun DEAŞ zihniyetli paralı askerleri, iradeyi kırıp direnişimizi yenebilecekleri yanılsamasıyla halkımıza yönelik saldırılarını yoğunlaştırdı” denildi. SDG, şehirlerinin 2014 yılında Kobani (Ayn el-Arab) şehrinde olduğu gibi ‘yeni DEAŞ zihniyetlilere mezar olacağı’ sözünü verdi.

Açıklamada şöyle denildi:

“Tıpkı yoldaşlarımızın 2014 yılında Kobani'de tarihi bir direniş göstererek burayı Türkiye destekli DEAŞ’lıların mezarlığı haline getirdiği gibi, bugün de aynı kararlılıkla Derik'ten Haseke ve Kobani'ye kadar şehirlerimizi Türk devletinin yönettiği yeni DEAŞ zihniyetinin mezarlığı haline getireceğiz.”

SDG yönetimi açıklamasını şöyle noktaladı:

“Bugün onurlu bir gün. Bugün tarihi bir sorumluluk günü. Ve bugün bir kez daha halkın iradesinin her türlü saldırı ve işgalden daha güçlü olduğunu gösteriyoruz.”

Rakka’daki gelişmeler belirleyici bir dönüm noktasına ulaştı. Suriye ordusu, şehrin kuzeyindeki hassas bölgelerde, özellikle el-Aktun hapishanesi ve 17. Tümen çevresinde konuşlu silahlı gruplarla müzakerelerin kesilmesinin ardından, müzakerelerden askeri eyleme geçti.

Suriye Cumhurbaşkanlığı, Cumhurbaşkanı Şara’nın ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde Suriye'deki durumu ele aldığını ve iki liderin Suriye'nin birliği ve terörle mücadeleye destek verdiklerini teyit ettiklerini açıkladı.

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara Şam'daki başkanlık sarayında (Arşiv-FP)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara Şam'daki başkanlık sarayında (Arşiv-FP)

Şara ve Trump ayrıca ‘Suriye'nin toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını korumanın ve istikrarı sağlamaya yönelik tüm çabaları desteklemenin önemini’ vurguladılar.

‘Kürt halkının haklarının Suriye devleti çerçevesinde güvence altına alınması’ gerektiğini vurgulayan Şara ve Trump, DEAŞ ile mücadele ve örgütün tehditlerini sona erdirme konusunda iş birliğini sürdürme konusunda mutabık kaldılar.

“Zorluklarla başa çıkabilecek güçlü ve birleşik bir Suriye görmek’ istediklerini ifade eden iki lider, bölgesel meseleleri görüştü. Suriye Cumhurbaşkanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre Şara ve Trump, Suriye'ye daha iyi bir geleceğe doğru ilerleme şansı vermenin önemini vurguladı.