​İran: Uçak kazasının nedenleri kasıtlı gizlenmedi

Ukrayna uçağının enkazına ait bir parça (AFP)

İran Radyo Televizyon Kurumu’nun (IRIB) aktardığına göre, İranlı üst düzey bir güvenlik yetkilisi, dün yaptığı açıklamada, ülkesinin Ukrayna uçağının İran ordusu tarafından düşürülmesini kasten gizlemediğini belirtti.
Reuters haber ajansının aktardığına göre, İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreteri Ali Şemhani, “Başından beri kazanın nedenlerini gizleme niyeti yoktu. Zaten kazanın doğası ve teknik özellikleri pratik olarak kazanın gizli kalmasını imkânsız kılıyor” açıklamasında bulundu.
İranlı protestocular, Pazar günü sokaklara dökülerek uçak kazası nedeniyle rejime sert tepki gösterdi. Protestocular, ordunun yanlışlıkla bir Ukrayna yolcu uçağını düşürdüğünü itiraf etmesinin ardından üst düzey yetkilileri istifaya çağırdı. Yetkililer, bir yandan protestoları bastırmaya çalışırken, bir yandan da olası ABD saldırılarından endişe duyuyor.
Twitter'da paylaşılan videolarda Tahran'daki bir üniversitenin önünde toplanan onlarca protestocunun, "Düşmanımızın Amerika olduğunu söyleyerek yalan konuşuyorlar. Düşmanımız burada" sloganı attığı görüldü. Yayınlanan videolarda ayrıca diğer şehirlerde de çok sayıda protestocunun sokaklara akın ettiği görüldü.
Rejime yakın medya kuruluşları, İran ordusunun Ukrayna uçağını yanlışlıkla düşürdüğünü açıklayıp özür dilemesinden sonra, Cumartesi günü, protestoların patlak verdiğini bildirdi. Ukrayna uçak kazasında uçağın içerisinde bulunan 176 kişinin tamamı hayatını kaybetmişti.
Reuters'a demeç veren bir İranlı, "Polis, dün (Pazar) başkentte varlığını artırdı. İran ordusunun uçak kazasının sorumluluğunu birkaç gün boyunca reddedip daha sonra kabul etmesinin ardından gerilim tırmanmıştı. İran’ın itirafından önce, Kanada ve ABD uçağın bir füze tarafından düşürüldüğünü iddia etmişti" dedi.
İran’da yayın yapan “İtimad” gazetesi manşetinde, "Özür dileyin ve istifa edin," ifadelerine yer verdi ve halkın uçak krizinin kötü yönetilmesi sebebiyle sorumluların istifa etmesini talep ettiğini aktardı.
Yüksek yakıt fiyatlarına karşı düzenlenen protesto gösterilerini bastırmak için Kasım ayında kanlı bir operasyona imza atan yetkililer, şimdi de son uçak krizi sebebiyle patlak veren yeni protesto dalgasıyla mücadele ediyor. Öte yandan Tahran yönetimi, ABD yaptırımları sebebiyle eli kolu bağlanan İran ekonomisinin çöküşünü engellemek için de büyük çaba gösteriyor.
Ukrayna Havayolları'na ait yolcu uçağı, Çarşamba günü, Tahran'dan ayrıldıktan dakikalar sonra İran ordusu tarafından düşürüldü.
İran ordusu, Tahran’ın misillemesine cevap olarak ABD’nin karşı bir saldırı yapacağı bilgisine ulaşmasının ardından teyakkuza geçmiş ve Ukrayna yolcu uçağı da bu olağanüstü askeri durumun ardından “yanlışlıkla” düşürülmüştü.
Uçakta Kanada pasaportuna sahip 57 yolcunun bulunduğu ifade edilirken, yolcular arasında çifte vatandaşlığı olan çok sayıda İranlının da olduğu aktarıldı.