Koronavirüs Cuma namazlarını da etkiledi

Necef’teki bir cami dezenfekte ediliyor (AFP)
Necef’teki bir cami dezenfekte ediliyor (AFP)
TT

Koronavirüs Cuma namazlarını da etkiledi

Necef’teki bir cami dezenfekte ediliyor (AFP)
Necef’teki bir cami dezenfekte ediliyor (AFP)

Dünya Sağlık Örgütü (WHO), yeni tip koronavirüsün (Kovid-19) bulaşmasını önlemek için kalabalıklardan kaçınmayı tavsiye ederken, birçok Müslüman ülke koronavirüsün patlak vermesinin önüne geçmek amacıyla Cuma namazıyla ilgili birçok adım attı.
Körfez bölgesinde, çoğu İran'da olmak üzere en az 2 bin 476 kişiye virüsün bulaştığı tespit edildi.

Suudi Arabistan
İslami İşler, Davet ve İrşad Bakanı Abdullatif bin Abdulaziz Al Şeyh, ülke genelindeki tüm cami imamlarına, Cuma hutbesinde koronavirüs de dahil olmak üzere bulaşıcı hastalıklarla başa çıkma yöntemlerine değinme talimatı verildiği söyledi.
Suudi Arabistan, geçtiğimiz Perşembe günü, virüsün yayıldığı 7 ülke vatandaşlarının girişini önlemenin yanı sıra umre ve Mescid-i Nebevi ziyaretlerinin koronavirüs nedeniyle geçici olarak askıya alındığını açıklamıştı.
Sağlık Bakanlığı da, Pazartesi günü ülkede ilk kez koronavirüs vakası tespit edildiğini, söz konusu kişinin İran'dan Bahreyn üzerinden aktarmalı olarak ülkeye dönen bir vatandaş olduğunu duyurmuştu.

Kuveyt
Kuveyt Evkaf ve İslami İşler Bakanlığı, camilerdeki tüm işçilere her yeri dezenfekte etme çağrısında bulunarak, Cuma hutbesi süresinin on dakikayı geçmeyeceğini açıkladı.
Bakanlık, ülke genelinde tüm camilerde yapılacak Cuma hutbesinde hastalık ve salgınlarla başa çıkma konusuna değinilmesi konusunda da talimat verdi.
Sağlık Bakanlığı, geçtiğimiz Pazertesi günü 10 yeni koronavirüs vakasının kaydedildiğini ve ülkedeki vaka sayısının toplam 56’ya yükseldiğini duyurdu.

Birleşik Arap Emirlikleri
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Fetva Konseyi, 2020 yılı 11 nolu fetvasını açıklayarak, koronavirüs tespit edilen veya bu hastalığa yakalandığından şüphe eden kişilerin kamuya açık yerlerin yanı sıra Cuma ve cemaat namazı kılmak için camiye gitmesinin yasaklandığını bildirdi.
BAE Sağlık Bakanlığı, farklı milletlerden 6 kişide koronavirüs tespit edildiğini ve vaka sayısının 27’ye yükseldiğini belirtti.

Irak
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ndeki (IKBY) Fetva Yüksek Konseyi, koronavirüs vakalarının görüldüğü bölgelerde Cuma namazının askıya alınmasını kararlaştırdı.
Ülkede tespit edilen koronavirüs vakaları 31’e yükselirken, Irak hükümeti ise henüz Cuma namazı ile ilgili herhangi bir prosedür açıklamadı.

İran
Ülkede koronavirüs salgınını kontrol altına almak amacıyla tüm eyalet merkezlerinde cuma namazları 27 Şubat’tan bu yana geçici olarak iptal edildi.
Sağlık Bakanı Said Nemeki, cami ve türbelere maske kullanmadan ve eller dezenfekte edilmeden girilmesine izin verilmeyeceğini açıkladı.
Ülkede 77 kişi koronavirüs nedeniyle yaşamını yitirirken, tespit edilen vaka sayısı 2 bin 300'e yükseldi.

Mısır
Mısır Evkaf Bakanı Muhammed Muhtar, koronavirüsün yayılmasını önlemek için Cuma namazının iptal edilerek evlerde kılınmasında hiçbir sakınca olmadığını söyledi.

Tacikistan
Tacikistan hükümeti, henüz herhangi bir vaka tespit edilmemiş olsa da, koronavirüs salgınından kaçınmak amacıyla vatandaşlardan Cuma namazı için camilere gitmekten kaçınmalarını istedi.
Tacikistan, sınırlarını vakaların tespit edildiği Çin, Afganistan, İtalya, İran ve Güney Kore vatandaşlarına da kapattı.



Şarku’l Avsat'a konuşan bir Suudi kaynak, "Krallığın bölgedeki gerginliğin artmasına ilişkin tutumunda herhangi bir değişiklik olmadığını" ifade etti

Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor
Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor
TT

Şarku’l Avsat'a konuşan bir Suudi kaynak, "Krallığın bölgedeki gerginliğin artmasına ilişkin tutumunda herhangi bir değişiklik olmadığını" ifade etti

Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor
Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara barışçıl bir çözüm bulunması yönündeki çabaları destekliyor

Suudi Arabistan'dan üst düzey bir yetkili, Şarku’l Avsat'a verdiği demeçte, bazı medya organlarında bölgedeki gerginliğin artmasına ilişkin Suudi Arabistan'ın tutumunda değişiklik olduğuna dair çıkan haberlerin doğru olmadığını belirtti.

Kaynak, Suudi Arabistan'ın ABD ve İran arasındaki tüm ihtilaflı konulara diyalog ve diplomatik yollarla barışçıl bir çözüm bulma çabalarını desteklediğini vurguladı.

Şarku’l Avsat'a konuşan kaynak, Suudi Arabistan'ın hava sahasının veya topraklarının İran'a karşı herhangi bir askeri operasyon için kullanılmasına izin vermeyeceğini teyit etti.

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman bin Abdulaziz, salı günü, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile yaptığı telefon görüşmesinde, bölgedeki güvenlik ve istikrarı artıracak şekilde anlaşmazlıkların diyalog yoluyla çözülmesine yönelik her türlü çabaya Krallığın desteğini vurguladı.

Veliaht Prens görüşme sırasında, Riyad'ın Tahran'ın egemenliğine saygı duyduğunu ve Krallığın hava sahasının veya topraklarının İran'a karşı herhangi bir askeri eylem veya herhangi bir tarafın, hedefi ne olursa olsun, saldırıları için kullanılmasına izin vermeyeceğini belirtti.

Pezeşkiyan ise Suudi Arabistan'a İran'ın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı gösterme konusundaki kararlı duruşu için minnettarlığını dile getirdi ve Veliaht Prens'in bölgede güvenlik ve istikrarı sağlamaya yönelik çabalarındaki rolüne duyduğu takdiri ifade etti.


Güney Yemen'de safları birleştirmek için genişletilmiş toplantı

Yemen'deki güneyli liderler, Riyad'ın ev sahipliğinde düzenlenecek diyalog konferansı öncesinde istişarelerini yoğunlaştırdı (Saba)
Yemen'deki güneyli liderler, Riyad'ın ev sahipliğinde düzenlenecek diyalog konferansı öncesinde istişarelerini yoğunlaştırdı (Saba)
TT

Güney Yemen'de safları birleştirmek için genişletilmiş toplantı

Yemen'deki güneyli liderler, Riyad'ın ev sahipliğinde düzenlenecek diyalog konferansı öncesinde istişarelerini yoğunlaştırdı (Saba)
Yemen'deki güneyli liderler, Riyad'ın ev sahipliğinde düzenlenecek diyalog konferansı öncesinde istişarelerini yoğunlaştırdı (Saba)

Güney Yemen hareketi, güveni güçlendirmek ve güney saflarını birleştirmek amacıyla devletin üst düzey liderlerinin bir araya gelmesiyle kayda değer bir siyasi adım attı.

Riyad'da düzenlenen genişletilmiş toplantıya katılanlar, geçmişteki farklılıkların üstesinden gelmenin ve bunları diyalog ve anlayış yoluyla rasyonel bir şekilde yönetmenin, gerilim veya dışlamadan kaçınmanın ve çeşitli güney grupları arasında ortak zemini güçlendirmenin önemini vurguladılar.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre diyaloğun tüm vizyon ve bakış açıları için en önemli çerçeve olmaya devam edeceğini teyit ettiler.

Kapsamlı toplantıya, Cumhurbaşkanlığı Liderlik Konseyi üyeleri Abdül Rahman el-Mahremi, Mahmud el-Subeyhi, Salim el-Hanbeşı ve Abdullah el-Alimi Bevazir'in yanı sıra Başbakan Şai ez-Zindani, Şura Konseyi Başkanı Ahmed Ubeyd bin Dağr ve İstişare ve Uzlaşma Kurumu Başkanı Muhammed el-Ghaithi de dahil olmak üzere üst düzey siyasi ve askeri liderler katıldı. Ayrıca güney illerinin valileri, birçok bakan ve danışman ile Temsilciler Meclisi ve Şura Konseyi üyeleri de toplantıda hazır bulundu.


Yemen’in kültürel mirasının korunmasına destek için Suudi Arabistan–BM ortaklığı

Mutabakat zaptı, Yemen hükümetinin kültürel varlıklarını korumaya yönelik çabalarını destekliyor (SPA)
Mutabakat zaptı, Yemen hükümetinin kültürel varlıklarını korumaya yönelik çabalarını destekliyor (SPA)
TT

Yemen’in kültürel mirasının korunmasına destek için Suudi Arabistan–BM ortaklığı

Mutabakat zaptı, Yemen hükümetinin kültürel varlıklarını korumaya yönelik çabalarını destekliyor (SPA)
Mutabakat zaptı, Yemen hükümetinin kültürel varlıklarını korumaya yönelik çabalarını destekliyor (SPA)

Suudi Arabistan Yemen Kalkınma ve Yeniden Yapılanma Programı, cumartesi günü Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) ile bir mutabakat zaptı imzaladı. Anlaşma, Yemen’in kültürel mirasının korunmasına yönelik ortak çabaların güçlendirilmesini, Yemen hükümetinin kültürel varlıklarını muhafaza etme ve Dünya Mirası Listesi’ne aday olabilecek tarihî alanların tespitine yönelik çalışmalarının desteklenmesini amaçlıyor.

Mutabakat zaptını, Suudi Arabistan Yemen Kalkınma ve Yeniden Yapılanma Programı Genel Gözetmen Yardımcısı Mühendis Hasan el-Attas ile UNESCO’nun Körfez Ülkeleri ve Yemen Bölge Ofisi Direktörü Salah Halid imzaladı.

Anlaşma; Yemen’in kurumsal kapasitesinin güçlendirilmesi, miras, eğitim, bilim, kültür ve kalkınma alanlarında teknik destek ve faaliyetlerin sunulmasını öngörüyor. Mutabakat, program ile UNESCO arasında eğitim, kültür ve mirası destekleyen iş birliğinin devamı niteliğinde olup, Seyun Sarayı’nın restorasyonu, Yemen’de temel eğitimin desteklenmesi ve ortak ilgi alanlarında önemli etki yaratan çeşitli kültürel girişimleri kapsıyor.

Bu adım, Suudi Arabistan’ın Yemen Kalkınma ve Yeniden Yapılanma Programı aracılığıyla Yemen’de kültür dâhil sekiz temel ve hayati sektöre verdiği desteğin bir uzantısı olarak öne çıkıyor. Bu kapsamda Hadramut vilayetindeki tarihî Seyun Sarayı’nın, bir kültürel simge ve merkez olarak korunması amacıyla restorasyonu gerçekleştirildi. Proje, Suudi programının finansmanı, UNESCO’nun uygulaması; Suudi Arabistan Kültür Bakanlığı, Yemen Eski Eserler ve Müzeler Genel Kurumu iş birliği ve Yemen Sosyal Kalkınma Fonu’nun lojistik ve teknik desteğiyle hayata geçirildi.

vfevf
Suudi Arabistan Yemen Kalkınma ve Yeniden Yapılanma Programı ile UNESCO arasında mutabakat zaptının imzalanmasından bir kesit (SPA)

“Suudi Program”, mirasın yeniden canlandırılması ve korunması, tarihî yapıların restorasyonu, kültür alanında çalışan insan kaynağının kapasitesinin artırılması ve kalkınma sürecini güçlendiren nitelikli girişimlerin uygulanması için çalışmalar yürütüyor. Program, Yemen’de ekonomik faydaları artırarak olumlu sonuçlar üretmeyi de hedefliyor.

Program ayrıca, Yemen Kültür Bakanlığı ve Kral Abdülaziz Araştırma ve Arşivler Vakfı (Darah) iş birliğiyle, Hadramut’un Tirim kentindeki tarihî Ahkaf Kütüphanesi’nde bulunan belge ve el yazmalarının dijitalleştirilmesi, onarımı ve restorasyonu yoluyla Yemen mirasının korunmasına katkı sağlıyor; Yemenli uzmanların bu alandaki kapasitelerini geliştiriyor.

Somut olmayan kültürel mirasın korunmasına yönelik olarak da çeşitli kalkınma projeleri yürütülüyor. Bunlar arasında, Sokotra Takımadaları’nda hayata geçirilen “Zanaat Atölyesi” projesi yer alıyor. El sanatları ve dikiş alanında 114 doğrudan, 570 dolaylı yararlanıcıyı destekleyen proje; Yemenli kadınların yaşam koşullarını iyileştirmeyi, becerilerini geliştirmeyi ve iş gücü piyasasına katılımlarını artırmayı hedefliyor. Proje, programın kadınların ekonomik güçlendirilmesine verdiği desteğin bir parçası olarak uygulanıyor.

drfg5
Mutabakat zaptı, Suudi Arabistan Yemen Kalkınma ve Yeniden Yapılanma Programı ile UNESCO arasında eğitim, miras ve kültürü destekleyen iş birliğinin devamı niteliğini taşıyor (SPA)

Programın kültür alanındaki girişimleri arasında, UNESCO iş birliğiyle Mehri Dili Günü’nün kutlanması da bulunuyor. El-Mahra vilayetinde program tarafından kurulan örnek okullarda gerçekleştirilen etkinlikler, Yemen kültürel mirasına yönelik farkındalığı artırmayı ve yok olma riski altındaki mirası korumayı amaçlıyor. Mehri dili; Sokotri, Şehri ve diğerleri gibi Sami kökenli, Arap dilleri ailesine mensup bir dil olarak biliniyor.

Ayrıca program, Suudi Arabistan Kültür Bakanlığı tarafından 8–20 Eylül 2023 tarihleri arasında Riyad’da düzenlenen ve Suudi ile Yemen kültürlerini tanıtan “İki Kültür Arasında” adlı serginin ilk edisyonuna katıldı. Sergide; giyim, görsel sanatlar, mimari, tasarım ve mutfak sanatları gibi alanlarda iki ülke arasındaki benzerlikler vurgulanarak kültürel değişim ve iş birliği teşvik edildi.

2024’te ise program, Yemen Enformasyon, Kültür ve Turizm Bakanlığı iş birliğiyle Riyad’daki Kral Fahd Kültür Merkezi’nde düzenlenen Yemen Orkestrası etkinliğine katıldı. Etkinlikte Yemenli sanatçılar, geleneksel mirastan esinlenen çeşitli müzik ve şarkı türlerini icra ederken, Suudi müzisyenler de iki ülkenin ortak mirasını yansıtan eserlerle sahne aldı. Program ayrıca, Yemen’in farklı bölgelerinde sekiz temel sektörde hayata geçirilen 268’i aşkın proje ve girişimi tanıtan bir stantla yer aldı.