Trump’ın yardımcıları İsrail'in Batı Şeria'daki toprakları ilhak etme planını tartışıyor

ABD Başkanı Donald Trump (Reuters)

ABD’li üst düzey bir yetkili, Başkan Donald Trump'ın kıdemli yardımcılarının dün, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya işgal altındaki Batı Şeria'da bulunan yerleşim bölgelerini ilhak etme planını ilerletmesi için Beyaz Saray'ın yeşil ışık yakıp yakmayacağı konusunu tartışmaya başladıklarını söyledi.
Netanyahu’nun planını uygulamaya koymayı planladığı 1 Temmuz tarihi yaklaşırken, ABD’li üst düzet yetkili Beyaz Saray’da yapılan bahse konu toplantıda Trump’ın damadı ve kıdemli danışmanı Jared Kushner’ın yanı sıra ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı ​​Robert O'Brien, ABD'nin Ortadoğu Özel Temsilcisi Avi Berkowitz ve ABD’nin İsrail Büyükelçisi David Friedman’ın bulunduğunu söyledi.
Kimliğinin açıklanmaması şartıyla konuşan ABD’li yetkili, Başkan Trump’ın toplantıya katılmadığını belirtirken, ABD’li bazı kaynaklar, tartışmalar sürdükçe bu toplantılara katılabileceğini söyledi. Netanyahu, Filistinlilerin ve ABD’nin müttefiki olan Arap ülkelerinin kınadığı planı Trump’ın destekleyeceğine inanıyor.
Trump’ın Ocak ayında açıkladığı Ortadoğu’da barış planı, ABD’nin Filistinlilerin devletlerini kurmak istedikleri toprakların parçası olarak istedikleri toprak üzerine inşa edilen Yahudi yerleşim birimlerini İsrail’in bir parçası olarak tanımasını da içeriyor.
Plan, daha geniş bir barış planı çerçevesinde bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasını içerse de bunun için bir takım katı şartlar dayatıyor. Filistinli liderler ise bu planı reddediyorlar. Trump'ın planıyla cesaretlenen Netanyahu, Washington'dan yeşil ışık yakılması umuduyla 1 Temmuz'u İsrail’in işgal altındaki Batı Şeria’da bulunan Yahudi yerleşim birimleri ve Ürdün Vadisi üzerinde egemenlik ilan edeceği tarih olarak görüyor.
Uluslararası camia, İsrail’in işgal altındaki topraklarda bulunan yerleşim birimlerini ilhak etmesini yasadışı olarak görürken, Filistinli liderler söz konusu bölgelerin ilhak edilmesi olasılığına duydukları öfkeyi dile getirdiler.
Yetkili kaynak, tartışılması beklenen ana seçeneklerden birinin, İsrail'in Netanyahu'nun planındaki gibi Batı Şeria'nın yüzde 30'u yerine Kudüs'e yakın birkaç yerleşim birimi üzerinde prensip olarak egemenlik ilan etmesi olduğunu söyledi.
Ancak Trump yönetiminin daha büyük bir ilhakın önünü kesmediğini söyleyen kaynak, ancak İsrail'in çok hızlı hareket etmesine izin verilmesinin, Filistinlilerin Trump'ın barış planını görüşmek üzere sonunda masaya oturacağı yönündeki umutları azaltabileceğinden endişe edildiğini belirtti.
Öte yandan Ürdün’ün İsrail’in ilhak planına karşı çıkabileceğine dair endişeler söz konusu. Ürdün, İsrail ile barış anlaşması imzalayan sadece iki ülkeden biri. Aynı şekilde, son birkaç yıldır İsrail'le olan ilişkilerinin kapsamını giderek geliştiren Körfez ülkelerinin de buna karşı çıkmasından çekiniliyor.
Yetkililer arasında yapılan toplantıyı ‘gayri resmi iç tartışma’ olarak niteleyen kaynak, Kushner’ın Trump'la Arizona'ya yaptığı gezi için Beyaz Saray’dan ayrılmadan önce katıldığı toplantıda hiçbir karara varılmadığını da sözlerine ekledi.
Öte yandan Washington, konuyla ilgili olarak bölünmüş olan İsrail’deki koalisyon hükümetinin herhangi bir adım atmadan önce fikir birliğine varmasını istediğini açıkça belirtti.