Irak güçlerinden ‘Katyuşa örgütlerine’ gece baskını

Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)
Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)
TT

Irak güçlerinden ‘Katyuşa örgütlerine’ gece baskını

Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)
Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)

Irak Başbakanı Mustafa el-Kazimi’nin talimatıyla, başkent Bağdat’taki Yeşil Bölge’ye ve Irak ordusu ile Uluslararası Koalisyon güçlerinin bulunduğu karargahlara Katyuşa füzeleriyle saldırı gerçekleştirdikleri gerekçesiyle kontrolsüz silahlı örgütlere ‘gece baskını’ düzenlendi. Irak’ta ilk defa resmi düzeyde böyle bir adım atıldı.
Hükümetin attığı bu adım, Kazimi’nin ‘silahları devlet elinde toplama ve devletin iradesi dışında hareket eden silahlı gruplarla yüzleşme’ taahhüdü kapsamında değerlendirildi. Kazimi daha önce, ‘Katyuşa örgütlerini’ terörle mücadele kanunları çerçevesinde yargılamakla tehdit etmişti.
Gece baskını, Irak kamuoyunda büyük bir memnuniyetle karşılandı. Twitter kullanıcıları, ‘Örgütlere karşı Terörle Mücadele Kurumu’nun yanındayız’ etiketiyle operasyona destek verdi.
Terörle Mücadele Kurumu’na bağlı bir birim cuma günü gece yarısı düzenlediği operasyonla Yeşil Bölge’ye, Irak ordusu ile Uluslararası Koalisyon güçlerinin bulunduğu karargahlara ve ABD Büyükelçiliği’ne katyuşa füzeleriyle saldırı düzenleyen silahlı grup üyelerinden bazılarını tutuklamıştı.
Irak Operasyonlar Komutanlığı, operasyonun detaylarına ilişkin yayınladığı açıklamada istihbaratın, daha önce Yeşil Bölge’yi hedef alan ve birçok kez Bağdat Uluslararası Havalimanı’na dolaylı yollardan ateş açan kişiler hakkında hassas bilgiler sağladığını bildirdi.
Söz konu kişilerin Yeşil Bölge’deki hükümet binalarına yönelik yeni saldırı hazırlığı içinde olunduğuna dikkat çekilen açıklamanın devamında şu ifadelere yer verildi:
“Irak yargısının,  Terörle Mücadele Yasası uyarınca haklarında tutuklama kararı çıkardığı ateş açan grubun bulunduğu yer istihbarat tarafından tespit edildi. Terörle Mücadele Kurumu, hükümet binalarına yönelik terör saldırısının gerçekleşmesini önleme ve tutuklama görevini yerine getirmekle görevlendirildi. Kurum, 14 sanığı tutuklayarak görevini üstün bir uzmanlıkla yerine getirdi. Bu sanıklar, iki fırlatma rampasıyla suç eylemlerini gerçekleştiren grubun tamamını oluşturuyor.”
Açıklamada ayrıca sanıkların sorgulanması için İçişleri Bakanlığı ve Emniyet Birimleri bünyesinde bir soruşturma kurulu oluşturulduğu belirtildi.
Silahlı gruplar, tutuklama operasyonunun ardından dün sabah saatlerinde 30 hükümet aracıyla Yeşil Bölge’ye yöneldi.
Irak Operasyonlar Komutanlığı’nın açıklamasının devamında şu ifadelere yer verildi:
“Terörle Mücadele Gücü binası tacize uğradı. Bu gruplar, devletin bir parçası olmayı reddediyor ve Silahlı Kuvvetler Komutanı'nın anayasal ve hukuki otoritesinin dışında kalmak için çabalıyor. Bu gibi davranışlar risk taşıyor ve devletin siyasi ve demokratik rejiminin güvenliğini tehlikeye atıyor. Irak halkının güvenliğini sağlamak için yolumuza kararlılıkla devam edeceğiz. Bu durumun değerlendirmesini ilgili kurum olan yargıya bırakıyoruz.”
İran destekli silahlı örgütlere bağlı ‘maaşlı trollerin’ sosyal medya üzerinde, ‘tutuklular serbest kaldı; Başbakan Kazimi, baskın için silahlı gruplardan özür diledi’ şeklinde iddiaları dolaşıma koymaları neticesinde söylentilerle kamuoyunda oluşturdukları soru işaretleri, Irak Operasyonlar Komutanlığı’nın açıklamasıyla tamamen giderildi.
Irak Operasyonlar Komutanlığı tarafından yapılan resmi açıklamada, Terörle Mücadele Kurumu’nun baskın düzenlediği grubun ismi belirtilmedi. Ancak gözlemciler ve hükümete yakın kaynaklar, operasyon yapılan grubun İran’ın Velayet-i Fakihi olarak kabul edilen Ali Hamaney’e biat eden Hizbullah Tugayları olduğu bilgisini verdiler.
Kaynaklar, güvenlik operasyonu kapsamında Bağdat’ın güneybatısındaki Devra Mahallesi yakınlarında, Elbuise bölgesinde grubun kullandığı merkeze baskın düzenlendiğini aktardı. Ayrıca bu operasyondan 3 gün önce de Hizbullah Tugayları’na bağlı 3 unsurun tutuklandığını ve bu kişilerin Bağdat’ta Meçhul Asker Anıtı yakınlarına düşen katyuşa füzelerini fırlattıklarını itiraf ettiğini bildirdiler.
Kaynakların aktardığına göre 3 unsurun tutuklandığı baskında İranlı bir uzmanın kontrolünde çalışan bir füze imalathanesine de el konuldu.
Hükümet ve hükümetin yanında duran gruplar, Terörle Mücadele Kurumu’nun düzenlediği baskının hedefinde Haşdi Şabi’ye bağlı düzenli birliklerin değil, yasa dışı eylemlerde bulunan unsurların olduğunu savunurken Hizbullah Tugayları ve ‘direniş ekseni’ne yakın çevreler, Haşdi Şabi’ye ve Terörle Mücadele Kurumu ile olan ilişkisine zarar verilmemesi gerektiğini vurguladılar.
İran’a yakın Asaib Ehlil Hak örgütü üyesi Naim el-Ubudi, Twitter hesabından dün paylaştığı mesajda şunları söyledi:
“Yer yerinden oynarken, Irak vatandaşı bugün, bir yanda Haşdi Şabi diğer yanda Terörle Mücadele Kurumu gibi çokça kurban veren iki kuruma güvenmeye devam ediyor. Allah göstermesin; ikisi arasında fitne ateşi yakmak kime fayda sağlayacak? İkisi çarpışacak olursa Irak ve Iraklılardan geriye ne kalır? Artık yetmedi mi?”
Irak’ın eski Başbakanı Nuri el-Maliki, Twitter hesabından sağduyu çağrısı yaparak sorunların dış müdahale ve kinden uzak bir şekilde, sorumluluk sahibi ulusal bir ruhla çözülmesi talebinde bulundu.
İran’a yakın Nuceba Hareketi Sözcüsü Nasr eş-Şammari de Haşdi Şabi’yi hedef alacak her türlü girişime ve tarafları iç fitneye sürüklemeye karşı uyardı.
Şammari, Twitter sayfasından şu mesajı paylaştı:
“Onları (Haşdi Şabi) hedef almaya ve bu zor salgın günlerinde tarafları iç fitneye sürüklemeye yönelik her türlü girişim kesinlikle sonuçları öngörülemeyen ve bu emri verenleri asla nereye sürükleyeceği belli olmayan başarısız bir girişim olacaktır.”



Trump'ın girişimi ve Rönesans Barajı: Son derece istikrarsız bir jeopolitik ortamda Mısır'ı desteklemek

ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
TT

Trump'ın girişimi ve Rönesans Barajı: Son derece istikrarsız bir jeopolitik ortamda Mısır'ı desteklemek

ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu sırasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüştü (Reuters)

Amr İmam

ABD Başkanı Donald Trump, Mısır ve Etiyopya arasında Nil sularının paylaşımı konusunda uzun süredir devam eden anlaşmazlık konusunda arabuluculuk teklifinde bulundu; bu, ilk bakışta Kahire'ye yönelik olumlu bir jest gibi görünebilir. Nitekim Mısır, İsrail ile imzaladığı barışı onlarca yıldır korudu, hayati önem taşıyan Süveyş Kanalı'nı güvence altına aldı, güvenlik, istihbarat ve askeri iş birliği alanlarında Washington için önemli bir ortak olmaya devam etti ve kırılgan ancak devam eden Gazze ateşkesine ulaşılmasında önemli bir rol oynadı.

Ayrıca, dünya liderlerinin Barış Konseyi’nin yetkilerinin genişlemesi ve karar alma mekanizmalarının şeffaf olmaması konusunda endişelerini dile getirdiği bir dönemde, Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'nin, etrafında dönen tartışmalara rağmen, yeni kurulan Barış Konseyi'ne katılma konusunda Trump'ın davetini kabul etmesi, bu oluşuma çok ihtiyaç duyduğu uluslararası meşruiyeti kazandırdı

Bununla birlikte, ABD'nin arabuluculuk teklifi, bölgede, Kızıldeniz kıyısında ve Afrika Boynuzu'nda jeopolitik dönüşümlerin hızlandığı, ittifakların değiştiği ve güç dengesinin yeniden şekillendiği bir anda geldi. Bu zamanlama, girişimin gerçekten on yıldan fazla süren bir anlaşmazlığı çözmeyi mi amaçladığı yoksa başka stratejik çıkarlara mı hizmet ettiğini sorgulamayı gerektiriyor.

Mısır-Etiyopya anlaşmazlığının merkezinde, Mısır'ın tatlı su kaynağı olan Nil Nehri'nin ana kolu olan Mavi Nil üzerinde inşa edilen Etiyopya’nın Büyük Rönesans Barajı yer alıyor. İnşaatına on yıldan fazla bir süre önce başlanmasından bu yana, milyarlarca dolarlık bu hidroelektrik projesi, bölgesel bir altyapı girişiminden Kahire'deki karar vericiler için sürekli bir endişe kaynağına ve zaten ciddi bir su kriziyle karşı karşıya olan 110 milyon Mısırlı için ufukta duran bir tehdide dönüştü.

Ağustos 2025'te tam kapasite faaliyete geçen baraj, Mısır'ın su güvenliğine doğrudan ve uzun vadeli bir tehdit oluşturuyor. Mısır, tatlı su ihtiyacı için neredeyse tamamen Nil Nehri'ne bağımlı ve mevcut uluslararası anlaşmalara göre uluslararası alanda kabul gören  55,5 milyar metreküp su payına sahip.

Ancak, barajın devasa rezervuarı, su akışında önemli aksamalara neden olabiliyor. Yıllar boyunca yapılan dolum sırasında Etiyopya, Mısır'a akacak olan muazzam miktarda suyu tuttu. Elektrik üretimine başlandıktan sonra bile, baraj Mısır'ın yıllık su payının önemli bir bölümünün akışını engellemeye veya kontrol etmeye devam ediyor.

Şarku’k Avsat’ın Al Majalla’dan aktardığı analize göre Mısır Su Kaynakları ve Sulama Bakanı, mecliste yaptığı son konuşmada, devletin, su akışındaki azalmanın doğrudan etkilerinden vatandaşlarını korumak amacıyla, atık su arıtma tesislerinin genişletilmesinden deniz suyu arıtma kapasitesinin artırılmasına ve su tasarrufu projelerine yatırım yapılmasına kadar, krizi hafifletecek önlemler için on milyarlarca Mısır lirası harcadığını açıkladı.

Bu maliyetli önlemler şimdiye kadar şoku hafifletmeye yardımcı oldu, ancak Mısır uzun vadede çok daha büyük kayıplar ile yüzleşmeye hazırlanıyor. Normal hidrolojik koşullar altında, baraj mevcut su akışının azalmasına yol açtı. Kuraklık veya uzun süreli kıtlık dönemlerindeyse, ekonomide geniş çaplı bir aksama, tarım sektörünün çöküşü ve zaten dünyanın en çok su sıkıntısı çeken ülkelerinden biri olan Mısır'da ciddi su kıtlığı gibi yıkıcı sonuçları olabilir.

fgthy
Rönesans Barajı'nın açılış töreninde barajın önünde dalgalanan Etiyopya bayrağı, 9 Eylül 2025 (AFP)

Mısır, Eylül ve Ekim 2025'te, yağmur mevsiminde büyük miktarda suyun planlanmamış bir şekilde serbest bırakılması sonucu Nil Vadisi'nin geniş alanlarının, tarım arazilerinin ve köylerin sular altında kalması ile birlikte barajın kötü yönetiminin tehlikelerine dair erken bir uyarı almış oldu. Bundan kaynaklanan zarar ve kayıplar, devam eden iç savaşın devletin bu tür ani sellere hazırlanma veya bunları kontrol altına alma kapasitesini engellediği Sudan'da daha da şiddetliydi.

Değişen jeopolitik

Yıllardır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi, Rönesans Barajı üzerindeki anlaşmazlığı Mısır devleti için varoluşsal bir tehdit olarak tanımladı. Kahire'nin krizi çözmek için harcadığı yoğun diplomatik çabalara rağmen, ABD Başkanı Donald Trump'ın arabuluculuk teklifi, bölgesel jeopolitik sahnede derin dönüşümlerin yaşandığı bir anda geldi; bu dönüşümler, Mısır'ın dizginleri ele geçirme eğiliminin giderek arttığını yansıtıyor.

Son on yılda Mısır, Addis Ababa'ya barajın işletilmesi konusunda bağlayıcı bir anlaşmaya varılması için baskı yapmak da dahil olmak üzere, mevcut tüm siyasi ve diplomatik yolları denedi. Bu yollar tükendiğinde, Kahire, Nil sularındaki hayati payını korumak ve Etiyopya'nın barajı siyasi bir şantaj aracı olarak kullanmasını önlemek için proaktif önlemler almaya başladı.

Etiyopya bu tür niyetlere sahip olmadığını defalarca belirtmesine rağmen, ülkenin elektrik ihtiyacını veya komşularına elektrik ihracatı kapasitesini çok aşan baraj, Afrika Boynuzu'nda ve belki de ötesinde su gücü politikasında yeni bir dönemi başlatmak üzere tasarlanmış gibi görünüyor.

Bu meydan okumaya karşılık olarak Mısır, Eritre ve Somali'den Cibuti, Kenya ve Uganda'ya kadar Etiyopya'ya komşu ülkelerle askeri iş birliği ve ortak savunma anlaşmaları ağı kurdu. Haritalar, Kahire'nin benimsediği bir çevreleme stratejisini açıkça gösteriyor ve bu Addis Ababa'ya, Mısır'ın can damarı olan Nil'in akışına herhangi bir müdahalenin Etiyopya'yı Kahire'nin askeri ve stratejik eylem alanına dahil edeceği mesajını veriyor.

Bu hamleler ayrıca Etiyopya'nın denizcilik emellerini dizginlemeyi ve tek taraflı deklare edilen Somaliland Cumhuriyeti'nde bir deniz üssü kurarak Kızıldeniz'e erişme girişimini engellemeyi de amaçlıyor. Buna paralel olarak Somali, Kızıldeniz ve Afrika Boynuzu'ndaki güç dengesini yeniden şekillendirmek için Suudi Arabistan ile bir ittifak kurmak istiyor.

Bu ittifak eğer kurulursa, Mogadişu'daki merkezi hükümeti destekleyerek Somali devletinin dağılmasını önleyecek, federasyonun tüm toprakları üzerindeki otoritesini güçlendirecek, bölgesel güçlerin Kızıldeniz ve Aden Körfezi'ne açılan güney kapısında stratejik kazanımlar elde etmek için Somali kıyılarını kullanma girişimlerine karşı koyacaktır. Sonuç olarak, daha güçlü bir Somali, Etiyopya'nın denize yönelik emellerini sınırlayacak ve jeopolitik istikrarsızlıkla dolu bir arenada Mısır'ın konumunu güçlendirecektir.


Selam: Biz silahların münhasırlığı ilkesine ve Taif Anlaşması'na bağlıyız

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
TT

Selam: Biz silahların münhasırlığı ilkesine ve Taif Anlaşması'na bağlıyız

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, cuma günü Elysee Sarayı'nda Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam'ı kabul etti (AFP)

Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam, "devletin güç kullanımındaki tekelinden geri adım atmayacağız" diyerek, devletin "Litani Nehri'nin güneyindeki bölge üzerinde tam operasyonel kontrol sağladığını ve orada paralel bir askeri güç oluşturulamayacağını" belirtti.

Selam, Lübnan'ın "devlet otoritesini genişletmeyi ve savaş ve barışla ilgili karar alma gücünü geri kazandırmayı içeren Taif Anlaşması'nı uygulamaya kararlı olduğunu" vurgulayarak, "Litani Nehri'nin kuzeyi ve güneyi arasında hiçbir fark olmadığını; kanunun herkese uygulanacağını" ifade etti.

Selam'ın açıklaması, Fransa ziyaretinin sona ermesinin ardından dün Paris'teki Lübnan Büyükelçiliği'nden geldi. Salam, cuma akşamı Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile bir araya gelmişti.

Büyükelçilikteki görüşme sırasında Selam, "Lübnan'a yatırım akışı, güvenliğin sağlanmasına ve bankacılık sektörünün reformuna bağlıdır" dedi. Ayrıca, "Başkan Macron'a mali açığı kapatma yasasının detaylarını sundum ve Uluslararası Para Fonu ile ilişkiler kurmada yeni bir aşamaya giriyoruz" ifadesini kullandı.


Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

TT

Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

Suriye hükümeti, daha önce SDG’nin  kontrolünde olan bir hapishaneden 126 çocuğu serbest bıraktı

Resmi medyaya göre, Suriye hükümeti dün, iki taraf arasında varılan bir anlaşmanın parçası olarak Suriye Demokratik Güçleri’nden (SDG) kontrolü ele geçirdikten sonra, ülkenin kuzeyindeki Rakka'da bulunan el-Aktan hapishanesinde tutulan en az 126 çocuğu serbest bıraktı.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre devlet televizyonunda yayınlanan görüntülerde serbest bırakılan küçükler için büyük bir karşılama töreni düzenlendiği görülürken, resmi haber ajansı SANA da hapishanede hayatta kalanların isimlerini yayınlayarak internette aranabilir hale getirdi.

Televizyon kanalı, DEAŞ üyelerinin tutulduğu el-Aktan hapishanesinden "18 yaşın altındaki 126 tutuklunun" serbest bırakıldığını bildirdi.

SDG, bu haberlerle ilgili yorum taleplerine yanıt vermedi.

SDG, son günlerde bu bölgelerde ilerleyen hükümet güçleriyle yaşanan çatışmaların ardından ülkenin kuzey ve doğusundaki geniş alanlardan çekildi.

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara, bugün SDG ile ateşkesi ve üyelerinin hükümet güçlerinin saflarına entegrasyonunu içeren bir anlaşmaya varıldığını duyurdu.

Bu anlaşma, çatışma yıllarında kurdukları özerk yönetimin kazanımlarını korumayı uman Kürtlere ağır bir darbe indirdi. Bu kazanımlar arasında, Suriye'nin kuzey ve doğusundaki geniş alanları yöneten örgütlü ve eğitimli sivil ve askeri kurumlar da yer alıyordu. Anlaşma ayrıca, Şam'daki yetkililerle yapılan müzakereler sırasında ısrar ettikleri merkezi olmayan yönetim modeline de son verdi.

Cuma günü, Kürt savaşçıların El-Aktan hapishanesinden, Halep kırsalında Kürtlerin kontrolündeki Ain el-Arab (Kobani olarak da bilinir) şehrine nakli, "iki taraf arasında varılan güvenlik düzenlemeleri" kapsamında başladı.

SANA'nın orduya dayandırdığı habere göre el-Aktan mahkumlarının nakli, "İçişleri Bakanlığı'nın hapishaneyi devralıp yönetimini üstleneceği 18 Ocak anlaşmasının uygulanmasında atılan ilk adımdır."

SANA haber ajansı orduya dayandırdığı haberinde, El-Aktan cezaevindeki mahkumların naklinin, "İçişleri Bakanlığı'nın cezaevini devralıp yönetmesini öngören 18 Ocak anlaşmasının uygulanmasına yönelik ilk adım" olduğunu belirtti.