Koronavirüs Afrika’da bayram sevincini gölgede bırakıyor

Müslümanlar Fildişi Sahili’nin başkenti Abidjan’da Ramazan Bayramı namazı kıldı (AFP)
Müslümanlar Fildişi Sahili’nin başkenti Abidjan’da Ramazan Bayramı namazı kıldı (AFP)
TT

Koronavirüs Afrika’da bayram sevincini gölgede bırakıyor

Müslümanlar Fildişi Sahili’nin başkenti Abidjan’da Ramazan Bayramı namazı kıldı (AFP)
Müslümanlar Fildişi Sahili’nin başkenti Abidjan’da Ramazan Bayramı namazı kıldı (AFP)

Kari Diakite Ramazan ayı sonunda genellikle camide bayram namazı kılarak ve büyük aile toplantıları düzenleyerek kutlar. Fakat Fildişi Sahili’nin başkenti Abidjan’da dün (Cumartesi) bayram kutlamalarına, yayılmaya devam eden yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının gölgesi düştü. Şarku’l Avsat’ın Reuters’dan aktardığı habere göre, Diakite camiye gitmek yerine ailesinin birkaç üyesiyle birlikte evinin balkonunda bayram namazını kıldı. Ailenin mütevazı kahvaltısında pirinç, kuskus ve geleneksel meyve suyu vardı. Her zamanki yemeğin ardından, bayramın ilk günlerinde yaklaşık 30 aile efradı ve dostların bir araya geldiği toplantıda tabaklarla et yemekleri olurdu. Beş oğlundan üçüyle bir araya gelemeyen ailenin reisi (66 yaşında), “Aile üyelerinin tamamı bayramı kutlamak için genellikle bir araya gelir. Bu yıl salgın riski dolayısıyla herkes evde kalacak. Son yıllardaki bayram kutlamalarıyla karşılaştırıldığında, bu yıl oldukça sakin bir bayram oluyor” ifadelerine yer verdi.
Afrika’da şu ana kadar 100 bin kişinin Koronavirüs salgınından etkilendiği belirtilirken, Fildişi Sahili’nin de aralarında bulunduğu birçok Afrika ülkesi, camilerin kapatılması yasağını hafifleterek cemaatle namaza izin verdi. Reuters’ın naklettiğine göre, Somali’nin başkenti Mogadişu’daki onlarca cami dün sosyal mesafeyi imkansız kılacak seviyede kalabalıktı. Öte yandan, sokaklar bomboştu ve genellikle şehirdeki halka açık parklara akın eden çocuklar bu bayramda evlerinden dışarı çıkmadı.
Nijerya’nın başkenti Niamey ve Tanzanya’nın başkenti Dar es-Selam’da her zaman olduğu gibi kalabalıktı. Ancak güvenle namaz kılınmasında bir zorluk gördükleri için bazı mescitler kapalı kaldı. Senegal’in başkenti Dakar’daki merkez camii bayramda da kapalı kalmaya devam etti. Abidjan’daki bir camide cemaat arasında boşluk bırakmak için insanların namaz kılmaları gereken yerler işaretlendi. İnsanlarla yakın ilişki ve sıcak muhabbeti dört gözle bekleyen Diakite, “İnsanları ve onların sıcak muhabbetini özlüyoruz. Açıkçası bu yıl bir bayram havası yok” dedi.
Afrika diğer kıtalara göre salgından çok az etkilendi. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Cuma günü yaptığı açıklamada, Afrika kıtasındaki Kovid-19 hastalığı vaka sayısının önemi bir aşamaya ulaştığını söyleyerek 100 binin üzerine çıktığını kaydetti.
Ancak, Koronavirüs salgını Afrika kıtasında, dünyanın geri kalanından farklı bir yol izliyor gibi görünüyor. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Afrika kıtası Müdürü Dr. Matshidiso Moeti yaptığı açıklamada, “Şimdiye kadar, Afrika kıtası, dünyanın diğer bölgelerini vuran yüksek ölüm oranlarından kurtuldu.” ifadelerine yer verdi.
Afrika kıtası genelinde Koronavirüs kaynaklı teyit edilmiş 3 bin 100 vefat kaydedilirken, Avrupa’da 100 bin vakaya ulaşıldığında 4 bin 900 ölüm kayıtlara geçmişti. Önceden yapılan bir analiz, Afrika kıtasındaki nüfusun yüzde 60’ından fazlasının 25 yaşın altında olduğu için, bu sonucun demografik yapıyla ilgili olabileceğine işaret ediyor. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre, Afrika hükümetleri tarafından yapılan kontroller, gözlemler ve hijyen konusunda farkındalığı artırma kampanyalarının hızlandırılması, salgının yayılmasını yavaşlatmaya yardımcı olabilir. Bununla birlikte Moeti, Afrika’daki sağlık sisteminin kırılgan bir yapıda olduğunu ve ani bir atak durumuyla başa çıkamayacakları konusunda uyararak, test sayısının artırılması gerektiğini ekledi.



Papa, İsrail hava saldırılarının hedefi olan Lübnan'a barış mesajı götürüyor

Papa 14. Leo'nun Beyrut'taki bir caddeye asılan fotoğrafı, 21 Kasım 2025 (AP)
Papa 14. Leo'nun Beyrut'taki bir caddeye asılan fotoğrafı, 21 Kasım 2025 (AP)
TT

Papa, İsrail hava saldırılarının hedefi olan Lübnan'a barış mesajı götürüyor

Papa 14. Leo'nun Beyrut'taki bir caddeye asılan fotoğrafı, 21 Kasım 2025 (AP)
Papa 14. Leo'nun Beyrut'taki bir caddeye asılan fotoğrafı, 21 Kasım 2025 (AP)

Papa 14. Leo, Katolik Kilisesi’nin lideri olarak ilk yurtdışı ziyaretinin ikinci ve son durağı için bugün (pazar) Lübnan’a gidiyor. Ziyaret sırasında, İsrail hava saldırılarının sürekli hedefi olan ülkede barış çağrısı yapması bekleniyor.

Şarku’l Avsat’ın Reuters’tan aktardığına göre Papa, dört günlük Türkiye ziyaretinin ardından Lübnan’a geçecek. Papa, Türkiye ziyaretinde, dünyadaki olağanüstü sayıda kanlı çatışma nedeniyle insanlığın geleceğinin tehlikede olduğunu vurguladı ve din adına yapılan şiddeti kınadı.

Papa Leo’nun uçağı, yerel saatle 15:45’te Beyrut’taki Refik Hariri Uluslararası Havalimanı’na iniş yapacak. Ziyaret programında, Lübnan Cumhurbaşkanı ve Başbakanı ile görüşmelerin ardından ulusal liderlere hitaben bir konuşma yapması öngörülüyor.

frgthy
Papa 14. Leo bugün Lübnan'a gidiyor. (AFP)

Ortadoğu'daki en büyük Hıristiyan nüfusa sahip olan Lübnan, İsrail ve Lübnanlı silahlı grup Hizbullah'ın savaşı ve bunun sonucunda İsrail'in yıkıcı saldırıları ile sarsıldı.

Bir milyon Suriyeli ve Filistinli mülteciye ev sahipliği yapan ve yıllardır süren ekonomik krizden kurtulmaya çalışan Lübnan'ın liderleri, İsrail'in önümüzdeki aylarda saldırılarını önemli ölçüde artıracağından endişe duyuyor.

Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım cuma günü yaptığı açıklamada, Papa 14. Leo'nun ziyaretinin İsrail saldırılarına son verilmesine yardımcı olmasını umduğunu söyledi.

gt
Lübnan'ın Jal ed-Dib kentindeki De La Croix Psikiyatri Hastanesi’ne asılan Papa 14. Leo afişi (Reuters)

Dört gün süren Türkiye ziyaretinde, Hristiyan topluluğu Papa Leo’yu sıcak bir şekilde karşıladı.

Papa Leo’nun Türkiye ziyareti, Katolik Kilisesi’nin lideri seçilmesinin ardından gerçekleştirdiği ilk yurtdışı ziyareti olma özelliğini taşıyor. Ziyaret sırasında, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşen Papa, ardından İznik’e giderek Hristiyanlığın temel taşlarından biri olarak kabul edilen İznik Konsili’nin 1700’üncü yıldönümünü anma etkinliklerine katıldı.

h
Papa 14. Leo ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan (AP)

İstanbul’da dün düzenlenen ayine katılmak için binlerce kişi yağmura aldırış etmeden toplandı. Türkiye’nin dört bir yanından gelen katılımcılar, Papa tarafından yönetilen ayinde birden fazla dilde düzenlenen dualara eşlik etti.

dgrt
İstanbul'da gerçekleştirilen ayinin ardından binlerce Hristiyan Papa'nın etrafında toplandı. (EPA)

Papa Leo’nun bu sabah Ermeni Katedrali’nde bir ayine katılacağı ve ardından Patriklikteki Aziz George Kilisesi’nde bir ayin yöneteceği bildirildi.

Daha sonra Papa, Ortodoks Kilisesi’nin önde gelen temsilcisi olan Fener Rum Patriği Bartholomeos ile öğle yemeğinde bir araya gelecek. İkili, bir gün önce ‘birlik yolunda yeni ve cesur adımlar atma’ taahhüdünü içeren bir deklarasyon imzalamıştı.

hy
Papa'nın İstanbul'da gerçekleştirdiği ayinden (AP)

1054 yılında Doğu ve Batı kiliseleri arasında yaşanan Büyük Bölünme’ye rağmen, Katolikler ve Ortodoks Hıristiyanlar arasındaki diyalog devam etmekte ve doktrinsel farklılıklara rağmen ortak (ekümenik) dini kutlamalar ve ayinler düzenlenmektedir.

İki kilise, özellikle Hıristiyan takviminde en önemli bayram olan Noel'i kutlamak için ortak bir tarih belirleme konusunda anlaşmaya varmak için çaba gösteriyor. Şu anda Noel, Jülyen veya Gregoryen takvimlerine göre kutlanıyor.

Papa'nın ziyareti, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali Moskova ve Konstantinopolis Patrikhaneleri arasındaki bölünmeyi hızlandırdığı için Ortodoks dünyasının her zamankinden daha bölünmüş göründüğü bir dönemde gerçekleşiyor.

Papa 14. Leo, 6. Paulus (1967), 2. Ioannes Paulus (1979), 16. Benedikt (2006) ve Francis’ten (2014) sonra Türkiye'yi ziyaret eden beşinci papa.


Ukrayna, Karadeniz'deki Rusya'nın gölge filosunu hedef alıyor

Ukrayna'nın Karadeniz'de Türkiye açıklarında hedef aldığı "Kairos" adlı petrol tankerinden yoğun dumanlar yükseliyor (AFP)
Ukrayna'nın Karadeniz'de Türkiye açıklarında hedef aldığı "Kairos" adlı petrol tankerinden yoğun dumanlar yükseliyor (AFP)
TT

Ukrayna, Karadeniz'deki Rusya'nın gölge filosunu hedef alıyor

Ukrayna'nın Karadeniz'de Türkiye açıklarında hedef aldığı "Kairos" adlı petrol tankerinden yoğun dumanlar yükseliyor (AFP)
Ukrayna'nın Karadeniz'de Türkiye açıklarında hedef aldığı "Kairos" adlı petrol tankerinden yoğun dumanlar yükseliyor (AFP)

Ukrayna, Karadeniz'de Rusya'nın "gölge filosu" olarak adlandırdığı iki petrol tankerine düzenlenen saldırının sorumluluğunu üstlendi. Kiev'e göre, tankerler yaptırımlara tabi petrol taşıyordu. Türkiye Ulaştırma Bakanlığı'na göre cuma akşamı Türkiye kıyılarında Virat ve Kairos tankerlerinde iki patlama meydana geldi. Bakanlık, tankerlerden birine dün sabah tekrar saldırı düzenlendiğini de belirtti.

Bu gelişme, Ukrayna'daki savaşı sona erdirmeye yönelik diplomatik çabaların hız kazanmasıyla birlikte geldi. Ukraynalı bir heyet Washington'a, Amerikalı bir heyet ise ABD Başkanı Donald Trump'ın barış planındaki değişiklikleri görüşmek üzere Moskova'ya gitti.

Ukrayna'nın baş müzakerecisi ve Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin ofisinin başkanı Andriy Yermak'ın görevden alınmasına yol açan yolsuzluk skandalının ardından, Zelenskiy, Ulusal Güvenlik ve Savunma Konseyi Sekreteri Rustam Umarov'u Washington'a göndermeye karar verdi.

Bloomberg, Ukrayna heyetinin Florida'da ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Trump'ın damadı Jared Kushner ile görüşmesinin beklendiğini bildirdi.


Kuraklık İran’ı vurdu: Ülkenin en önemli barajlarından biri elektrik üretimini durdurdu

İran'ın kuzeyindeki Elburz sıradağlarındaki Karkheh Nehri kıyısındaki barajın düşük su seviyelerini gösteren fotoğraf (AFP)
İran'ın kuzeyindeki Elburz sıradağlarındaki Karkheh Nehri kıyısındaki barajın düşük su seviyelerini gösteren fotoğraf (AFP)
TT

Kuraklık İran’ı vurdu: Ülkenin en önemli barajlarından biri elektrik üretimini durdurdu

İran'ın kuzeyindeki Elburz sıradağlarındaki Karkheh Nehri kıyısındaki barajın düşük su seviyelerini gösteren fotoğraf (AFP)
İran'ın kuzeyindeki Elburz sıradağlarındaki Karkheh Nehri kıyısındaki barajın düşük su seviyelerini gösteren fotoğraf (AFP)

İranlı yetkililer, ülkenin en büyük barajlarından birinde su seviyesinin önemli ölçüde düşmesi nedeniyle dün elektrik üretimini durdurdu.

İran'ın resmi haber ajansı IRNA'ya göre Karkheh Barajı ve ilgili santralinin müdürü Emir Mahmudi, "Karkheh Barajı rezervuarındaki düşük su seviyesi nedeniyle santralin üniteleri devre dışı bırakıldı" dedi.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre Mahmudi, halkın ihtiyaçlarını karşılamak için barajın alt vanalarından su verildiğini belirtti.

Mahmudi, barajın rezervuarında şu anda yaklaşık bir milyar metreküp su depolandığını belirterek, "Şu an su seviyesi 180 metre olup, elektrik üretimi için normal işletme seviyesinden 40 metre daha düşüktür" dedi.

IRNA'ya göre Karkheh Barajı, dünyanın en büyük toprak barajlarından biri ve İran ile Ortadoğu'nun en büyüğü. Baraj, İran'ın güneybatısındaki Huzistan eyaletinin Andimeşk şehrinin 22 kilometre kuzeybatısındaki Karkheh Nehri üzerine inşa edilmiş olup, suları İran ve Irak sınırında bulunan Hawizeh (El-Azim) bataklıklarına akmaktadır.

Baraj, ülkenin batısındaki nehirleri merkeze yönlendirmeyi amaçlayan birkaç projeden biri.

Bu gelişme, İran'ın altmış yıl önce kayıtları tutmaya başlamasından bu yana en kötü kuraklıklarından biriyle karşı karşıya olduğu bir dönemde yaşanıyor.

İran medyası son haftalarda, yağış seviyelerinin bu yıl uzun vadeli ortalamaya kıyasla yaklaşık yüzde 90 oranında düştüğünü bildirdi.

Birçok ile su sağlayan barajlardaki su seviyeleri rekor seviyelerde düştü ve son birkaç haftadır birçok şehirde yağmur duası yapılıyor.

İranlı yetkililer ayrıca yağış sağlamak için bulut tohumlama operasyonları başlattı ve tüketimi azaltmak için periyodik su kesintilerine başvurdu. Büyük ölçüde kurak bir ülke olan İran, yıllardır kronik kuraklık ve sıcak hava dalgalarından muzdarip ve bu durumun iklim değişikliği nedeniyle daha da kötüleşmesi bekleniyor.