​Mısır koronavirüs ile mücadele ediyor

Görevini tamamlayıp hastaneden ayrılan sağlık ekibi (Esna Uzman Hastanesi idaresi)
Görevini tamamlayıp hastaneden ayrılan sağlık ekibi (Esna Uzman Hastanesi idaresi)
TT

​Mısır koronavirüs ile mücadele ediyor

Görevini tamamlayıp hastaneden ayrılan sağlık ekibi (Esna Uzman Hastanesi idaresi)
Görevini tamamlayıp hastaneden ayrılan sağlık ekibi (Esna Uzman Hastanesi idaresi)

Abdurrahman Ebubeki
Ülkedeki yeni tip koronavirüsü (Kovid-19) vakalarının karantinaya alınması için Mısır Sağlık Bakanlığı tarafından seçilen Esna Uzman Hastanesi, toplamda 76 kişiden 49’unun iyileşmesinin ardından, ilk sağlık ekibinin hastaneden ayrılışını kutladı.
Bu ekip sonrasında hemşire ve doktorlardan oluşan yeni bir ekip gelecek. Görevini tamamlayan ekipten birkaç kişiyle iletişime geçen Independent Arabia, bu sağlık görevlilerinin katil koronavirüsle mücadelede yaşadıkları deneyim ve hikayeleri dinledi.
Mısır Bakanlar Kurulu tarafından yapılan açıklamaya göre, ülkede doğrulanan ilk vaka, Nil’de seyreden bir turist gemisinin yolcusuydu. Virüs, bu kişiye ABD vatandaşı bir Tayvanlı turistten bulaşmıştı. Luksor şehri Sağlık İşleri Müdürlüğünde önleyici sağlık kadrosundan olan Dr. Muhammed en-Nubi ise, ilk vakalara karantina sürecinde eşlik edecek olan söz konusu ekipteki sağlık görevlilerinden biriydi. Nubi, ailesinin bu görevden muaf tutulmasını talep etmesini istemesine rağmen beyaz yeleğin çağrısına kulak vererek göreve koştu.
Vakanın görüldüğü gemiye binmek
İlk vakanın ilan edilmesinin ardından ekibiyle beraber söz konusu gemiye binen Nubi, hem turist hem de gemi mürettebatını psikolojik çöküşün eşiğinde bulduğunu anlatıyor. Durum böyle olunca da onlara umut vermeye çalışarak iradenin sağlam tutulması gerektiğini ve bu şekilde virüsü yenebileceklerini dile getirmiş. Gemide bulunanların çoğunun genç olması da Nubi’nin işini kolaylaştırmış. Bu konuda şöyle söylüyor:
“Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından onaylanan prosedürlere göre yaptığımız muayeneler neticesinde, aralarında yabancı ve Mısırlıların da olduğu 34 kişinin yeni tip koronavirüsü Kovid-19’a yakalandığını tespit ettik. Test sonuçları pozitifti”
Hastaneden taburcu olan vatandaşlar, doktor ve hemşirelere teşekkürlerini sundu (Esna Uzman Hastanesi idaresi)

Ne zaman öleceğiz?
Dr. Nubi, koronavirüse yakalanan bir kişinin hem karantina hem de tedavi sürecinde kuvvetli bir psikolojik desteğe ihtiyacı olduğunu, zirâ dünya medyasının koronavirüsü insanların gözünde yenmesi imkansız bir canavara konumuna soktuğunu söylüyor. Bazı hastaların “Ne zaman öleceğiz? Bir ay sonra mı yoksa iki ay sonra mı?” dediğini ifade eden Nubi, koronavirüs konusunda daha fazla farkındalık ve doğru bilgi alışveriş olması gerektiğini vurguluyor. Karantinayla görevlendirilen hastanenin bu konudaki ekibinin oldukça profesyonel olduğunun altını çizen Nubi, bazı turistlerin ülkelerine döndüklerinde ekip üyeleriyle iletişime geçerek teşekkür mektupları yolladığını da dile getiriyor.

6 doktor da virüse yakalandı
Hastanede sekiz gün çalışmasının ardından kendisinin de test yaptırmaya karar veren doktor, söz konusu gemiye yardım etmeye giden kişilerden 5’iyle birlikte yeni tip koronavirüse yakalandığının teşhis edildiğini anlatarak şöyle diyor:
“Doktorken birden hastaya dönüştük. Tamamen iyileşene kadar diğer doktor ve hemşire arkadaşlarımızdan muazzam bir ilgi gördük”

Çocuklarını 25 gün boyunca göremeyen bir hemşire
Ekipteki hemşirelerden Hazra Abdurrabbu, görevli olduğu 25 günlük karantina sürecinde çocuklarını göremediğini, yalnızca telefonla konuştuğunu dile getiriyor. Oğullarının görevden ayrılması ve dinlenmesi konusunda ısrar etmelerine rağmen, önceliği görevini bitirmeye verdiğini de ekliyor.
Koronavirüse yakalanan hastalarla kurduğu bağa değinen Abdurrabbu, hastaların aileleriyle de her gün bizzat iletişime geçip hastanın durumu hakkında bilgi verdiğini açıklıyor ve şöyle diyor:
“En az 15 hastanın yaşları 60-70 ve 80’lerdeydi. Açıkçası iyileşmelerinin mümkün olmadığı görüşündeydik, ancak yoğun sağlık bakımı ve samimi bir destek sayesinde test sonuçları pozitiften negatife geçti”

49 hasta iyileşti
Hastanenin Yoğun bakım Birimi Başkanı Şerif Şaban, bu ilk sağlık ekibin tüm hastaları tedavi etmek için 28 gün boyunca gece gündüz çalıştığını ifade ediyor. Bununla birlikte, hastaneye mart ayı boyunca 76 vakanın geldiğini, yoğun çabalar sayesinde içlerinden 49’unun ise iyileştiğini vurguluyor. Şaban, ekip üyelerinin hastalarla temasta olmaları dolayısıyla virüse yakalanmaları ihtimali nedeniyle laboratuvar testlerine tâbi tutulduğunu da ekliyor.
Güney Vadisi Üniversitesi Başkanı Yusuf el-Garbavi, üniversitenin Esna Hastanesi’ne gönderdiğini üç adet danışmanın raporlarına göre bu hastanenin Ortadoğu’nun en iyi iyileşme oranlarına sahip olduğunu bildirdi.
Esna Hastanesi’nin 155 yatağı, 27 yoğun bakım yatağı, 15 ayakta tedavi hizmeti, 5 laboratuvarı, kalp kateterizasyonu bölümü iki radyoloji bölümü, 10 çocuk küvezi, son teknoloji sonar, EKG ve tomografi cihazları mevcut.

Sağlık ekibinden mesajlar
Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı habere göre Göğüs Hastalıkları Uzmanı Muhammed Abdullah; ellerin sıklıkla yıkanması, kalabalıklardan uzak durulması, sebze gibi besin değeri yüksek gıdaların tüketilmesi gibi koronavirüsle mücadele önlemlerinin hafife alınmaması çağrısında bulunuyor.  Aynı zamanda sağlık imkanları Mısır’ınkinden kat kat daha fazla olan ülkelerin günde yüzlerce ölüm kaybettiğini vurguluyor.
Ekibin diğer doktorları ise şu çağrıda bulunuyor:
“Mısır’ın iki yoldan birini seçmesi lazım. Salgının genişliğine rağmen vatandaşların önlemlere uyması yardımıyla virüsü kontrol altına alan Çin’in izlediği yol mu yoksa halkın alınan talimatları ihmal etmesi sebebiyle salgının tüm şehirlerinde oldukça ciddi bir hal aldığı İtalya’nın yolu mu.”
İtalyan Konsolosluğundan Esna Hastanesi’ne teşekkür mesajı
Mısır’ın güneyindeki İtalyan Konsolosu Francis Emin, “muazzam sağlık bakımı yürüterek 70’lerinde olan 10 İtalyan hastayı iyileştirdikleri için” Esna Hastanesi’nde görev yapan söz konusu ekibe teşekkürlerini sundu.
Bu ekibin ayrım gözetmeksizin herkes için güvenli bir sığınak görevi gördüğünü kanıtladığını vurgulayan Emin, İtalyan Büyükelçiliğinin küresel kriz sonrasında bu ekip onuruna bir tören düzenlemeyi planladığını müjdeledi.
31 Mart itibariyle Mısır’da 656 kişi yeni tip koronavirüsüne yakalandı. 150 hasta taburcu olurken 41 hasta ise salgında can verdi. 465 kişi ise halen tedavi görüyor.



Arap Parlamentosu, Husilerin terör örgütü ilan edilmesi için harekete geçti

Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik tekrarlanan saldırılarına karşı girişimler (Arap Parlamentosu)
Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik tekrarlanan saldırılarına karşı girişimler (Arap Parlamentosu)
TT

Arap Parlamentosu, Husilerin terör örgütü ilan edilmesi için harekete geçti

Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik tekrarlanan saldırılarına karşı girişimler (Arap Parlamentosu)
Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik tekrarlanan saldırılarına karşı girişimler (Arap Parlamentosu)

Arap Parlamentosu, Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik tekrarlanan saldırılarına karşı koymak amacıyla bölgesel ve uluslararası düzeyde kapsamlı bir parlamenter girişim başlattı. Girişimle, Husilerin saldırılarına karşı kararlı bir uluslararası tutum oluşturulması, örgütün terör örgütü olarak tanınması, finansman ve silah kaynaklarının kurutulması, sorumluların ise uluslararası hukuk çerçevesinde işledikleri suçlar ve ihlaller nedeniyle hesap vermelerinin sağlanması hedefleniyor.

Plan, Arap Parlamentosunun öncülük edeceği etkili parlamenter girişimleri dört ana başlık altında topluyor. Bunlardan ilki, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin beş daimi üyesinin parlamentolarıyla doğrudan temas kurarak uluslararası karar merkezlerine ulaşmayı amaçlayan diplomatik boyut.

Arap Parlamentosu, Arap dünyasının girişimine uluslararası destek sağlamak, Husilerin saldırılarının durdurulması ve sorumluların hesap vermesi için kararlı uluslararası tutum ve adımların atılması yönünde baskı oluşturmak istiyor. Bu çerçevede, milislerin suç teşkil eden faaliyetlerini sürdürmelerini mümkün kılan destek, finansman ve silah kaynaklarıyla mücadele edilmesi de hedefleniyor.

Siyasi ve güvenlik boyutu

Plan kapsamında, Husi milislerinin henüz bu yönde adım atmayan ülkeler ve bölgesel ve uluslararası kuruluşlar nezdinde terör örgütü olarak tanınması için parlamenter diplomasinin tüm imkânları devreye sokulacak. Bu girişimde öncelikli hedeflerden biri Avrupa Birliği olacak. Bu amaçla Avrupa Parlamentosu Başkanlığı ve AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi ile doğrudan temas kurulacak.

Planla, Avrupa kurumlarının Husilerin AB'nin resmî terör örgütleri listesine alınması için gerekli hukuki süreçleri, yürürlükteki mekanizmalar doğrultusunda tamamlamaya teşvik edilmesi amaçlanıyor. Ayrıca örgüt yöneticilerine, bağlantılı kuruluşlara ve terör faaliyetlerini destekleyen yapılara yönelik kısıtlayıcı tedbirlerin ve yaptırımların kapsamının genişletilmesi de gündemde.

Bu tedbirler arasında örgütün mal varlığı ve finansal kaynaklarının dondurulması ile ilgili mali kısıtlamaların uygulanması da bulunuyor. Böylece milislerin saldırılarını sürdürme ve bölgesel ve uluslararası güvenlik ile istikrarı tehdit etme kapasitesinin zayıflatılması hedefleniyor.

Yargı boyutu

Arap Parlamentosu, uluslararası adalet ve hukuki hesap verebilirlik mekanizmalarını harekete geçirmeyi de planlıyor. Bu kapsamda, Husi milislerinin savaş suçu niteliği taşıyan ve tüm unsurlarıyla oluşmuş suçlar ile Uluslararası Ceza Mahkemesinin yargı yetkisine giren diğer suçlarını içeren kapsamlı ve belgelerle desteklenmiş bir hukuki dosya hazırlanarak mahkemenin savcılığına başvuruda bulunulması amaçlanıyor.

Bu girişimler, Roma Statüsü hükümleri ve mahkemenin yargı yetkisine ilişkin koşullar çerçevesinde yürütülecek. Plan ayrıca ilgili ülkelerin, söz konusu suçlardan sorumlu kişilerin yargılanması ve hesap vermesi için mevcut hukuki imkânları kullanmaya teşvik edilmesini ve faillerin cezasız kalmamasını öngörüyor.

Ekonomik boyut

Planın ekonomik ayağı, Husi milislerinin finansman ve silah kaynaklarının kurutulması için somut tedbirler alınmasına yönelik bölgesel ve uluslararası desteğin harekete geçirilmesini hedefliyor. Bu doğrultuda, milislerin askerî faaliyetlerini destekleyen finansman ağlarının, kaçakçılık faaliyetlerinin, paravan ticari yapıların ve tüm mali transferlerin izlenerek sorumluların takibe alınması öngörülüyor.

Arap Parlamentosunun bu planı, Husi milislerinin Suudi Arabistan topraklarına, ülkedeki sivil, ekonomik ve hayati öneme sahip tesislere yönelik tekrarlanan saldırılarına karşı yürüttüğü girişimlerin bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Parlamento, Husi saldırılarının sonuçlarının Suudi Arabistan'ın güvenliğini, egemenliğini ve ülkede yaşayan vatandaşlar ile yabancıların can güvenliğini tehdit etmekle sınırlı kalmadığına dikkat çekti. Saldırıların aynı zamanda deniz ve hava ulaşım güvenliğini, küresel enerji arzının istikrarını, tedarik zincirlerini ve uluslararası ticaret trafiğini doğrudan tehdit ettiği belirtildi.

Parlamento, bu gelişmelerin Arap ulusal güvenliğinin yanı sıra bölgesel ve uluslararası barış ve güvenlik açısından da tehdit oluşturduğunu vurguladı.


Riyad'da İHA düşürüldü, Husiler Aden'i balistik füzelerle hedef aldı

Yemen ordusundan bir asker, Taiz kentindeki Cebel Han cephesi yakınlarında (Getty Images)
Yemen ordusundan bir asker, Taiz kentindeki Cebel Han cephesi yakınlarında (Getty Images)
TT

Riyad'da İHA düşürüldü, Husiler Aden'i balistik füzelerle hedef aldı

Yemen ordusundan bir asker, Taiz kentindeki Cebel Han cephesi yakınlarında (Getty Images)
Yemen ordusundan bir asker, Taiz kentindeki Cebel Han cephesi yakınlarında (Getty Images)

Husilerin saldırıları Yemen'deki cephelerin dışına taşarak Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad bölgesini ve Yemen'in geçici başkenti Aden'i hedef aldı. Riyad'a gönderilen bir insansız hava aracı (İHA) önlenirken Aden'e balistik füzelerle saldırı düzenlendi. Bu gelişmeler, hükümet güçlerinin “Yemen Şafağı” (Fecr el-Yemen) operasyonu kapsamında askeri faaliyetlerini genişlettiği bir dönemde yaşandı. Son saatlerde yüzlerce hava ve topçu saldırısının yanı sıra İHA operasyonları, kara çatışmaları ve birçok vilayette sahadaki dengeleri değiştiren gelişmeler kaydedildi.

Yemen'de Meşruiyeti Destekleme Koalisyonu Sözcüsü Tümgeneral Türki el-Maliki, Husilerin Riyad bölgesine gönderdiği bir İHA'nın önlenerek imha edildiğini açıkladı. Bu, Suudi Arabistan topraklarını hedef alan son saldırı oldu.

Yemen Silahlı Kuvvetleri Sözcüsü Albay Macid en-Nuzeyli ise Husilerin cuma akşamı geçici başkent Aden'i balistik füzelerle hedef aldığını bildirdi. Husileri sivilleri ve sivil yerleşimleri kasten hedef almakla suçlayan Nuzeyli, silahlı kuvvetlerin “Yemen Şafağı” operasyonunu sürdürerek tehdit kaynaklarına müdahale edeceğini vurguladı.

Nuzeyli, hükümet güçlerinin Husi mevzilerine yönelik toplam 943 hava ve kara saldırısı gerçekleştirdiğini belirtti. Bu saldırıların 18'inin savaş uçaklarıyla düzenlenen hava saldırısı, 21'inin İHA operasyonu, 27'sinin çok namlulu roketatar saldırısı, 877'sinin ise sahra topçusuyla gerçekleştirilen atışlardan oluştuğunu aktardı.

Saldırıların, çeşitli cephelerde Husilere ait mevzileri, tahkimatları, ateş destek noktalarını, militanların toplandığı alanları ve askeri araçları hedef aldığı kaydedildi.

Taiz'de de birçok cephede çatışmalar devam etti. Halk direnişinin desteğini alan hükümet güçleri, Husi saldırılarını ve sızma girişimlerini püskürterek örgütün toplanma noktalarını ve takviye birliklerini hedef aldı.

Hükümet güçleri daha önce vilayetin güneydoğusunda bulunan Akruod cephesindeki bir Husi sızma girişiminin püskürtüldüğünü duyurmuştu. Şiddetli çatışmaların yaşandığı operasyonda, saldırganların toplandığı noktalar topçu ateşiyle vurulmuştu.

Çatışmalar şiddetleniyor, sahadaki dengeler değişiyor

Marib'de hava ve topçu operasyonları kuzey ve güney cephelerinde yoğunlaştı. Savaş uçakları ve İHA'lar Husilere ait araçları, ikmal hatlarını ve toplanma noktalarını hedef alırken, Üçüncü Askeri Bölge'ye bağlı topçu birlikleri örgütün güney ve güneybatı cephelerindeki mevzilerini ve tahkimatlarını bombaladı.

cdvfgh
Taiz cephelerinde hükümet güçleri ile Husiler arasında yaşanan çatışmalardan bir kare (Getty Images)

Ordu, savaş uçaklarının Marib ve Cevf cephelerinde Husi saha komutanlarını ve muharebe araçlarını hedef aldığı operasyonlara ilişkin görüntüler yayımladı. Ayrıca Altıncı ve Yedinci Askeri Bölgelerin İHA'larıyla Marib'in kuzeyinde Husilere ait araçlara, toplanma noktalarına ve ikmal hatlarına düzenlenen saldırıların görüntüleri paylaşıldı.

Cevf'te ise silahlı kuvvetlerin yayımladığı görüntülerde, Üçüncü Acil Müdahale Tümeni birliklerinin vilayetin doğu cephesinde Husi unsurlarına yönelik pusu operasyonu düzenlediği görüldü. Bu sırada vilayetin farklı cephelerinde Husilere ait araçlar ve toplanma noktaları hava saldırılarıyla hedef alındı.

Operasyonlar güney ve güneybatı cephelerine de yayıldı. Vatan Kalkanı Kuvvetleri, Amâlika Tugayları ve Ulusal Direniş güçleri, Husi saldırılarını ve sızma girişimlerini püskürtmeyi sürdürdü. Çatışmaların devam ettiği bazı bölgelerde kontrol noktalarının hükümet güçleri lehine değiştiği bildirildi.

scdfvgth
Hükümet güçleri, çeşitli cephelerde Husilere ait mevzilere yönelik 943 hava ve topçu saldırısı düzenledi (Getty Images)

Silahlı kuvvetler, Vatan Kalkanı Kuvvetleri'ne bağlı İHA'ların Lahic vilayetindeki Muhavile cephesinde Husi unsurlarını hedef aldığı operasyonların görüntülerini yayımladı. Amâlika Tugayları da örgüte ait toplanma noktalarının ve militanların doğrudan saldırılarla vurulduğunu gösteren görüntüler paylaştı.

Çok sayıda hava ve topçu saldırısı

Yemen Silahlı Kuvvetleri Sözcüsü, hükümetin açıkladığı son bilançoya göre operasyonlarda 221 Husi komutan ve militanın öldürülerek veya yaralanarak etkisiz hale getirildiğini bildirdi. Ayrıca askeri mühendislik faaliyetlerinde kullanılan ağır ekipmanlar dahil 73 askeri araç ve teçhizatın imha edildiği veya kullanılamaz hale getirildiği, örgüte ait mevzi ve tahkimatların da zarar gördüğü belirtildi.

Yemen Silahlı Kuvvetleri Sözcüsü, perşembe günü yayımladığı açıklamada ise söz konusu dönemde toplam 703 saldırı gerçekleştirildiğini duyurmuştu. Bunların 13'ü savaş uçaklarıyla düzenlenen hava saldırılarından, 67'si İHA operasyonlarından, 42'si çok namlulu roketatar saldırılarından ve 581'i sahra topçusu atışlarından oluşmuştu.

cdfgt
Yemen ordusunun, Lahic vilayetindeki Muhavile cephesinde düşürdüğü Husi İHA'sı (Askeri Medya)

Operasyonlarda kuzey cepheleri, Cevf, Marib, Beyda, Taiz ile güney ve güneybatı cephelerindeki Husi mevzileri, tahkimatlar, toplanma noktaları, ateş destek unsurları ve askeri araçlar hedef alınmıştı.

Açıklamada, söz konusu operasyonlarda Husi komutanları, militanları ve saha sorumlularından yaklaşık 219 kişinin öldürülerek, yaralanarak veya çatışma alanından kaçarak etkisiz hale getirildiği belirtilmişti. Ayrıca askeri mühendislik ekipmanları, nakliye araçları ve zırhlı araçların da aralarında bulunduğu 103 askeri araç ve teçhizatın imha edildiği veya kullanılamaz hale getirildiği, örgüte ait mevzi ve tahkimatların da tahrip edildiği kaydedilmişti.


Mısır domatesi Tunus’ta neden tartışma yarattı?

Sosyal medyada paylaşılan Mısır'da yetiştirilen domates mahsullerine ait bir fotoğraf.
Sosyal medyada paylaşılan Mısır'da yetiştirilen domates mahsullerine ait bir fotoğraf.
TT

Mısır domatesi Tunus’ta neden tartışma yarattı?

Sosyal medyada paylaşılan Mısır'da yetiştirilen domates mahsullerine ait bir fotoğraf.
Sosyal medyada paylaşılan Mısır'da yetiştirilen domates mahsullerine ait bir fotoğraf.

Mısır’dan gelen domateslerin, arz açığını kapatmak amacıyla kısa süre önce Tunus pazarına girmesi ülkede geniş çaplı tartışmalara yol açtı. Domates ithalatı, fiyatların yükseldiği bir döneme denk gelirken, bazı kesimler iki ülkenin nüfusları arasındaki büyük farka rağmen Tunus’un üretim kapasitesinin gerilemesini, Mısır’ın ise üretimini artırmasını sorguladı. Mısır domateslerinin kalitesi tartışılıyor. Ürünlerin kanalizasyon suyuyla sulandığı yönündeki iddialar, sosyal medyada Mısırlı kullanıcıların tepkisini ve öfkesini çekti.

Mısır Tarım Karantina Kurumu Başkanı Dr. Muhammed el-Mensi, Mısır’da yetiştirilen ürünlerin atık suyla sulandığı iddialarını reddetti. Şarku’l Avsat’a konuşan el-Mensi, “Bu iddialar eski. Mısır’a düşman gruplar tarafından ortaya atılıyor ve hiçbir dayanağı bulunmuyor. Gerek iç piyasada tüketilen gerekse yurt dışına ihraç edilen ürünlerin sulanmasında kanalizasyon suyu kullanılmıyor” dedi.

El-Mensi, ihraç edilen bütün Mısır ürünlerinin gönderildikleri ülkelerin standartlarına uygun olması gerektiğini vurgulayarak, Avrupa ülkeleri ve dünyanın farklı pazarlarına gönderilen domateslerin de bu kurallara tabi olduğunu belirtti.

Bazı Tunuslular, Mısır’dan geldiğini öne sürdükleri zararlı organizmalardan etkilenmiş ve bozulmuş domateslere ait görüntüleri sosyal medyada paylaştı. Ancak el-Mensi, Mısır Tarım Karantina Kurumu’na gerek ülke içinden gerekse başka pazarlardan bu yönde resmî bir şikâyet ulaşmadığını söyledi.

ylı
Mısır'daki bir çiftlikte hasat edilen domatesler (AgroLimited Şirketi)

Kahire Ticaret Odası Sebze ve Meyve Bölümü Başkan Yardımcısı Hatem Necib de Tunus’ta Mısır domateslerine ait olduğu belirtilerek paylaşılan fotoğrafların doğruluğunu sorguladı. Şarku’l Avsat’a konuşan Necib, “İhraç edilen Mısır ürünleri sıkı denetimden geçiyor. Tarım karantina birimleri, ürünleri ihracattan önce analiz ediyor. Bu nedenle dolaşıma sokulan domateslerin büyük olasılıkla bizim ürünlerimiz arasında yer almadığını düşünüyoruz” dedi.

Necib, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Bir buçuk ya da iki yıl önce, ihracat koşullarını karşılamayan bazı Mısır ürünlerinin yurt dışı pazarlarına ulaşması mümkündü. İhraç edildikten sonra geri gönderilen çilek ürünlerinde böyle durumlar yaşanmıştı. Ancak ihraç edilen ürünlere yönelik denetimlerin sıkılaştırılmasıyla artık bunun yaşanması mümkün değil.”

İhracat işlemlerinin her sevkiyatın hangi firma tarafından gönderildiğinin belirlenmesini sağlayan kodlarla takip edildiğini belirten Necib, bu nedenle ürünlerin menşei konusunda manipülasyon yapılmasının söz konusu olmadığını ifade etti.

Ziraat araştırmacısı ve Ecdn standartlarına göre belirlenen ayrıntılı teknik ve denetim koşullarına tabi olduğunu söyledi. Bu süreçte pestisit kalıntılarının analiz edildiğini, izin verilen sınırların ve yasaklı ad Tarım Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Mühendis Abdurrahman Akile de aynı görüşü dile getirdi. Şarku’l Avsat’a konuşan Akile, tarım ürünleri ihracatının, ithalatçı ülkelerimaddelere ilişkin kuralların gözetildiğini, ayrıca sevkiyatların ihracat öncesinde denetlendiğini kaydetti.

Ürün güvenliğinin tarlada başladığını vurgulayan Akile, iyi tarım uygulamalarının ve entegre mücadele programlarının hayata geçirilmesinin, biyolojik ilaçlar ile güvenli organik alternatiflerin kullanımının yaygınlaştırılmasının önemine dikkat çekti. Akile, Mısır tarım ürünlerinin yurt dışı pazarlardaki itibarının ve konumunun korunması için bilgilerin paylaşılmasında titiz davranılması gerektiğini belirtti.

Su açığı tartışması

Tunus’ta Mısır tarım ürünlerine yönelik yorumlar, sosyal medyada Mısırlı kullanıcıların tepkisine neden oldu. Bazı kullanıcılar eleştirilere, Mısır’ın tarım ürünlerini ihraç ettiği pazarların genişliğine ve yüksek standartlara sahip Avrupa ülkelerine yapılan sevkiyatlara dikkat çekerek yanıt verdi.

Diğer kullanıcılar ise hükümet yetkililerinden, su açığını gidermek için suyun yeniden kullanılması konusundaki açıklamalarına son vermelerini istedi. Bu açıklamaların Mısır ürünlerini kötülemek için kullanıldığı öne sürüldü.

Mısır Sulama Bakanlığı, yaklaşık 60 milyar metreküp olarak hesaplanan su açığını kapatmaya yönelik planı kapsamında tarımsal atık suları arıtarak yeni tarım alanlarının sulanmasında kullanıyor.

Domates tartışmasının bir bölümü ürünlerin kalitesine ilişkin iddialar etrafında şekillenirken, diğer bölümü Mısır’ın hem iç talebi karşılayabilmesi hem de tarım ürünleri ihraç edebilmesi üzerinde yoğunlaştı.

sc
Mısır piyasasında domates (AgroLimited Şirketi)

Tunuslu milletvekili Yasin Mami, parlamentodaki bir oturumda, Tunus mutfağının vazgeçilmez ürünlerinden biri olan domatesin 12 milyonluk nüfus için neden temin edilemediğini sorgulamıştı. Mami, Mısır’ın 110 milyon kişiyi besleyebildiği gibi üretim fazlasını da ihraç edebildiğine dikkat çekmişti.

Tunuslu milletvekilinin bu sorusu Mısır medyasında da geniş yer buldu. Mısırlı sosyal medya kullanıcıları ise ülkelerinin tarım alanında kaydettiği ilerlemeyi öne çıkaran paylaşımlarda bulundu.

Resmî tahminlere göre Mısır’ın tarım ürünleri ihracatı 2025 yılında yaklaşık 9,5 milyon tona ulaştı. Bu miktar, 2024 yılına kıyasla yaklaşık 800 bin tonluk artışa işaret ediyor.

İklim değişikliğinin etkisi

Mısır Çiftçiler Sendikası Başkanı Hüseyin Ebu Sıddam, Tunus’un yanı sıra Kuzey Afrika’daki diğer ülkelerde de domates üretiminde yaşanan sıkıntıları iklim değişikliğine bağladı. İklim koşullarındaki değişimin birçok ülkede ürün verimini olumsuz etkilediğini belirten Ebu Saddam, bu durumun Mısır’ı da etkilediğini ancak domates ve diğer ürünlerin ekildiği tarım alanlarının genişletilmesi sayesinde olumsuz sonuçların önüne geçildiğini söyledi.

Ebu Saddam, Mısır’da farklı bölgelerde yıl boyunca domates yetiştirilmesini sağlayan çeşitli ekim dönemlerinin de üretimin sürekliliğine katkıda bulunduğunu ifade etti.

Şarku’l Avsat’a konuşan Ebu Saddam, Mısır’ın Kuzey Afrika ülkeleri için tarım ürünleri bakımından “ideal bir gıda sepeti” konumunda olduğunu belirtti. Mısır’dan Libya, Cezayir, Tunus ve diğer ülkelere kara yoluyla yapılan sevkiyatların, jeopolitik gelişmeler nedeniyle küresel deniz taşımacılığında yaşanan aksamalardan etkilenmediğine dikkat çekti.

Ebu Saddam, Mısır tarım ürünlerine yönelik iddiaların ve karalama kampanyalarının ülkenin uluslararası itibarına zarar vermesini beklemediğini belirterek, ürünlerin birçok pazarda kalitesini kanıtladığını vurguladı.