Yemen hükümeti’nden Güney Geçiş Konseyi’ne Riyad Anlaşmasına uy çağrısı

Güney Geçiş Konseyi savaşçıları, geçen pazartesi günü Abyan vilayetinde bir otoyolda (AFP)

Uluslararası açıdan tanınan Yemen hükümeti, Güney Geçiş Konseyi’ne ülkenin ‘güney vilayetlerine yönelik ‘özerk yönetim’ ilanından geri adım atma, aynı zamanda Riyad Anlaşması’nı uygulama’ çağrısını yineledi.
Yemen resmi kaynakları, Bakanlar Kurulu’nun Başbakan Muin Abdulmelik başkanlığında video konferans aracılığıyla bir toplantı düzenlediğini açıkladı. Kaynaklar, toplantıda ‘devletin ve meşru hükümetin uyumunu koruyarak, güvenlik ve istikrarı baltalamak isteyenlere fırsat vermeyerek durumu akıllıca şekilde ele almak için’ gerekli çabaların tartışıldığını vurguladı.
Toplantı, hükümete sadık kuvvetler ve Güney Geçiş Konseyi’ne bağlı güçler arasında Abyan vilayetinin Zincibar şehrinin doğusunda bir haftadan uzun bir süredir devam eden çalışmaların ortasında gerçekleşti. Çatışmalar, geçen ayın sonlarında Geçiş Konseyi’nin güney vilayetlerde ‘özerk yönetim’ ilan etmesi sonrasında patlak vermişti.
Yemen’de yayın yapan SABA haber ajansına göre hükümet, toplantı sırasında Güney Geçiş Konseyi’nin, özerk yönetim ilanından ve devlet kurumlarının çalışmalarını aksatmasından bu yana ortaya koyduğu engellerin sürmesine rağmen ‘başta geçici başkent Aden’de insani ve sağlık koşullarını genişletmek ve vatandaşların çektiği acıları hafifletmek’ üzere alınabilecek tedbirleri görüştü.
Hükümet kaynakları da Cumhurbaşkanı Abdurabbu Mansur Hadi’nin Suudi Arabistan, uluslararası toplum ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) daimi üyeleriyle koordinasyon halinde ‘hükümetin barış sağlama, Riyad Anlaşması’nı uygulamaya geri dönme ve devlet kurumlarını canlandırma’ çabalarını desteklemek için faaliyetlerde bulunduğunu açıkladı.
Hükümetin yeni krize ilişkin tavrı hususunda ise Yemen kabinesi, Riyad Anlaşması’nı entegre bir sistem olarak uygulama hususundaki kararlılığını yineledi. Kabine, Geçiş Konseyi’ne de ‘tek taraflı adımlardan, özerk yönetim ilanından ve askeri tırmanıştan’ derhal geri adım atma çağrısında bulundu. Hükümet Aden ve Abyan’daki son gelişmeleri de ele alırken Başbakan Muin Abdulmelik ise “Hiçbir koşulda ve hiçbir isim altında devlet kurumlarının eksikliğine, yetkiler hususunda çekişmelere, vatandaşlara ve acılarına karşı görevlerinin engellenmesine izin verilmeyecektir” dedi.
Resmi kaynaklara göre Yemen hükümeti, Geçiş Konseyi’nin doğru yolda ilerlemediğini söylerken, “Riyad Anlaşmasını zayıflatan, devlet kurumlarını tehdit eden ve vatandaşların acılarını şiddetlendiren darbeci ilandan geri çekilmedikçe bunların sorumluluğunu da taşıyacaktır” ifadelerini kullandı. Meşru hükümet, özerklik ilanının hemen ardından Geçiş Konseyi tarafından sahil güvenlik güçlerinin görevlerinin engellenmesinin tehlikeli sonuçlar doğuracağına, durumun Aden Körfezi ve Kızıldeniz’deki küresel ticaret hareketliliğine ve uluslararası nakliye hatlarına yönelik tehditleri artıracağına karşı uyardı.
Geçiş hükümeti ise meşruiyeti destekleyen koalisyonu ‘sahil güvenlik güçlerinin görevlerini yerine getirmesini, deniz tehditlerini ve kaçakçılık faaliyetlerini önlemek için çalışmalarını sürdürmeye devam etmesini’ engellemekle suçladı.
Hükümet, BM’nin Yemen Özel Temsilcisi Martin Griffiths’in son brifingini, BMGK’nın Riyad Anlaşması’nın uygulanması için yayınladığı bildiriyi ve Husi milislere yönelik meşruiyeti destekleyen koalisyonun ilan ettiği ateşkesi uygulama çağrısını memnuniyetle karşıladığını ifade etti.
Yemen Bakanlar Kurulu, hükümetin salgınla mücadele çalarını desteklemek, Aden ve diğer vilayetlerde koronavirüse karşı verilen çabaları desteklemek, hastaneleri ve sağlık sektörünü desteklemek, çevre sağlığına yönelik daha fazla proje ortaya koymak için BM ve uluslararası kuruluşlara yardım çağrılarını da yineledi.
Öte yandan Yemen Enformasyon Bakanı Muammer el-İryani, Güney Geçiş Konseyi’ni Husilerle mücadele edilen bir dizi savaş cephesinde ulusal ordu ve Halk Direnişi birimlerine sağlanan gıda ve lojistik malzemelerini engellemekle, subayların ve ordu mensuplarının maaşlarına el koymakla suçladı.
İryani ise bu durumu, ‘ulusal kazanımlara zarar vermeyi amaçlayan düşmanca bir eylem’ olarak nitelendirdi. Bir haftadan daha uzun bir önce meşru hükümet ve Güney Geçiş Konseyi arasında Abyan vilayetinde patlak veren çatışmalar, çözüm için herhangi bir ilerleme olmaksızın karşı tarafı hezimete uğratmak için tırmanan bir sarmal haline dönüştü. Taraflar saflarındaki can ve mal kayıplarının hacmini gizlerken, meşruiyetin Zincibar ve Caar şehirlerine doğru ilerleyişi ortasında çatışmalar da devam ediyor.
Aden ve Lahic’den takviyelerde bulunan Güney Geçiş Konseyi yandaşları, hükümet güçleri karşısında ilerleme kaydettiklerini belirtirken, Karn el-Kallasi bölgesini hükümet güçlerinin önemli bir üssü sayılan Şukra şehrine kadar kontrol etmeye yaklaştıklarını ifade etti. BMGK, meşruiyeti destekleyen koalisyon ve BM de koronavirüsle mücadele etmek için çaba sarf etmeye ve Suudi Arabistan’ın himayesinde 5 Kasım’da imzalanan Riyad Anlaşması’na geri dönmeye çağırdı.