Irak güçlerinden ‘Katyuşa örgütlerine’ gece baskını

Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)
Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)
TT

Irak güçlerinden ‘Katyuşa örgütlerine’ gece baskını

Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)
Bağdat’ta Haşdi Şabi’ye ait bir afiş. (AP)

Irak Başbakanı Mustafa el-Kazimi’nin talimatıyla, başkent Bağdat’taki Yeşil Bölge’ye ve Irak ordusu ile Uluslararası Koalisyon güçlerinin bulunduğu karargahlara Katyuşa füzeleriyle saldırı gerçekleştirdikleri gerekçesiyle kontrolsüz silahlı örgütlere ‘gece baskını’ düzenlendi. Irak’ta ilk defa resmi düzeyde böyle bir adım atıldı.
Hükümetin attığı bu adım, Kazimi’nin ‘silahları devlet elinde toplama ve devletin iradesi dışında hareket eden silahlı gruplarla yüzleşme’ taahhüdü kapsamında değerlendirildi. Kazimi daha önce, ‘Katyuşa örgütlerini’ terörle mücadele kanunları çerçevesinde yargılamakla tehdit etmişti.
Gece baskını, Irak kamuoyunda büyük bir memnuniyetle karşılandı. Twitter kullanıcıları, ‘Örgütlere karşı Terörle Mücadele Kurumu’nun yanındayız’ etiketiyle operasyona destek verdi.
Terörle Mücadele Kurumu’na bağlı bir birim cuma günü gece yarısı düzenlediği operasyonla Yeşil Bölge’ye, Irak ordusu ile Uluslararası Koalisyon güçlerinin bulunduğu karargahlara ve ABD Büyükelçiliği’ne katyuşa füzeleriyle saldırı düzenleyen silahlı grup üyelerinden bazılarını tutuklamıştı.
Irak Operasyonlar Komutanlığı, operasyonun detaylarına ilişkin yayınladığı açıklamada istihbaratın, daha önce Yeşil Bölge’yi hedef alan ve birçok kez Bağdat Uluslararası Havalimanı’na dolaylı yollardan ateş açan kişiler hakkında hassas bilgiler sağladığını bildirdi.
Söz konu kişilerin Yeşil Bölge’deki hükümet binalarına yönelik yeni saldırı hazırlığı içinde olunduğuna dikkat çekilen açıklamanın devamında şu ifadelere yer verildi:
“Irak yargısının,  Terörle Mücadele Yasası uyarınca haklarında tutuklama kararı çıkardığı ateş açan grubun bulunduğu yer istihbarat tarafından tespit edildi. Terörle Mücadele Kurumu, hükümet binalarına yönelik terör saldırısının gerçekleşmesini önleme ve tutuklama görevini yerine getirmekle görevlendirildi. Kurum, 14 sanığı tutuklayarak görevini üstün bir uzmanlıkla yerine getirdi. Bu sanıklar, iki fırlatma rampasıyla suç eylemlerini gerçekleştiren grubun tamamını oluşturuyor.”
Açıklamada ayrıca sanıkların sorgulanması için İçişleri Bakanlığı ve Emniyet Birimleri bünyesinde bir soruşturma kurulu oluşturulduğu belirtildi.
Silahlı gruplar, tutuklama operasyonunun ardından dün sabah saatlerinde 30 hükümet aracıyla Yeşil Bölge’ye yöneldi.
Irak Operasyonlar Komutanlığı’nın açıklamasının devamında şu ifadelere yer verildi:
“Terörle Mücadele Gücü binası tacize uğradı. Bu gruplar, devletin bir parçası olmayı reddediyor ve Silahlı Kuvvetler Komutanı'nın anayasal ve hukuki otoritesinin dışında kalmak için çabalıyor. Bu gibi davranışlar risk taşıyor ve devletin siyasi ve demokratik rejiminin güvenliğini tehlikeye atıyor. Irak halkının güvenliğini sağlamak için yolumuza kararlılıkla devam edeceğiz. Bu durumun değerlendirmesini ilgili kurum olan yargıya bırakıyoruz.”
İran destekli silahlı örgütlere bağlı ‘maaşlı trollerin’ sosyal medya üzerinde, ‘tutuklular serbest kaldı; Başbakan Kazimi, baskın için silahlı gruplardan özür diledi’ şeklinde iddiaları dolaşıma koymaları neticesinde söylentilerle kamuoyunda oluşturdukları soru işaretleri, Irak Operasyonlar Komutanlığı’nın açıklamasıyla tamamen giderildi.
Irak Operasyonlar Komutanlığı tarafından yapılan resmi açıklamada, Terörle Mücadele Kurumu’nun baskın düzenlediği grubun ismi belirtilmedi. Ancak gözlemciler ve hükümete yakın kaynaklar, operasyon yapılan grubun İran’ın Velayet-i Fakihi olarak kabul edilen Ali Hamaney’e biat eden Hizbullah Tugayları olduğu bilgisini verdiler.
Kaynaklar, güvenlik operasyonu kapsamında Bağdat’ın güneybatısındaki Devra Mahallesi yakınlarında, Elbuise bölgesinde grubun kullandığı merkeze baskın düzenlendiğini aktardı. Ayrıca bu operasyondan 3 gün önce de Hizbullah Tugayları’na bağlı 3 unsurun tutuklandığını ve bu kişilerin Bağdat’ta Meçhul Asker Anıtı yakınlarına düşen katyuşa füzelerini fırlattıklarını itiraf ettiğini bildirdiler.
Kaynakların aktardığına göre 3 unsurun tutuklandığı baskında İranlı bir uzmanın kontrolünde çalışan bir füze imalathanesine de el konuldu.
Hükümet ve hükümetin yanında duran gruplar, Terörle Mücadele Kurumu’nun düzenlediği baskının hedefinde Haşdi Şabi’ye bağlı düzenli birliklerin değil, yasa dışı eylemlerde bulunan unsurların olduğunu savunurken Hizbullah Tugayları ve ‘direniş ekseni’ne yakın çevreler, Haşdi Şabi’ye ve Terörle Mücadele Kurumu ile olan ilişkisine zarar verilmemesi gerektiğini vurguladılar.
İran’a yakın Asaib Ehlil Hak örgütü üyesi Naim el-Ubudi, Twitter hesabından dün paylaştığı mesajda şunları söyledi:
“Yer yerinden oynarken, Irak vatandaşı bugün, bir yanda Haşdi Şabi diğer yanda Terörle Mücadele Kurumu gibi çokça kurban veren iki kuruma güvenmeye devam ediyor. Allah göstermesin; ikisi arasında fitne ateşi yakmak kime fayda sağlayacak? İkisi çarpışacak olursa Irak ve Iraklılardan geriye ne kalır? Artık yetmedi mi?”
Irak’ın eski Başbakanı Nuri el-Maliki, Twitter hesabından sağduyu çağrısı yaparak sorunların dış müdahale ve kinden uzak bir şekilde, sorumluluk sahibi ulusal bir ruhla çözülmesi talebinde bulundu.
İran’a yakın Nuceba Hareketi Sözcüsü Nasr eş-Şammari de Haşdi Şabi’yi hedef alacak her türlü girişime ve tarafları iç fitneye sürüklemeye karşı uyardı.
Şammari, Twitter sayfasından şu mesajı paylaştı:
“Onları (Haşdi Şabi) hedef almaya ve bu zor salgın günlerinde tarafları iç fitneye sürüklemeye yönelik her türlü girişim kesinlikle sonuçları öngörülemeyen ve bu emri verenleri asla nereye sürükleyeceği belli olmayan başarısız bir girişim olacaktır.”



ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
TT

ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)

ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) çalışanları, 2024’ün ilk aylarında, Gazze’nin kuzeyinde gıda ve tıbbi yardım eksikliğinin kritik boyutlara ulaştığına dair uyarılarını, dönemin ABD Başkanı Joe Biden yönetimindeki üst düzey yetkililere iletti. Şarku'l Avsat'ın Reuters’tan aktardığı habere göre, söz konusu uyarılar kurum içi yazışmalar yoluyla yapıldı.

Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırılarının ve İsrail’in Gazze’ye kara harekâtının üzerinden üç ay geçtikten sonra hazırlanan iç mesajda, Ocak ve Şubat aylarında iki aşamada bölgeye giden Birleşmiş Milletler çalışanlarının sahada gözlemlediği sarsıcı manzaralar ayrıntılı biçimde yer aldı.

frgtyu7
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Beyt Lahiya’da, hayır mutfağından pişmiş yemek almak için bekleyen Filistinliler, 28 Nisan 2025 (Reuters)

Çalışanlar, yollarda insan uyluk kemiği ve başka kemikler gördüklerini, araçlarda bırakılmış cesetlere rastladıklarını aktardı. Ayrıca özellikle gıda ve temiz içme suyu başta olmak üzere insani ihtiyaçlarda “felaket düzeyinde” bir eksiklik bulunduğunu vurguladılar.

Ancak Reuters’in görüştüğü dört eski yetkili ile incelenen belgelere göre, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Jack Lew ve yardımcısı Stephanie Hallett, telgrafların yeterli tarafsızlık içermediği gerekçesiyle ABD hükümeti içinde daha geniş biçimde dağıtılmasını engelledi.

Gazze’deki duruma resmî itiraf meselesi

Altı eski ABD’li yetkili, Şubat 2024’te gönderilen telgrafın, yılın ilk yarısında iletilen ve İsrail’in Gazze’ye yönelik savaşı nedeniyle sağlık, gıda, hijyen koşullarındaki hızlı bozulmayı ve toplumsal düzenin çöküşünü belgeleyen beş telgraftan biri olduğunu söyledi.

vf
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Cibaliye’de, savaşta yıkılan binaların enkazı arasında yürüyen Filistinliler, 6 Ocak 2026 (Reuters)

Reuters bu telgraflardan birini inceledi. Diğer dört telgrafın da Lew ve Hallett tarafından “tarafsızlık” kaygısıyla engellendiğini, içeriklerini bilen dört eski yetkili doğruladı.

Üç eski ABD’li yetkili, bu telgraflardaki ayrıntıların olağanüstü derecede sarsıcı olduğunu ve yönetim içinde geniş biçimde paylaşılsaydı üst düzey karar alıcıların dikkatini çekeceğini belirtti. Yetkililere göre bu durum, Biden’ın aynı ay yayımladığı ve ABD istihbarat ve silah tedarikini İsrail’in uluslararası hukuka uyumuna bağlayan ulusal güvenlik muhtırasına yönelik denetimi de sıkılaştırabilirdi.

O dönem USAID’de Batı Şeria ve Gazze’den sorumlu bilgi birimi başkan yardımcısı olan Andrew Hall, “Telgraflar insani bilgiyi aktarmanın tek yolu değildi; ancak büyükelçinin Gazze’deki gerçek durumu resmen kabul etmesi anlamına gelirdi” dedi.

ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği, bölgedeki diğer büyükelçiliklerden gelenler de dahil olmak üzere Gazze’ye ilişkin telgrafların çoğunun hazırlanması ve dağıtımını denetliyordu. Üst düzey bir eski yetkili, Büyükelçi Lew ve yardımcısı Hallett’in sık sık USAID yönetimine, telgraflardaki bilgilerin zaten medyada geniş biçimde yer aldığını söylediklerini aktardı.

Eski Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile Biden’ın temsilcileri, söz konusu telgrafların hiçbir zaman ABD hükümetinin üst kademelerine ulaşmadığı iddiasına ilişkin yorum taleplerine yanıt vermedi.

Gazze savaşı, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te düzenlediği ve 1.250’den fazla kişinin öldüğü saldırıların ardından başladı. Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine göre Gazze’de hayatını kaybedenlerin sayısı 71 bini aştı.

ABD Başkanı Donald Trump, geçen yıl eylülde Beyaz Saray’da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yanında Gazze için barış planını açıklamış olsa da, çatışmalar durmadı. Filistin Sağlık Bakanlığı’na göre, ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana yaklaşık 481 kişi daha öldürüldü.

Biden yönetiminin savaş boyunca İsrail’e verdiği destek, Demokrat Parti içinde derin bir bölünmeye yol açtı ve konu parti adayları açısından hâlâ çözülmüş değil. Reuters/Ipsos’un geçen ağustosta yaptığı ankete göre, Demokratların yüzde 80’inden fazlası İsrail’in Gazze’deki askerî karşılığının aşırı olduğunu ve ABD’nin açlık riskiyle karşı karşıya olan Gazze halkına yardım etmesi gerektiğini düşünüyor.


Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
TT

Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)

Gazze'de Filistinli gruplar içindeki kaynaklar Şarku’l Avsat'a, Hamas ile silah meselesi konusunda "genel istişarelerin" devam ettiğini doğruladı. Bir kaynak, "özellikle Gazze Şeridi'ndeki hükümet operasyonlarının (Gazze İdari Komitesi'ne) devredilmesiyle birlikte, grupların silahları konusunda arabulucularla daha ciddi görüşmelerin önümüzdeki günlerde başlayacağını" ifade etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılmasını ateşkesin ikinci aşamasının uygulanması için temel bir koşul olarak görürken, Filistin hareketi silahlarının akıbetini bu konuda "ulusal bir uzlaşmaya" bağlıyor.

Hamas'tan bir kaynak Şarku’l Avsat'a, silahların akıbeti konusunun "kamuoyu istişareleri" aşamasında olduğunu söyledi.

Kaynaklar, "kapsamlı ve kapsayıcı bir ulusal çerçeve" oluşturulmasının gerekliliğini vurguladı. Ayrıca, "Filistinli gruplarla bazı istişarelerin yapıldığını ve bu konuyu ele alacak ciddi görüşmeler sırasında arabuluculara sunulmak üzere bir önerinin hazırlandığını" vurguladılar.


Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
TT

Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)

Suriye'nin Halep şehri, savaş ve depremin tozunu üzerinden atıyor ve özellikle iddialı projelerle tarihi çarşısında yavaş yavaş eski canlılığını ve ruhunu yeniden kazanıyor.

UNESCO tarafından koruma altına alınan bu tarihi çarşı, Bab Antakya'dan Halep Kalesi civarına kadar uzanan onlarca çarşıyı içerir. Memlük, Zengi ve Osmanlı dönemlerine ait hamamlar ve kervansaraylara ev sahipliği yapar; her bir çarşının belirli bir zanaat veya emtia konusunda uzmanlaşmış olmasıyla öne çıkar.

Kültür Bakanlığı ve uluslararası ortaklar, 2018'den bu yana restorasyon projeleri başlattı; bu projeler arasında 40 çarşıdan 13'ünün yeniden açılması ve yüzlerce dükkanın sahiplerine iade edilmesi yer alıyor. Bu çalışmalarda orijinal taşlar ve yetenekli el işçiliği kullanılıyor.

Mimar Fatima Hulendi Şarku’l Avsat'a verdiği demeçte, Halep'in tarihi çarşısının estetiği ve benzersizliği hakkında coşku ve gururla konuşuyor ve "El-Sakatiyye 1" çarşısrının, Bab Antakya'dan Suk el-Zerb'e uzanan düz bir hat üzerinde yer alması nedeniyle Halep'teki eski çarşılar için hayati bir damar olduğunu belirtiyor.